საბიუჯეტო ორგანიზაციებისა და საჯარო სამართლის იურიდიული პირების ბუღალტრული აღრიცხვის შესახებ ინსტრუქციის დამტკიცების შესახებ
კონსოლიდირებული ვერსიების არჩევა ცვლილების დოკუმენტები საინფორმაციო ბარათი ბეჭდვა ფაილის გადმოწერა
დოკუმენტის ნომერი 1278
დოკუმენტის მიმღები საქართველოს ფინანსთა მინისტრი
მიღების თარიღი 27/12/2005
დოკუმენტის სახე საქართველოს მინისტრის ბრძანება
გამოქვეყნების წყარო, თარიღი სსმ, 151, 28/12/2005
სარეგისტრაციო კოდი 190040000.22.033.007973
ძალის დაკარგვის თარიღი 30/12/2008
კონსოლიდირებული ვერსიების არჩევა

თქვენ უყურებთ დოკუმენტის პირველად სახეს
დოკუმენტის კონსოლიდირებული ვარიანტის ნახვა ფასიანია, აუცილებელია სისტემაში შესვლა და საჭიროების შემთხვევაში დათვალიერების უფლების ყიდვა, გთხოვთ გაიაროთ რეგისტრაცია ან თუ უკვე რეგისტრირებული ხართ, გთხოვთ, შეხვიდეთ სისტემაში

სახელმწიფო სარეგისტრაციო კოდი 190.040.000.22.033.007.973

საქართველოს ფინანსთა მინისტრის

ბრძანება №1278

2005 წლის 27 დეკემბერი

ქ. თბილისი

საბიუჯეტო ორგანიზაციებისა და საჯარო სამართლის იურიდიული პირების ბუღალტრული აღრიცხვის შესახებ ინსტრუქციის დამტკიცების შესახებ

საქართველოს მთავრობის 2004 წლის 21 მაისის №39 დადგენილებით დამტკიცებული საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს დებულების მე-3 მუხლის ,,ც” ქვეპუნქტის საფუძველზე და მე-4 მუხლის ,,ლ” ქვეპუნქტის შესაბამისად, ვბრძანებ:

1. დამტკიცდეს ინსტრუქცია ,,საბიუჯეტო ორგანიზაციებისა და საჯარო სამართლის იურიდიული პირების ბუღალტრული აღრიცხვის შესახებ” თანდართულ დანართთან ერთად (დანართი №1).

2. ბრძანების ამოქმედებისთანავე ძალადაკარგულად ჩაითვალოს საქართველოს ფინანსთა მინისტრის 2003 წლის 26 ივნისის №341 ბრძანება ,,საბიუჯეტო ორგანიზაციებში ბუღალტრული აღრიცხვის შესახებ ინსტრუქციის დამტკიცების თაობაზე”.

3. ეს ბრძანება ძალაში შევიდეს 2006 წლის 1 იანვრიდან.

ა. ალექსიშვილი

ი ნ ს ტ რ უ ქ ც ი ა

საბიუჯეტო ორგანიზაციებისა და საჯარო სამართლის იურიდიული პირების ბუღალტრული აღრიცხვის შესახებ

თავი I

ზოგადი დებულებანი

    მუხლი 1. ბუღალტრული აღრიცხვის ორგანიზაცია

1. საბიუჯეტო ორგანიზაციები და საჯარო სამართლის იურიდიული პირები (შემდგომში – ორგანიზაციები) ბუღალტრულ აღრიცხვას აწარმოებენ ამ ინსტრუქციის შესაბამისად, მემორიალურ-ორდერული ფორმით, სხვა ფორმებით ან კომპიუტერული სისტემებისა და პროგრამების გამოყენებით, ბუღალტრული აღრიცხვისა და ანგარიშგების საერთო მეთოდოლოგიური პრინციპების დაცვით.

2. ორგანიზაციებში ბუღალტრულმა აღრიცხვამ უნდა უზრუნველყოს: სისტემატური კონტროლი ხარჯთანუსხების შესრულების მიმდინარეობაზე, სახსრების სწორად და მიზნობრივი დანიშნულებით გამოყენებაზე, ფიზიკურ და იურიდიულ პირებთან ანგარიშსწორებაზე, ფულადი სახსრებისა და მატერიალური ფასეულობების დაცვაზე, აგრეთვე, შიდა კონტროლი ორგანიზაციის ქონებისა და მისი მოძრაობის, მატერიალური, შრომითი და ფინანსური რესურსების გამოყენებაზე.

3. ორგანიზაციები ბუღალტრულ აღრიცხვას ახორციელებენ ამ ინსტრუქციით განსაზღვრული ანგარიშთა გეგმის შესაბამისად. საჯარო სამართლის იურიდიულმა პირებმა შესაძლებელია ბუღალტრული აღრიცხვა აწარმოონ ბუღალტრული აღრიცხვის საერთაშორისო სტანდარტების გამოყენებით, თუ აღნიშნული გათვალისწინებულია საქართველოს პარლამენტის მიერ რატიფიცირებული და ძალაში შესული საერთაშორისო ხელშეკრულებებით.

4. ორგანიზაციებში ბუღალტრულ აღრიცხვას ახორციელებს ბუღალტერია (საბუღალტრო სამსახური).

    მუხლი 2. საბუღალტრო სამსახურის (ბუღალტერიის) ფუნქციები

1. საბუღალტრო სამსახურის ფუნქციებია:

ა) საბუღალტრო აღრიცხვის სწორი ორგანიზაციის უზრუნველყოფა ამ ინსტრუქციისა და ცალკეულ მითითებათა შესაბამისად;

ბ) კონტროლის განხორციელება საბუთების თავისდროულ გაფორმებასა და მომხდარი ოპერაციების კანონიერებაზე;

გ) კონტროლი სახსრების სწორად და მიზნობრივი დანიშნულებით გამოყენებაზე, ფულადი სახსრებისა და მატერიალურ ფასეულობათა დაცვაზე;

დ) კანონმდებლობით განსაზღვრული დაფინანსების წყაროების მიხედვით მიღებული სახსრების და ამ სახსრებით განხორციელებული ოპერაციების განცალკევებული აღრიცხვა;

ე) მუშა-მოსამსახურეთა ხელფასების, პრემიების, სტიპენდიებისა და სხვა გასაცემი თანხების თავისდროული დარიცხვა და გაცემა;

ვ) ხარჯთანუსხის შესრულების პროცესში საწარმოებთან, ორგანიზაციებთან და ცალკეულ პირებთან წარმოშობილ ანგარიშსწორებათა თავისდროული აღრიცხვა;

ზ) ფულადი სახსრების, ანგარიშსწორებათა და მატერიალურ ფასეულობათა ინვენტარიზაციის ჩატარებაში მონაწილეობა, ინვენტარიზაციის შედეგების თავისდროული გამოვლენა და აღრიცხვაში მისი ასახვა;

თ) ბუღალტრული ანგარიშგების შედგენა და დაწესებულ ვადებში წარდგენა;

ი) ბუღალტრული დოკუმენტების, აღრიცხვის რეგისტრების, ხარჯთანუსხების, მათი გაანგარიშებების და სხვა საბუთების შენახვა და დადგენილი წესით მათი არქივში ჩაბარება.

2. ბუღალტერიას ხელმძღვანელობს მთავარი ბუღალტერი (ბუღალტერი), რომელიც განსაზღვრავს ბუღალტერიის მუშაკთა სამსახურებრივ მოვალეობებს ისე, რომ თითოეულმა მუშაკმა იცოდეს თავისი ვალდებულება და აგებდეს პასუხს მათი შესრულებისათვის.

3. მთავარი ბუღალტრის (ბუღალტრის) მოთხოვნა დოკუმენტებისა და ცნობების გაფორმების წესისა და ბუღალტერიაში წარდგენის ნაწილში სავალდებულოა ორგანიზაციის ყველა დანაყოფისა და სამსახურის მუშაკისათვის.

4. ორგანიზაციის ყველა ბუღალტრულ საბუთს, რომელიც დაკავშირებულია ბიუჯეტისა და ბიუჯეტგარეშე სახსრების ხარჯთანუსხების შესრულებასთან, ხელს აწერს ხელმძღვანელი და მთავარი ბუღალტერი (ბუღალტერი) ან მათი შემცვლელი პირები. ბანკის საბუთებს (ჩეკებსა და საგადახდო დავალებებს), აგრეთვე სალაროს გასავლის ორდერებსა და ხელფასის საგადახდო (საანგარიშსწორებო-საგადახდელო) უწყისებს, ხელს აწერს ორგანიზაციის ხელმძღვანელი, მთავარი ბუღალტერი (ბუღალტერი) და მოლარე ან მათი შემცვლელი პირები, ხოლო სალაროს შემოსავლის ორდერებს – მთავარი ბუღალტერი (ბუღალტერი) და მოლარე.

    მუხლი 3. სინთეზური აღრიცხვა

1. შემოწმებული და აღსარიცხავად მიღებული საბუთები სისტემატიზირდება ოპერაციების მოხდენის ქრონოლოგიური წესით და ფორმდება მემორიალური ორდერებით – დამაგროვებელი უწყისებით, რომლებიც დამტკიცებულია საქართველოს ფინანსთა მინისტრის ბრძანებით და რომელთაც მიკუთვნებული აქვთ მუდმივი ნომრები.

2. სამეურნეო ოპერაციებზე, რომლებიც არ აისახება მუდმივი ნომრის მქონე მემორიალ-ორდერებში, აგრეთვე სტორნირებულ ჩანაწერებზე, შედგება ზოგადი სახის მემორიალ-ორდერები, სამეურნეო ოპერაციების სპეციფიკის გათვალისწინებით.

3. იმ ორგანიზაციებში, სადაც ოპერაციების მოცულობის მიხედვით არ არის საჭირო დამაგროვებელი უწყისების შედგენა, ანგარიშთა კორესპონდენცია კეთდება ცალკეული ზოგადი სახის მემორიალურ ორდერებზე.

4. მემორიალური ორდერის შედგენა ხდება პირველადი დოკუმენტების წარმოდგენის კვალობაზე, როგორც ცალკეული საბუთის, ისე ერთგვაროვან დოკუმენტთა ჯგუფის მიხედვით. მემორიალურ ორდერებში სუბანგარიშთა კორესპონდენცია ჩაიწერება ოპერაციის შინაარსის მიხედვით, შესაბამისად, მარტივი ან რთული გატარების სახით.

5. მემორიალურ ორდერებს ხელს აწერს მთავარი ბუღალტერი (ან მისი შემცვლელი პირი) და შემსრულებელი.

6. ყველა მემორიალური ორდერი ტარდება ,,მთავარ წიგნში” (,,ჟურნალ-მთავარ“ დავთარში).

7. ,,მთავარი წიგნი“ (,,ჟურნალ-მთავარი”) წარმოადგენს სინთეზური აღრიცხვის ძირითად რეგისტრს, რომელშიც იწერება სუბანგარიშებზე არსებული საწყისი ნაშთები გასული წლის დასკვნითი ბალანსის შესაბამისად. მთავარ წიგნში ჩანაწერები წარმოებს სუბანგარიშების მიხედვით ამ ინსტრუქციით გათვალისწინებული ანგარიშთა გეგმის შესაბამისად.

8. ,,ჟურნალ-მთავარი“ დავთარი იხსნება წლის დასაწყისში გასული წლის დასკვნითი ბალანსის მონაცემების გადმოტანით საწყისი ნაშთების სახით. მასში ჩანაწერები წარმოებს თვის ბოლოს მემორიალური ორდერებიდან – დამაგროვებელი უწყისებიდან. მემორიალური ორდერების თანხა ჩაიწერება ჯერ სვეტში „თანხა ორდერის მიხედვით“, ხოლო შემდეგ – შესაბამისი სუბანგარიშების დებეტსა და კრედიტში. თვიური ბრუნვის თანხა ყველა სუბანგარიშის მიხედვით როგორც დებეტით, ისე კრედიტით, უნდა უდრიდეს სვეტის „თანხა ორდერის მიხედვით“ ჯამს. მეორე სტრიქონით თვიური ბრუნვის შემდეგ გამოიყვანება ნაშთი ყოველი სუბანგარიშის მიხედვით მომდევნო თვის დასაწყისისათვის.

9. თვის გასვლის შემდეგ ყველა მემორიალური ორდერი შესაბამის საბუთებთან ერთად დალაგდება ქრონოლოგიური წესით და აიკინძება. ყდაზე დაეწერება: ორგანიზაციის სრული დასახელება, საქმის დასახელება და რიგითი ნომერი, საანგარიშო პერიოდი (წელი და თვე), მემორიალური ორდერების საწყისი და საბოლოო ნომერი.

    მუხლი 4. ანალიზური აღრიცხვა

1. ანალიზური აღრიცხვა წარმოებს სააღრიცხვო რეგისტრებში (დავთრებში, ბარათებში და სხვ.).

2. ბუღალტრულ დავთრებში ჩაწერის დაწყებამდე ინომრება ყველა გვერდი (ფურცელი). ყოველ დავთარს დაეწერება ორგანიზაციის დასახელება და წელი, რომლისთვისაც გახსნილია დავთარი. ბარათები ინახება კარტოთეკებში, რომლებშიც ისინი ლაგდება სუბანგარიშებისა და მატერიალურად პასუხისმგებელი პირების მიხედვით. მატერიალურად პასუხისმგებელ პირებთან დადგენილი წესით იდება წერილობითი ხელშეკრულება სრული მატერიალური პასუხისმგებლობის შესახებ. ყოველი თვის დამთავრებისას ანალიზური აღრიცხვის ბარათებში ჯამდება თანხები და გამოიყვანება ნაშთები სუბანგარიშების მიხედვით.

3. საბუღალტრო აღრიცხვის რეგისტრებში ჩანაწერის შეტანის საფუძველია პირველადი აღრიცხვის დოკუმენტები, რომლებიც ასახავენ სამეურნეო ოპერაციის მოხდენის ფაქტს.

4. პირველადი დოკუმენტები შედგენილ უნდა იქნეს სამეურნეო ოპერაციის მოხდენის მომენტში, ხოლო თუ ეს შეუძლებელია, უშუალოდ ოპერაციის დამთავრებისთანავე. პირველადი დოკუმენტების ბუღალტრულ აღრიცხვაში ასახვისათვის გადაცემა უნდა განხორციელდეს ოპერაციის მოხდენიდან არა უგვიანეს სამი დღისა.

5. ბუღალტერიაში შემოსული პირველადი საბუთები ექვემდებარება აუცილებელ შემოწმებას როგორც ფორმის (საბუთის სისრულე და გაფორმების სისწორე, რეკვიზიტების შევსება), ისე შინაარსის მიხედვით (გაფორმებული ოპერაციების კანონიერება, ცალკეული მაჩვენებლების ლოგიკური შესაბამისობა).

6. პირველად საბუთებში უნდა აღინიშნოს შემდეგი რეკვიზიტები: დოკუმენტის (ფორმის) დასახელება, მისი შედგენის თარიღი, სამეურნეო ოპერაციის შინაარსი, განზომილება (რაოდენობრივ და ღირებულებით გამოსახულებაში), სამეურნეო ოპერაციაში მონაწილე მხარეთა დასახელება, ოპერაციის ჩატარებისა და სწორად გაფორმებისათვის პასუხისმგებელ პირთა ხელმოწერები, აგრეთვე სხვა მონაცემები, რომლებიც გამომდინარეობს ოპერაციის შინაარსიდან და მონაცემების ტექნოლოგიური დამუშავების თავისებურებებიდან.

7. საბუთებში ასახული მონაცემების უტყუარობისათვის, აგრეთვე პირველადი საბუთების თავისდროული და ხარისხიანი შედგენისათვის, პასუხს აგებენ ამ საბუთების შემდგენი და ხელისმომწერი პირები.

8. სინთეზური და ანალიზური აღრიცხვის ანგარიშებზე ბუღალტრული ჩანაწერების სისწორის კონტროლის მიზნით ყოველთვიურად დგება ბრუნვათა უწყისები ანალიზური ანგარიშების ყოველი ჯგუფისათვის (ძირითადი საშუალებებისა და მცირეფასიანი საგნების გარდა, რომელიც დგება ყოველკვარტალურად). ბრუნვათა უწყისების ანალიზური ანგარიშების ბრუნვები და ნაშთები შეუდარდება „ჟურნალ-მთავარი“ დავთარის შესაბამისი სუბანგარიშების ბრუნვის ჯამებსა და ნაშთებს.

    მუხლი 5. შეცდომების გასწორება

1. მიმდინარე წელს ბუღალტრული აღრიცხვის ჩანაწერებში აღმოჩენილი შეცდომების გასწორება წარმოებს შემდეგი წესით:

ა) საანგარიშო პერიოდში დაშვებული შეცდომა, რომელიც აღმოჩენილია ბუღალტრული ბალანსის წარდგენამდე და არ მოითხოვს მემორიალური ორდერის მონაცემების შეცვლას, სწორდება არასწორი თანხისა და ტექსტის წვრილი ხაზით გადახაზვით ისე, რომ შესაძლებელი იყოს გადახაზულის წაკითხვა. გადახაზულის ზემოდან დაიწერება შესწორებული ტექსტი და თანხა. ამავდროულად იქვე, შესაბამისი სტრიქონის მინდორზე, კეთდება წარწერა „შესწორებულია“;

ბ) ბუღალტრული ბალანსის წარდგენამდე აღმოჩენილი შეცდომა, რომელიც გამოწვეულია მემორიალურ ორდერში არასწორი ჩანაწერით, შეცდომის ხასიათის მიხედვით შესწორდება დამატებითი მემორიალური ორდერით ან ,,წითელი სტორნოს” წესით;

გ) ბალანსის წარდგენის შემდეგ აღმოჩენილი შეცდომის გასწორება ხდება მიმდინარე აღრიცხვასა და ანგარიშგებაში ,,ბ” პუნქტში აღწერილი წესით. ამასთან, დამატებით ბუღალტრულ ჩანაწერებზე შედგება შესაბამისი ბუღალტრული ცნობა, რომელშიც მიეთითება შესწორებული მემორიალური ორდერის თარიღი და ნომერი, შესწორების საფუძველი და სხვა საჭირო ინფორმაცია.

    მუხლი 6. არქივი

1. მატერიალური ფასეულობების, ფულადი სახსრების და სხვათა აღრიცხვის საბუთები დადგენილ ვადებში ბარდება ორგანიზაციის არქივს აკინძული სახით ბარათების რეესტრებთან, რეგისტრებთან და სხვა ბუღალტრულ საბუთებთან ერთად.

2. პირველადი საბუთები, აღრიცხვის რეგისტრები, ბუღალტრული ანგარიშები და ბალანსები არქივში გადაცემამდე უნდა ინახებოდეს ბუღალტერიაში კონკრეტულ პირთა პასუხისმგებლობის ქვეშ.

3. ორგანიზაციის არქივში ბუღალტრული საქმეები ინახება დაწესებული ვადის განმავლობაში. შენახვის ვადების გასვლის შემდეგ საქმეები ბარდება შესაბამის სახელმწიფო არქივს მოქმედი კანონმდებლობის შესაბამისად. საბუთები, რომლებიც ადასტურებენ სახელმწიფო არქივში ბუღალტრული საქმეების ჩაბარებას, მუდმივად ინახება ბუღალტერიაში.

4. პირველადი საბუთების დაკარგვის ან განადგურების შემთხვევაში, ორგანიზაციის ხელმძღვანელის გადაწყვეტილების საფუძველზე იქმნება დაკარგვის ან განადგურების მიზეზების გამომკვლევი კომისია. საჭიროების შემთხვევაში, კომისიის მუშაობაში მონაწილეობის მისაღებად შეიძლება მოიწვიონ სხვა ორგანიზაციათა წარმომადგენლებიც. კომისიის მუშაობის შედეგები ფორმდება აქტით, რომელიც მტკიცდება ორგანიზაციის ხელმძღვანელის მიერ.

თავი II

ძირითადი საშუალებები, არამატერიალური აქტივები და ფინანსური დაბანდებები

    მუხლი 7. ზოგადი ნაწილი

ამ თავში აღირიცხება ორგანიზაციის კუთვნილი ძირითადი საშუალებები, არამატერიალური აქტივები და ფინანსური დაბანდებები.

    მუხლი 8. ანგარიში 01 ,,ძირითადი საშუალებები”

1. ძირითადი საშუალებების სუბანგარიშებზე აღირიცხება ორგანიზაციის კუთვნილი ყველა ძირითადი საშუალება, მათ შორის იჯარით გაცემულიც. იჯარით აღებული ძირითადი საშუალებების შემთხვევაში, მათი აღრიცხვა წარმოებს 01 ბალანსგარეშე ანგარიშზე ,,იჯარით აღებული ძირითადი საშუალებები”, თითოეული მეიჯარის მიერ მიკუთვნებული ნომრით.

2. ძირითადი საშუალებების ბუღალტრულმა აღრიცხვამ უნდა უზრუნველყოს ძირითადი საშუალებების შემოსვლის, ორგანიზაციის შიგნით მათი გადაადგილების და გასვლის სწორი დოკუმენტური გაფორმება და აღრიცხვის რეგისტრებში თავისდროული ასახვა, აგრეთვე კონტროლი თითოეული ობიექტის (საგნის, კომპლექტის) შენახვასა და სწორ გამოყენებაზე.

3. ძირითად საშუალებებს მიეკუთვნება მატერიალურ-ნივთობრივი ფასეულობანი, რომლებიც მოცემულ ორგანიზაციას ემსახურება ერთ წელზე მეტი ხნის მანძილზე ან/და რომელთა ღირებულება შეადგენს 150 ლარზე მეტს. გარდა ამისა, ძირითად საშუალებებს მიეკუთვნება კაპიტალური დანახარჯები მრავალწლიან ნარგავებზე, მიწის გაუმჯობესებაზე (მელიორაციული და საირიგაციო სამუშაოები და სხვა), საკუთარ და იჯარით აღებულ შენობებზე, ნაგებობებზე და სხვა ობიექტებზე.

    მუხლი 9. ძირითადი საშუალებების კლასიფიკაცია

 

სუბანგარიშის დასახელება

სუბანგარიშის ნომერი

1

მიწის ნაკვეთები

010

2

შენობები

011

3

ნაგებობები

012

4

მანქანები და მოწყობილობები

013

5

სატრანსპორტო საშუალებები

014

6

დაუმთავრებელი მშენებლობა

015

7

ხელსაწყოები და სამეურნეო ინვენტარი

016

8

მუშა და პროდუქტიული პირუტყვი

017

9

საბიბლიოთეკო ფონდები

018

10

სხვა ძირითადი საშუალებები

019

 

2. 010 სუბანგარიშზე ,,მიწის ნაკვეთები” აღირიცხება შეძენილი და უსასყიდლოდ გადმოცემული მიწის ნაკვეთები, აგრეთვე კაპიტალური დანახარჯები ნიადაგის გაუმჯობესებაზე, სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულებით გამოსაყენებლად და სხვ.

3. მიწის ნაკვეთის მიღება შეძენის თვითღირებულებით აისახება 010 სუბანგარიშის დებეტში და 150, 090, 091, 092, 093, 120 ან 121 სუბანგარიშის კრედიტში. ამავდროულად, საბიუჯეტო სახსრებისა და მიზნობრივი შემოსავლებიდან შეძენილი მიწის ნაკვეთების ღირებულება გატარდება 202 ,,ბიუჯეტიდან გაწეული კაპიტალური ხარჯები” ან 204 ,,მიზნობრივი შემოსავლებიდან გაწეული კაპიტალური ხარჯები” შესაბამისი სუბანგარიშის დებეტში და 250 ,,ძირითადი საშუალებების ფონდი“ სუბანგარიშის კრედიტში.

4. საბიუჯეტო სახსრებისა და მიზნობრივი შემოსავლების ანგარიშით შეძენილი მიწის ნაკვეთების რეალიზაციისას დებეტდება 250 სუბანგარიში და კრედიტდება 010 სუბანგარიში. ამავე დროს, რეალიზაციის შედეგი საბიუჯეტო ორგანიზაციების მიერ მიიმართება დაფინანსების (230) გაზრდაზე, რაც ექვემდებარება ბიუჯეტში შეტანას, ხოლო საჯარო სამართლის იურიდიული პირების შემთხვევაში, 233 სუბანგარიშზე. ეკონომიკური საქმიანობის შემოსავლებიდან შეძენილი მიწის ნაკვეთების რეალიზაცია აისახება ფულადი სახსრების ან ანგარიშსწორებების სუბანგარიშების დებეტში და 401 სუბანგარიშის კრედიტში. ამასთანავე, მიწის ნაკვეთის ღირებულება ჩამოიწერება ძირითადი საშუალებების შესაბამისი სუბანგარიშიდან 401 სუბანგარიშის დებეტის 010 სუბანგარიშის კრედიტთან კორესპონდენციით.

5. 011 სუბანგარიშზე „შენობები“ აღირიცხება ცალკეული ჯგუფების მიხედვით ორგანიზაციის განკარგულებაში არსებული საწარმოო-სამეურნეო და სხვა დანიშნულების შენობები.

6. შენობის მიღება შეძენის თვითღირებულებით აისახება 011 სუბანგარიშის დებეტში და 150, 090, 091, 092, 093, 120 ან 121 სუბანგარიშის კრედიტში. ამავდროულად, საბიუჯეტო სახსრებისა და მიზნობრივი შემოსავლებიდან შეძენილი შენობების ღირებულება გატარდება 202 ,,ბიუჯეტიდან გაწეული კაპიტალური ხარჯები” ან 204 ,,მიზნობრივი შემოსავლებიდან გაწეული კაპიტალური ხარჯები” შესაბამისი სუბანგარიშის დებეტში და 250 „ძირითადი საშუალებების ფონდი“ სუბანგარიშის კრედიტში.

7. საბიუჯეტო სახსრებისა და მიზნობრივი შემოსავლებით შეძენილი შენობის რეალიზაცია აისახება 250 და 020 სუბანგარიშების დებეტში და 011 სუბანგარიშის კრედიტში. ამავე დროს, შენობის რეალიზაციის შედეგი საბიუჯეტო ორგანიზაციების მიერ მიიმართება დაფინანსების (230) გაზრდაზე, რაც ექვემდებარება ბიუჯეტში შეტანას, ხოლო საჯარო სამართლის იურიდიული პირების შემთხვევაში, 233 სუბანგარიშზე. ეკონომიკური საქმიანობის შემოსავლებიდან შეძენილი შენობების რეალიზაცია აისახება ფულადი სახსრების ან ანგარიშსწორებების სუბანგარიშების დებეტში და 401 სუბანგარიშის კრედიტში. ამასთანავე, შენობების ღირებულება ჩამოიწერება ძირითადი საშუალებების შესაბამისი სუბანგარიშიდან 401 სუბანგარიშის დებეტის 011 სუბანგარიშის კრედიტთან კორესპონდენციით.

8. 012 სუბანგარიშზე „ნაგებობები“ აღირიცხება: წყალსაქაჩები, მოედნები, აუზები, გზები, ხიდები, ძეგლები, პარკების, სკვერებისა და საზოგადოებრივი ბაღების ღობეები და სხვა.

9. ნაგებობების შეძენა შეძენის თვითღირებულებით აისახება 012 სუბანგარიშის დებეტში და 150, 090, 091, 092, 093, 120 ან 121 სუბანგარიშის კრედიტში. ამავდროულად, საბიუჯეტო სახსრებისა და მიზნობრივი შემოსავლებიდან შეძენილი ნაგებობების ღირებულება გატარდება 202 ,,ბიუჯეტიდან გაწეული კაპიტალური ხარჯები” ან 204 ,,მიზნობრივი შემოსავლებიდან გაწეული კაპიტალური ხარჯები” შესაბამისი სუბანგარიშის დებეტში და 250 სუბანგარიშის „ძირითადი საშუალებების ფონდი“ კრედიტში.

10. საბიუჯეტო სახსრებისა და მიზნობრივი შემოსავლებით შეძენილი ნაგებობების რეალიზაცია აისახება 250 და 020 სუბანგარიშების დებეტში და 012 სუბანგარიშის კრედიტში. ამავე დროს, ნაგებობების რეალიზაციის შედეგი საბიუჯეტო ორგანიზაციების მიერ მიიმართება დაფინანსების (230) გაზრდაზე, რაც ექვემდებარება ბიუჯეტში შეტანას, ხოლო საჯარო სამართლის იურიდიული პირების შემთხვევაში, 233 სუბანგარიშზე. ეკონომიკური საქმიანობის შემოსავლებიდან შეძენილი ნაგებობების რეალიზაცია აისახება ფულადი სახსრების ან ანგარიშსწორებების სუბანგარიშების დებეტში და 401 სუბანგარიშის კრედიტში. ამასთანავე, ნაგებობების ღირებულება ჩამოიწერება ძირითადი საშუალებების შესაბამისი სუბანგარიშიდან 401 სუბანგარიშის დებეტის 012 სუბანგარიშის კრედიტთან კორესპონდენციით.

11. 013 სუბანგარიშზე „მანქანები და მოწყობილობები“ აღირიცხება:

ა) ძალოვანი მანქანები და მოწყობილობა, თბური და ელექტროენერგიის მწარმოებელი მანქანა-გენერატორები და მანქანა-ძრავები, რომლებიც სხვადასხვა სახის ენერგიას (წყლის, ქარის, სითბურ, ელექტრულ ენერგიას და ა.შ.) გარდაქმნიან მექანიკურად;

ბ) მუშა მანქანები და მოწყობილობა – მანქანები, აპარატები და მოწყობილობა, რომლებიც განკუთვნილია პროდუქციის შექმნის ან საწარმოო ხასიათის მომსახურების პროცესში შრომის საგნებზე მექანიკური, თერმული და სხვა სახის ზემოქმედებისათვის;

გ) გამზომი ხელსაწყოები – ამპერმეტრები, ბარომეტრები, ვატმეტრები, წყალმზომები, ვაკუმმეტრები, ვოლტმეტრები, სიმაღლის მზომები, გალვანომეტრები, გეოდეზური ხელსაწყოები, ჰიდროსკოპები, ინდიკატორები, კომპასები, მანომეტრები, სპეციალური სასწორები, საზომები, სალაროს აპარატები და სხვა;

დ) მარეგულირებელი ხელსაწყოები და მოწყობილობანი – ჟანგბადსასუნთქი ხელსაწყოები, ელექტრული, პნევმატური და ჰიდრავლიკური მარეგულირებელი მოწყობილობანი, ავტომატური მართვის პულტები, ცენტრალიზაციისა და ბლოკირების აპარატურა, სადისპეტჩერო კონტროლის სახაზო მოწყობილობანი და სხვა;

ე) ლაბორატორიული მოწყობილობა – მარეგულირებელი და ტენიანობის განმსაზღვრელი ხელსაწყოები, გამოსახდელი ქვაბები, გაზშეღწევადობის განმსაზღვრელი ხელსაწყოები. ხელსაწყოები ნიმუშების სიმტკიცის გამოსაცდელად, მიკროსკოპები, თერმოსტატები, სტაბილიზატორები და ა.შ.;

ვ) გამომთვლელი ტექნიკა – ელექტრონულ-გამომთვლელი, მმართავი და სხვა ანალოგიური მანქანები, კომპიუტერული ტექნიკა, ციფრობრივ გამომთვლელი მანქანა-მოწყობილობანი და სხვა;

ზ) სამედიცინო მოწყობილობა – კბილის საექიმო სავარძლები, საოპერაციო მაგიდები, საწოლები სპეციალური მოწყობილობებით და სხვა სპეციალური სადეზინფექციო მოწყობილობა, სისხლის გადასხმის სადგურების მოწყობილობა და სხვა;

თ) ელექტროგადამცემი, სატრანსმისიო და მილგაყვანილობის ხაზები ყველა შუალედური მოწყობილობებით, რომლებიც საჭიროა ენერგიის გარდაქმნისა და გადაცემისათვის, აგრეთვე, მილგაყვანილობით თხევადი და გაზისებრ ნივთიერებათა მომხმარებლამდე გადასაცემად;

ი) სხვა მანქანები და მოწყობილობა – მანქანები, აპარატები და სხვა მოწყობილობა, რომლებიც ზემოთ ჩამოთვლილ ჯგუფებში არ არის მოხსენებული. სხვა მანქანებსა და მოწყობილობებს ასევე მიეკუთვნება: სპორტული მოედნებისა და სპორტული ნაგებობების მოწყობილობები (მათ შორის სპორტული იარაღები), კაბინეტებისა და სახელოსნოების მოწყობილობანი სასწავლო დაწესებულებებში, კინოაპარატურა, გამნათებელი აპარატურა, სცენების მოწყობილობა, მუსიკალური ინსტრუმენტები, ტელევიზორები, რადიო-აპარატურა, სამეცნიერო-კვლევითი დაწესებულებების და სამეცნიერო სამუშაოებით დაკავებული სხვა დაწესებულებების სპეციალური მოწყობილობა, ავტომატური სატელეფონო სადგურების მოწყობილობა, სახანძრო და სხვა ავტოცისტერნები, მისაბმელები, ავტოთვითმცლელები, ტრაქტორ-მაწევრები, მექანიკური სახანძრო კიბეები, ურიკები, სარეცხი და საკერავი მანქანები, მაცივრები, ელექტროკარები, მტვერსასრუტები და სხვა.

12. მანქანების და მოწყობილობების მიღება შეძენის თვითღირებულებით აისახება 013 სუბანგარიშის დებეტში და 150, 090, 091, 092, 093, 120 ან 121 სუბანგარიშის კრედიტში. ამავდროულად, საბიუჯეტო სახსრებისა და მიზნობრივი შემოსავლებიდან შეძენილი მანქანების და მოწყობილობების ღირებულება აისახება 202 ,,ბიუჯეტიდან გაწეული კაპიტალური ხარჯები” ან 204 ,,მიზნობრივი შემოსავლებიდან გაწეული კაპიტალური ხარჯები” შესაბამისი სუბანგარიშის დებეტში და 250 „ძირითადი საშუალებების ფონდი“ სუბანგარიშის კრედიტში.

13. საბიუჯეტო სახსრებისა და მიზნობრივი შემოსავლებით შეძენილი მანქანების და მოწყობილობების რეალიზაციისას დებეტდება 250 და 020 (თუ ცვეთა ერიცხება) სუბანგარიშები და კრედიტდება 013 სუბანგარიში. ამავე დროს, მანქანების და მოწყობილობების რეალიზაციის შედეგი საბიუჯეტო ორგანიზაციების მიერ მიიმართება დაფინანსების (230) გაზრდაზე, რაც ექვემდებარება ბიუჯეტში შეტანას, ხოლო საჯარო სამართლის იურიდიული პირების შემთხვევაში, 233 სუბანგარიშზე. ეკონომიკური საქმიანობის შემოსავლებიდან შეძენილი მანქანების და მოწყობილობების რეალიზაცია აისახება ფულადი სახსრების ან ანგარიშსწორებების სუბანგარიშების დებეტში და 401 სუბანგარიშის კრედიტში. ამასთანავე, მანქანების და მოწყობილობების ღირებულება ჩამოიწერება ძირითადი საშუალებების შესაბამისი სუბანგარიშიდან 401 სუბანგარიშის დებეტის 013 სუბანგარიშის კრედიტთან კორესპონდენციით.

14. 014 სუბანგარიშზე „სატრანსპორტო საშუალებები“ აღირიცხება ყველა სახის მიმოსვლის საშუალება, რომელიც განკუთვნილია ხალხის გადასაყვანად და ტვირთის გადასაზიდად. კერძოდ: რკინიგზის, წყლის, საჰაერო და საავტომობილო ტრანსპორტის მოძრავი შემადგენლობა, მათ შორის, სპორტული და სპეციალური ტრანსპორტი – ელმავლები, თბომავლები, ორთქმავლები, სასამსახურე-დამხმარე და მაშველი ნავები და გემები, ტივტივა ნავმისადგომები, სატვირთო და მსუბუქი ავტომობილები, სახანძრო მანქანები, მოტოციკლები, მოტორელები, ველოსიპედები, ავტობუსები, თვითმფრინავები, ვერტმფრენები (შვეულმფრენები) და სხვა.

15. სატრანსპორტო საშუალებების მიღება შეძენის თვითღირებულებით აისახება 014 სუბანგარიშის დებეტში და 150, 090, 091, 092, 093, 120 ან 121 სუბანგარიშის კრედიტში. ამავდროულად, საბიუჯეტო სახსრებისა და მიზნობრივი შემოსავლებიდან შეძენილი სატრანსპორტო საშუალებების ღირებულება აისახება 202 ,,ბიუჯეტიდან გაწეული კაპიტალური ხარჯები” ან 204 ,,მიზნობრივი შემოსავლებიდან გაწეული კაპიტალური ხარჯები” შესაბამისი სუბანგარიშის დებეტში და 250 სუბანგარიშის „ძირითადი საშუალებების ფონდი“ კრედიტში.

16. საბიუჯეტო სახსრებისა და მიზნობრივი შემოსავლებით შეძენილი სატრანსპორტო საშუალებების რეალიზაციისას დებეტდება 250 და 020 სუბანგარიშები და კრედიტდება 014 სუბანგარიში. ამავე დროს, რეალიზაციის შედეგი საბიუჯეტო ორგანიზაციების მიერ მიიმართება დაფინანსების (230) გაზრდაზე, რაც ექვემდებარება ბიუჯეტში შეტანას, ხოლო საჯარო სამართლის იურიდიული პირების შემთხვევაში, 233 სუბანგარიშზე. ეკონომიკური საქმიანობის შემოსავლებიდან შეძენილი სატრანსპორტო საშუალებების რეალიზაცია აისახება ფულადი სახსრების ან ანგარიშსწორებების სუბანგარიშების დებეტში და 401 სუბანგარიშის კრედიტში. ამასთანავე, სატრანსპორტო საშუალებების ღირებულება ჩამოიწერება ძირითადი საშუალებების შესაბამისი სუბანგარიშიდან 401 სუბანგარიშის დებეტის 014 სუბანგარიშის კრედიტთან კორესპონდენციით.

17. 015 სუბანგარიშზე ,,დაუმთავრებელი მშენებლობა” აღირიცხება სამშენებლო ობიექტი, რომლის სამეურნეო წესით მშენებლობა დაწყებულია, ჯერ არ დასრულებულა ან ექსპლუატაციისათვის ჯერ არ არის გადაცემული; აგრეთვე, იჯარით აღებული შენობა-ნაგებობების კეთილმოსაწყობად გაწეული კაპიტალური დანახარჯები.

18. დაუმთავრებელი მშენებლობის ძირითადი საშუალებების შემადგენლობაში აღება ბუღალტრულად აისახება 015 სუბანგარიშის დებეტში და 050, 051, 150, 178, 180 და სხვა შესაბამისი სუბანგარიშების კრედიტში. მშენებლობის დასრულებისას დებეტდება 011 ,,შენობები” ან 012 ,,ნაგებობები” შესაბამისი სუბანგარიში და კრედიტდება 015 ,,დაუმთავრებელი მშენებლობა” სუბანგარიში. ამავდროულად, საბიუჯეტო სახსრებით და მიზნობრივი შემოსავლებით აშენებული ძირითადი საშუალების ან დასრულებული კაპიტალური სამუშაოების ღირებულება აისახება, შესაბამისად, 202 ან 204 სუბანგარიშის დებეტში და 250 სუბანგარიშის კრედიტში.

19. 016 სუბანგარიშზე „ხელსაწყოები და სამეურნეო ინვენტარი“ აღირიცხება ცალკე ჯგუფებად გამოყოფილი შემდეგი ძირითადი საშუალებები:

ა) ხელსაწყოები (ინსტრუმენტები) – მექანიზებული და არამექანიზებული საერთო დანიშნულების შრომის იარაღები, აგრეთვე მანქანებზე მისამაგრებელი ინსტრუმენტები, რომლებიც განკუთვნილია მასალების დასამუშავებლად (მჭრელი, დამრტყმელი, საწნეხი იარაღები). ამავე სახის საშუალებებს მიეკუთვნება მასალების დასამუშავებლად და სამონტაჟო სამუშაოების საწარმოებლად გამოსაყენებელი ყველა სახის მოწყობილობა;

ბ) საწარმოო ინვენტარი და მოწყობილობები – საწარმოო დანიშნულების საგნები: სამუშაო მაგიდები, დაზგები, კათედრები, მერხები და ა.შ.; მოწყობილობები, რომლებიც ხელს უწყობენ შრომის დაცვას; თხევადი და ფხვიერი ნივთიერებების შესანახი სათავსოები; თაროები; საინვენტარო ტარა; ტექნიკური დანიშნულების საგნები, რომლებიც არ შეიძლება მიეკუთვნოს სამუშაო მანქანებს (მაგალითად: შუქგადასაღები ჩარჩოები და სხვა);

გ) სამეურნეო ინვენტარი – ოფისის მოწყობილობა, საკიდები, გარდერობები, კარადები, მაგიდები, სავარძლები, საბეჭდი მანქანები, ტელეფონის, ფაქსის და ქსეროქსის აპარატები, მობილური ტელეფონები, ჰექტოგრაფები და სხვა ხელით გასამრავლებელი და დამნომრავი აპარატები, გადასატანი კარვები, ფარდულები, საწოლები, ხალიჩები, სურათები და სხვა სამეურნეო ინვენტარი, აგრეთვე ხანძარსაწინააღმდეგო დანიშნულების ინვენტარი – ჰიდროპულტები, სტენდები, ხელის კიბეები და ა.შ.

20. ხელსაწყოების და სამეურნეო ინვენტარის მიღება შეძენის თვითღირებულებით აისახება 016 სუბანგარიშის დებეტში და 150, 090, 091, 092, 093, 120 ან 121 სუბანგარიშის კრედიტში. ამავდროულად, საბიუჯეტო სახსრებისა და მიზნობრივი შემოსავლებიდან შეძენილი ხელსაწყოების და სამეურნეო ინვენტარის ღირებულება გატარდება 202 ან 204 შესაბამისი სუბანგარიშის დებეტში და 250 სუბანგარიშის კრედიტში.

21. საბიუჯეტო სახსრებისა და მიზნობრივი შემოსავლებით შეძენილი ხელსაწყოების და სამეურნეო ინვენტარის რეალიზაცია აისახება 250 და 020 (თუ ცვეთა ერიცხება) სუბანგარიშების დებეტში და 016 სუბანგარიშის კრედიტში. ამავე დროს, რეალიზაციის შედეგი საბიუჯეტო ორგანიზაციების მიერ მიიმართება დაფინანსების (230) გაზრდაზე, რაც ექვემდებარება ბიუჯეტში შეტანას, ხოლო საჯარო სამართლის იურიდიული პირების შემთხვევაში, 233 სუბანგარიშზე. ეკონომიკური საქმიანობის შემოსავლებიდან შეძენილი ხელსაწყოების და სამეურნეო ინვენტარის რეალიზაცია აისახება ფულადი სახსრების ან ანგარიშსწორებების სუბანგარიშების დებეტში და 401 სუბანგარიშის კრედიტში. ამასთანავე, ხელსაწყოების და სამეურნეო ინვენტარის ღირებულება ჩამოიწერება ძირითადი საშუალებების შესაბამისი სუბანგარიშიდან 401 სუბანგარიშის დებეტის 016 სუბანგარიშის კრედიტთან კორესპოდენციით.

22. 017 სუბანგარიშზე „მუშა და პროდუქტიული პირუტყვი“ აღირიცხება მუშა პირუტყვი – ცხენები, ხარები, სხვა მუშა ცხოველები, აგრეთვე პროდუქტიული და საჯიშე პირუტყვი – ძროხები, ბუღამწარმოებლები, ფურკამეჩები და სხვა.

23. მუშა და პროდუქტიული პირუტყვის შეძენისას დებეტდება 017 სუბანგარიში და კრედიტდება 150, 090, 091, 092, 093, 120 ან 121 შესაბამისი სუბანგარიში. ამავდროულად, საბიუჯეტო სახსრებისა და მიზნობრივი შემოსავლებიდან შეძენილი პირუტყვის ღირებულება გატარდება 202 ან 204 შესაბამისი სუბანგარიშის დებეტში და 250 სუბანგარიშის კრედიტში.

24. საბიუჯეტო სახსრებისა და მიზნობრივი შემოსავლებით შეძენილი მუშა და პროდუქტიული პირუტყვის რეალიზაციისას დებეტდება 250 სუბანგარიში და კრედიტდება 017 სუბანგარიში. ამავე დროს, რეალიზაციის შედეგი საბიუჯეტო ორგანიზაციების მიერ მიიმართება დაფინანსების (230) გაზრდაზე, რაც ექვემდებარება ბიუჯეტში შეტანას, ხოლო საჯარო სამართლის იურიდიული პირების შემთხვევაში, 233 სუბანგარიშზე. ეკონომიკური საქმიანობის შემოსავლებიდან შეძენილი მუშა და პროდუქტიული პირუტყვის რეალიზაცია აისახება ფულადი სახსრების ან ანგარიშსწორებების სუბანგარიშების დებეტში და 401 სუბანგარიშის კრედიტში. ამასთანავე, მუშა და პროდუქტიული პირუტყვის ღირებულება ჩამოიწერება ძირითადი საშუალებების შესაბამისი სუბანგარიშიდან 401 სუბანგარიშის დებეტის 017 სუბანგარიშის კრედიტთან კორესპოდენციით.

25. 018 სუბანგარიშზე „საბიბლიოთეკო ფონდები“ აღირიცხება საბიბლიოთეკო ფონდი წიგნების ცალკე ეგზემპლარების ღირებულების მიუხედავად. საბიბლიოთეკო ფონდში შეიტანება: სამეცნიერო, მხატვრული და სასწავლო ლიტერატურა, ლიტერატურის სპეციალური სახეები და სხვა გამოცემები.

26. საბიბლიოთეკო ფონდების შეძენისას დებეტდება 018 სუბანგარიში და კრედიტდება 150, 090, 091, 092, 093, 120 ან 121 შესაბამისი სუბანგარიში. ამავდროულად, საბიუჯეტო სახსრებისა და მიზნობრივი შემოსავლებიდან შეძენილი საბიბლიოთეკო ფონდების ღირებულება გატარდება 202 ან 204 სუბანგარიშის დებეტში და 250 სუბანგარიშის კრედიტში.

27. საბიუჯეტო სახსრებისა და მიზნობრივი შემოსავლებით შეძენილი საბიბლიოთეკო ფონდების რეალიზაციისას დებეტდება 250 სუბანგარიში და კრედიტდება 018 სუბანგარიში. ამავე დროს, რეალიზაციის შედეგი საბიუჯეტო ორგანიზაციების მიერ მიიმართება დაფინანსების (230) გაზრდაზე, რაც ექვემდებარება ბიუჯეტში შეტანას, ხოლო საჯარო სამართლის იურიდიული პირების შემთხვევაში, 233 სუბანგარიშზე. ეკონომიკური საქმიანობის შემოსავლებიდან შეძენილი საბიბლიოთეკო ფონდების რეალიზაცია აისახება ფულადი სახსრების ან ანგარიშსწორებების სუბანგარიშების დებეტში და 401 სუბანგარიშის კრედიტში. ამასთანავე, საბიბლიოთეკო ფონდების ღირებულება ჩამოიწერება ძირითადი საშუალებების შესაბამისი სუბანგარიშიდან 401 სუბანგარიშის დებეტის 018 სუბანგარიშის კრედიტთან კორესპოდენციით.

28. 019 სუბანგარიშზე „სხვა ძირითადი საშუალებები“ აღირიცხება თითოეული ჯგუფის მიხედვით:

ა) სამუზეუმო ფასეულობანი (მათი ღირებულების მიუხედავად);

ბ) ცხოველთა სამყაროს ექსპონატები ზოოპარკებსა და სხვა ანალოგიურ დაწესებულებებში მათი ღირებულების მიუხედავად;

გ) სასცენო-დადგმითი საშუალებები – (რომელთა ერთეულის ღირებულება აღემატება 5 ლარს) – დეკორაციები, ავეჯი და რეკვიზიტები, ბუტაფორიები, თეატრალური და ეროვნული კოსტიუმები, თავსაბურავები, თეთრეული, ფეხსაცმელი და პარიკები (ნიღბები));

დ) ტიპური დაპროექტების დოკუმენტაცია, მიუხედავად მათი ღირებულებისა;

ე) პროგრამების ტექნიკური მატარებლები, რომელთა ერთეულის ღირებულება აღემატება 150 ლარს, სასწავლო კინოფილმები, მაგნიტური დისკოები და ლენტები, კასეტები და სხვა;

ვ) დანარჩენი ინვენტარი, რომელთა ერთეულის (კომპლექტის) ღირებულება აღემატება 150 ლარს, საბავშვო სათამაშოები, სპეციალური თხილამურები და სხვა;

ზ) ოქრო, ვერცხლი, პლატინა და სხვა ძვირფასი ლითონები, ძვირფასი ლითონებისაგან დამზადებული სამუზეუმო ფასეულობანი;

თ) ლაბორატორიული მოწყობილობა, ხელსაწყოები, ინსტრუმენტები, და სხვა საგნები;

ი) ხელოვნური მრავალწლიანი ნარგავები მათი ასაკის მიუხედავად – ხილკენკროვანი ხეები და ბუჩქები; ქუჩებში, მოედნებზე, პარკებში, ბაღებსა და სკვერებში, დაწესებულების ტერიტორიაზე არსებული გამწვანებისა და დეკორატიული ნარგავები; ცოცხალი ღობე, თოვლსაცავი და მინდორსაცავი ზოლები, ქვიშისა და მინდვრის ნაპირების გასამაგრებელი ნარგავები; ბოტანიკური ბაღების, სამეცნიერო-კვლევითი და სასწავლო დაწესებულებების ხელოვნური ნარგავები და სხვა;

კ) სამოქალაქო, სამსახურებრივ-საშტატო, სამხედრო-საბრძოლო იარაღი და სხვა სპეციალური დანიშნულების ძირითადი საშუალებები.

29. ძირითადი საშუალებების შეძენისას დებეტდება 019 სუბანგარიში და კრედიტდება 150, 090, 091, 092, 093, 120 ან 121 შესაბამისი სუბანგარიში. ამავდროულად, საბიუჯეტო სახსრებისა და მიზნობრივი შემოსავლებიდან შეძენილი ძირითადი საშუალების ღირებულება გატარდება 202 ან 204 სუბანგარიშის დებეტში და 250 სუბანგარიშის კრედიტში.

30. საბიუჯეტო სახსრებისა და მიზნობრივი შემოსავლებით შეძენილი ძირითადი საშუალებების რეალიზაცია გატარდება 250 და 020 (თუ ცვეთა ერიცხება) სუბანგარიშების დებეტში და 019 სუბანგარიშის კრედიტში. ამავე დროს, რეალიზაციის შედეგი საბიუჯეტო ორგანიზაციების მიერ მიიმართება დაფინანსების (230) გაზრდაზე, რაც ექვემდებარება ბიუჯეტში შეტანას, ხოლო საჯარო სამართლის იურიდიული პირების შემთხვევაში, 233 სუბანგარიშზე. ეკონომიკური საქმიანობის შემოსავლებიდან შეძენილი სხვა ძირითადი საშუალებების რეალიზაცია აისახება ფულადი სახსრების ან ანგარიშსწორებების სუბანგარიშების დებეტში და 401 სუბანგარიშის კრედიტში. ამასთანავე, სხვა ძირითადი საშუალებების ღირებულება ჩამოიწერება ძირითადი საშუალებების შესაბამისი სუბანგარიშიდან 401 სუბანგარიშის დებეტის 019 სუბანგარიშის კრედიტთან კორესპონდენციით.

    მუხლი 10. ძირითადი საშუალებების აღრიცხვის წესები

1. ორგანიზაციის საწყობში ძირითადი საშუალებების შემოსვლისას მატერიალურად პასუხისმგებელი პირი მომწოდებლის საბუთზე ან მიღება-ჩაბარების აქტზე თავისი ხელმოწერით ადასტურებს ფასეულობათა მიღებას.

2. ძირითადი საშუალებების აღრიცხვა წარმოებს საინვენტარო ობიექტების ჭრილში, მათი შენახვის ადგილისა და პასუხისმგებელი პირების მიხედვით.

3. ცალკე საინვენტარო ობიექტად ითვლება დამთავრებული კონსტრუქციული მოწყობილობა მასზე მიკუთვნებული მოწყობილობებით და კუთვნილებებით, ან კონსტრუქციულად განცალკევებული საგანი, რომელიც განკუთვნილია განსაზღვრული დამოუკიდებელი ფუნქციების შესასრულებლად, ან კონსტრუქციულად შერწყმული საგნების განცალკევებული კომპლექსი, რომელიც წარმოადგენს ერთიან მთელს და ასრულებს განსაზღვრულ სამუშაოს. ,,შენობები” სუბანგარიშის საინვენტარო ობიექტს წარმოადგენს ყოველი ცალკე მდგარი შენობა თავისი კომუნიკაციებით. თუ შენობები მიერთებულია ერთიმეორესთან და აქვთ საერთო კედელი, მაგრამ ყოველი მათგანი წარმოადგენს დამოუკიდებელ კონსტრუქციულ მთლიანობას, მაშინ ისინი ითვლებიან ცალკე საინვენტარო ობიექტებად. შენობაზე გარედან მინაშენები, ცალკე მდგარი საქვაბე შენობები, აგრეთვე ეზოს კაპიტალური შენობები (საწყობი, ავტოფარეხი და ა.შ.), რომელთაც აქვთ დამოუკიდებელი სამეურნეო დანიშნულება, წარმოადგენენ დამოუკიდებელ საინვენტარო ობიექტებს.

4. ძირითადი საშუალებები უნდა ინახებოდეს ორგანიზაციის ხელმძღვანელის ბრძანებით დანიშნულ თანამდებობის პირთა პასუხისმგებლობის ქვეშ. პასუხისმგებელი პირები აწარმოებენ ძირითადი საშუალებების საინვენტარო სიებს (აღწერილობებს), უზრუნველყოფენ ძირითადი საშუალებების შენახვასა და მოძრაობაზე კონტროლს.

5. პასუხისმგებელი პირის შეცვლისას ტარდება მის საპასუხისმგებლო შენახვაზე არსებული ძირითადი საშუალებების ინვენტარიზაცია, რაზეც დგება მიღება-ჩაბარების აქტი. აქტი მტკიცდება ორგანიზაციის ხელმძღვანელის მიერ.

6. ძირითადი საშუალებების აღრიცხვის ორგანიზაციისა და შენახვისადმი კონტროლის უზრუნველსაყოფად ყოველ ობიექტს (საგანს), გარდა საბიბლიოთეკო ფონდებისა, მიენიჭება საინვენტარო ნომერი, რომელიც რჩება მოცემულ ორგანიზაციაში მათი არსებობის მთელ პერიოდში.

7. ძირითადი საშუალებების – შენობების, ნაგებობების, გადამცემი მოწყობილობების, მანქანებისა და მოწყობილობების, ხელსაწყოების და სამეურნეო ინვენტარის, სატრანსპორტო საშუალებების და სხვ. ანალიზური აღრიცხვა წარმოებს საინვენტარო ბარათებში – ყოველი საინვენტარო ობიექტის (საგნის) მიხედვით.

8. საინვენტარო ბარათში პირველადი დოკუმენტების საფუძველზე მიეთითება ობიექტის დასახელება ტექნიკური მახასიათებლების ჩვენებით, მწარმოებლის დასახელება, წარმოების წელი, საქარხნო ნომერი, ამორტიზაციის ნორმა, ადგილმდებარეობა, შენახვაზე პასუხისმგებელი პირი და სხვა სპეციფიკური მაჩვენებლები. იმ შემთხვევაში, როდესაც მოწყობილობა, ხელსაწყოები, გამოთვლითი ტექნიკა და ა.შ. შეიცავს ძვირფას ლითონებს, დამატებით მიეთითება იმ დეტალების ჩამონათვალი, რომელთა შემადგენლობაშიცაა ძვირფასი ლითონები, დეტალების დასახელება და პასპორტში ნაჩვენები ლითონის მასა. მუშა, პროდუქტიული და ჯიშიანი პირუტყვის, მრავალწლიანი ნარგავების, მიწის ნაკვეთების (ნაგებობათა ჩათვლით) და ნიადაგის გაუმჯობესებაზე გაწეული კაპიტალური დანახარჯების აღსარიცხავად გამოსაყენებელ სააღრიცხვო ბარათში აღინიშნება ცხოველების, მრავალწლიანი ნარგავების დახასიათება ასაკის, ჯიშის და სხვა მონაცემების მიხედვით; სასცენო-დადგმითი საშუალებათა ჯგუფური აღრიცხვისათვის. ბარათებში ჩაწერა წარმოებს რაოდენობრივად და თანხობრივად; საბიბლიოთეკო ფონდებისათვის იხსნება ცალკე ბარათი, რომელშიც აღრიცხვა წარმოებს მხოლოდ ფულად გამოსახულებაში მთლიანი თანხით.

9. ორგანიზაციის შიგნით ძირითადი საშუალებების გადაადგილებისას ძირითადი საშუალებების ბარათს უკანა მხარეს უკეთდება ჩანაწერი.

10. საინვენტარო ბარათები რეგისტრირებულ უნდა იქნეს ძირითადი საშუალებების აღრიცხვის საინვენტარო აღწერილობაში. აღწერა წარმოებს ერთ ეგზემპლარად, ძირითად საშუალებათა ჯგუფების ჭრილში, ბარათის გახსნის წლის ჩვენებით. ყოველი ჯგუფისათვის გამოიყოფა გვერდების სათანადო რაოდენობა. გვერდების დანომრვა წარმოებს პირველი გვერდიდან თითოეული ჯგუფის მიხედვით. ძირითადი საშუალებების გასვლისა და გადაადგილებისას აღწერილობის სვეტში „შენიშვნა“ იჩვენება თარიღი (რიცხვი, თვე, წელი) და მემორიალური ორდერის ნომერი.

    მუხლი 11. ძირითადი საშუალებების აღიარება და შეფასება

1. ძირითადი საშუალებები აღირიცხება თავდაპირველი ღირებულებით, ხოლო ობიექტები (საგნები), რომლებიც გადაფასდნენ – აღდგენითი ღირებულებით.

2. დამთავრებული თუ დაუმთავრებელი მშენებლობები და ნაგებობები აიღება ძირითადი საშუალებების შემადგენლობაში მათზე გაწეული დანახარჯების სრული თანხით, ხოლო ახლადშეძენილი ძირითადი საშუალებების თვითღირებულებაში შეიტანება: შესყიდვის ფასი, საიმპორტო ბაჟი (დაუბრუნებადი გადასახადების ჩათვლით) და სამუშაო მდგომარეობაში მოსაყვანად საჭირო სხვა პირდაპირი ხარჯები.

3. ძირითადი საშუალებების მიმდინარე და კაპიტალურ რემონტზე გაწეული დანახარჯების თანხით არ იზრდება მათი ღირებულება. ძირითადი საშუალებების თავდაპირველი ღირებულება შეიძლება შეიცვალოს მხოლოდ დაშენების, მოწყობილობათა დამატებითი დაყენების, რეკონსტრუქციის ან შესაბამისი ობიექტების ნაწილობრივი ლიკვიდაციის შემთხვევაში.

4. წიგნები, სახელმძღვანელოები და სხვა გამოცემები, რომლებიც ჩართულია საბიბლიოთეკო ფონდში, აღირიცხება ნომინალური ფასებით პირველადი აკინძვისა და ყდაში ჩასმის ღირებულების ჩათვლით. წიგნების შეკეთებასა და რესტავრაციაზე გაწეული ხარჯები (მათ შორის, მეორადი ყდაში ჩასმის), წიგნების ღირებულებას არ ზრდის და ჩამოიწერება ხარჯებში.

5. კაპიტალური დანახარჯები მრავალწლიან ნარგავებზე, მიწის ნაკვეთების გაუმჯობესებაზე, საკუთარ შენობა-ნაგებობებზე და სხვ. (მელიორაციული და საირიგაციო სამუშაოები და ა.შ.) ძირითადი საშუალებების შემადგენლობაში აისახება ყოველწლიურად, იმ დანახარჯების ოდენობით, რომელიც გაწეულ იქნა ფასეულობათა ექსპლუატაციაში მიღების დროს, მიუხედავად მთელი სამუშაო კომპლექსის დასრულებისა.

6. იჯარით აღებულ ძირითად საშუალებებზე გაწეული კაპიტალური დანახარჯებით იზრდება მათი საბალანსო ღირებულება და მათზე გაწეული ფაქტობრივი ხარჯები მოიჯარის მიერ შეიტანება საკუთარი ძირითადი საშუალებების შემადგენლობაში – 015 სუბანგარიშზე ,,დაუმთავრებელი მშენებლობა”, თუ საიჯარო ხელშეკრულებით სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული.

    მუხლი 12. ძირითადი საშუალებების უსასყიდლოდ მიღება და გაცემა

1. ბიუჯეტის დაფინანსებაზე მყოფი სხვა ორგანიზაციებიდან ძირითადი საშუალებების უსასყიდლოდ მიღება გატარდება 01 ანგარიშის „ძირითადი საშუალებები“ შესაბამისი სუბანგარიშის დებეტში (მთლიანი ღირებულებით) და 250 „ძირითადი საშუალებების ფონდი“ (ცვეთის გამოკლებით) და 020 „ძირითადი საშუალებების ცვეთა“ (დარიცხული ცვეთის თანხით) სუბანგარიშების კრედიტში. უსასყიდლოდ გაცემისას დებეტდება 250 და 020 სუბანგარიშები და კრედიტდება 01 ანგარიშის შესაბამისი სუბანგარიში.

2. დონორი ორგანიზაციებიდან უსასყიდლოდ მიღებული ძირითადი საშუალებების ღირებულება აღირიცხება 01 ანგარიშის შესაბამისი სუბანგარიშის დებეტში და 233 სუბანგარიშის კრედიტში. ამავდროულად, დებეტდება 204 ,,მიზნობრივი შემოსავლებიდან გაწეული კაპიტალური ხარჯები” სუბანგარიში და კრედიტდება 250 ,,ძირითადი საშუალებების ფონდი” სუბანგარიში.

3. უსასყიდლოდ მიღებული და გადაცემული ძირითადი საშუალებები აღრიცხვაში აისახება საბალანსო (პირველადი ან აღდგენითი) ღირებულებით.

    მუხლი 13. ძირითადი საშუალებების გასვლა

1. ორგანიზაციის კუთვნილი ძირითადი საშუალებების ექსპლოატაციიდან გასვლა შეიძლება განხორციელდეს სიძველის გამო ჩამოწერის, რეალიზაციის, სხვა ორგანიზაციაზე გადაცემის ან სხვა შემთხვევებში. ძირითადი საშუალებების გასვლა (ჩამოწერა) ხორციელდება მოქმედი კანონმდებლობის შესაბამისად.

2. საწყობიდან ძირითადი საშუალებების გაცემა წარმოებს სასაქონლო ზედნადებით (მოთხოვნით), რომელიც დასტურდება ორგანიზაციის ხელმძღვანელის მიერ.

3. ძირითადი საშუალებების გასვლის და გადაადგილების ოპერაციების აღრიცხვა წარმოებს შესაბამის დამაგროვებელ უწყისში, თითოეული საბუთის მიხედვით.

 4. ბალანსიდან ძირითადი საშუალებების ჩამოწერის მოქმედი წესების დარღვევისა და მატერიალური ფასეულობებისადმი უყაირათო დამოკიდებულების (განადგურება, დაწვა და ა.შ.) შემთხვევაში, პასუხისმგებლობა ეკისრებათ ხელმძღვანელებსა და შესაბამის ფასეულობებზე პასუხისმგებელ პირებს.

5. ორგანიზაციებში ძირითადი საშუალებების ჩამოსაწერად გამოიყენება სატრანსპორტო საშუალებების, სამეურნეო ინვენტარის, საბიბლიოთეკო ფონდიდან ამოღებული ლიტერატურისა და სხვა ძირითად საშუალებათა ჩამოწერის აქტები. აღნიშნულ აქტებს ადგენს ორგანიზაციის ხელმძღვანელის ბრძანებით შექმნილი კომისია.

6. ძირითადი საშუალებების დაშლა და დემონტაჟი, ჩამოწერის აქტების დამტკიცებამდე, შესაბამისი ორგანოს ნებართვის გარეშე არ დაიშვება.

7. საბიუჯეტო სახსრებით და მიზნობრივი შემოსავლებით შეძენილი ძირითადი საშუალებების ჩამოწერისას დებეტდება 250 და 020 (თუ ცვეთა ერიცხება) სუბანგარიშები და კრედიტდება 01 ანგარიშის შესაბამისი სუბანგარიში, ხოლო ეკონომიკური საქმიანობის შემოსავლებიდან შეძენილი ძირითადი საშუალებების შემთხვევაში, დებეტდება 020 (თუ ცვეთა ერიცხება) ან 205 სუბანგარიში და კრედიტდება ძირითადი საშუალებების შესაბამისი სუბანგარიში.

8. ძირითადი საშუალებების ცალკეული ობიექტების დაშლიდან მიღებული მასალების ღირებულება, რომლებიც გამოყენებულ იქნება სამეურნეო საჭიროებისათვის, მიეკუთვნება ბიუჯეტური დაფინანსების სახსრებს – საბიუჯეტო ორგანიზაციებში (სუბანგარიში 230), ხოლო საჯარო სამართლის იურიდიულ პირებში – მიზნობრივ შემოსავლებს (სუბანგარიში 233).

9. იმ შემთხვევაში, როცა ორგანიზაცია თავისი საჭიროებისათვის არ გამოიყენებს ძირითად საშუალებათა და სხვა ქონების ჩამოწერიდან მიღებულ მატერიალურ ფასეულობებს, გარდა ძვირფასი და ფერადი ლითონების შემცველი დეტალებისა, რომლებიც ექვემდებარება ჩაბარებას დადგენილი წესით, მაშინ ისინი რეალიზებულ უნდა იქნეს მოქმედი კანონმდებლობის შესაბამისად. ამავე დროს, ძირითადი საშუალებების, ასევე მათი დაშლიდან მიღებული მასალებისა და სხვა მატერიალური ფასეულობების რეალიზაციიდან მიღებული თანხები საბიუჯეტო ორგანიზაციების მიერ მიიმართება 230 სუბანგარიშზე, რაც ექვემდებარება ბიუჯეტში შეტანას, ხოლო საჯარო სამართლის იურიდიული პირების შემთხვევაში – საანგარიშო პერიოდის არასაოპერაციო შემოსავლებში (სუბანგარიში 401).

    მუხლი 14. ანგარიში 02 ,,ცვეთა“

1. ამ ანგარიშზე აღირიცხება ძირითადი საშუალებებისა და არამატერიალური აქტივების ცვეთა. ბიუჯეტური დაფინანსებით და მიზნობრივი შემოსავლებით შეძენილ ძირითად საშუალებებს ცვეთა ერიცხება საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს მიერ დადგენილი ნორმების შესაბამისად, სრული კალენდარული წლისათვის, განურჩევლად იმისა, საანგარიშგებო წლის რომელ თვეშია ისინი შეძენილი ან აგებული, ხოლო არამატერიალურ აქტივებს, საანგარიშგებო პერიოდების პროპორციულად – თუ სასარგებლო მომსახურების ვადის დადგენა შესაძლებელია, წინააღმდეგ შემთხვევაში – წლიურად 10%-ის ოდენობით. ეკონომიკური საქმიანობიდან მიღებული ერთობლივი შემოსავლებიდან გამოსაქვითი ძირითადი საშუალებებისა და არამატერიალური აქტივების ამორტიზაციის (ცვეთის) თანხა განისაზღვრება საგადასახადო კოდექსით დადგენილი წესისა და ნორმების შესაბამისად.

2. 020 სუბანგარიშზე ,,ძირითადი საშუალებების ცვეთა” აღირიცხება ორგანიზაციის ბალანსზე რიცხული ძირითადი საშუალებების ცვეთა. იგი განისაზღვრება შენობების და ნაგებობების, გადამცემი მოწყობილობების, მანქანებისა და მოწყობილობების, საექსპლუატაციო ასაკს მიღწეული ნარგავების, სატრანსპორტო საშუალებების, საწარმოო და სამეურნეო ინვენტარის მიხედვით.

3. ცვეთა არ დაერიცხება შემდეგ ძირითად საშუალებებს:

იმ შენობებსა და ნაგებობებს, რომლებიც წარმოადგენენ არქიტექტურისა და ხელოვნების უნიკალურ ძეგლებს; მოწყობილობებს, ექსპონატებს, ხელოვნების ნიმუშებს (გარდა სასცენო-დადგმითი საშუალებებისა – სასცენო მოწყობილობების, ტანსაცმლის, დეკორაციების და სხვ.), მოქმედ და არამოქმედ მოდელებს და თვალსაჩინო ხელსაწყოებს, რომლებიც იმყოფებიან კაბინეტებსა და ლაბორატორიებში და გამოიყენებიან სასწავლო და სამეცნიერო მიზნებისათვის; პროდუქტიულ პირუტყვს, კამეჩებს, ხარებს, ცხოველთა სამყაროს ექსპონატებს ზოოპარკებსა და სხვა ანალოგიურ დაწესებულებებში; მრავალწლიან ნარგავებს, რომლებსაც არ მიუღწევიათ საექსპლუტაციო ასაკისათვის; საბიბლიოთეკო ფონდებს, ფილმო-ფონდს; სამუზეუმო და სამხატვრო ფასეულობებს.

4. ძირითადი საშუალებების აღრიცხვის საინვენტარო ბარათებში იწერება ცვეთის წლიური ნორმის შიფრი, პროცენტი და თანხა ლარებში.

5. სრულად გაცვეთილ ძირითად საშუალებებს ცვეთა არ ერიცხება. ყოველწლიურად ცვეთის თანხა ბარათებიდან ჩაიწერება უწყისში. ცვეთის მთლიან თანხაზე დეკემბრის ბოლო სამუშაო დღეს დგება შესაბამისი მემორიალური ორდერი. ბიუჯეტური დაფინანსებით და მიზნობრივი შემოსავლებით შეძენილი ძირითადი საშუალებებისათვის ცვეთის დარიცხვა აისახება 250 ,,ძირითადი საშუალებების ფონდი” სუბანგარიშის დებეტში და 020 ,,ძირითადი საშუალებების ცვეთა” სუბანგარიშის კრედიტში, ხოლო ეკონომიკური საქმიანობის შემოსავლებიდან შეძენილი ძირითადი საშუალებებისათვის – 206 ,,გასანაწილებელი ხარჯები” სუბანგარიშის დებეტში და 020 ,,ძირითადი საშუალებების ცვეთა” სუბანგარიშის კრედიტში.

6. ძირითადი საშუალებების ობიექტები, რომლებზედაც ცვეთა დარიცხულია 100%-ით და ვარგისი არიან შემდგომი ექსპლუატაციისათვის, არ შეიძლება ჩამოწერილ იქნენ სრული გაცვეთის მიზეზით.

7. ობიექტების ლიკვიდაციასა და უსასყიდლოდ გადაცემასთან დაკავშირებით შესაბამის ბარათზე განისაზღვრება ცვეთის მთლიანი თანხა ობიექტის ექსპლუატაციაში ყოფნის პერიოდისათვის და ამ თანხით მცირდება ცვეთა 020 სუბანგარიშზე.

8. 020 სუბანგარიშზე ცვეთის ანალიზური აღრიცხვისათვის გამოიყენება ძირითადი საშუალებების ბრუნვათა უწყისი. ბრუნვათა უწყისში ჩანაწერები წარმოებს თითოეული ობიექტის მიხედვით საწყისი ნაშთისა და ცვეთის მოძრაობის (დარიცხვისა და ჩამოწერის) გათვალისწინებით.

9. 021 სუბანგარიშზე ,,არამატერიალური აქტივების ცვეთა” აღირიცხება არამატერიალური აქტივების ცვეთა. საბიუჯეტო დაფინანსებითა და მიზნობრივი შემოსავლებით შეძენილი არამატერიალური აქტივების ცვეთის დარიცხვა გატარდება 251 ,,არამატერიალური აქტივების ფონდი” სუბანგარიშის დებეტში და 021 ,,არამატერიალური აქტივების ცვეთა” სუბანგარიშის კრედიტში, ხოლო ეკონომიკური საქმიანობის შემოსავლებიდან შეძენილი არამატერიალური აქტივებისათვის – 206 “გასანაწილებელი ხარჯები” სუბანგარიშის დებეტში და 021 ,,არამატერიალური აქტივების ცვეთა” სუბანგარიშის კრედიტში.

    მუხლი 15. ანგარიში 03 ,,არამატერიალური აქტივები და ფინანსური დაბანდებები”

1. ამ ანგარიშზე აღირიცხება ორგანიზაციის კუთვნილი არამატერიალური აქტივები, მათ შორის, პატენტები გამოგონებაზე, სავაჭრო მარკები, სასაქონლო ნიშნები, მონოპოლიური უფლებები, პრივილეგიები, კომპიუტერული პროგრამები და სხვა. აგრეთვე ფინანსური დაბანდებები სხვა საწარმოთა ფასიან ქაღალდებში, გაცემული სესხები და სხვა.

2. 030 სუბანგარიშზე ,,არამატერიალური აქტივები” აღირიცხება არამატერიალური აქტივები, რომლებიც ხანგრძლივი პერიოდის განმავლობაში გამოიყენება სამეურნეო საქმიანობისათვის ან შემოსავლების მისაღებად. მათ მიეკუთვნება: მიწის, წყლის და სხვა ბუნებრივი რესურსებით სარგებლობის უფლება, პატენტები გამოგონებაზე, სამრეწველო ნიმუშებზე, სასელექციო მიღწევებზე, სავაჭრო მარკები, სასაქონლო ნიშნები, მონოპოლიური უფლებები, პრივილეგიები, კომპიუტერული პროგრამები, მოწმობები სასარგებლო მოდელებზე, სასაქონლო და მომსახურების ნიშნებზე, აგრეთვე ლიცენზიები მათ გამოყენებაზე და სხვა.

3. არამატერიალური აქტივების შეძენისას დებეტდება 030 სუბანგარიში „არამატერიალური აქტივები“ და კრედიტდება ფულადი სახსრების ან ანგარიშსწორებების შესაბამისი სუბანგარიშები. ამავდროულად, საბიუჯეტო სახსრებისა და მიზნობრივი შემოსავლებიდან შეძენილი არამატერიალური აქტივის ღირებულება აისახება 200 ,,ბიუჯეტიდან გაწეული მიმდინარე ხარჯები” ან 203 ,,მიზნობრივი შემოსავლებიდან გაწეული მიმდინარე ხარჯები” სუბანგარიშის დებეტში და 251 სუბანგარიშის „არამატერიალური აქტივების ფონდი“ კრედიტში.

4. საბიუჯეტო სახსრებისა და მიზნობრივი შემოსავლებით შეძენილი არამატერიალური აქტივების რეალიზაცია აისახება 251 და 021 სუბანგარიშების დებეტში და 030 სუბანგარიშის კრედიტში. ამავე დროს, არამატერიალური აქტივის რეალიზაციის შედეგი საბიუჯეტო ორგანიზაციების მიერ მიიმართება დაფინანსების (230) გაზრდაზე, ხოლო საჯარო სამართლის იურიდიული პირების შემთხვევაში – 233 სუბანგარიშზე. ეკონომიკური საქმიანობის შემოსავლებიდან შეძენილი არამატერიალური აქტივების რეალიზაცია აისახება ფულადი სახსრების ან ანგარიშსწორებების შესაბამისი სუბანგარიშების დებეტში და 401 სუბანგარიშის კრედიტში. ამასთანავე, არამატერიალური აქტივის ღირებულება ჩამოიწერება 401 სუბანგარიშის დებეტის 030 სუბანგარიშის კრედიტთან კორესპონდენციით.

5. არამატერიალური აქტივები აღრიცხვაში აისახება მათ შეძენაზე გაწეული დანახარჯების თანხით და იმ ხარჯებით, რომლებიც საჭიროა მათი ექსპლუატაციისათვის ვარგის მდგომარეობამდე მოსაყვანად.

6. 031 სუბანგარიშზე ,,ფინანსური დაბანდებები“ აღირიცხება დაბანდებების (ინვესტიციების) მოძრაობა სხვა საწარმოთა ფასიან ქაღალდებში, საწესდებო კაპიტალში, სახელმწიფო და ადგილობრივი სესხების პროცენტიან ობლიგაციებში, აგრეთვე სხვა საწარმოებზე გაცემული სესხები და სხვა ანალოგიური საშუალებები, რომლებიც დაკავშირებულია ეკონომიკურ საქმიანობასთან. სახსრების დაბანდება აისახება 031 სუბანგარიშის დებეტში და, შესაბამისად, 010-019, 030, 090, 091, 092 სუბანგარიშების კრედიტში.

7. ანალიზური აღრიცხვა 031 სუბანგარიშის მიხედვით წარმოებს მრავალსვეტებიან ბარათებში ფინანსური დაბანდებების სახეებისა და იმ ობიექტების მიხედვით, რომლებშიც განხორციელებულია ეს დაბანდებები.

თავი III

მატერიალური მარაგები

    მუხლი 16. ზოგადი ნაწილი

1. მატერიალური მარაგების ანგარიშებზე აღირიცხება საქონელი, მზა პროდუქცია, ნედლეული და მასალები, საკანცელარიო ნივთები, სამშენებლო და სამეურნეო მასალები, მცირეფასიანი და სწრაფცვეთადი საგნები და ა.შ. – ისეთი აქტივები, რომლებსაც ორგანიზაცია იყენებს სამეურნეო საქმიანობის პროცესში საკუთარი მოხმარებისათვის, გასაყიდად ან მომსახურების გასაწევად.

2. მატერიალური მარაგების აღრიცხვის ძირითადი ამოცანებია: მატერიალური ფასეულობების შენახვაზე, მოძრაობასა და სწორად გამოყენებაზე კონტროლის უზრუნველყოფა ხარჯების დადგენილი ნორმების დაცვით; ზუსტი ცნობების მიღება ორგანიზაციის საწყობებში არსებულ ფასეულობათა ნაშთების შესახებ; გამოუყენებელი მასალების თავისდროული გამოვლენა-რეალიზების მიზნით და სხვა.

3. მატერიალური მარაგები მიმდინარე აღრიცხვაში უნდა გაიმიჯნოს შეძენის წყაროების – ეკონომიკური საქმიანობიდან მიღებული შემოსავლების, საბიუჯეტო სახსრებისა და მიზნობრივი შემოსავლების – მიხედვით, თითოეულ სუბანგარიშზე განსხვავებული ქვეანგარიშების მიკუთვნებით.

    მუხლი 17. მატერიალური მარაგების კლასიფიკაცია

 

სინთეზური ანგარიშის დასახელება

ნომერი

სუბანგარიშის დასახელება

ნომერი

1.

საქონელი და პროდუქცია

04

მზა პროდუქცია

040

 

 

 

საქონელი

041

 

 

 

დაუმთავრებელი წარმოება

042

2.

მოწყობილობა და სამშენებლო მასალები

05

დასადგმელი მოწყობილობა

050

 

 

 

სამშენებლო მასალები

051

3.

მასალები და კვების პროდუქტები

06

ნედლეული და მასალები

060

 

 

 

კვების პროდუქტები

061

 

 

 

მედიკამენტები და შესახვევი საშუალებები

062

 

 

 

სამეურნეო მასალები და საკანცელარიო ნივთები

063

 

 

 

სათბობი, საწვავი და საცხები მასალები

064

 

 

 

სათადარიგო ნაწილები

065

 

 

 

ფულადი დოკუმენტები

066

 

 

 

სხვა მატერიალური ფასეულობები

067

4.

მცირფასიანი და სწრაფცვეთადი საგნები

07

მცირეფასიანი საგნები საწყობში

070

 

 

 

მცირეფასიანი საგნები ექსპლუატაციაში

071

    მუხლი 18. ანგარიში 04 ,,საქონელი და პროდუქცია”

1. ამ ანგარიშზე აღირიცხება საჯარო სამართლის იურიდიული პირის მიერ შემდგომი გაყიდვის მიზნით შეძენილი საქონელი, წარმოების პროცესში მიღებული მზა პროდუქცია და დაუმთავრებელი წარმოება.

2. 040 სუბანგარიშზე ,,მზა პროდუქცია” აღირიცხება საჯარო სამართლის იურიდიული პირის ეკონომიკური საქმიანობის შედეგად მიღებული მზა პროდუქცია, რომელმაც გაიარა ტექნოლოგიური პროცესები და აკმაყოფილებს შესაბამის მოთხოვნებს. მზა პროდუქცია აღირიცხება ფაქტობრივი თვითღირებულებით, რომელიც განისაზღვრება მის დამზადებაზე გაწეული ფაქტობრივი დანახარჯების მიხედვით.

3. მზა პროდუქციის მოძრაობა აღირიცხება 040 სუბანგარიშზე. პროდუქცია შემოსავალში აიღება მიღება-ჩაბარების აქტების ან სხვა საბუთების საფუძველზე და აისახება 040 სუბანგარიშის დებეტში და 042 სუბანგარიშის კრედიტში.

4. მზა პროდუქციის რეალიზაცია აღირიცხება 09, 12, 15 ანგარიშების შესაბამისი სუბანგარიშის დებეტში და 400 სუბანგარიშის კრედიტში. მყიდველებზე ჩაბარებული (გადატვირთული) მზა პროდუქციის ფაქტობრივი თვითღირებულება აისახება 400 სუბანგარიშის „საანგარიშო პერიოდის საოპერაციო შემოსავლები“ დებეტში და 040 სუბანგარიშის „მზა პროდუქცია“ კრედიტში.

5. სოფლის მეურნეობის პროდუქცია 040 სუბანგარიშზე წლის განმავლობაში აღირიცხება გეგმური თვითღირებულებით. პროდუქციის შემოსავალში აღება აისახება 040 სუბანგარიშის დებეტში და 042 სუბანგარიშის კრედიტში.

6. წლიური საანგარიშგებო კალკულაციის საფუძველზე ახდენენ პროდუქციის გეგმური თვითღირებულების კორექტირებას ფაქტობრივ თვითღირებულებაზე.

7. იმ შემთხვევაში, თუ ფაქტობრივი თვითღირებულება მეტია გეგმურზე, სხვაობის თანხაზე არარეალიზებული პროდუქციის ნაწილში წარმოებს დამატებითი ჩანაწერი 040 სუბანგარიშის დებეტში და 042 სუბანგარიშის კრედიტში, ხოლო რეალიზებული პროდუქციის ნაწილში – 400 სუბანგარიშის დებეტში და 042 სუბანგარიშის კრედიტში.

8. თუ ფაქტობრივი თვითღირებულება ნაკლებია გეგმურზე, მაშინ სხვაობის თანხაზე (ეკონომიაზე) შედგება ზემოაღნიშნული ბუღალტრული გატარებები უარყოფითი რიცხვებით (წითელი მელნით). დანახარჯების ანალიზური აღრიცხვა წარმოებს სასოფლო-სამეურნეო პროდუქციის ცალკეული სახეების მიხედვით.

9. 041 სუბანგარიშზე ,,საქონელი” აღირიცხება საჯარო სამართლის იურიდიული პირის მიერ ეკონომიკური საქმიანობის პროცესში შემდგომი გაყიდვის მიზნით შეძენილი საქონელი. ეს სუბანგარიში ძირითადად გამოიყენება სავაჭრო და საზოგადოებრივი კვების ორგანიზაციებში. ამასთან, მყიდველი ორგანიზაცია არ ახორციელებს შესყიდული საქონლის ფიზიკური ფორმის მკვეთრ ცვლილებებს, რამდენადაც, შესყიდვის მომენტში მას უკვე გააჩნია მზა პროდუქციის სახე.

10. საქონელი შემოსავალში აიღება მიღება-ჩაბარების აქტის ან სხვა დოკუმენტების საფუძველზე, 041 სუბანგარიშის დებეტსა და 09, 12, 15 ანგარიშების შესაბამისი სუბანგარიშის კრედიტში გატარებით. საქონლის რეალიზაციისას დებეტდება 09, 12, 15 ანგარიშების შესაბამისი სუბანგარიშები და კრედიტდება 400 სუბანგარიში. ამავე დროს, საქონლის ფაქტობრივ თვითღირებულება აისახება 400 სუბანგარიშის „საანგარიშო პერიოდის საოპერაციო შემოსავლები“ დებეტში და 041 „საქონელი“ სუბანგარიშის კრედიტში.

11. 042 სუბანგარიშზე ,,დაუმთავრებელი წარმოება” აღირიცხება საჯარო სამართლის იურიდიული პირის დანახარჯები დაუმთავრებელ წარმოებასა და დაუმთავრებელ სამუშაოებზე. დაუმთავრებელი წარმოება ისეთი პროცესია, როდესაც დაწყებულია პროდუქციის, სამუშაოს ან მომსახურების წარმოება, მაგრამ ჯერ არაა დასრულებული. დაუმთავრებელი წარმოება მოიცავს ზედნადებ ხარჯებს, აგრეთვე ნედლეულსა და სამუშაო ძალაზე მიმდინარე პერიოდის დანახარჯებს. შესაბამისად, ამ სუბანგარიშზე აღირიცხება ყველა ის ხარჯი, რომელიც გაიწევა მზა პროდუქციის ან მომსახურების საწარმოებლად ტექნოლოგიური პროცესების დასრულებამდე. დაუმთავრებელი წარმოება (ნაკეთობები, სამუშაოები და მომსახურება) და საკუთარი წარმოების ნახევარფაბრიკატები ფასდება ფაქტობრივ თვითღირებულებით

12. დაუმთავრებელი წარმოების თანხაზე წარმოებს ჩანაწერი 042 სუბანგარიშის დებეტში და 06, 18 ანგარიშების შესაბამისი სუბანგარიშის კრედიტში. დაუმთავრებელი წარმოების მზა პროდუქციად გარდაქმნა კი აისახება 040 სუბანგარიშის დებეტსა და 042 სუბანგარიშის კრედიტში გატარებით.

    მუხლი 19. ანგარიში 05 „მოწყობილობა და სამშენებლო მასალები”

1. ამ ანგარიშზე აღირიცხება მშენებლობისათვის გამოსაყენებელი დასადგმელი მოწყობილობა, კონსტრუქციები, დეტალები და სამშენებლო მასალები, რომლებიც შეიძინება კაპიტალური ხარჯებისათვის გამოყოფილი საბიუჯეტო სახსრებისა და სხვა ბიუჯეტგარეშე სახსრების ანგარიშით.

2. 050 სუბანგარიშზე ,,დასადგმელი მოწყობილობა“ აღირიცხება დასადგმელი (დასამონტაჟებელი) მოწყობილობა (სამშენებლო კონსტრუქციები, დეტალები და სხვ.). დასამონტაჟებელ მოწყობილობას მიეკუთვნება მოწყობილობა, რომელიც შეიძლება შევიდეს მოქმედებაში მხოლოდ მისი ნაწილების აწყობისა და შენობა-ნაგებობების ფუნდამენტზე ან საყრდენზე მიმაგრების შემდეგ, აგრეთვე სხვა ანალოგიური მატერიალური ფასეულობები, რომლებიც საჭიროა მშენებლობისათვის. დასადგმელი მოწყობილობებია: ლითონის, რკინაბეტონისა და ხის კონსტრუქციები, ბლოკები და შენობა-ნაგებობების ასაწყობი ნაწილები; გათბობის, სავენტილაციო, კონდიციონერები, სანიტარიულ-ტექნიკური და სხვა სახის მოწყობილობები. გარდა ამისა, დასადგმელ მოწყობილობას მიეკუთვნება საკონტროლო-გამზომი აპარატურა ან დასადგმელი მოწყობილობის შემადგენლობაში სამონტაჟოდ გათვალისწინებული სხვა ხელსაწყოები. აგრეთვე მსგავსი მოწყობილობების სათადარიგო ნაწილები.

3. დასადგმელი მოწყობილობის შეძენა აისახება 050 სუბანგარიშის დებეტში და 090, 091, 092, 093, 120, 121, 150, 178 შესაბამისი სუბანგარიშის კრედიტში. დასადგმელი მოწყობილობების ხარჯვა აისახება შესაბამისად 200, 202, 203, 204, 205 ან 207 სუბანგარიშის დებეტში და 050 სუბანგარიშის კრედიტში.

4. 051 სუბანგარიშზე „სამშენებლო მასალები“ აღირიცხება მასალები მიმდინარე დანიშნულებით ან კაპიტალური მშენებლობისათვის გამოსაყენებლად. ასეთებია, სილიკატური მასალა, ხე-ტყე, სამშენებლო ლითონი, ლითონის ნაწარმი, ტექნიკური და ელექტროტექნიკური მასალები და ა.შ. სამშენებლო მასალების შეძენა აისახება 051 სუბანგარიშის დებეტში და 090, 091, 092, 120, 121, 150, 178 და სხვა შესაბამისი სუბანგარიშის კრედიტში.

5. სამშენებლო მასალების ხარჯვა აისახება 200, 202, 203, 204, 205 ან 207 სუბანგარიშის დებეტში და 051 სუბანგარიშის კრედიტში.

    მუხლი 20. ანგარიში 06 „მასალები და კვების პროდუქტები“

1. ამ ანგარიშზე აღირიცხება მასალები და კვების პროდუქტები, მათ შორის, ნედლეული და მასალები, მედიკამენტები, სამეურნეო მასალები, საკანცელარიო ნივთები და სხვა.

2. 060 სუბანგარიშზე „ნედლეული და მასალები“ აღირიცხება საჯარო სამართლის იურიდიული პირის მიერ საწარმოო საქმიანობიდან მიღებული სახსრებით შეძენილი ნედლეული და მასალები, რომლებიც კვლავ ეკონომიკური საქმიანობისათვის (პროდუქციის გამოშვება, სამუშაოების შესრულება, მომსახურების გაწევა და სხვ.) გამოიყენება.

3. ნედლეულისა და მასალების შეძენა აღირიცხება 060 სუბანგარიშის დებეტში და 091, 092, 093, 120, 121, 150, 178 შესაბამისი სუბანგარიშის კრედიტში, ხოლო ხარჯვა – 042 სუბანგარიშის დებეტში და 060 სუბანგარიშის კრედიტში.

4. 061 სუბანგარიშზე „კვების პროდუქტები“ აღირიცხება ბიუჯეტური ხარჯთანუსხით გათვალისწინებული ასიგნებებით შეძენილი კვების პროდუქტები. მათი მიღებისა და ხარჯვის აღრიცხვა წარმოებს დამაგროვებელ უწყისებში, რომლებიც ივსება მატერიალურად პასუხისმგებელი პირების მიხედვით. უწყისებში ჩაწერა წარმოებს პირველადი საბუთების საფუძველზე – რაოდენობრივად და თანხობრივად, ხოლო თვის ბოლოსათვის გამოიყვანება ჯამები.

5. კვების პროდუქტების შეძენა აისახება 061 სუბანგარიშის დებეტში და 090, 091, 092, 093, 120, 121, 150, 178 შესაბამისი სუბანგარიშის კრედიტში, ხოლო ხარჯვა – 042 „დაუმთავრებელი წარმოება“, 200 „ბიუჯეტიდან გაწეული მიმდინარე ხარჯები“, 203 „მიზნობრივი შემოსავლებიდან გაწეული მიმდინარე ხარჯები“, 206 „გასანაწილებელი ხარჯები“ ან 207 „ეკონომიკური საქმიანობის შემოსავლებიდან გაწეული მიმდინარე ხარჯები“ შესაბამისი სუბანგარიშის დებეტში და 061 „კვების პროდუქტები“ სუბანგარიშის კრედიტში.

6. კვების პროდუქტების ანალიზური აღრიცხვა წარმოებს დასახელების, ხარისხის, რაოდენობის, ღირებულების და მატერიალურად პასუხისმგებელი პირების მიხედვით ბრუნვათა უწყისში, დამაგროვებელი უწყისების მონაცემებისა და კვების პროდუქტების მიღებისა და ხარჯვის საბუთების საფუძველზე. ბრუნვათა უწყისებში ყოველთვიურად ჯამდება ბრუნვები და გამოიყვანება ნაშთები თვის დასაწყისისათვის.

7. 062 სუბანგარიშზე „მედიკამენტები და შესახვევი საშუალებები“ აღირიცხება მედიკამენტები, კომპონენტები, ბაქტერიოლოგიური პრეპარატები, შრატები, სააფთიაქო მასალები, ვაქცინები, სისხლი და შესახვევი საშუალებები საავადმყოფოებში, სამკურნალო-პროფილაქტიკურ, სამკურნალო-ვეტერინარულ და სხვა დაწესებულებებში.

8. მედიკამენტებისა და შესახვევი საშუალებების მიღება ბუღალტრულად აისახება 062 სუბანგარიშის დებეტში და 090, 091, 092, 093, 120, 121, 150, 178 სუბანგარიშის კრედიტში, ხოლო ხარჯვა, გარდა ორგანიზაციის მიერ მიმდინარე საჭიროებისათვის მოხმარებული მედიკამენტებისა – 042, 200, 203, 206, 207 სუბანგარიშის დებეტში და 062 სუბანგარიშის კრედიტში.

9. 063 სუბანგარიშზე ,,სამეურნეო მასალები და საკანცელარიო ნივთები” აღირიცხება ორგანიზაციის საჭიროებისათვის გამოყენებული სამეურნეო მასალები (ელექტრონათურები, საპონი, ჯაგრისები და სხვ.). და საკანცელარიო ნივთები (ქაღალდი, ფანქარი, ავტოკალამი და ა. შ.). ამ სუბანგარიშზე აღირიცხება აგრეთვე მედიკამენტები და შესახვევი საშუალებები მიმდინარე საჭიროებისათვის გამოსაყენებლად.

10. სამეურნეო მასალებისა და საკანცელარიო ნივთების მიღება გატარდება 063 სუბანგარიშის დებეტში და 090, 091, 092, 093, 120, 121, 150, 178 სუბანგარიშის კრედიტში, ხოლო ხარჯვა – 200, 203, 207 სუბანგარიშის დებეტში და 063 სუბანგარიშის კრედიტში.

11. 064 სუბანგარიშზე „სათბობი, საწვავი და საცხები მასალები“ აღირიცხება სათბობის, საწვავის და საცხები მასალების ყველა სახე, რომელიც იმყოფება საწყობში (შეშა, ქვანახშირი, ტორფი, ბენზინი, ნავთი, მაზუთი და ა.შ.), აგრეთვე უშუალოდ მატერიალურად პასუხისმგებელ პირებთან.

12. სათბობი, საწვავი და საცხები მასალების მიღება აისახება 064 სუბანგარიშის დებეტში და 090, 091, 092, 093, 120, 121, 150 ან 178 სუბანგარიშის კრედიტში, ხოლო ხარჯვა – 042, 200, 203, 206, 207 სუბანგარიშის დებეტში და 064 სუბანგარიშის კრედიტში.

13. 065 სუბანგარიშზე ,,სათადარიგო ნაწილები” აღირიცხება სათადარიგო ნაწილები, რომლებიც განკუთვნილია მანქანების (სამედიცინო, ელექტროგამომთვლელი და სხვ.), მოწყობილობის, სატრანსპორტო საშუალებების (ძრავები, საბურავები და სხვა) გაცვეთილი ნაწილების რემონტისათვის და მათ შესაცვლელად.

14. სათადარიგო ნაწილების შეძენა აღირიცხება 065 სუბანგარიშის დებეტში და 090, 091, 092, 093, 120, 121, 150 ან 178 სუბანგარიშის კრედიტში, ხოლო ხარჯვა – 200, 203, 207 სუბანგარიშის დებეტში და 065 სუბანგარიშის კრედიტში.

15. 066 სუბანგარიშზე ,,ფულადი დოკუმენტები“ აღირიცხება ორგანიზაციის განკარგულებაში არსებული ფულადი დოკუმენტები. მათ შორის, მკაცრი აღრიცხვის ბლანკები (პირადობის მოწმობის ბლანკები, ანგარიშფაქტურები და სხვა.), ფასიანი ქაღალდები (აქციები, ობლიგაციები), ტალონები ბენზინსა და ზეთზე, კვებაზე და ა.შ. დასასვენებელი სახლების, სანატორიუმების, ტურბაზების საგზურები, საფოსტო მარკები, სახელმწიფო ბაჟის მარკები, სესხის ობლიგაციები, შრომის წიგნაკების ბლანკები და მათში ჩასართები და ა.შ.

16. ფულადი დოკუმენტების მიღებისას დებეტდება 066 სუბანგარიში და კრედიტდება 090, 091, 092, 093, 120 ან 121. ფულადი დოკუმენტების გასვლისას დებეტდება შესაბამისი ხარჯების სუბანგარიშები, ხოლო კრედიტდება 066 სუბანგარიში.

17. ფულადი დოკუმენტების ანალიზური აღრიცხვა წარმოებს შესაბამის დავთარში სახეების მიხედვით.

18. 067 სუბანგარიშზე ,,სხვა მატერიალური ფასეულობები” აღირიცხება დასაბრუნებელი ან გასაცვლელი ტარა (კასრები, ბიდონები, ფუთები, მინის ქილები, ბოთლები და ა.შ.), როგორც თავისუფალ (ცარიელ) მდგომარეობაში, ისე მატერიალურ ფასეულობებთან ერთად. ამავე სუბანგარიშზე აღირიცხება თესლი, სასუქი, საკვები, ფურაჟი და სხვა მატერიალური ფასეულობები, რომელიც არ არის მოცემული ზემოთ ჩამოთვლილ ანგარიშებზე.

19. სხვა მატერიალური ფასეულობების შეძენა აისახება 067 სუბანგარიშის დებეტში და 090, 091, 092, 093, 120, 121, 150 ან 178 სუბანგარიშის კრედიტში, ხოლო ხარჯვა – 200, 203, 206, 207 სუბანგარიშის დებეტში და 067 სუბანგარიშის კრედიტში.

    მუხლი 21. ანგარიში 07 მცირეფასიანი და სწრაფცვეთადი საგნები

1. ამ ანგარიშზე აღირიცხება ორგანიზაციის კუთვნილი მცირეფასიანი და სწრაფცვეთადი საგნების მოძრაობა.

2. მცირეფასიანი და სწრაფცვეთადი საგნების შემადგენლობაში აღირიცხება:

ა) ერთ წელზე ნაკლებ ხანს გამოსადეგი შრომის საშუალებები, მიუხედავად მათი ღირებულებისა;

ბ) შრომის საშუალებები, რომელთა ღირებულება ერთეულზე შეძენის თარიღისათვის 150 ლარამდეა, მიუხედავად მათი მომსახურების ვადისა;

გ) თევზსაჭერი იარაღები (ქსელები, ბადეები და სხვ.) მიუხედავად მათი ღირებულებისა და მომსახურების ვადისა;

დ) ბენზინის ძრავიანი ხერხები, საჭრელები, სეზონური გზები, ტყესაზიდარი გზების განშტოებანი, დროებითი ნაგებობანი ტყეში (პატარა მოძრავი სახლები, საქვაბე პუნქტები, ხერხის სალესი სახელოსნოები, ბენზინგასამართი და სხვა);

ე) სპეციალური ინსტრუმენტები და სპეციალური სამარჯვები (მიზნობრივი დანიშნულების ინსტრუმენტები და სამარჯვები, რომლებიც განკუთვნილია ცალკეული ნაკეთობების მასიური და სერიული წარმოებისათვის ან ინდივიდუალური შეკვეთების დასამზადებლად), მიუხედავად ღირებულებისა;

ვ) ცვლადი მოწყობილობა (წარმოებაში მრავალჯერადი გამოყენების სამარჯვები და სხვა მოწყობილობანი, რომელთა გამოყენებაც განპირობებულია პროდუქციის დამზადების სპეციფიკით), მიუხედავად მათი ღირებულებისა;

ზ) სპეციალური ტანსაცმელი, სპეციალური ფეხსაცმელი, ქვეშაგები, მიუხედავად მათი ღირებულებისა და მომსახურების ვადისა;

თ) დროებითი (არასატიტულო) ნაგებობები სამარჯვები და მოწყობილობები, რომელთა აგების ხარჯები მიეკუთვნება სამშენებლო-სამონტაჟო, სამუშაოების თვითღირებულებას;

ი) ტარა, რომელიც განკუთვნილია სასაქონლო-მატერიალური ფასეულობების საწყობებში შესანახად ან ტექნოლოგიური პროცესების განსახორციელებლად, ერთეულზე შეძენის ან დამზადების ხარჯების მიხედვით;

კ) მოზარდი ან გასასუქებელი პირუტყვი, ფრინველი, ბოცვერი, ბეწვიანი ნადირი, ფუტკრის ოჯახები, აგრეთვე საცდელი ცხოველები;

ლ) მრავალწლიანი ნარგავები, რომლებიც გამოყვანილია სანერგეებში სარგავი მასალების სახით;

მ) გასაქირავებელი საგნები, მათი ღირებულების მიუხედავად.

3. თეთრეული, ლოგინის კუთვნილებანი, ტანსაცმელი და ფეხსაცმელი ჯანმრთელობის დაცვის და განათლების დაწესებულებებში აღირიცხება დასახელების, რაოდენობისა და მატერიალურად პასუხისმგებელი პირების მიხედვით შემდეგ ჯგუფებად:

ა) თეთრეული (პერანგები, ხალათები და სხვ..);

ბ) თეთრეული და ლოგინის კუთვნილებანი (ლეიბები, საბნები, ბალიშები, შალის საბნები, ზეწრები, საბნისა და ბალიშის გადასაკრავები, გადასაფარებლები, საძინებელი ტომრები და ა.შ.);

გ) ტანსაცმელი სპეცტანსაცმლის ჩათვლით (კოსტუმები, პალტოები, ლაბადები, კაბები, ქურთუკები, შარვლები და ა.შ.);

დ) ფეხსაცმელი სპეციალური ფეხსაცმლის ჩათვლით (ყელიანი ფეხსაცმელი, ჩექმები, ფლოსტები, ნაბდის ჩექმები და ა.შ.);

ე) სპორტული ტანსაცმელი და ფეხსაცმელი (კოსტიუმები, სპორტული ფორმის ტანსაცმელი, ფეხსაცმელი და ა.შ.);

ვ) ტანსაცმელი, რომელიც განკუთვნილია საწარმოს მუშაკებზე გასაცემად;

ზ) ტანსაცმელი და ფეხსაცმელი ჯანმრთელობის დაცვის, განათლების, სოციალური უზრუნველყოფისა და სხვა ანალოგიური დაწესებულებებისათვის და სხვ.

4. 070 სუბანგარიშზე „მცირეფასიანი საგნები საწყობში“ აღირიცხება საწყობში არსებული მცირეფასიანი საგნები, მცირეფასიანი და სწრაფცვეთადი საგნები მათი შეძენის მიხედვით აისახება 070 სუბანგარიშის დებეტში და 090, 091, 092, 093, 150 ან 178 შესაბამისი სუბანგარიშის კრედიტში. მცირეფასიანი საგნები, რომელთა ღირებულება 15 ლარამდეა, ექსპლუატაციაში გადაცემისთანავე აისახება 200, 203, 207 სუბანგარიშის დებეტში და 070 სუბანგარიშის კრედიტში. ამ საგნების აღრიცხვა წარმოებს რაოდენობრივი აღრიცხვის უწყისებში ან მასალების სასაწყობო აღრიცხვის დავთარში მათი ექსპლუატაციის ადგილის მიხედვით. ბუღალტერია პერიოდულად ამოწმებს ამ საგნების ფაქტობრივ ოდენობას რეგისტრების ჩანაწერებთან.

5. 071 სუბანგარიშზე „მცირეფასიანი და სწრაფცვეთადი საგნები ექსპლუატაციაში“ მცირეფასიანი საგნები, რომელთა ღირებულება 15 ლარზე მეტია, საწყობიდან ექსპლუატაციაში გადაცემისას აისახება 071 სუბანგარიშის დებეტში და 070 სუბანგარიშის კრედიტში.

6. ექსპლუატაციაში გადაცემული ყველა მცირეფასიანი და სწრაფცვეთადი საგნები უნდა იმყოფებოდეს იმ პირებთან, რომლებიც პასუხისმგებელი არიან ამ საგნების სწორი ექსპლუატაციისა და შენახვისათვის.

7. მცირეფასიანი და სწრაფცვეთადი საგნების ჩამოწერა ხდება მათი სრული გაცვეთის შემთხვევაში, ორგანიზაციის ხელმძღვანელის მიერ დამოწმებული სათანადო აქტის საფუძველზე, თუ ჩამოწერის სხვა წესი არ არის დადგენილი. ჩამოწერისას დებეტდება 200, 203 ან 207 სუბანგარიში და კრედიტდება 071 სუბანგარიში.

8. მცირეფასიანი და სწრაფცვეთადი საგნების ანალიზური აღრიცხვა 071 სუბანგარიშის მიხედვით წარმოებს საგნების დასახელების, რაოდენობის, ღირებულებისა და მატერიალურად პასუხისმგებელი პირების მიხედვით ბარათებზე ან საინვენტარიზაციო აღწერილობის ჩასართ ფურცლებში. მცირეფასიანი და სწრაფცვეთადი საგნების მოძრაობა წლის განმავლობაში აისახება ჩასართი ფურცლების შესაბამის სვეტებში, ნაშთების ყოველკვარტალურად გამოყვანით.

9. მცირეფასიანი და სწრაფცვეთადი საგნების გასვლისა და გადაადგილების ოპერაციების აღრიცხვა წარმოებს შესაბამის მემორიალურ ორდერში – დამაგროვებელ უწყისში.

    მუხლი 22. მატერიალური მარაგების მოძრაობის აღრიცხვა

1. მატერიალური მარაგები უნდა ინახებოდეს სპეციალურად მოწყობილ სათავსოებში (სასაწყობო შენობებში). სასაწყობო სათავსოებში მატერიალურ ფასეულობათა გონივრული განლაგება უნდა უზრუნველყოფდეს მათი მიღების, გაცემისა და ინვენტარიზაციის ჩატარების ოპერაციების დაჩქარებას.

2. მატერიალური მარაგების მიღებაზე, შენახვასა და გაცემაზე პასუხისმგებლობა ეკისრებათ მატერიალურად პასუხისმგებელ პირებს. ამ პირთა შეცვლას თან უნდა ახლდეს საწყობების ინვენტარიზაცია მიღება-ჩაბარების აქტის შედგენით.

3. საწყობში მატერიალური მარაგების მიღება ხორციელდება პირველადი საბუთების საფუძველზე და სხვა დამატებითი დოკუმენტაციის შედგენა სავალდებულო არ არის. პირველად საბუთებში ჩანაწერები წარმოებს შემდეგი მონაცემების გათვალისწინებით: მატერიალური მარაგის დასახელება, ხარისხი, რაოდენობა, ფასი, თანხა, მომწოდებლის ვინაობა, საწყობში მიღების თარიღი და ფასეულობის მიმღები მატერიალურად პასუხისმგებელი პირის ხელმოწერა.

4. მომწოდებლის საბუთების მონაცემებთან განსხვავების შემთხვევაში შედგება აქტი ორ ეგზეპლარად, საწყობში მიღებაზე პასუხისმგებელი პირისა და მომწოდებლის ან დაინტერესებული ორგანიზაციის წარმომადგენლის მონაწილეობით. ერთი ეგზემპლარი გამოიყენება მიღებული მატერიალური ფასეულობების აღრიცხვისათვის, მეორე – მომწოდებლისათვის საპრეტენზიო წერილების გასაგზავნად.

5. საწყობში არსებული მატერიალური მარაგების აღრიცხვა წარმოებს მატერიალურად პასუხისმგებელი პირების მიერ მასალების სასაწყობო აღრიცხვის დავთარში მხოლოდ დასახელების, ხარისხისა და რაოდენობის მიხედვით.

6. ბუღალტერია სისტემატურ კონტროლს ახორციელებს საწყობში ფასეულობათა შემოსვლასა და ხარჯვაზე, აგრეთვე აკეთებს მასალების აღრიცხვის შესახებ თავისი ჩანაწერების შედარებას საწყობში (საკუჭნაოში) წარმოებულ ჩანაწერებთან.

7. მატერიალური მარაგები ბუღალტრულ აღრიცხვაში აისახება დასახელებისა და მატერიალურად პასუხისმგებელი პირების მიხედვით, რაოდენობრივად და თანხობრივად, ფაქტობრივი თვითღირებულებით, რომელიც განისაზღვრება შეძენაზე გაწეული დანახარჯებიდან გამომდინარე, კრედიტით შეძენისათვის პროცენტის ანაზღაურების, დანამატის, საკომისიო მოსაკრებლების, სასაქონლო ბირჟების მომსახურების დირებულების, საბაჟო გადასახადის, სატრანსპორტო ხარჯების, მომწოდებელი მხარის მიერ გაწეული შენახვისა და მოტანის ხარჯების ჩათვლით.

8. საწყობიდან მასალების გაცემა წარმოებს ორგანიზაციის ხელმძღვანელის მიერ დამოწმებული საბუთების მიხედვით.

9. მასალების გაცემისათვის გამოიყენება შემდეგი საბუთები:

ა) ზედდებული (მოთხოვნა) – გამოიყენება საწყობიდან მასალების გაცემისას და ორგანიზაციის შიგნით მასალების გადასაადგილებლად;

ბ) მენიუ-მოთხოვნა – გამოიყენება საწყობიდან კვების პროდუქტების გასაცემად. მენიუ-მოთხოვნა დგება ყოველდღიურად, კვების პროდუქტების დადგენილი ნორმებისა და კვებაზე მყოფთა რაოდენობის შესახებ მონაცემების საფუძველზე. მენიუ-მოთხოვნა კვების პროდუქტების გაცემასა და მიღებაზე შესაბამისი პირის ხელმოწერით გადაეცემა ბუღალტერიას გრაფიკით დადგენილ ვადებში;

გ) საკვებისა და ფურაჟის გაცემის უწყისი. საკვები და ფურაჟი საწყობიდან გაიცემა დადგენილი ნორმების ფარგლებში;

დ) ორგანიზაციის საჭიროებისათვის მასალების გაცემის უწყისი – გამოიყენება თვის განმავლობაში, სამეურნეო, სასწავლო და სხვა მიზნებისათვის მასალების გასაცემად; ამასთანავე, უწყისში ჩანაწერები უნდა წარმოებდეს არა ქრონოლოგიური წესით, არამედ თითოეული სახის მასალისათვის საჭიროა დატოვებული იქნეს სტრიქონების გარკვეული რაოდენობა, რათა თვის ბოლოს მასალების ყოველი სახისათვის შესაძლებელი იყოს მთლიანი ჯამის მიღება;

ე) სალიმიტო ნაერთი ბარათი – გამოიყენება მასალებისა და სათბობის როგორც ყოველდღიური, ისე მთელი თვის მანძილზე დროის გარკვეული შუალედების მიხედვით გასაცემად. სალიმიტო ბარათი გამოეწერება თითოეულ მიმღებს მასალების რამდენიმე დასახელებაზე პირდაპირი დანიშნულებით ხარჯვისათვის, ორ ეგზემპლარად, რომელთაგან ერთი მიმღების ხელმოწერით ინახება საწყობში, მეორე კი მიმღებთან. მასალების ყოველდღიურად გაცემისას სალიმიტო ბარათი გამოიწერება 15 დღის ვადით, ხოლო პერიოდული გაცემისას – ერთი თვის ვადით;

ვ) მასალები და სათბობი გაიცემა დაწესებული ლიმიტის ფარგლებში მიმღების მიერ სალიმიტო ბარათის თავისი ეგზემპლარის წარმოდგენის შემთხვევაში. დაწესებული ლიმიტის ზევით მასალების გაცემა წარმოებს ზედნადებით (მოთხოვნით);

ზ) იმ შემთხვევაში, როცა საწყობიდან სათბობის გაცემა ზედნადებით (მოთხოვნით) ან სალიმიტო ბარათით შეუძლებელია, მაშინ სათბობის ხარჯების ჩამოწერა წარმოებს ნაშთების შედარება-შემოწმების (გაზომვის) აქტებით. ამ აქტების მიხედვით, ხარჯვის დადგენილ ნორმებთან შედარებით სათბობის გადახარჯვის შემთხვევაში, ორგანიზაციის ხელმძღვანელი ღებულობს ზომებს გადახარჯვის მიზეზების გამოსავლენად.

თ) საგზურის ფურცელი – გამოიყენება ავტომანქანის ბენზინის ხარჯებში ჩამოწერისათვის. ბენზინი ჩამოიწერება ფაქტობრივი გახარჯვის მიხედვით, მაგრამ არა უმეტეს იმ ნორმებისა, რომელიც დამტკიცებულია ცალკეული მარკის ავტომანქანისათვის;

ი) სასაქონლო ზედნადები – წარმოადგენს აღრიცხვის დოკუმენტს, რომლითაც დასტურდება ქვეყნის შიგნით საქონლის მიწოდების ფაქტი და რომლის გარეშე აკრძალულია საქონლის ტრანსპორტირება, შენახვა და რეალიზაცია.

10. მასალების ხარჯვის ოპერაციების აღრიცხვა, გარდა კვების პროდუქტებისა და მოზარდი და გასასუქებლად დაყენებული პირუტყვისა, წარმოებს მასალების ხარჯვის დამაგროვებელ უწყისში.

11. დამაგროვებელ უწყისებში ჩანაწერები წარმოებს თითოეული საბუთისა და შესაბამისი სუბანგარიშის მიხედვით, მათ შორის, მატერიალურად პასუხისმგებელი პირების მიხედვით, თანხობრივად. თვის დამთავრებისას სუბანგარიშების ჯამები ჩაიწერება „ჟურნალ-მთავარ“ დავთარში.

12. მატერიალური მარაგების ანალიზური აღრიცხვა წარმოებს დასახელების, ხარისხის, რაოდენობის, ღირებულების და მატერიალურად პასუხისმგებელი პირების მიხედვით ბრუნვათა უწყისში, დამაგროვებელი უწყისების მონაცემებისა და მატერიალური მარაგების მიღებისა და ხარჯვის საბუთების საფუძველზე. ბრუნვათა უწყისებში ყოველთვიურად ჯამდება ბრუნვები და გამოიყვანება ნაშთები თვის დასაწყისისათვის.

თავი IV

ფულადი სახსრები

    მუხლი 23. ზოგადი ნაწილი

მოცემული თავის ანგარიშებზე აღირიცხება ფულადი სახსრების მოძრაობა ხაზინაში გახსნილ ანგარიშზე, ბანკის მიმდინარე ანგარიშზე, სავალუტო ანგარიშზე, სხვა ფულადი სახსრების ანგარიშზე და სალაროში.

    მუხლი 24. ფულადი სახსრების კლასიფიკაცია

სინთეზური ანგარიშის დასახელება

ნომერი

სუბანგარიშის დასახელება

ნომერი

1

ხაზინაში და ბანკში გახსნილი ანგარიშები

09

ხაზინაში გახსნილი ანგარიში ორგანიზაციის ხარჯებისათვის

090

 

 

 

მიმდინარე ანგარიში ბანკში

091

 

 

 

სავალუტო ანგარიში

092

 

 

 

სხვა ფულადი ანგარიშები

093

2

სალარო

12

ნაღდი ფული ეროვნულ ვალუტაში

120

 

 

 

ნაღდი ფული უცხოურ ვალუტაში

121

 

    მუხლი 25. ანგარიში 09 ,,ხაზინაში და ბანკში გახსნილი ანგარიშები”

1. ამ ანგარიშზე აღირიცხება ხაზინასა და ბანკში გახსნილი ანგარიშები ორგანიზაციის შენახვისა და სხვა ხარჯებისათვის როგორც ეროვნულ, ისე უცხოურ ვალუტაში.

2. 090 სუბანგარიშზე ,,ხაზინაში გახსნილი ანგარიში ორგანიზაციის ხარჯებისათვის” აღირიცხება ორგანიზაციის ფულადი სახსრების მოძრაობა ხაზინაში, რომელიც მიღებულია ბიუჯეტიდან და მიზნობრივი შემოსავლებიდან. ფულადი სახსრების შემოსვლა აისახება 090 სუბანგარიშის დებეტში და 230, 231, 232, 233 სუბანგარიშების კრედიტში, ხოლო თანხების გასვლა (გადარიცხვა) აისახება 090 სუბანგარიშის კრედიტში 120, 150, 170, 173, 174, 177, 179 და სხვა შესაბამისი სუბანგარიშების დებეტთან კორესპონდენციით.

3. 091 სუბანგარიშზე ,,მიმდინარე ანგარიში ბანკში“ აღირიცხება საჯარო სამართლის იურიდიული პირის ეკონომიკურ საქმიანობასთან, ბიუჯეტიდან დაფინანსებასა და მიზნობრივ შემოსავლებთან დაკავშირებული ფულადი სახსრების მოძრაობა ბანკში, ეროვნულ ვალუტაში. ამ სუბანგარიშის დებეტში ჩაიწერება ფულადი სახსრების შემოსვლა 151, 162, 230, 231, 232, 400, 401, 402 და სხვა შესაბამისი სუბანგარიშების კრედიტთან კორესპონდენციით, ხოლო 091 სუბანგარიშის კრედიტში ჩაიწერება თანხების გასვლა 120, 150, 170, 171, 172, 173, 174, 178, 179 და სხვა შესაბამისი სუბანგარიშების დებეტთან კორესპონდენციით.

4. 092 სუბანგარიშზე ,,სავალუტო ანგარიში” აღირიცხება მოქმედი კანონმდებლობის შესაბამისად ორგანიზაციის ფულადი სახსრების მოძრაობა მომსახურე ბანკში, უცხოურ ვალუტაში. უცხოური ვალუტის მიღება აისახება 092 სუბანგარიშის დებეტში და 15, 17, 23, 40 და სხვა ანგარიშების შესაბამისი სუბანგარიშების კრედიტში, ვალუტაში, რომელიც გადაანგარიშებულია ლარებში მოქმედი კურსის შესაბამისად. უცხოური ვალუტის გასვლა აისახება 092 სუბანგარიშის კრედიტში და 121, 150, 160 და სხვა შესაბამისი სუბანგარიშების დებეტში.

5. 093 სუბანგარიშზე „სხვა ფულადი ანგარიშები“ აღირიცხება ხელშეკრულებების საფუძელზე განსაზღვრული აკრედიტივების თანხები მატერიალური ფასეულობების მოწოდებისა და გაწეული მომსახურებისათვის, ასევე საჩეკო წიგნაკებზე არსებული თანხები.

 6. აკრედიტივების წარდგენა შეიძლება როგორც საბიუჯეტო სახსრების, ისე ბიუჯეტგარეშე სახსრების ხარჯზე. აკრედიტივების გაფორმების წესები და მოქმედების ვადები განისაზღვრება საბანკო დაწესებულებების მიერ.

7. საჩეკო წიგნაკების შემთხვევაში აღირიცხება დეპონირებული თანხები ქვეყნის შიგნით – შიდასაქალაქო და საქალაქთაშორისო ანგარიშსწორებით მიღებული საქონლისა და გაწეული მომსახურებისათვის. საჩეკო წიგნაკების შესაძენად ორგანიზაცია ბანკში გზავნის განცხადებას საჩეკო წიგნაკების შეძენის შესახებ, ჩეკებით ანგარიშსწორებისათვის სახსრების დეპონირების მიზნით – ,,საგადახდო დავალებას”.

8. აკრედიტივის წარდგენისას დებეტდება 093 სუბანგარიში და კრედიტდება შესაბამისი საბიუჯეტო ან სხვა სახსრების მიმდინარე ანგარიშები. გამოყენებული აკრედიტივების თანხით კრედიტდება 093 სუბანგარიში და დებეტდება მატერიალურ ფასეულობათა და სხვა შესაბამისი სუბანგარიშები. აკრედიტივების გამოუყენებელი თანხები ჩაირიცხება 090, 091, 092 სუბანგარიშებზე. საჩეკო წიგნაკების შემთხვევაში, დეპონირებულ თანხებზე შედგება გატარება 093 სუბანგარიშის დებეტში და 090, 091, 092 სუბანგარიშების კრედიტში. ჩეკის განაღდებისას დებეტდება მატერიალურ ფასეულობათა და სხვა შესაბამისი სუბანგარიშები, ხოლო კრედიტდება 093 სუბანგარიში.

    მუხლი 26. ანგარიში 12 „სალარო“

1. ამ ანგარიშზე აღირიცხება ორგანიზაციის სალაროში ფულადი სახსრების მოძრაობა.

2. სალაროს ოპერაციების გაფორმებისა და აღრიცხვისას ორგანიზაციები ხელმძღვანელობენ სალაროს მეურნეობის შესახებ მოქმედი კანონმდებლობით.

3. სალაროს მეურნეობის ორგანიზაციას ახორციელებს ორგანიზაციის ხელმძღვანელი. სალაროდან ნაღდი ფულის გაცემისა და მიღების ოპერაციებს ასრულებს მოლარე. ორგანიზაციებში, სადაც შტატით არ არის გათვალისწინებული მოლარის თანამდებობა, მუშებსა და მოსამსახურეებზე ხელფასების გაცემა და სამეურნეო ხარჯების განაღდება წარმოებს ორგანიზაციის ხელმძღვანელის ბრძანებით დანიშნული ანგარიშვალდებული პირების მეშვეობით. ამასთან, ამ პირებთან იდება ხელშეკრულება სრული მატერიალური პასუხისმგებლობის შესახებ.

4. სალაროში ნაღდი ფულის მიღებისა და გასვლის დოკუმენტებია ,,სალაროს შემოსავლის ორდერი” და ,,სალაროს გასავლის ორდერი”. მათი გამოწერის უფლება აქვს მთავარ ბუღალტერს ან ბუღალტერიის სხვა თანამშრომელს. დაუშვებელია ამ უფლების გადაცემა მოლარეზე.

5. ბანკიდან ნაღდი ფულის მიღებაზე ჩეკები გამოიწერება მოლარის ან მისი შემცვლელი პირის სახელზე.

6. სალაროდან რამდენიმე პირზე ანგარიშქვეშ თანხის გაცემისას, ნაცვლად ინდივიდუალური სალაროს გასავლის ორდერებისა, გამოიყენება სალაროდან ანგარიშვალდებულ პირებზე თანხების გაცემის უწყისი.

7. ორგანიზაციებში სალაროს ოპერაციების აღრიცხვა წარმოებს სალაროს დავთარში (წიგნში) მოლარის მიერ თანხების მიღების ან გაცემისთანავე თითოეული სალაროს ორდერის ან მისი შემცვლელი საბუთების მიხედვით.

8. ყოველდღიურად, სამუშაო დღის ბოლოს, მოლარე გამოიანგარიშებს დღის განმავლობაში მომხდარი ოპერაციების ჯამს, გამოჰყავს მეორე დღისათვის სალაროში ფულის ნაშთი და მოლარის ანგარიშის სახით ბუღალტერიას გადასცემს მეორე მოსახევ ფურცელს (სალაროს დავთარში დღის განმავლობაში ჩანაწერების ასლს), შემოსავლისა და გასავლის საბუთებთან ერთად.

9. სალაროს ანგარიში მოწმდება ბუღალტერიის მიერ, რომლის საფუძველზეც წარმოებს ჩაწერა სალაროს ოპერაციების დამაგროვებელ უწყისში და ანალიზური აღრიცხვის სხვა რეგისტრებში.

10. 120 სუბანგარიშზე ,,ნაღდი ფული ეროვნულ ვალუტაში“ აღირიცხება სალაროში არსებული ნაღდი ფული ეროვნულ ვალუტაში. 120 სუბანგარიში დებეტდება სალაროში შემოსული თანხებით 090, 091, 151, 160, 161, 162, 178 და სხვა სუბანგარიშებთან კორესპონდენციით, ხოლო კრედიტდება სალაროდან გაცემული თანხებით 090, 091, 150, 160, 161, 178 და სხვა სუბანგარიშებთან კორესპონდენციით.

11. 121 სუბანგარიშზე ,,ნაღდი ფული უცხოურ ვალუტაში” აღირიცხება სალაროში არსებული ნაღდი ფული უცხოურ ვალუტაში, უცხოური ვალუტის ნომინალით და შესაბამისი კურსით ეროვნულ ვალუტაში. უცხოური ვალუტის მიღებისას დებეტდება 121 სუბანგარიში და კრედიტდება 092, 151, 160, 161, 178 და სხვა სუბანგარიშები, ხოლო სალაროდან თანხების გაცემისას დებეტდება 092, 150, 160, 161, 178 და სხვა სუბანგარიშები, ხოლო კრედიტდება 121 სუბანგარიში.

თავი V

ანგარიშსწორებები

    მუხლი 27. ზოგადი ნაწილი

ამ თავში აღირიცხება ანგარიშსწორებანი მომწოდებლებთან და მეიჯარეებთან მიღებული საქონლის, შესრულებული სამუშაოებისა და გაწეული მომსახურებისათვის, ანგარიშსწორებანი მყიდველებთან და დამკვეთებთან, ანგარიშსწორებანი ანგარიშვალდებულ პირებთან; ანგარიშსწორებანი მივლინებით, გადახდილი დღგ, გადასახდელი დღგ, გადასახდელი სოციალური გადასახადი, გადასახდელი მოგების გადასახადი, გადასახდელი საშემოსავლო გადასახადი, ბიუჯეტთან სხვა ანგარიშსწორებები, ანგარიშსწორებანი დანაკლისებით, ანგარისწორებანი კრედიტებით, ანგარიშსწორებანი კრედიტით მომსახურებისათვის, ანგარიშსწორებანი დივიდენდებით და პროცენტებით, ანგარიშსწორებანი საწევროებით და შენატანებით, ანგარიშსწორებანი მუშა-მოსამსახურეებთან, დეპონენტებთან, სტიპენდიანტებთან, ანგარიშსწორებანი სხვადასხვა დებიტორ-კრედიტორებთან, ანგარიშსწორებანი ნებაყოფლობითი დაზღვევით, ანგარიშსწორებანი სოციალური დაზღვევის ერთიანი სახელმწიფო ფონდის მიერ პენსიებისა და დახმარებების თანხებით, ანგარიშსწორებანი აღმასრულებელი ფურცლით და სხვა დაკავებებით და სხვა ანგარიშსწორებანი.

    მუხლი 28. ანგარიშსწორებების კლასიფიკაცია

 

სინთეზური ანგარიშის დასახელება

ნომერი

სუბანგარიშის დასახელება

ნომერი

1

ანგარიშსწორებანი საქონლით, სამუშაოებით და მომსახურებით

15

ანგარიშსწორებანი მომწოდებლებთან და მეიჯარეებთან

150

 

 

 

ანგარიშსწორებანი მყიდველებთან და დამკვეთებთან

151

 

 

 

გადახდილი დღგ

152

2

ანგარიშსწორებანი ანგარიშვალდებულ პირებთან

16

ანგარიშსწორებანი ანგარიშვალდებულ პირებთან

160

 

 

 

ანგარიშსწორებანი მივლინებით

161

 

 

 

ანგარიშსწორებანი დანაკლისებით

162

3

ანგარიშსწორებანი სხვადასხვა დებიტორებთან და კრედიტორებთან

17

გადასახდელი სოციალური გადასახადი

170

 

 

 

გადასახდელი დღგ

171

 

 

 

გადასახდელი მოგების გადასახადი

172

 

 

 

გადასახდელი საშემოსავლო გადასახადი

173

 

 

 

ბიუჯეტთან სხვა ანგარიშსწორებანი

174

 

 

 

ანგარიშსწორებანი კრედიტებით

175

 

 

 

ანგარიშსწორებანი კრედიტით მომსახურებისათვის

176

 

 

 

ანგარიშსწორებანი დივიდენდებით და პროცენტებით

177

 

 

 

ანგარიშსწორებანი სხვადასხვა დებიტორებთან და კრედიტორებთან

178

 

 

 

ანგარიშსწორებანი საწევროებით და შენატანებით

179

4

ანგარიშსწორებანი მუშა-მოსამსახურეებთან და სტიპენდიატებთან

18

ანგარიშსწორებანი მუშა-მოსამსახურეებთან

180

 

 

 

ანგარიშსწორებანი სტიპენდიატებთან

181

 

 

 

ანგარიშსწორებანი დეპონენტებთან

182

 

 

 

ანგარიშსწორებანი პენსიებით და დახმარებებით

183

 

 

 

ანგარიშსწორებანი ნებაყოფლობითი დაზღვევით

184

 

 

 

ანგარიშსწორებანი აღმასრულებელი ფურცლით და სხვა დაკავებებით

187

 

 

 

სხვა ანგარიშსწორებანი

189

    მუხლი 29. ანგარიში №15 ,,ანგარიშსწორებანი საქონლით, სამუშაოებით და მომსახურებით“

1. ამ ანგარიშზე აღირიცხება საქონლის, სამუშაოებისა და მომსახურების როგორც მიწოდებით, ისე მოწოდებით წარმოქმნილი ანგარიშსწორებები. აქვე აღირიცხება გადახდილი დღგ.

2. 150 სუბანგარიშზე „ანგარიშსწორებანი მომწოდებლებთან და მეიჯარეებთან“ აღირიცხება ანგარიშსწორებანი მოწოდებული ნედლეულის, მასალების, საქონლის, მცირეფასიანი და სწრაფცვეთადი საგნების, გაწეული მომსახურების, შესრულებული სამუშაოების, ძირითადი საშუალებებისა და არამატერიალური აქტივებისათვის.

3. 150 სუბანგარიშის კრედიტში ჩაიწერება ზემოთ ჩამოთვლილი მიღებული მატერიალური ფასეულობების ღირებულება შეძენის ფასებით დღგ-ის ჩათვლით 05, 06, 07, 01, 03 ანგარიშების შესაბამისი სუბანგარიშების დებეტთან კორესპონდენციით. ამასთან, ისეთ მატერიალურ ფასეულობებზე გადახდილი დღგ, რომელიც გამოყენებულ იქნება ეკონომიკური საქმიანობისათვის, გამოიყოფა ცალკე და აისახება 152 სუბანგარიშის ,,გადახდილი დღგ“ დებეტში, ბიუჯეტთან შემდგომი ანგარიშსწორებისას დღგ-ის ჩათვლის მიზნით.

4. 150 სუბანგარიშის დებეტში ჩაიწერება მიღებული მატერიალური ფასეულობების განაღდებული ანგარიშების თანხები 090, 091, 092, 093, 120, 121 სუბანგარიშების კრედიტთან კორესპონდენციით.

5. მეიჯარეებთან (მენარდეებთან) ანგარიშსწორებისას 150 სუბანგარიშის დებეტში ჩაიწერება თანხები, რომლებიც გადარიცხულია სამშენებლო-სამონტაჟო სამუშაოების შესრულებისათვის და ამავე მიზნით მეიჯარეზე გაცემული კონსტრუქციების, დეტალების და სამშენებლო მასალების ღირებულება. ამასთან, კრედიტდება 050, 051, 090, 091, 092, 093 და სხვა სუბანგარიშები. მეიჯარის მიერ შესრულებული სამშენებლო-სამონტაჟო სამუშაოების ღირებულების თანხით წარმოებს ჩაწერა 202, 204, 205 სუბანგარიშების დებეტში და 150 სუბანგარიშის კრედიტში.

6. ეკონომიკურ საქმიანობასთან დაკავშირებული კრედიტორული დავალიანების (ვალდებულებების) თანხები, რომლებზედაც ძიების ხანდაზმულობის ვადა გასულია, გარდა ბიუჯეტში გადასახდელი თანხებისა, მიიმართება ფინანსური შედეგების, მატერიალური წახალისების ფონდის ან მატერიალურ-ტექნიკური ბაზის განვითარების ფონდის გაზრდაზე (სუბანგარიშები 410, 252). ხანდაზმული კრედიტორული დავალიანების თანხები, რომლებიც წარმოქმნილია ბიუჯეტური დაფინანსების, მიზნობრივი ან უსასყიდლოდ მიღებული სახსრების მიხედვით, საჯარო სამართლის იურიდიული პირების მიერ მიიმართება ორგანიზაციის შენახვისა და სხვა ღონისძიებებისათვის განკუთვნილი მიზნობრივი შემოსავლების სუბანგარიშზე (233), ხოლო საბიუჯეტო ორგანიზაციების მიერ – ბიუჯეტიდან დაფინანსების (230) გაზრდაზე.

7. ამ სუბანგარიშის ანალიზური აღრიცხვა წარმოებს მიმდინარე ანგარიშებისა და ანგარიშსწორებების დავთარში თითოეული მომწოდებლისა და მეიჯარის მიხედვით.

8. 151 სუბანგარიშზე „ანგარიშსწორებანი მყიდველებთან და დამკვეთებთან“ აღირიცხება საჯარო სამართლის იურიდიული პირის მიერ რეალიზებული პროდუქციის (საქონლის), შესრულებული სამუშაოებისა და გაწეული მომსახურებისათვის ანგარიშსწორებანი.

9. 151 სუბანგარიშის დებეტში იწერება რეალიზებული პროდუქციის, სამუშაოებისა და მომსახურების ღირებულება გასაყიდი ფასებით დღგ-ის ჩათვლით, ამასთან კრედიტდება 400 სუბანგარიში.

10. 151 სუბანგარიშის კრედიტში იწერება თანხები, რომელიც მიღებულია მყიდველებისა და შემკვეთებისაგან პროდუქციის, სამუშაოებისა და მომსახურებისათვის, ამასთან დებეტდება 090, 091, 092, 093, 120 ან 121 სუბანგარიში.

11. საბიუჯეტო სახსრებიდან ან მიზნობრივი სახსრებიდან წარმოქმნილი მოთხოვნები (დებიტორული დავალიანება), რომლებზედაც ძიების ხანდაზმულობის ვადა გასულია, რომელთა ამოღებაზეც სასამართლომ უარი განაცხადა ან რომელთა ამოღების ალბათობა ნულის ტოლია, საბიუჯეტო ორგანიზაციებში შეიძლება ჩამოიწეროს, შესაბამისად, ბიუჯეტიდან დაფინანსების, ხოლო საჯარო სამართლის იურიდიულ პირებში – მიზნობრივი სახსრების ანგარიშიდან (სუბანგარიშები 230, 233). ეკონომიკური საქმიანობიდან წარმოქმნილი უიმედო მოთხოვნები აღიარდება ხარჯად გატარებით – 207 ,,ეკონომიკური საქმიანობის შემოსავლებიდან გაწეული მიმდინარე ხარჯები“ სუბანგარიშის დებეტში და 151 „ანგარიშსწორებანი მყიდველებთან და დამკვეთებთან“ სუბანგარიშის კრედიტში. მოცემული ხარჯების სუბანგარიშიდან ორგანიზაციის ხელმძღვანელის გადაწყვეტილებით იგი შეიძლება ჩამოიწეროს ფინანსურ შედეგებზე ან სოციალური დახმარებისა და მატერიალურ-ტექნიკური ბაზის განვითარების ფონდის ანგარიშზე (სუბანგარიშები 410, 252). ამავე დროს, უიმედო დებიტორული დავალიანების თანხები აიღება 04 ბალანსგარეშე ანგარიშზე „გადახდისუუნარო დებიტორების ჩამოწერილი დავალიანება“. იმ შემთხვევაში, თუკი ჩამოწერილი დებიტორული დავალიანება შემდგომ პერიოდებში მთლიანად ან ნაწილობრივ ანაზღაურდება, მოხდება დებიტორული დავალიანების აღდგენა. ეკონომიკური საქმიანობით წარმოქმნილი დებიტორული დავალიანების აღდგენისას დებეტდება 151 „ანგარიშსწორებანი მყიდველებთან და დამკვეთებთან“ სუბანგარიში და კრედიტდება 401 „საანგარიშო პერიოდის არასაოპერაციო შემოსავლები“. საბიუჯეტო სახსრებით და მიზნობრივი შემოსავლებით წარმოქმნილი დებიტორული დავალიანების აღდგენა საჯარო სამართლის იურიდიულ პირებში აისახება 151 „ანგარიშსწორებანი მყიდველებთან და დამკვეთებთან“ სუბანგარიშის დებეტში და 233 „მიზნობრივი შემოსავლები“ სუბანგარიშის კრედიტში, ხოლო. საბიუჯეტო ორგანიზაციებში – 151 „ანგარიშსწორებანი მყიდველებთან და დამკვეთებთან“ სუბანგარიშის დებეტში და 230 „ბიუჯეტიდან დაფინანსება მიმდინარე ხარჯებისათვის“ სუბანგარიშის კრედიტში. ამავე დროს, საბიუჯეტო ორგანიზაციების მიერ დებიტორული დავალიანებების აღდგენით მიღებული თანხები ექვემდებარება ბიუჯეტში შეტანას, რაც აისახება 230 სუბანგარიშის დებეტში და 090 ან 120 სუბანგარიშის კრედიტში.

12. 152 სუბანგარიშზე „გადახდილი დღგ“ აღირიცხება მომწოდებლებისა და მეიჯარეებისათვის გადახდილი დამატებული ღირებულების გადასახადი. გადახდილი დღგ-ის ჩათვლა ხორციელდება საგადასახადო კოდექსით დადგენილი წესის შესაბამისად. ამასთან, გადახდილი დღგ, რომელიც დაკავშირებულია საჯარო სამართლის იურიდიული პირის ეკონომიკურ საქმიანობასთან და რომელიც შემდგომში ბიუჯეტთან ანგარიშსწორებისას ექვემდებარება ჩათვლას, ცალკე გამოიყოფა და აისახება 152 სუბანგარიშის დებეტში და შესაბამისად, 150 და 178 სუბანგარიშების კრედიტში.

13. საბიუჯეტო სახსრებით, აგრეთვე მიზნობრივი სახსრებით შეძენილ ნედლეულსა და მასალებზე, პროდუქციასა და საქონელზე გადახდილი დღგ ცალკე არ გამოიყოფა და შედის შეძენილი მატერიალური ფასეულობების თვითღირებულებაში (შეძენის ღირებულებაში).

14. 152 სუბანგარიშის „გადახდილი დდგ“ კრედიტში იწერება დღგ-ის ჩასათვლელი თანხები 171 სუბანგარიშის „გადასახდელი დღგ“ დებეტთან კორესპონდენციით.

    მუხლი 30. ანგარიში 16 „ანგარიშსწორებანი ანგარიშვალდებულ პირებთან“

1. აღირიცხება ანგარიშსწორებანი ანგარიშვალდებულ პირებთან მათზე გაცემული ავანსების მიხედვით; აგრეთვე, ანგარიშსწორებანი მივლინებით და დანაკლისებით.

2. 160 სუბანგარიშზე „ანგარიშსწორებანი ანგარიშვალდებულ პირებთან“ აღირიცხება ანგარიშვალდებულ პირებზე საქვეანგარიშოდ გაცემული თანხების მოძრაობა, მათ შორის, ხელფასების, პრემიების და სხვა თანხების გასაცემად იმ ორგანიზაციებში, სადაც შტატით არ არის გათვალისწინებული მოლარის თანამდებობა და ა.შ.

3. ავანსები საქვეანგარიშოდ გაიცემა ისეთი ხარჯების გასაწევად, რომელთა უნაღდო ანგარიშსწორების გზით წარმოება ვერ ხერხდება და მხოლოდ იმ პირებზე, რომლებიც მუშაობენ მოცემულ ორგანიზაციაში. ანგარიშვალდებულ პირებზე ავანსების გაცემა ხდება მიმღები პირის წერილობითი განცხადების საფუძველზე, ავანსის დანიშნულების ჩვენებით. ამავე დროს, საქვეანგარიშოდ თანხების გაცემა შეიძლება განხორციელდეს დადგენილი წესით, მხოლოდ ორგანიზაციის ხელმძღვანელის ბრძანებით (ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტით), კომერციულ ბანკში ანგარიშვალდებული პირის სახელზე გახსნილი ანგარიშსწორების ანგარიშიდან.

4. საქვეანგარიშოდ გაცემული თანხა შეიძლება დაიხარჯოს მხოლოდ იმ მიზნით, რაც გათვალისწინებული იყო გაცემისას. ანგარიშვალდებული პირი ორგანიზაციაში წარადგენს საავანსო თანხების შესახებ ანგარიშგებას ყველა იმ საბუთის თანდართვით, რომლებიც ადასტურებენ თანხების ხარჯვას. საავანსო ანგარიშები ბუღალტერიაში მოწმდება როგორც არითმეტიკულად, ისე შინაარსობრივად – საბუთების გაფორმების და სახსრების დანიშნულებით ხარჯვის სისწორის მიხედვით.

5. ავანსების გამოუყენებელი ნაშთი ანგარიშვალდებული პირის მიერ დაბრუნებულ უნდა იქნეს საავანსო საბუთების ჩაბარებიდან არა უგვიანეს სამი დღისა. ანგარიშვალდებულ პირზე ახალი ავანსის გაცემა შეიძლება მოხდეს მხოლოდ ადრე გაცემული ავანსის დაფარვის შემთხვევაში.

6. ანგარიშვალდებულ პირებზე გაცემული თანხებით დებეტდება 160 სუბანგარიში და კრედიტდება 09 და 12 ანგარიშების შესაბამისი სუბანგარიშები.

7. ავანსის გახარჯულ თანხებზე და საქვეანგარიშო თანხების დაბრუნებულ ნაშთზე ჩაწერა წარმოებს 06, 07, 12, 16, 18, 20 ანგარიშების შესაბამისი სუბანგარიშების დებეტში და 160 სუბანგარიშის კრედიტში.

8. ანგარიშვალდებულ პირებთან ანგარიშსწორებათა ანალიზური აღრიცხვა წარმოებს შესაბამის დამაგროვებელ უწყისში პოზიციური წესით. ყველა სტრიქონზე ჩაიწერება ანგარიშვალდებული პირის ვინაობა, გაცემული ავანსისა და გაწეული ხარჯების თანხები, აგრეთვე გამოუყენებელი ავანსის დაბრუნებული თანხა.

9. 161 სუბანგარიშზე „ანგარიშსწორებანი მივლინებით“ აღირიცხება საქართველოს ტერიტორიაზე და საზღვარგარეთ მივლინებულ პირებთან საანგარიშსწორებო თანხების მოძრაობა, მივლინების შესახებ წარმოდგენილი დამადასტურებელი საბუთების შესაბამისად. მივლინებულ მუშაკებზე სამივლინებო თანხების გაცემა წარმოებს მივლინების შესახებ ბრძანების საფუძველზე.

10. 161 სუბანგარიშის დებეტში აისახება ანგარიშვალდებულ პირებზე გაცემული თანხები 090, 091, 092, 120, 121 შესაბამისი სუბანგარიშის კრედიტთან კორესპონდენციით, ხოლო კრედიტში საავანსო ანგარიშით განაღდებული ფაქტობრივი ხარჯები, აგრეთვე ანგარიშვალდებული პირის მიერ გამოუყენებელი და ორგანიზაციის სალაროში დაბრუნებული თანხები.

11. ანგარიშვალდებული პირი სამივლინებო თანხების ხარჯვაზე ორგანიზაციის ბუღალტერიაში ანგარიშს აბარებს მივლინებიდან დაბრუნების შემდეგ სამი დღის განმავლობაში.

12. მივლინებაში წამსვლელ პირებზე თანხის გაცემა ხდება სათანადო გაანგარიშების საფუძველზე – ლარებში. აუცილებლობის შემთხვევაში, ბანკის საშუალებით, შეიძლება მოხდეს ლარის კონვერტაცია უცხოურ ვალუტაზე. კონვერტაციისათვის ბანკის მომსახურების ხარჯები მიეკუთვნება ორგანიზაციის ხარჯებს და მივლინებული პირების მიერ მიღებულ თანხებში არ ჩაითვლება.

13. ქვეყნის შიგნით და საზღვარგარეთ მივლინებულ პირებთან ანგარიშსწორება ხორციელდება მოქმედი კანონმდებლობის შესაბამისად.

14. 162 სუბანგარიშზე „ანგარიშსწორებანი დანაკლისებით“ აღირიცხება ფულადი სახსრებისა და მატერიალურ ფასეულობათა დანაკლისებისა და დატაცების თანხები, მატერიალურ ფასეულობათა გაფუჭებით გამოწვეული და დამნაშავე პირებზე ასანაზღაურებლად დაკისრებული ზარალის თანხები, აგრეთვე სხვა თანხები, რომლებიც დადგენილი წესით ექვემდებარება დაკავებას (დაფარვას).

15. დანაკლისებისა და დატაცების მიზეზით გამოწვეული ზარალის განსაზღვრისას აღებულ უნდა იქნეს მატერიალურ ფასეულობათა თავდაპირველი ღირებულება.

16. გამოვლენილი დანაკლისები და დატაცებები დამნაშავე პირებს დაეწერებათ შემოწმების ან რევიზიის აქტში მითითებული თანხით და მათი გამოვლენიდან 5 დღის განმავლობაში მასალები გადაეცემა საგამოძიებო ორგანოებს სამოქალაქო სარჩელის წარსადგენად. სასამართლო გადაწყვეტილების მიღების შემდეგ დამნაშავე პირებზე მიკუთვნებული თანხები დაზუსტებულ უნდა იქნეს სასამართლო ორგანოს აღმასრულებელი ფურცლის შესაბამისად.

17. დანაკლისის, დატაცების, დანაკარგების და ა.შ. გამოვლენილი თანხები აისახება 162 სუბანგარიშის დებეტში ფულადი სახსრების ან მატერიალურ ფასეულობათა შესაბამისი სუბანგარიშების კრედიტთან კორესპონდენციით. სასამართლოს მიერ გადაწყვეტილების მიღების შედეგად მოცემული გატარება შესწორდება „წითელი სტორნოს“ წესით. თუკი სასამართლოს გზით დამნაშავის ვინაობა ვერ დადგინდა, ზემოთ აღნიშნული მატერიალური ფასეულობა ჩამოიწერება შესაბამისი ხარჯების ან ფონდების ანგარიშიდან – 200, 203, 205, 207, 250 ან 251 სუბანგარიშის დებეტსა და 01, 03, 04, 05, 06 ანგარიშების შესაბამისი სუბანგარიშის კრედიტში ასახვით. იმ შემთხვევაში, თუ სასამართლო დამნაშავეს დაადგენს, დებეტდება 162 სუბანგარიში და კრედიტება 230, 233 (თუ აღნიშნული თანხით საბიუჯეტო ორგანიზაცია აღადგენს მატერიალურ ფასეულობათა დანაკლისს) ან 401 სუბანგარიში. ამავე დროს, მოცემული მატერიალური ფასეულობა ჩამოიწერება შესაბამისი ხარჯების ან ფონდების ანგარიშიდან 200, 203, 205, 207, 250 ან 251 სუბანგარიშის დებეტსა და 01, 03, 04, 05, 06 ანგარიშების შესაბამისი სუბანგარიშის კრედიტში გატარებით. 162 სუბანგარიშის კრედიტში ჩაიწერება ორგანიზაციის სალაროში, ბანკში მიმდინარე ანგარიშზე ან ხაზინის ანგარიშზე მიყენებული ზარალის ასანაზღაურებლად შემოსული თანხები. საბიუჯეტო ორგანიზაციების მიერ მიღებული თანხები, რომლებიც არ გამოიყენება ანალოგიური მატერიალური ფასეულობების შესაძენად, ექვემდებარება შესაბამის ბიუჯეტში გადარიცხვას, რაც აისახება 230 სუბანგარიშის დებეტის 090 ან 120 სუბანგარიშის კრედიტთან კორესპოდენციით.

18. ამ სუბანგარიშის ანალიზური აღრიცხვა წარმოებს მიმდინარე ანგარიშებისა და ანგარიშსწორებათა დავთარში თითოეული დამნაშავე პირის მიხედვით გვარის, სახელის, მამის სახელის, თანამდებობის, დავალიანების წარმოშობის თარიღის და დანაკლისის თანხის მითითებით.

    მუხლი 31. ანგარიში 17 „ანგარიშსწორებანი სხვადასხვა დებიტორებთან და კრედიტორებთან“

1. აღირიცხება ანგარიშსწორებანი სხვადასხვა დებიტორებთან და კრედიტორებთან. მათ შორის, ბიუჯეტთან ანგარიშსწორებანი სხვადასხვა გადასახადებით, ანგარიშსწორებანი კრედიტებით, დივიდენდებით და პროცენტებით და სხვა.

2. 170 სუბანგარიშზე ,,გადასახდელი სოციალური გადასახადი” აღირიცხება ანგარიშსწორება ბიუჯეტთან სოციალური გადასახადის მიხედვით. ბიუჯეტში შენატანების დარიცხვა და გადარიცხვა წარმოებს საგადასახადო კოდექსის შესაბამისად დადგენილი პროცენტის მიხედვით, ხელფასის მთლიანი თანხიდან, საანგარიშსწორებო და საგადასახდელო უწყისების საფუძველზე.

3. ბიუჯეტში შესატანი სოციალური გადასახადის დარიცხული თანხები აისახება 170 სუბანგარიშის კრედიტში და შესაბამისად 200, 203, 207 სუბანგარიშის დებეტში.

4. გადასახადის გადარიცხვა აისახება 170 სუბანგარიშის დებეტში და 090, 091 შესაბამისი სუბანგარიშის კრედიტში.

5. 171 სუბანგარიშზე „გადასახდელი დღგ“ აღირიცხება საგადასახადო კოდექსის შესაბამისად გამოანგარიშებული დგ-ს თანხა, რომელიც დაერიცხა საჯარო სამართლის იურიდიულ პირს ბიუჯეტის სასარგებლოდ და რომელიც ჯერ კიდევ გადახდილი არ არის საანგარიშო პერიოდის ბოლოს. 171 სუბანგარიშის კრედიტში ჩაიწერება ბიუჯეტის კუთვნილი დღგ-ს თანხა 151 სუბანგარიშთან „ანგარიშსწორებანი მყიდველებთან და დამკვეთებთან“ კორესპონდენციით. დღგ-ს გადახდა აისახება 171 სუბანგარიშის დებეტში და 090, 091 სუბანგარიშის კრედიტში. ჩასათვლელი დღგ-ს თანხები განისაზღვრება საგადასახადო კოდექსის შესაბამისად.

6. 172 სუბანგარიშზე „გადასახდელი მოგების გადასახადი“ აღირიცხება საჯარო სამართლის იურიდიული პირის მიერ ეკონომიკური საქმიანობიდან მიღებული მოგების გადასახადი, რომელიც გამოანგარიშებულია საქართველოს საგადასახადო კოდექსის შესაბამისად.

7. 172 სუბანგარიშის კრედიტში ჩაიწერება ბიუჯეტში გადასარიცხი მოგების გადასახადი 410 სუბანაგარიშის ,,მოგება და ზარალი“ დებეტთან კორესპონდენციით.

8. ბიუჯეტში გადარიცხული მოგების გადასახადი აისახება 172 სუბანგარიშის დებეტში და 091 სუბანგარიშის კრედიტში.

9. 173 სუბანგარიშზე „გადასახდელი საშემოსავლო გადასახადი“ აღირიცხება ბიუჯეტის კუთვნილი საშემოსავლო გადასახადის თანხების მოძრაობა. საშემოსავლო გადასახადის გამოანგარიშება და გადახდა წარმოებს საგადასახადო კოდექსის შესაბამისად. საშემოსავლო გადასახადის დარიცხვა აისახება 180 სუბანგარიშის „ანგარიშსწორებანი მუშა-მოსამსახურეებთან“ დებეტში და 173 სუბანგარიშის კრედიტში.

10. ბიუჯეტში გადარიცხული საშემოსავლო გადასახადი აისახება 173 სუბანგარიშის დებეტში და 090 ან 091 სუბანგარიშის კრედიტში.

11. 174 სუბანგარიშზე „ბიუჯეტთან სხვა ანგარიშსწორებანი“ აღირიცხება ბიუჯეტის კუთვნილი თანხები (დეპოზიტური თანხები, რომლებიც განსაზღვრული პირობების დადგომისას ექვემდებარება ბიუჯეტში დაბრუნებას; ნებართვების, ლიცენზიების გაცემისა და სახელმწიფოს სახელით სხვა სახის მომსახურების გაწევიდან მიღებული მოსაკრებელი და საფასური და სხვ.), ასევე, ბიუჯეტში გადასახდელი გადასახადები, რომლებიც ჩამოთვლილი არ არის ზემოაღნიშნულ სუბანგარიშებზე (ქონების გადასახადი, მიწის გადასახადი და სხვ.).

12. ბიუჯეტის კუთვნილი თანხების დარიცხვა აისახება 174 სუბანგარიშის კრედიტში, ხოლო გადახდა – 174 სუბანგარიშის დებეტში, შესაბამის სუბანგარიშებთან კორესპონდენციით.

13. 175 სუბანგარიშზე „ანგარიშსწორებანი კრედიტებით“ აღირიცხება საბანკო და საკრედიტო დაწესებულებებიდან, აგრეთვე, ბიუჯეტიდან მიღებული გრძელვადიანი და მოკლევადიანი კრედიტები (სესხები).

14. დაკრედიტების, კრედიტების გაფორმების და მისი დაფარვის წესი რეგულირდება მოქმედი კანონმდებლობით, ხოლო საბანკო კრედიტის შემთხვევაში – ამავდროულად, ბანკის წესებითა და საკრედიტო ხელშეკრულებებით.

15. მიღებული გრძელვადიანი და მოკლევადიანი კრედიტების თანხები აისახება 175 სუბანგარიშის კრედიტში და 090, 091, 092, 093 შესაბამისი სუბანგარიშების დებეტში.

16. გრძელვადიანი და მოკლევადიანი კრედიტების ანგარიშით გაწეული დანახარჯები აისახება შესაბამისად 090, 091, 092, 093 სუბანგარიშების კრედიტში და 120, 121, 150, 178 და სხვა სუბანგარიშების დებეტში.

17. კრედიტები გამოიყენება შემოსავლებისა და გასავლების ხარჯთანუსხით გათვალისწინებული მიზნით.

18. გრძელვადიანი და მოკლევადიანი კრედიტების დაფარვისას დებეტდება 175 სუბანგარიში და კრედიტდება 090, 091, 092, 093 სუბანგარიშები.

19. 175 სუბანგარიშის ანალიზური აღრიცხვა წარმოებს მრავალსვეტებიან ბარათებზე კრედიტის წყაროებისა და სახეების მიხედვით.

20. 176 სუბანგარიშზე „ანგარიშსწორებანი კრედიტით მომსახურებისათვის“ აღირიცხება კრედიტით მომსახურებისათვის ანგარიშსწორებანი. მათ შორის, სახელმწიფო სესხის პროცენტი, ბანკის კრედიტით სარგებლობისათვის გადასახდელი პროცენტი, აგრეთვე, ბანკის საკომისიო და სხვა.

21. კრედიტით მომსახურებისათვის დარიცხული თანხები აღირიცხება ,,ხარჯების“ შესაბამისი სუბანგარიშის დებეტში და 176 სუბანგარიშის კრედიტში, ხოლო კრედიტით სარგებლობისათვის გადარიცხული შესაბამისი თანხები – 176 სუბანგარიშის დებეტში და ,,ფულადი სახსრების” შესაბამისი სუბანგარიშის კრედიტში.

22. 177 სუბანგარიშზე ,,ანგარიშსწორებანი დივიდენდებით და პროცენტებით” აღირიცხება საჯარო სამართლის იურიდიული პირის ფინანსურ დაბანდებებთან (ინვესტიციებთან) დაკავშირებული ანგარიშსწორებანი. მათ შორის, საწარმოთა ფასიანი ქაღალდებიდან, სახელმწიფო და ადგილობრივი სესხების პროცენტიანი ობლიგაციებიდან, აგრეთვე სხვა საწარმოებზე გაცემული სესხებიდან მისაღები პროცენტები, მისაღები დივიდენდები და სხვა ანალოგიური მოთხოვნები, რომლებიც დაკავშირებულია ეკონომიკურ საქმიანობასთან.

23. ფინანსურ დაბანდებებთან დაკავშირებული მოთხოვნების დარიცხვა წარმოებს 177 სუბანგარიშის დებეტში და 401 სუბანგარიშის კრედიტში. დივიდენდებისა და პროცენტების მიღებისას დებეტდება ,,ფულადი სახსრების” შესაბამისი სუბანგარიში და კრედიტდება 177 სუბანგარიში.

24. 178 სუბანგარიშზე „ანგარიშსწორებანი სხვადასხვა დებიტორებთან და კრედიტორებთან“ აღირიცხება სხვადასხვა სახის დებიტორულ-კრედიტორული დავალიანებები, რომლებიც აღწერილი არ არის ზემოაღნიშნულ სუბანგარიშებზე. მათ შორის, ანგარიშსწორებანი სტუდენტებთან და სასწავლო დაწესებულებათა მოსწავლეებთან საერთო საცხოვრებლით სარგებლობისათვის; სოციალური დაზღვევის ერთიანი სახელმწიფო ფონდის მიერ საპენსიო თანხებისა და დახმარებების გაცემასთან დაკავშირებით საბანკო დაწესებულებებში წარმოშობილი დავალიანებები და სხვ.

25. სხვადასხვა დებიტორებთან ანგარიშსწორების წარმოშობისას დებეტდება 178 სუბანგარიში და კრედიტდება 400, 401 ან 402 სუბანგარიში. მოთხოვნების დაფარვა კი აისახება 090, 091, 092, 093, 120, 121 შესაბამისი სუბანგარიშის დებეტში და 178 სუბანგარიშის კრედიტში.

26. სხვადასხვა კრედიტორული დავალიანების წარმოშობა აღირიცხება მატერიალური ფასეულობების შესაბამისი სუბანგარიშების დებეტში და 178 სუბანგარიშის კრედიტში, ხოლო დაფარვისას დებეტდება 178 სუბანგარიში და კრედიტდება 090, 091, 092, 093, 120, 121 შესაბამისი სუბანგარიში.

27. სხვადასხვა დებიტორებთან და კრედიტორებთან ანგარიშსწორებათა ანალიზური აღრიცხვა წარმოებს პოზიციური წესით შესაბამის მემორიალურ ორდერში.

28. სხვადასხვა დებიტორებთან და კრედიტორებთან ანგარიშსწორებანი შეიძლება წარმოებულ იქნეს მიმდინარე ანგარიშებისა და ანგარიშსწორებათა აღრიცხვის დავთარში.

29. 179 სუბანგარიშზე ,,ანგარიშსწორებანი საწევროებით და შენატანებით” აღირიცხება საჯარო სამართლის იურიდიული პირის მიერ საქართველოს კანონმდებლობით განსაზღვრული მიზნებისა და ფუნქციების განსახორციელებლად მისაღები და გადასახდელი საწევროები და გაწევრიანებისთვის სავალდებულო ერთჯერადი შენატანები.

30. მისაღებ საწევროებსა და შენატანებზე დარიცხული თანხები აისახება 179 სუბანგარიშის დებეტში და 233 სუბანგარიშის კრედიტში. მიღებული თანხებით დებეტდება 090, 091, 092, 120, 121 სუბანგარიშები და კრედიტდება 179 სუბანგარიში.

31. გადასახდელ საწევროებსა და შენატანებზე დარიცხული თანხებით დებეტდება ხარჯების შესაბამისი სუბანგარიში და კრედიტდება 179 სუბანგარიში. თანხების გადახდისას დებეტდება 179 სუბანგარიში და კრედიტდება 090, 091, 092 შესაბამისი სუბანგარიში.

32. 179 სუბანგარიშის ანალიზური აღრიცხვა წარმოებს თითოეული წევრის, წევრობის პრეტენდენტისა და ორგანიზაციის მიხედვით.

    მუხლი 32. ანგარიში 18 „ანგარიშსწორებანი მუშა-მოსამსახურეებთან და სტიპენდიატებთან“

1. ამ ანგარიშზე აღირიცხება ანგარიშწორებანი მუშებთან და მომსახურეებთან ხელფასებით, პრემიებით, შრომისუუნარობის გამო დახმარებებით და სხვა გასაცემლებით, აგრეთვე ანგარიშსწორებანი მოსწავლეებთან, სტუდენტებთან, და მაგისტრანტებთან სტიპენდიებით და ა.შ. აქვე აღირიცხება დარიცხული ჯილდო, ერთჯერადი გაცემები, ხელფასის ნატურით ანაზღაურება და სხვ.

2. ორგანიზაციაში თვის განმავლობაში გასაცემი შრომის ანაზღაურების, პრემიებისა და სხვა გაცემების რაოდენობა და პერიოდულობა განისაზღვრება მოქმედი კანონმდებლობისა და შინაგანაწესის შესაბამისად.

3. 180 სუბანგარიშზე „ანგარიშსწორებანი მუშა-მოსამსახურეებთან“ აღირიცხება ანგარიშსწორებანი ორგანიზაციის სიობრივ და არასიობრივ მუშაკებთან ყველა სახის ხელფასით. პრემიებით, დროებით შრომისუნარობის გამო დახმარებებით და სხვა გაცემებით.

4. ხელფასისა და სხვა გასაცემლების დარიცხვა წარმოებს თვეში ერთხელ და ბუღალტრულად აისახება იმავე თვის ანგარიშგებაში.

5. ხელფასის დარიცხვისათვის საჭირო საბუთებს წარმოადგენს: ორგანიზაციის ბრძანებები მუშაკთა მიღების, განთავისუფლებისა და გადაადგილების შესახებ დამტკიცებული შტატებისა და სარგოების შესაბამისად, სამუშაო დროის გამოყენების აღრიცხვის ტაბელები და სხვა საბუთები.

6. ტაბელების შედგენა წარმოებს ყოველთვიურად, დადგენილი ფორმით, ორგანიზაციის ხელმძღვანელის ბრძანებით დანიშნული პირის მიერ. ტაბელები იწარმოება მთლიანად ორგანიზაციის ან სტრუქტურული დანაყოფების (განყოფილებები, ფაკულტეტები, ლაბორატორიები და სხვა) ჭრილში.

7. შევსებული და სათანადო ხელმოწერებით დადასტურებული ტაბელები და სხვა საბუთები დადგენილ ვადაში გადაეცემა ბუღალტერიას ხელფასის დასარიცხად.

8. თვიური ხელფასის დარიცხვა, როგორც წესი, წარმოებს საანგარიშსწორებო-საგადასახდელო უწყისით. საანგარიშსწორებო-საგადასახდელო უწყისში იწერება მუშაკის სატაბელო ნომერი, გვარი და სახელი, დარიცხული ხელფასის და სხვა გასაცემლების, გაცემული ავანსის, დაკავებული გადასახადების და სხვა თანხები.

9. დროებითი შრომისუუნარობის გამო დახმარებების დარიცხვა წარმოებს საავადმყოფო ფურცლების (შრომისუუნარობის ფურცლების) საფუძველზე, რომელიც გაიცემა დადგენილი წესით. საავადმყოფო (დროებითი შრომისუუნარობის) ფურცლები იკერება ცალკე საქაღალდეში და ინომრება ქრონოლოგიური წესით წლის დასაწყისიდან. ყოველ ფურცელზე ისმება იმ საანგარიშსწორებო-საგადასახდელო უწყისის ნომერი, რომლითაც მოხდა დარიცხვა.

10. ანგარიშსწორებანი მუშებთან და მოსამსახურეებთან შვებულებაში წასვლის ან განთავისუფლებისას წარმოებს შესაბამისი გაანგარიშებით. ამ ანგარიშსწორების მიხედვით დარიცხული თანხა ჩაიწერება მიმდინარე თვისათვის გახსნილ საანგარიშსწორებო უწყისში. იმ შემთხვევაში, როცა მუშაკის შვებულებაში წასვლასთან ან გათავისუფლებასთან დაკავშირებით ერთჯერადი ანგარიშსწორებანი ხელფასით არ ემთხვევა საერთო ანგარიშსწორების პერიოდს, მაშინ ანგარიშსწორებათაშორის პერიოდში გაცემა წარმოებს საგადასახდელო უწყისით. ამ გაანგარიშებათა მიხედვით დარიცხული და გაცემული თანხები ჩაირთვება მიმდინარე თვის საანგარიშსწორებო უწყისებში. საანგარიშსწორებო და საგადასახდელო უწყისებს ხელს აწერენ ის მუშაკები, რომლებმაც შეადგინეს და შეამოწმეს ეს უწყისები. ხელფასების გაცემის ნებართვისათვის უწყისს ხელს აწერს ორგანიზაციის ხელმძღვანელი და მთავარი ბუღალტერი.

11. გაცემის ვადის გასვლის შემდეგ, საანგარიშსწორებო-საგადასახდელო უწყისებში იმ პირების გვარების გასწვრივ, რომლებსაც მიუღებელი დარჩათ ხელფასი, მოლარე ვალდებულია დასვას შტამპი ან გააკეთოს ხელით აღნიშვნა „დეპონირებულია“ და შეადგინოს დეპონირებული თანხების რეესტრი. უწყისის ბოლოში მოლარე აკეთებს ჩანაწერს ფაქტობრივად გაცემული და მიღებული ხელფასის თანხაზე, ადარებს ამ თანხებს საანგარიშსწორებო და საგადასახდელო უწყისების მთლიან ჯამთან და ჩანაწერს ადასტურებს თავისი ხელმოწერით. თუ ფული მოლარის ნაცვლად გაცემულია სხვა პირის მიერ, მაშინ უწყისზე დამატებით კეთდება მინაწერი „ფული უწყისით გაცემულია-თანამდებობა, ხელმოწერა, ხელმოწერის გაშიფვრა“. მოლარის მიერ საანგარიშსწორებო და საგადასახდელო უწყისებში გაკეთებული აღნიშვნების სათანადო შემოწმებისა და გაცემული და დეპონირებული თანხების დაჯამების შემდეგ, გაცემულ ხელფასის თანხებზე შედგება სალაროს გასავლის ორდერი, რომელიც ფორმდება დადგენილი წესით. საანგარიშსწორებო-საგადასახდელო უწყისებზე ისმება თარიღი და სალაროს გასავლის ორდერის ნომერი, რომლითაც მოხდა სალაროდან ფულის ჩამოწერა.

12. დეპონირებული თანხები, ხელფასის გაცემის ვადის გასვლიდან მეორე დღეს ბარდება ხაზინას ან მომსახურე ბანკს, რომელზეც დგება სალაროს გასავლის ორდერი.

13. მუშაკთა სიობრივი და არასიობრივი შემადგენლობისათვის დარიცხული ხელფასისა და სხვა დახმარებების თანხებზე წარმოებს ჩაწერა 180 სუბანგარიშის კრედიტში და 200, 203, 042, 206, 207 შესაბამისი სუბანგარიშის დებეტში. ამასთან, როდესაც ხელფასებისა და მასთან გათანაბრებული ანაზღაურებების გაცემა ხდება ეკონომიკური საქმიანობიდან მიღებული შემოსავლების ხარჯზე შექმნილი სოციალური დახმარებისა და მატერიალურ-ტექნიკური ბაზის განვითარების ფონდიდან, წარმოებს დამატებითი გატარება 252 ,,სოციალური დახმარებისა და მატერიალურ-ტექნიკური ბაზის განვითარების ფონდი” სუბანგარიშის დებეტსა და 206 ,,გასანაწილებელი ხარჯები” ან 207 ,,ეკონომიკური საქმიანობის შემოსავლებიდან გაწეული მიმდინარე ხარჯები” შესაბამისი სუბანგარიშის კრედიტში ასახვით.

14. ხელფასებიდან საშემოსავლო გადასახადის დაკავების თანხები აღირიცხება 180 ,,ანგარიშსწორებანი მუშა-მოსამსახურეებთან” სუბანგარიშის დებეტსა და 173 ,,გადასახდელი საშემოსავლო გადასახადი” სუბანგარიშის კრედიტში.

15. ხელფასების გაცემასთან დაკავშირებით ორგანიზაციის მიერ გადასახდელი სოციალური გადასახადის დარიცხვა წარმოებს ხარჯების შესაბამისი სუბანგარიშის დებეტში და 170 ,,გადასახდელი სოციალური გადასახადი” სუბანგარიშის კრედიტში.

16. ხელფასების და მასთან გათანაბრებული გაცემების მუშა-მოსამსახურეებისათვის ანაზღაურება გატარდება 180 ,,ანგარიშსწორებანი მუშა-მოსამსახურეებთან” სუბანგარიშის დებეტში და 120 ,,ნაღდი ფული ეროვნულ ვალუტაში”, 090 ,,ხაზინაში გახსნილი ანგარიში ორგანიზაციის ხარჯებისათვის”, 091 ,,მიმდინარე ანგარიში ბანკში” შესაბამისი სუბანგარიშის კრედიტში.

17. ორგანიზაციის მიერ ხელფასების გაცემისას დარიცხული გადასახადების გადახდასთან დაკავშირებული ანგარიშსწორებების დაფარვა აისახება 173 ,,გადასახდელი საშემოსავლო გადასახადი” და 170 ,,გადასახდელი სოციალური გადასახადი” სუბანგარიშების დებეტში და 090, 091 შესაბამისი სუბანგარიშის კრედიტში.

18. საანგარიშსწორებო-საგადასახდელო უწყისების საფუძველზე შედგება შესაბამისი მემორიალური ორდერი. ორგანიზაციებში, რომლებშიც დგება რამოდენიმე საანგარიშსწორებო-საგადასახდელო უწყისი, ამ უწყისების საფუძველზე შედგება ნაერთი უწყისი. მემორიალურ ორდერს უნდა დაერთოს ყველა ის საბუთი, რომლებიც წარმოადგენს ხელფასების დარიცხვის საფუძველს (სამუშაო დროის გამოყენების ტაბელები, ბრძანების ამონაწერები მუშაკების მიღებასა და განთავისუფლებაზე და სხვა).

19. 181 სუბანგარიშზე ,,ანგარიშსწორებანი სტიპენდიანტებთან” აღირიცხება ანგარიშსწორებანი სტიპენდიებით კოლეჯებისა და უმაღლესი სასწავლებლების სტუდენტებთან (მაგისტრანტებთან, დოქტორანტებთან და სხვ.). სტიპენდიების დარიცხვა და გაცემა ხდება საანგარიშსწორებო-საგადასახდელო უწყისებით, რომელიც ფორმდება ხელფასების უწყისის ანალოგიურად. დარიცხული სტიპენდიის თანხებზე წარმოებს ჩაწერა 181 სუბანგარიშის კრედიტში და 20 ანგარიშის შესაბამისი სუბანგარიშის დებეტში. 181 სუბანგარიშის დებეტში ჩაიწერება გაცემული სტიპენდიები და დადგენილ ვადაში გაუცემელი სტიპენდიის თანხები 182, 090, 091, 120 შესაბამის სუბანგარიშთან კორესპონდენციით.

20. 182 სუბანგარიშზე „ანგარიშსწორებანი დეპონენტებთან“ აღირიცხება დადგენილ ვადაში გაუცემელი ხელფასისა და სტიპენდიის თანხები 180 ან 181 სუბანგარიშების დებეტში და 182 სუბანგარიშის კრედიტში ასახვით. გაცემული სადეპონენტო დავალიანების თანხებზე დებეტდება 182 სუბანგარიში და კრედიტდება 120 ან 160 სუბანგარიში.

21. ეკონომიკურ საქმიანობასთან დაკავშირებული დეპონენტური დავალიანების თანხები, რომლებზედაც ძიების ხანდაზმულობის ვადა გასულია, გარდა ბიუჯეტში გადასახდელი თანხებისა, მიიმართება ფინანსური შედეგების, სოციალური დახმარებისა და მატერიალურ-ტექნიკური ბაზის განვითარების ფონდის გაზრდაზე (სუბანგარიშები 410, 252), ხოლო, ისეთი ხანდაზმული დეპონენტური დავალიანება, რომელიც წარმოქმნილია საბიუჯეტო სახსრების, მიზნობრივი სახსრების ან უსასყიდლოდ მიღებული სახსრების ხარჯზე, საჯარო სამართლის იურიდიულ პირებში მიიმართება დაწესებულვბის შენახვისა და სხვა ღონისძიებებისათვის განკუთვნილი მიზნობრივი შემოსავლების გაზრდაზე (სუბანგარიში 233), ხოლო საბიუჯეტო ორგანიზაციებში – დაფინანსების (სუბანგარიში 230) გაზრდაზე.

22. ხელფასისა და სტიპენდიების დეპონირებული თანხების აღრიცხვა წარმოებს დეპონირებული ხელფასებისა და სტიპენდიების ანალიზური აღრიცხვის შესაბამისი ფორმის დავთარში, თითოეული დეპონენტის მიხედვით. დავთრის „კრედიტის“ შესაბამის სვეტებში ნაჩვენები უნდა იყოს დეპონენტური დავალიანების წარმოშობის წელი და თვე, საგადახდელო (საანგარიშსწორებო-საგადახდელო) უწყისების ნომრები და თანხები, ხოლო „დებეტის“ სვეტებში დეპონენტის გვარის გასწვრივ ჩაიწერება სალაროს გასავლის ორდერის ნომერი და გაცემული თანხა.

23. თვის ბოლოს ამ ფორმის დავთარში ,,დებეტის“ და „კრედიტის“ სვეტების მიხედვით გამოიყვანება ჯამები და საკრედიტო ნაშთი მომდევნო თვის დასაწყისისათვის.

24. 183 სუბანგარიშზე „ანგარიშსწორებანი პენსიებით და დახმარებებით“ აღირიცხება სოციალური დაზღვევის ერთიანი სახელმწიფო ფონდის მიერ პენსიებისა და დახმარებების გაცემისათვის ანგარიშსწორებანი. პენსიებისა და დახმარებებების თანხები ჩაიწერება 201 „ბიუჯეტის ხარჯები პენსიებისა და დახმარებების გასაცემად“ სუბანგარიშის დებეტში და 183 „ანგარიშსწორებანი პენსიებით და დახმარებებით“ სუბანგარიშის კრედიტში. ანგარიშწორებების ანგარიშიდან თანხების გაცემისას დებეტდება 183 ,,ანგარიშსწორებანი პენსიებით და დახმარებებით“ სუბანგარიში და კრედიტდება 090 ,,ხაზინაში გახსნილი ანგარიში ორგანიზაციის ხარჯებისათვის“ სუბანგარიში.

25. 184 სუბანგარიშზე „ანგარიშსწორებანი ნებაყოფლობითი დაზღვევით“ აღირიცხება მუშებისა და მოსამსახურეების მოთხოვნით ხელფასიდან დაკავებული თანხები, რომლებიც გამიზნულია სადაზღვევო ორგანოებისათვის (კომპანიებისათვის) გადასარიცხად ნებაყოფლობითი დაზღვევის ხელშეკრულებების შესაბამისად. ხელფასიდან დაკავებული თანხები ჩაიწერება 184 სუბანგარიშის კრედიტში და 180 სუბანგარიშის დებეტში.

26. ანგარიშწორების ანგარიშიდან სადაზღვევო ორგანოს ანგარიშზე გადარიცხული თანხები აისახება 184 სუბანგარიშის დებეტში და 090, 091, 092 სუბანგარიშის კრედიტში.

27. ანალიზური აღრიცხვა 184 სუბანგარიშზე წარმოებს თითოეული სადაზღვევო ორგანოს (კომპანიის) მიხედვით მიმდინარე ანგარიშებისა და ანგარიშწორებათა აღრიცხვის დავთარში.

28. 187 სუბანგარიშზე „ანგარიშსწორებანი აღმასრულებელი ფურცლით და სხვა დაკავებებით“, აღირიცხება აღმასრულებელი ფურცლით და სხვა საბუთებით ხელფასიდან და სტიპენდიიდან დაკავებული თანხები. აღნიშნული თანხები აისახება 187 სუბანგარიშის კრედიტში და 180 ან 181 სუბანგარიშების დებეტში. 187 სუბანგარიშის დებეტში ჩაიწერება გადარიცხული თანხები, ამასთან, კრედიტდება შესაბამისად 090 და 091 სუბანგარიშები.

29. აღმასრულებელი ფურცლით და სხვა საბუთებით ანგარიშსწორებათა ანალიზური აღრიცხვა წარმოებს თითოეული მიმღების მიხედვით, სადაც ნაჩვენები უნდა იყოს მიმღების ვინაობა ან ორგანიზაცია, დაკავების თანხა (პროცენტი), აღმასრულებელი ფურცლის ან სხვა საბუთის ნომერი, თარიღი და მოქმედების ვადა.

30. 189 სუბანგარიშზე „სხვა ანგარიშსწორებანი“ აღირიცხება ანგარიშსწორებანი არასიობრივ შემადგენლობასთან (კომპოზიტორები, მსახიობები, ავტორები) გადახდილი ჰონორარის თანხებით მათ მიერ ხელშეკრულებებით ან ერთჯერადი შეკვეთებით შესრულებული სამუშაოებისა და სატელევიზიო და რადიოგადაცემებში გამოსვლებისათვის. დარიცხული ჰონორარის თანხები ჩაიწერება 189 სუბანგარიშის კრედიტში და 20 ანგარიშის შესაბამისი სუბანგარიშების დებეტში. 189 სუბანგარიშის დებეტში ჩაიწერება დადგენილი წესით დაკავებული გადასახადის და გაცემული ჰონორარის თანხები ფულადი სახსრების ანგარიშის შესაბამის სუბანგარიშებთან კორესპოდენციით.

თავი VI

ხარჯები

    მუხლი 33. ზოგადი ნაწილი

1. ამ თავში აღირიცხება ორგანიზაციის მიერ ხარჯთანუსხებით გათვალისწინებულ ღონისძიებებზე ფაქტობრივად გაწეული ხარჯები.

2. ფაქტობრივ ხარჯებად ითვლება ორგანიზაციის მიერ გაწეული და სათანადო საბუთებით გაფორმებული ხარჯები, კრედიტორების გაუნაღდებელი ანგარიშების, დარიცხული ხელფასისა და სხვა გასაცემლების ხარჯების ჩათვლით.

3. ბიუჯეტით გაწეული ხარჯების აღრიცხვა წარმოებს ბიუჯეტების გადასახდელების კლასიფიკაციის მიხედვით.

4. ფაქტობრივი ხარჯების აღრიცხვა წარმოებს 20 ანგარიშზე „მიმდინარე და კაპიტალური ხარჯები”.

    მუხლი 34. ხარჯების კლასიფიკაცია

 

სინთეზური ანგარიშის დასახელება

ნომერი

სუბანგარიშის დასახელება

ნომერი

1

მიმდინარე და კაპიტალური ხარჯები

20

ბიუჯეტიდან გაწეული მიმდინარე ხარჯები

200

 

 

 

ბიუჯეტიდან გაწეული ხარჯები პენსიების და დახმარებების გასაცემად

201

 

 

 

ბიუჯეტიდან გაწეული კაპიტალური ხარჯები

202

 

 

 

მიზნობრივი შემოსავლებიდნ გაწეული მიმდინარე ხარჯები

203

 

 

 

მიზნობრივი შემოსავლებიდან გაწეული კაპიტალური ხარჯები

204

 

 

 

ეკონომიკური საქმიანობის შემოსავლებიდან გაწეული კაპიტალური ხარჯები

205

 

 

 

გასანაწილებელი ხარჯები

206

 

 

 

ეკონომიკური საქმიანობის შემოსავლებიდან გაწეული მიმდინარე ხარჯები

207

 

    მუხლი 35. ანგარიში 20 ,,მიმდინარე და კაპიტალური ხარჯები”

1. ამ ანგარიშზე აღირიცხება ბიუჯეტური დაფინანსებით, მიზნობრივი შემოსავლებით და ეკონომიკური საქმიანობიდან მიღებული სახსრებით გაწეული მიმდინარე და კაპიტალური ხარჯები.

2. 200 სუბანგარიშზე „ბიუჯეტიდან გაწეული მიმდინარე ხარჯები“ აღირიცხება ორგანიზაციის შენახვისა და სხვა ღონისძიებებისათვის ბიუჯეტიდან გაწეული ფაქტობრივი ხარჯები.

3. საბიუჯეტო სახსრების ხარჯვა წარმოებს დამტკიცებულ ხარჯთანუსხებთან მკაცრი შესაბამისობით.

4. წლის ბოლოს 200 სუბანგარიში იხურება წლის განმავლობაში გაწეული ხარჯების თანხით, რაც აისახება 230 ,,ბიუჯეტიდან დაფინანსება ორგანიზაციის ხარჯებისათვის” სუბანგარიშის დებეტში და 200 ,,ბიუჯეტიდან გაწეული მიმდინარე ხარჯები” სუბანგარიშის კრედიტში.

5. თუ ბიუჯეტით გაწეული ფაქტობრივი ხარჯების თანხა აღემატება 230 სუბანგარიშის მიხედვით დაფინანსების თანხას, მაშინ ხარჯების ჩამოწერა ხდება ამ სუბანგარიშებს შორის უმცირესი თანხით.

6. ორგანიზაციებში ფაქტობრივი ხარჯების ანალიზური აღრიცხვა წარმოებს კრედიტების (ასიგნებების) და ხარჯების აღრიცხვის დავთარში ბიუჯეტების გადასახდელების კლასიფიკაციის მიხედვით.

7. თვის დამთავრების შემდეგ დავთარში გამოიყვანება ჯამები მოცემული თვისა და წლის დასაწყისიდან.

8. იმ შემთხვევაში, როცა შენობებისა და ნაგებობების კაპიტალური რემონტი ხორციელდება სამეურნეო წესით, ფაქტობრივი ხარჯები აღირიცხება თითოეული ობიექტის მიხედვით ცალ-ცალკე და დანახარჯთა ელემენტების (ხელფასი, მასალები, სხვა პირდაპირი და ზედნადები ხარჯები) განაწილებით.

9. 201 სუბანგარიშზე „ბიუჯეტიდან გაწეული ხარჯები პენსიების და დახმარებების გასაცემად“ აღირიცხება სოციალური დაზღვევის ერთიანი სახელმწიფო ფონდის მიერ პენსიების და დახმარებების გასაცემად გაწეული ხარჯები. ხარჯების დარიცხვისას დებეტდება 201 ,,ბიუჯეტიდან გაწეული ხარჯები პენსიებისა და დახმარებების გასაცემად” სუბანგარიში და კრედიტდება 183 ,,ანგარიშსწორებანი პენსიებით და დახმარებებით” სუბანგარიში.

10. წლის ბოლოს გაწეული ხარჯები ჩამოიწერება ბიუჯეტიდან დაფინანსების ანგარიშზე, რაც აისახება 231 ,,ბიუჯეტიდან დაფინანსება პენსიებისა და დახმარებების გასაცემად” სუბანგარიშის დებეტში და 201 ,,ბიუჯეტიდან გაწეული ხარჯები პენსიებისა და დახმარებების გასაცემად” სუბანგარიშის კრედიტში.

11. 202 სუბანგარიშზე „ბიუჯეტიდან გაწეული კაპიტალური ხარჯები“ აღირიცხება საბიუჯეტო სახსრებით ძირითადი საშუალებების შეძენა, აგრეთვე, საიჯარო წესით გაწეული დანახარჯები ახალ მშენებლობაზე, შენობებისა და ნაგებობების რეკონსტრუქციაზე, მიუხედავად სამშენებლო და სამონტაჟო სამუშაოების წარმოების წესისა.

12. საიჯარო წესით მშენებლობის წარმოება შესრულებული სამუშაოების მიხედვით მეიჯარეებიდან გასანაღდებლად წარმოდგენილი ანგარიშების თანხით აისახება 202 სუბანგარიშის დებეტში და 150 ან 178 სუბანგარიშის კრედიტში.

13. დამთავრებულ და ექსპლუატაციისათვის გადმოცემულ ობიექტებზე წლის განმავლობაში გაწეული დანახარჯები ჩამოიწერება 202 სუბანგარიშის კრედიტიდან 232 სუბანგარიშის დებეტში.

14. დამთავრებული და ექსპლუატაციისათვის ჩაბარებული მშენებლობის ობიექტების ღირებულება, აგრეთვე შეძენილი ძირითადი საშუალებების ღირებულება, მიღება-ჩაბარების აქტების საფუძველზე ჩაიწერება 01 ანგარიშის შესაბამისი სუბანგარიშის დებეტში და 250 სუბანგარიშის კრედიტში.

15. დაუმთავრებელი, ასევე დამთავრებული და ექსპლუატაციაში ჩაუბარებელი მშენებლობისა და რეკონსტრუქციის ობიექტებზე გაწეული დანახარჯები 202 სუბანგარიშით გადადის მომდევნო წლის ბალანსზე.

16. საიჯარო წესით განხორციელებულ მშენებლობაზე დანახარჯების აღრიცხვა წარმოებს ობიექტების მიხედვით, დანახარჯთა ელემენტების განაწილების გარეშე.

17. სამშენებლო სამუშაოებისა და სამონტაჟო სამუშაოების აღრიცხვა წარმოებს ცალ-ცალკე.

18. 203 სუბანგარიშზე ,,მიზნობრივი შემოსავლებიდან გაწეული მიმდინარე ხარჯები” აღირიცხება ორგანიზაციის მიერ მიზნობრივი შემოსავლებიდან გაწეული ხარჯები ორგანიზაციის შენახვისა და სხვა ღონისძიებებისათვის.

19. მიზნობრივი შემოსავლების ანგარიშით გაწეული მიმდინარე ხარჯები აღირიცხება 203 სუბანგარიშის დებეტში და შესაბამისი სუბანგარიშების – ფულადი სახსრების, ანგარიშსწორებების, სამშენებლო მასალების, დასადგმელი მოწყობილობების კრედიტში. წლის ბოლოს გაწეული ხარჯები ჩამოიწერება მიზნობრივი შემოსავლების ანგარიშზე, რაც აისახება 233 სუბანგარიშის „მიზნობრივი შემოსავლები” დებეტში და 203 სუბანგარიშის “მიზნობრივი შემოსავლებიდან გაწეული მიმდინარე ხარჯები” კრედიტში.

20. თუ მიზნობრივი შემოსავლებიდან გაწეული ფაქტობრივი ხარჯების თანხა აღემატება 233 სუბანგარიშის მიხედვით დაფინანსების თანხას, მაშინ ხარჯების ჩამოწერა ხდება ამ სუბანგარიშებს შორის უმცირესი თანხით.

21. ფაქტობრივი ხარჯების ანალიზური აღრიცხვა წარმოებს ასიგნებების და ხარჯების აღრიცხვის დავთარში.

22. თვის დამთავრების შემდეგ დავთარში გამოიყვანება ჯამები მოცემული თვისა და წლის დასაწყისიდან.

23. 204 სუბანგარიშზე „მიზნობრივი შემოსავლებიდან გაწეული კაპიტალური ხარჯები“ აღირიცხება მიზნობრივი შემოსავლებით გაწეული დანახარჯები ძირითადი საშუალებების შეძენაზე, ახალ მშენებლობაზე და შენობებისა და ნაგებობების რეკონსტრუქციაზე (მიუხედავად სამშენებლო და სამონტაჟო სამუშაოების წარმოების წესისა).

24. კაპიტალური სამუშაოების საიჯარო წესით წარმოებისას, შესრულებული სამუშაოების მიხედვით მეიჯარეებიდან გასანაღდებლად წარმოდგენილი ანგარიშების თანხით დებეტდება 204 სუბანგარიში, ამასთან კრედიტდება 150 ან 178 სუბანგარიში.

25. დამთავრებულ და ექსპლუატაციისათვის გადმოცემულ ობიექტებზე წლის განმავლობაში გაწეული დანახარჯები ჩამოიწერება 204 სუბანგარიშის კრედიტიდან 233 სუბანგარიშის დებეტში.

26. დამთავრებული და ექსპლუატაციისათვის ჩაბარებული მშენებლობის ობიექტების ღირებულება, აგრეთვე შეძენილი ძირითადი საშუალებების ღირებულება. მიღება-ჩაბარების აქტების საფუძველზე ჩაიწერება 01 ანგარიშის შესაბამისი სუბანგარიშების დებეტში და 250 სუბანგარიშის კრედიტში.

27. 205 სუბანგარიშზე „ეკონომიკური საქმიანობის შემოსავლებიდან გაწეული კაპიტალური ხარჯები“ აღირიცხება ეკონომიკური საქმიანობიდან მიღებული სახსრებით საიჯარო წესით გაწეული ხარჯები ახალ მშენებლობაზე, შენობა-ნაგებობების რეკონსტრუქციაზე და სხვ.

28. საიჯარო წესით შესრულებულ კაპიტალურ სამუშაოებზე გაწეული ხარჯები შესრულებული სამუშაოების მიხედვით მეიჯარეებიდან გასანაღდებლად წარმოდგენილი ანგარიშების თანხით აისახება 205 სუბანგარიშის დებეტში და 150 ან 178 სუბანგარიშის კრედიტში.

29. დამთავრებული და ექსპლუატაციისათვის ჩაბარებული მშენებლობის ობიექტების ღირებულება მიღება-ჩაბარების აქტების საფუძველზე ჩაიწერება ძირითადი საშუალებების ანგარიშის შესაბამისი სუბანგარიშის დებეტში და 205 სუბანგარიშის კრედიტში.

30. 206 სუბანგარიშზე „გასანაწილებელი ხარჯები“ აღირიცხება ეკონომიკური საქმიანობიდან მიღებული სახსრებით გაწეული ისეთი დანახარჯები, რომლებიც მათი გაწევისთანავე არ შეიძლება უშუალოდ მიეკუთვნოს განსაზღვრული სახის პროდუქციის, სამუშაოებისა და მომსახურების თვითღირებულებას. ასეთი ხარჯების არსებობა დაკავშირებულია ერთდროულად რამდენიმე სახის პროდუქციის გამოშვებასთან, სამუშაოების შესრულებასა და მომსახურების გაწევასთან. ასეთებია, ადმინისტრაციის ხელფასი, საერთო-სამეურნეო პერსონალის შენახვა, ამორტიზაციის ხარჯები, საწარმოო მოწყობილობებისა და შენობების ექსპლუატაციის ხარჯები, საპროცენტო ხარჯები, სამმართველო და საერთო-სამეურნეო დანიშნულების ძირითადი საშუალებების რემონტის ხარჯები, შენობების იჯარა, პროდუქციის, სამუშაოებისა და მომსახურების რეალიზაციასთან დაკავშირებული ხარჯები – ტარაზე, ნაწარმის შეფუთვასა და საწყობებში პროდუქციის შენახვაზე, პროდუქციის ტრანსპორტირების ხარჯები, საკომისიო ანარიცხები საშუამავლო და გამსაღებელი ორგანიზაციებისათვის, რეკლამისა და სხვა ანალოგიური ხარჯები.

31. ხარჯების გაწევა აისახება 206 სუბანგარიშის დებეტში და 091, 120, 121 შესაბამისი სუბანგარიშების კრედიტში. საანგარიშო პერიოდის ბოლოს გაწეული ხარჯები პირდაპირ ჩამოიწერება მოგება-ზარალის ანგარიშზე, რაც აისახება 410 სუბანგარიშის დებეტში და 206 სუბანგარიშის კრედიტში.

32. ანალიზური აღრიცხვა ამ სუბანგარიშის მიხედვით წარმოებს მრავალსვეტებიან ბარათებში.

33. 207 სუბანგარიშზე „ეკონომიკური საქმიანობის შემოსავლებიდან გაწეული მიმდინარე ხარჯები“ აღირიცხება ეკონომიკური საქმიანობიდან მიღებული სახსრებით გაწეული ხარჯები მიმდინარე საჭიროებისათვის. იგი, როგორც წესი, გამოიყენება ადმინისტრაციულ-სამმართველო, კომერციული და სხვა საერთო-სამეურნეო ხარჯების აღრიცხვისათვის. ასეთებია, ადმინისტრაციისა და საერთო-სამეურნეო პერსონალის შენახვის ხარჯები (იმ საჯარო სამართლის იურიდიულ პირებში, რომლებიც არ აწარმოებენ პროდუქციას), საკონსულტაციო და სააუდიტორო მომსახურების ხარჯები, ზარალი ფინანსური დაბანდებებიდან და გაცემული სესხების ჩამოწერიდან, გაუთვალისწინებელი ხარჯები (გადახდილი ჯარიმები, საპირგამტეხლო და სხვა სანქციები ხელშეკრულების პირობების დარღვევისათვის), მიყენებული ზარალისათვის გადახდილი თანხები; ძირითადი და საბრუნავი საშუალებების ჩამოწერები (ჩამოფასების, გაფუჭების დანაკლისების, დატაცებების შედეგად, რომელიც გაფორმებულია სათანადო დოკუმენტებით); უიმედო დებიტორული დავალიანებების ჩამოწერით გამოწვეული ზარალი; ზარალი დანაკლისებისა და დატაცებების მიხედვით ადრე მისჯილი ვალების ჩამოწერიდან, რომლებზედაც დაბრუნებულია აღმასრულებელი დოკუმენტები სასამართლოს მიერ დამტკიცებული აქტებით მოპასუხის გადახდისუუნარობისა და მისი ქონების ამოღების შეუძლებლობის გამო; სასამართლო და საარბიტრაჟო ხარჯები; ზარალი გასული წლების ოპერაციების მიხედვით, რომელიც გამოვლენილია მიმდინარე წელს და რომელთა მიკუთვნება გასულ წლებთან დადასტურებულია დოკუმენტალურად; ზარალი სტიქიური უბედურების ხანძრის, ავარიის და სხვა საგანგებო შემთხვევების შედეგად, კურსებს შორის უარყოფითი სხვაობა უცხოურ ვალუტაში ოპერაციების მიხედვით და სხვა.

34. ხარჯების გაწევა აისახება 207 სუბანგარიშის დებეტში და 091, 092, 093, 120, 121 შესაბამისი სუბანგარიშის კრედიტში. საანგარიშო პერიოდის ბოლოს გაწეული ხარჯები პირდაპირ ჩამოიწერება მოგება-ზარალის ანგარიშზე, რაც აისახება 410 სუბანგარიშის დებეტში და 207 სუბანაგარიშის კრედიტში.

თავი VII

დაფინანსება და მიზნობრივი შემოსავლები

    მუხლი 36. ზოგადი ნაწილი

ამ თავში აღირიცხება ბიუჯეტიდან მიღებული დაფინანსება როგორც მიმდინარე, ასევე კაპიტალური ხარჯებისათვის. გარდა ამისა, ორგანიზაციის შენახვისა და სხვა ღონისძიებებისათვის მიღებული მიზნობრივი შემოსავლები.

    მუხლი 37. დაფინანსების წყაროების კლასიფიკაცია

 

სინთეზური ანგარიშის დასახელება

ნომერი

სუბანგარიშის დასახელება

ნომერი

1

დაფინანსება და მიზნობრივი შემოსავლები

23

ბიუჯეტიდან დაფინანსება მიმდინარე ხარჯებისათვის

230

 

 

 

ბიუჯეტიდან დაფინანსება პენსიებისა და დახმარებების გასაცემად

231

 

 

 

ბიუჯეტიდან დაფინანსება კაპიტალური ხარჯებისათვის

232

 

 

 

მიზნობრივი შემოსავლები

233

 

    მუხლი 38. ანგარიში 23 ,,დაფინანსება და მიზნობრივი შემოსავლები”

1. ამ ანგარიშზე აღირიცხება ბიჯეტიდან მიღებული დაფინანსება მიმდინარე და კაპიტალური ხარჯებისათვის, აგრეთვე პენსიებისა და დახმარებების გასაცემად. აქვე აღირიცხება მიზნობრივი შემოსავლებიც.

2. 230 სუბანგარიშზე „ბიუჯეტიდან დაფინანსება მიმდინარე ხარჯებისათვის“ აღირიცხება ბიუჯეტიდან მიღებული დაფინანსება ორგანიზაციის შენახვისა და სხვა ღონისძიებებისათვის. ამ სუბანგარიშის კრედიტში იწერება მიღებული დაფინანსების თანხები, აგრეთვე მატერიალურ ფასეულობათა ზედმეტობა და უსასყიდლოდ მიღებული მასალების ღირებულება (საბიუჯეტო ორგანიზაციებში), რომელიც რჩება მოცემულ ორგანიზაციაში სამეურნეო საჭიროებისათვის – შესაბამის სუბანგარიშებთან კორესპონდენციით.

3. წლის ბოლოს დასკვნითი ბალანსის შედგენისას გაწეული ხარჯები, აგრეთვე ბიუჯეტში უკან დაბრუნებული თანხები, მასალებისა და სხვა მატერიალური ფასეულობების დანაკლისები (საბიუჯეტო ორგანიზაციებში), უიმედო დებიტორული დავალიანების თანხები (საბიუჯეტო ორგანიზაციებში) და სხვა, ჩამოიწერება ბიუჯეტური დაფინანსების ანგარიშზე, რაც აისახება 230 სუბანგარიშის დებეტში და 200, 090, 040, 041, 060-067, 150, 178 და სხვა შესაბამისი სუბანგარიშების კრედიტში.

4. 231 სუბანგარიშზე „ბიუჯეტიდან დაფინანსება პენსიებისა და დახმარებების გასაცემად“ აღირიცხება სოციალური დაზღვევის ერთიანი სახელმწიფო ფონდის მიერ პენსიებისა და დახმარებების გასაცემად ბიუჯეტიდან მიღებული დაფინანსების თანხები. მიღებული დაფინანსების თანხებით დებეტდება ფულადი სახსრების ამსახველი შესაბამისი სუბანგარიშები და კრედიტდება 231 სუბანგარიში. წლის ბოლოს გაწეული ხარჯები ჩამოიწერება 231 “ბიუჯეტიდან დაფინანსება პენსიებისა და დახმარებების გასაცემად” სუბანგარიშის დებეტში 201 ,,ბიუჯეტიდან გაწეული ხარჯები პენსიებისა და დახმარებების გასაცემად” სუბანგარიშთან კორესპონდენციით.

5. 232 სუბანგარიშზე „ბიუჯეტიდან დაფინანსება კაპიტალური ხარჯებისათვის“ აღირიცხება ბიუჯეტიდან მიღებული დაფინანსება კაპიტალური ხარჯების გასაწევად. ბიუჯეტიდან მიღებული დაფინანსების თანხები აისახება 232 სუბანგარიშის კრედიტში და ფულადი საშუალებების ანგარიშის შესაბამისი სუბანგარიშის დებეტში.

6. წლის ბოლოს გაწეული კაპიტალური ხარჯები ჩამოიწერება 232 ,,ბიუჯეტიდან დაფინანსება კაპიტალური ხარჯებისათვის” სუბანგარიშის დებეტში 202 ,,ბიუჯეტიდან გაწეული კაპიტალური ხარჯები“ სუბანგარიშის კრედიტთან კორესპონდენციით.

7. 233 სუბანგარიშზე ,,მიზნობრივი შემოსავლები” აღირიცხება: მიღებული სახსრები (საბიუჯეტო დაფინანსებისა და ეკონომიკური საქმიანობიდან მიღებული შემოსავლების გარდა), რომელიც გამიზნულია ორგანიზაციის ძირითადი საქმიანობის განსახორციელებლად. მათ შორის:

ა) გაწეული მომსახურებისა და შესრულებული სამუშაოების ღირებულება, რომელიც საკანონმდებლო-ნორმატიული აქტების შესაბამისად არ მიეკუთვნება ეკონომიკურ საქმიანობას და რჩება საჯარო სამართლის იურიდიული პირების განკარგულებაში;

ბ) გრანტები;

გ) უსასყიდლო საერთაშორისო დახმარება (როგორც ფულადი, ისე ნატურალური ფორმით);

დ) საქველმოქმედო შენატანები;

ე) მიზნობრივი ფინანსური დახმარება ორგანიზაციის მატერიალურ-ტექნიკური ბაზის გასაფართოებლად;

ვ) გადასახდელთა თანხები, რომელიც საკანონმდებლო-ნორმატიული აქტების შესაბამისად რჩება საჯარო სამართლის იურიდიული პირის განკარგულებაში;

ზ) საწევრო ანარიცხები – საჯარო სამართლის იურიდიულ პირებში;

თ) სტუდენტებისა და მოსწავლეებისათვის განკუთვნილი მიზნობრივი სტიპენდიები;

ი) მიზნობრივი სახსრები მეთოდური და სამეცნიერო ლიტერატურისა და სახელმძღვანელოების შესაძენად;

კ) მატერიალურ ფასეულობათა ზედმეტობა, უსასყიდლოდ მიღებული მასალების, აგრეთვე ძირითადი საშუალებების ჩამოწერის შედეგად მიდებული მასალების ღირებულება, რომელიც რჩება მოცემულ ორგანიზაციაში სამეურნეო საჭიროებისათვის – საჯარო სამართლის იურიდიულ პირებში;

ლ) ბიუჯეტური დაფინანსების, მიზნობრივი ან უსასყიდლოდ მიღებული სახსრებით წარმოქმნილი კრედიტორული დავალიანების თანხები, რომლებზედაც ძიების ხანდაზმულობის ვადა გასულია – საჯარო სამართლის იურიდიულ პირებში;

მ) ბალანსიდან ჩამოწერილი დებიტორული დავალიანების (ბიუჯეტური დაფინანსებისა და მიზნობრივი შემოსავლებით წარმოქმნილი) აღდგენა – საჯარო სამართლის იურიდიულ პირებში;

ნ) მოსახლეობის სოციალური დაცვის სტაციონარული დაწესებულებების მიერ მიღებული სახსრები მათი მატერიალურ-ტექნიკური ბაზის განვითარებისათვის;

ო) ჯართისა და მეორადი ნედლეულის რეალიზაციიდან მიღებული ფულადი სახსრები – საჯარო სამართლის იურიდიულ პირებში;

პ) სხვა ორგანიზაციების მიერ გამოყოფილი სახსრები ზოგადსაგანმანათლებლო სკოლებში და სხვა სასწავლო დაწესებულებებში სახელმძღვანელო და საბიბლიოთეკო ფონდების შესაქმნელად;

ჟ) სხვა ანალოგიური მიზნობრივი შემოსავლები საბიჯეტო და ეკონომიკური საქმიანობიდან მიღებული სახსრების გარდა.

8. მიზნობრივი შემოსავლები აისახება ფულადი საშუალებების, ანგარიშსწორებების და სხვ. (090, 091, 092, 120, 121, 178) სუბანგარიშების დებეტში და 233 სუბანგარიშის კრედიტში. წლის ბოლოს 233 სუბანგარიშის დებეტში ჩამოიწერება მიზნობრივი შემოსავლებიდან გაწეული ხარჯები 203 და 204 შესაბამისი სუბანგარიშების კრედიტთან კორესპოდენციით.

9. ამ სუბანგარიშის ანალიზური აღრიცხვა ხორციელდება მრავალსვეტებიან ბარათებში დაფინანსების წყაროების მიხედვით.

თავი VIII

ფონდები და მიზნობრივი დანიშნულების სახსრები

    მუხლი 39. ზოგადი ნაწილი

ამ თავში აღირიცხება ძირითადი საშუალებებისა და არამატერიალური აქტივების ფონდები, აგრეთვე მიზნობრივი დანიშნულების სახსრები, რომლებიც იქმნება საჯარო სამართლის იურიდიული პირის ეკონომიკური საქმიანობიდან მიღებული მოგების ხარჯზე და ემსახურება ორგანიზაციის განსაზღვრული ფუნქციების შესრულებას.

    მუხლი 40. ფონდების და მიზნობრივი დანიშნულების სახრების კლასიფიკაცია

 

სინთეზური ანგარიშის დასახელება

ნომერი

სუბანგარიშის დასახელება

ნომერი

1

ფონდები

25

ძირითადი საშუალებების ფონდი

250

 

 

 

არამატერიალური აქტივების ფონდი

251

 

 

 

სოციალური დახმარებისა და მატერიალურ-ტექნიკური ბაზის განვითარების ფონდი

252

    მუხლი 41. ანგარიში 25 ,,ფონდები”

1. ამ ანგარიშზე აღირიცხება ბიუჯეტური დაფინანსებითა და მიზნობრივი შემოსავლებით შეძენილი ძირითადი საშუალებებისა და არამატერიალური აქტივების ფონდები, აგრეთვე, საჯარო სამართლის იურიდიული პირის ეკონომიკური საქმიანობიდან მიღებული შემოსავლების ხარჯზე შექმნილი სოციალური დახმარებისა და მატერიალურ-ტექნიკური ბაზის განვითარების ფონდი.

2. 250 სუბანგარიშზე “ძირითადი საშუალებების ფონდი“ აღირიცხება დაბანდებანი ძირითად საშუალებათა ფონდში (ცვეთის გათვალისწინებით), რომელიც უშუალოდ იმყოფება ორგანიზაციის განკარგულებაში. მშენებლობის, მიწათმოწყობის და ტყეთმოწყობის ახალი ობიექტების მოქმედებაში შეყვანისას წარმოებს ჩაწერა 250 სუბანგარიშის კრედიტში და 01 ანგარიშის შესაბამისი სუბანგარიშის დებეტში (გარდა ეკონომიკური საქმიანობიდან მიღებული შემოსავლებით წარმოებული კაპიტალური სამუშაოებისა).

3. საბიუჯეტო სახსრებითა და მიზნობრივი შემოსავლებით ძირითადი საშუალებების შეძენა აისახება 01 ანგარიშის შესაბამისი სუბანგარიშის დებეტში და 150, 090, 091, 092, 093, 120, 121 შესაბამისი სუბანგარიშის კრედიტში. ამავდროულად, წარმოებს მეორე გატარება 202 ან 204 შესაბამისი სუბანგარიშის დებეტში და 250 სუბანგარიშის კრედიტში.

4. სხვა საბიუჯეტო ორგანიზაციიდან ძირითად საშუალებათა უსასყიდლოდ მიღებისას ჩაწერა წარმოებს 250 და 020 სუბანგარიშების კრედიტში და 01 ანგარიშის შესაბამისი სუბანგარიშების დებეტში.

5. ძირითადი საშუალებების გასვლის, ლიკვიდაციის და სხვა საბიუჯეტო ორგანიზაციებზე უსასყიდლოდ გადაცემის დროს დებეტდება 250 და 020 (ცვეთის თანხით) სუბანგარიშები და კრედიტდება 01 ანგარიშის შესაბამისი სუბანგარიშები.

6. 250 სუბანგარიშის ანალიზური აღრიცხვა წარმოებს მრავალსვეტებიან ბარათებში ძირითადი საშუალებების სახეების მიხედვით.

7. 251 სუბანგარიშზე „არამატერიალური აქტივების ფონდი“ აღირიცხება არამატერიალური აქტივების ღირებულება.

8. საბიუჯეტო სახსრებითა და მიზნობრივი შემოსავლებით არამატერიალური აქტივების შეძენა აისახება 030 სუბანგარიშის დებეტში და ფულადი სახსრების ან ანგარიშსწორებების შესაბამისი სუბანგარიშების კრედიტში. ამავდროულად, წარმოებს მეორე გატარება ხარჯების ამსახველი შესაბამისი სუბანგარიშის დებეტში და 251 სუბანგარიშის კრედიტში (გარდა ეკონომიკური საქმიანობის შემოსავლებით შეძენილი არამატერიალური აქტივებისა).

9. ბიუჯეტის დაფინანსებაზე მყოფი ორგანიზაციიდან არამატერიალური აქტივების უსასყიდლოდ მიღებისას ჩაწერა წარმოებს 251 და 021 სუბანგარიშების კრედიტში და 030 სუბანგარიშის დებეტში.

10. საბიუჯეტო სახსრებით და მიზნობრივი შემოსავლებით შეძენილი არამატერიალური აქტივების ჩამოწერისას დებეტდება 251 და 021 სუბანგარიშები და კრედიტდება 030 სუბანგარიში, ხოლო ეკონომიკური საქმიანობის შემოსავლებიდან შეძენილი არამატერიალური აქტივების შემთხვევაში, დებეტდება 021 სუბანგარიში და კრედიტდება 030 სუბანგარიში.

11. 251 სუბანგარიშის ანალიზური აღრიცხვა წარმოებს მრავალსვეტებიან ბარათებში არამატერიალური აქტივების სახეების მიხედვით.

12. 252 სუბანგარიშზე „სოციალური დახმარებისა და მატერიალურ-ტექნიკური ბაზის განვითარების ფონდი“ აღირიცხება სახსრები, რომელიც შექმნილია მოგებიდან მუშაკთა მატერიალური წახალისების (პრემიის), მატერიალური დახმარების, სამედიცინო მომსახურების, საგზურების შეძენის, სესხების გაცემის, საყოფაცხოვრებო პირობების გაუმჯობესების და სხვა მიზნით, აგრეთვე მატერიალურ-ტექნიკური ბაზის განვითარებისათვის, სოციალური სფეროს ობიექტების მშენებლობისათვის და სხვა სახის კაპიტალური დაბანდებებისათვის.

13. ფონდის შექმნა აისახება 252 „სოციალური დახმარებისა და მატერიალურ-ტექნიკური ბაზის განვითარების ფონდი“ სუბანგარიშის კრედიტში და 410 „მოგება და ზარალი“ სუბანგარიშის დებეტში. ფონდის სახსრების ხარჯვა აისახება 252 სუბანგარიშის დებეტში და 205, 206 ან 207 შესაბამისი სუბანგარიშის კრედიტში.

თავი IX

შემოსავლები

    მუხლი 42. ზოგადი ნაწილი

ამ თავში აღირიცხება საჯარო სამართლის იურიდიული პირის საანგარიშო პერიოდის საოპერაციო და არასაოპერაციო შემოსავლები, მომავალი პერიოდის შემოსავლები, აგრეთვე მოგება-ზარალი, გაუნაწილებელი მოგება და დაუფარავი ზარალი.

    მუხლი 43. შემოსავლების კლასიფიკაცია

 

სინთეზური ანგარიშის დასახელება

ნომერი

სუბანგარიშის დასახელება

ნომერი

1

შემოსავლები

40

საანგარიშო პერიოდის საოპერაციო შემოსავლები

400

 

 

 

საანგარიშო პერიოდის არასაოპერაციო შემოსავლები

401

 

 

 

მომავალი პერიოდის შემოსავლები

402

მოგება და ზარალი 

 

მოგება და ზარალი

410

 

 

 

გაუნაწილებელი მოგება

411

 

 

 

დაუფარავი ზარალი

412

    მუხლი 44. ანგარიში 40 ,,შემოსავლები”

1. ამ ანგარიშზე აღირიცხება საჯარო სამართლის იურიდიული პირის საანგარიშგებო პერიოდის როგორც საოპერაციო, ისე არასაოპერაციო შემოსავლები. აგრეთვე მომავალი პერიოდის შემოსავლები.

2. 400 სუბანგარიშზე „საანგარიშო პერიოდის საოპერაციო შემოსავლები“ აღირიცხება საჯარო სამართლის იურიდიული პირის მიერ საანგარიშო პერიოდის განმავლობაში ძირითადი საქმიანობიდან მიღებული შემოსავლები. მათ შორის, მყიდველებსა და შემკვეთებზე ჩაბარებული (მიწოდებული) პროდუქციის, სამუშაოებისა და მომსახურების ღირებულება. აგრეთვე მოსაკრებლები და სახელმწიფოს სახელით გაწეული სხვა მომსახურებიდან მიღებული შემოსავლები.

3. საქონლის, მზა პროდუქციის, სამუშაოებისა და მომსახურების ღირებულება გასაყიდი (სარეალიზაციო) ფასებით აისახება 151 „ანგარიშსწორებანი მყიდველებთან და დამკვეთებთან“ (დღგ-ის ჩათვლით) სუბანგარიშის დებეტში და 400 „საანგარიშო პერიოდის შემოსავლები“ (დღგ-ის გარეშე) და 171 „გადასახდელი დღგ“ (დღგ თანხით) სუბანგარიშების კრედიტში. ამავდროულად, მიწოდებული (ჩაბარებული) პროდუქცია, სამუშაოები და მომსახურება ფაქტობრივი თვითღირებულებით (ხოლო სოფლის მეურნეობის პროდუქცია – გეგმური თვითღირებულებით) ჩამოიწერება 400 სუბანგარიშის „საანგარიშო პერიოდის შემოსავლები“ დებეტში და შესაბამისად 040, 041 სუბანგარიშის კრედიტში.

4. პროდუქციის, სამუშაოების, მომსახურების რეალიზაციიდან მიღებული ფინანსური შედეგი წლის ბოლოს (შემოსავლების გადამეტება ხარჯებზე ან პირიქით) აისახება შესაბამისად 400 სუბანგარიშის „საანგარიშო პერიოდის შემოსავლები“ დებეტში და 410 სუბანგარიშის „მოგება და ზარალი“ კრედიტში ან 410 სუბანგარიშის დებეტში და 400 სუბანგარიშის კრედიტში.

5. 400 სუბანგარიშის ანალიზური აღრიცხვა ხორციელდება მრავალსვეტებიან ბარათებში სამუშაოებისა და მომსახურების სახეების მიხედვით.

6. 401 სუბანგარიშზე ,,საანგარიშო პერიოდის არასაოპერაციო შემოსავლები” აღირიცხება საჯარო სამართლის იურიდიული პირის მიერ არასაოპერაციო საქმიანობიდან მიღებული შემოსავლები. მათ შორის: საპროცენტო შემოსავლები, შემოსავლები გრძელვადიანი და მოკლევადიანი ფინანსური დაბანდებებიდან, გაუთვალისწინებელი შემოსავლები (მიღებული ჯარიმები, საურავები, საპირგამტეხლო და სხვა სახის სანქციები ხელშეკრულების პირობების დარღვევისათვის), ზარალის ასანაზღაურებლად მიღებული თანხები, შემოსავლები, რომლებიც მიღებულია ადრე ზარალში ჩამოწერილი უიმედო დებიტორული დავალიანების დასაფარავად; გასული წლების მოგება, რომელიც გამოვლენილია სამეურნეო წელს; სტიქიური უბედურების ხანძრის, ავარიის და სხვა საგანგებო შემთხვევებისას წარმოქმნილი ზარალის დასაფარავად შემოსული სადაზღვევო თანხები; კურსებს შორის დადებითი სხვაობა უცხოურ ვალუტაში ოპერაციების მიხედვით; შემოსავლები გამოუყენებელი ძირითადი საშუალებების, ნედლეულისა და მასალების და სხვა მატერიალური ფასეულობების რეალიზაციის შედეგად და სხვა.

7. არასაოპერაციო შემოსავლების მიღებისას დებეტდება ანგარიშსწორებების, ფულადი სახსრებისა და სხვა ანგარიშების შესაბამისი სუბანგარიშები და კრედიტდება 401 ,,საანგარიშო პერიოდის არასაოპერაციო შემოსავლები” სუბანგარიში.

8. წლის ბოლოს არასაოპერაციო შემოსავლები გადაიხურება 410 ,,მოგება და ზარალი” სუბანგარიშთან კორესპონდენციით.

9. 401 სუბანაგარიშის ანალიზური აღრიცხვა წარმოებს მრავალსვეტიან ბარათებში.

10. 402 სუბანგარიშზე „მომავალი პერიოდის შემოსავლები“ აღირიცხება საჯარო სამართლის იურიდიული პირის შემოსავლები, რომლებიც მიღებულია მიმდინარე პერიოდში, მაგრამ მიეკუთვნება მომავალ საანგარიშო პერიოდებს. მაგალითად, წინასწარ ანაზღაურებული მომსახურება, წინასწარ მიღებული საიჯარო ქირა და სხვა წინასწარ მიღებული თანხები.

11. მომავალი პერიოდების შემოსავლებით დებეტდება 090, 091, 092, 093, 120 ან 121 სუბანგარიში და კრედიტდება ანგარიშსწორების შესაბამისი სუბანგარიში. თანხების მიღებისას დებეტდება ანგარიშსწორების შესაბამისი სუბანგარიში და კრედიტდება 402 სუბანგარიში. იმ პერიოდის დადგომისთანავე, რომელსაც მიეკუთვნება მომავალი პერიოდის შემოსავლების სუბანგარიშზე რიცხული თანხები, 402 სუბანგარიშიდან გადაიტანება საანგარიშო პერიოდის შემოსავლების ანგარიშზე, რაც აისახება 402 სუბანგარიშის დებეტში და 400 ან 401 სუბანგარიშის კრედიტში.

12. 402 სუბანგარიშის ანალიზური აღრიცხვა ხორციელდება მრავალსვეტებიან ბარათებში.

    მუხლი 45. ანგარიში 41 „მოგება და ზარალი”

1. ამ ანგარიშზე აღირიცხება საჯარო სამართლის იურიდიული პირის მოგება და ზარალი – ეკონომიკური საქმიანობიდან მიღებული ფინანსური შედეგი (შემოსავლების გადაჭარბება ფაქტობრივ ხარჯებზე ან ფაქტობრივ ხარჯების გადაჭარბება შემოსავლებზე), რომელიც მიღებულია გამოშვებული პროდუქციის, შესრულებული სამუშაოებისა და გაწეული მომსახურების რეალიზაციის შედეგად. აგრეთვე საანგარიშო წლის გაუნაწილებელი მოგება და დაუფარავი ზარალი (სუბანგარიშები 410, 411, 412).

2. 410 სუბანგარიშის ,,მოგება და ზარალი” კრედიტში იწერება საჯარო სამართლის იურიდიული პირის შემოსავლების გადაჭარბება ფაქტობრივ ხარჯებზე 400 სუბანგარიშის „საანგარიშო პერიოდის შემოსავლები“ დებეტთან კორესპონდენციით.

3. 410 სუბანგარიშის დებეტში იწერება ფაქტობრივი ხარჯების გადაჭარბება შემოსავლებზე 400 „საანგარიშო პერიოდის შემოსავლები“ და 401 „საანგარიშგებო პერიოდის არასაოპერაციო შემოსავლები“ სუბანგარიშების კრედიტთან კორესპონდენციით.

4. 411 სუბანგარიშზე „გაუნაწილებელი მოგება“ აღირიცხება გასულ წლებში საჯარო სამართლის იურიდიული პირის მიერ მიღებული მოგების გაუნაწილებელი თანხები, აგრეთვე საანგარიშო წლის მოგების თანხა, რომელიც დარჩა გაუნაწილებელი. ამ სუბანგარიშის კრედიტში აისახება გაუნაწილებელი მოგების თანხა 410 სუბანგარიშის დებეტთან კორესპონდენციით, ხოლო დებეტში გაუნაწილებელი მოგების გამოყენება შესაბამის სუბანგარიშებთან კორესპონდენციით.

5. 412 სუბანგარიშზე „დაუფარავი ზარალი“ აღირიცხება გასული წლებისა და საანგარიშო წლის საჯარო სამართლის იურიდიული პირის ზარალის თანხები. ამ სუბანგარიშის დებეტში აისახება დაუფარავი ზარალის თანხა 410 სუბანგარიშის კრედიტთან კორესპონდენციით, ხოლო კრედიტში ზარალის დაფარვა (ჩამოწერა) – შესაბამის სუბანგარიშებთან კორესპონდენციით.

თავი X

ბალანსგარეშე ანგარიშები

    მუხლი 46. ზოგადი ნაწილი

1. ბალანსგარეშე ანგარიშებზე აღირიცხება მატერიალური ფასეულობანი, რომლებიც დროებით იმყოფება ორგანიზაციის მფლობელობაში და არ წარმოადგენს მის საკუთრებას (იჯარით აღებული ძირითადი საშუალებები, პასუხსაგებ შენახვაზე მიღებული მატერიალური ფასეულობანი), აგრეთვე უიმედო დებიტორული დავალიანებები, გარდამავალი სპორტული პრიზები და თასები და სხვა.

2. ბალანსგარეშე ანგარიშებზე აღრიცხვა წარმოებს მარტივი წესით.

3. ბალანსგარეშე ანგარიშებზე აღრიცხული ყველა სასაქონლო-მატერიალური ფასეულობის და იჯარით აღებული ძირითადი საშუალებების ინვენტარიზაცია წარმოებს იმავე წესით და იმავე ვადებში, რაც გათვალისწინებულია ბალანსში ასახული ფასეულობებისათვის.

    მუხლი 47. ბალანსგარეშე ანგარიშების კლასიფიკაცია

 

ბალანსგარეშე ანგარიშები

ნომერი

1

იჯარით აღებული ძირითადი საშუალებები

01

2

პასუხსაგებ შენახვაზე მიღებული მატერიალური ფასეულობები

02

3

გადახდისუუნარო დებიტორების ჩამოწერილი დავალიანება

04

4

მოსწავლეთა და სტუდენტთა დავალიანება დაუბრუნებელი მატერიალური ფასეულობის გამო

05

5

გარდამავალი სპორტული პრიზები და თასები

06

6

სამხედრო ტექნიკის სასწავლო საგნები

07

 

1. 01 ანგარიშზე ,,იჯარით აღებული ძირითადი საშუალებები” აღირიცხება ის ძირითადი საშუალებები, რომლებიც მიღებულია იჯარით გარეშე ორგანიზაციებიდან სათანადო ხელშეკრულებებით, საიჯარო ხელშეკრულებაში გათვალისწინებული ღირებულებით.

2. იჯარით აღებული ძირითადი საშუალებების ანალიზური აღრიცხვა წარმოებს მეიჯარეებისა და ძირითად საშუალებათა თითოეული ობიექტის მიხედვით (მეიჯარის საინვენტარო ნომრებით) მატერიალურ ფასეულობათა რაოდენობრივ-თანხობრივი აღრიცხვის ბარათებში.

3. 02 ანგარიშზე „პასუხსაგებ შენახვაზე მიღებული მატერიალური ფასეულობები“ აღირიცხება სასაქონლო-მატერიალური ფასეულობანი ორგანიზაციის პასუხსაგებ შენახვაზე, აგრეთვე ხელშეკრულებით გათვალისწინებული სამეცნიერო-კვლევითი და საკონსტრუქტორო სამუშაოების შესასრულებლად მიღებული სპეცმოწყობილობა.

4. პასუხსაგებ შენახვაზე მიღებული სასაქონლო-მატერიალურ ფასეულობათა ანალიზური აღრიცხვა წარმოებს ორგანიზაცია-მესაკუთრის, ფასეულობათა სახეების, ხარისხის და შენახვის ადგილების მიხედვით როგორც სახელშეკრულებო, ისე შეძენის ფასებით.

5. 02 ანგარიშის აღრიცხვა წარმოებს მატერიალურ ფასეულობათა რაოდენობრივ-თანხობრივი აღრიცხვის ბარათებში.

6. 04 ანგარიშზე „გადახდისუუნარო დებიტორების ჩამოწერილი დავალიანება“ 04 ანგარიშზე აღირიცხება გადახდისუუნარო დებიტორების დავალიანება, მათი ჩამოწერის მომენტიდან ხუთი წლის განმავლობაში მათზე მეთვალყურეობისა და მოვალეთა ქონებრივი მდგომარეობის შეცვლის შემთხვევაში დავალიანების შესაძლო ამოღების მიზნით. ამ დავალიანების დასაფარავად მიღებული თანხები ჩამოიწერება 04 ანგარიშიდან და ექვემდებარება შესაბამის სუბანგარიშებზე აღრიცხვას.

7. 04 ანგარიშის ანალიზური აღრიცხვა წარმოებს მიმდინარე ანგარიშებისა და ანგარიშსწორებების აღრიცხვის დავთარში მოვალეების (გადამხდელების) რეკვიზიტების მითითებით.

8. 05 ანგარიშზე „მოსწავლეთა და სტუდენტთა დავალიანება დაუბრუნებელი მატერიალური ფასეულობების გამო“ აღირიცხება მოსწავლეებისა და სტუდენტების ის დავალიანებები, რომლებიც წარმოქმნილია მათ მიერ ფორმის, თეთრეულის, ხელსაწყოებისა და სხვა ფასეულობების დაუბრუნებლობით.

9. სასწავლებლებიდან წასულ მოსწავლეებსა და სტუდენტებზე რიცხული მატერიალური ფასეულობის ბალანსიდან ჩამოწერა ხდება მათი გარიცხვის (გასვლის) ბრძანების საფუძველზე. მოსწავლეეებისა და სტუდენტების მიერ დაუბრუნებელი მატერიალური ფასეულობანი აიღება ბალანსგარეშე აღრიცხვაში (ანგარიშზე) და წარედგინება მათ სარჩელი დადგენილი წესით.

10. ამ ანგარიშის ანალიზური აღრიცხვა წარმოებს მიმდინარე ანგარიშებისა და ანგარიშსწორებების აღრიცხვის დავთარში თითოეული მოსწავლისა და სტუდენტის მიხედვით.

11. 06 ანგარიშზე „გარდამავალი სპორტული პრიზები და თასები“ აღირიცხება ორგანიზაციის მიერ მიღებული გარდამავალი პრიზები, დროშები, თასები, მათი ყოფნის მთელი პერიოდის განმავლობაში.

12. ანალიზური აღრიცხვა წარმოებს თითოეული საგნისა და ღირებულების მიხედვით მატერიალური ფასეულობების რაოდენობრივ-თანხობრივი აღრიცხვის დავთარსა და ბარათებში.

13. 07 ანგარიშზე „სამხედრო ტექნიკის სასწავლო საგნები“ აღირიცხება სამხედრო ტექნიკას მიკუთვნებული ყველა სახის საგნები და მოწყობილობა, რომლებიც იმყოფება ტირებში, სპორტულ სასროლებში, სამხედრო სასწავლებლების კაბინეტებში და ა.შ.

14. ამ საგნების ანალიზური აღრიცხვა წარმოებს მათი დასახელების, ადგილსამყოფლისა და მატერიალურად პასუხისმგებელი პირების მიხედვით მატერიალურ ფასეულობათა რაოდენობრივ-თანხობრივი აღრიცხვის დავთარში.

 

დანართი 1

ბუღალტრული აღრიცხვის ანგარიშთა გეგმა

ძირითადი საშუალებები, არამატერიალური აქტივები და  ფინანსური დაბანდებები

 

 

სინთეზური ანგარიში 01 ძირითადი საშუალებები

 მიწის ნაკვეთები

010

 შენობები

011

 ნაგებობები

012

 მანქანები და მოწყობილობები

013

 სატრანსპორტო საშუალებები

014

 დაუმთავრებელი მშენებლობა

015

 ხელსაწყოები და სამეურნეო ინვენტარი

016

 მუშა და პროდუქტიული პირუტყვი

017

 საბიბლიოთეკო ფონდები

018

 სხვა ძირითადი საშუალებები

019

 

 

 

 

სინთეზური ანგარიში 02 ცვეთა

 ძირითადი საშუალებების ცვეთა

020

 არამატერიალური აქტივების ცვეთა

021

 

 

 

 

სინთეზური ანგარიში 03 არამატერიალური აქტივები და ფინანსური დაბანდებები

 არამატერიალური აქტივები

030

 ფინანსური დაბანდებები

031

 

 

 

 

 მატერიალური მარაგები

 

 

 

 

სინთეზური ანგარიში 04 საქონელი და პროდუქცია

 მზა პროდუქცია

040

 საქონელი

041

 დაუმთავრებელი წარმოება

042

 

 

 

 

სინთეზური ანგარიში 05 მოწყობილობა და სამშენებლო მასალები

 დასადგმელი მოწყობილობა

050

 სამშენებლო მასალები

051

 

 

სინთეზური ანგარიში 06 მასალები და კვების პროდუქტები

 ნედლეული და მასალები

060

 კვების პროდუქტები

061

 მედიკამენტები და შესახვევი საშუალებები

062

 სამეურნეო მასალები და საკანცელარიო ნივთები

063

 სათბობი, საწვავი და საცხები მასალები

064

 სათადარიგო ნაწილები

065

 ფულადი დოკუმენტები

066

 სხვა მატერიალური ფასეულობები

067

 

 

 

 

სინთეზური ანგარიში 07 მცირეფასიანი და სწრაფცვეთადი საგნები

 მცირეფასიანი საგნები საწყობში

070

 მცირეფასიანი საგნები ექსპლუატაციაში

071

 

 

ფულადი სახსრები

 

 

 

 

სინთეზური ანგარიში 09 ხაზინაში და ბანკში გახსნილი ანგარიშები

 ხაზინაში გახსნილი ანგარიში ორგანიზაციის ხარჯებისათვის

090

 მიმდინარე ანგარიში ბანკში

091

 სავალუტო ანგარიში

092

 სხვა ფულადი ანგარიშები

093

 

 

სინთეზური ანგარიში 12 სალარო

 ნაღდი ფული ეროვნულ ვალუტაში

120

 ნაღდი ფული უცხოურ ვალუტაში

121

 

 

 

 

ანგარიშსწორებები

 

 

 

 

 

 

 

 

სინთეზური ანგარიში 15 ანგარიშსწორებანი საქონლით, სამუშაოებით და მომსახურებით

 ანგარიშსწორებანი მომწოდებლებთან და მეიჯარეებთან

150

 ანგარიშსწორებანი მყიდველებთან და დამკვეთებთან

151

 გადახდილი დღგ

152

 

 

 

 

სინთეზური ანგარიში 16 ანგარიშსწორებანი ანგარიშვალდებულ პირებთან

 

 

 

 

 ანგარიშსწორებანი ანგარიშვალდებულ პირებთან

160

 ანგარიშსწორებანი მივლინებით

161

 ანგარიშსწორებანი დანაკლისებით

162

 

 

 

 

სინთეზური ანგარიში 17 ანგარიშსწორებანი სხვადასხვა დებიტორებთან და კრედიტორებთან

 

 

 

 

 გადასახდელი სოციალური გადასახადი

170

 გადასახდელი დღგ

171

 გადასახდელი მოგების გადასახადი

172

 გადასახდელი საშემოსავლო გადასახადი

173

 ბიუჯეტთან სხვა ანგარიშსწორებანი

174

 ანგარიშსწორებანი კრედიტებით

175

 ანგარიშსწორებანი კრედიტით მომსახურებისათვის

176

 ანგარიშსწორებანი დივიდენდებით და პროცენტებით

177

 ანგარიშსწორებანი სხვადასხვა დებიტორებთან და კრედიტორებთან

178

 ანგარიშსწორებანი საწევროებით და შენატანებით

179

სინთეზური ანგარიში 8 ანგარიშსწორებანი მუშა-მოსამსახურეებთან და სტიპენდიატებთან

 

 

 

 

 ანგარიშსწორებანი მუშა-მოსამსახურეებთან

180

 ანგარიშსწორებანი სტიპენდიატებთან

181

 ანგარიშსწორებანი დეპონენტებთან

182

 ანგარიშსწორებანი პენსიებით და დახმარებებით

183

 ანგარიშსწორებანი ნებაყოფლობითი დაზღვევით

184

 ანგარიშსწორებანი აღმასრულებელი ფურცლით და სხვა დაკავებებით

187

 სხვა ანგარიშსწორებანი

189

 

 

 

 

ხარჯები

 

 

 

 

სინთეზური ანგარიში 20 მიმდინარე და კაპიტალური ხარჯები

 

 

 

 

 ბიუჯეტიდან გაწეული მიმდინარე ხარჯები

200

 ბიუჯეტიდან გაწეული ხარჯები პენსიების და დახმარებების გასაცემად

201

 ბიუჯეტიდან გაწეული კაპიტალური ხარჯები

202

 მიზნობრივი შემოსავლებიდან გაწეული მიმდინარე ხარჯები

203

 მიზნობრივი შემოსავლებიდან გაწეული კაპიტალური ხარჯები

204

 ეკონომიკური საქმიანობის შემოსავლებიდან გაწეული კაპიტალური ხარჯები

205

 გასანაწილებელი ხარჯები

206

 ეკონომიკური საქმიანობის შემოსავლებიდან გაწეული მიმდინარე ხარჯები

207

 

 

 

 

დაფინანსება და მიზნობრივი შემოსავლები

 

 

 

სინთეზური ანგარიში 23 დაფინანსება და მიზნობრივი შემოსავლები

 

 

 

 

 ბიუჯეტიდან დაფინანსება მიმდინარე ხარჯებისათვის

230

 ბიუჯეტიდან დაფინანსება პენსიებისა და დახმარებების გასაცემად

231

 ბიუჯეტიდან დაფინანსება კაპიტალური ხარჯებისათვის

232

 მიზნობრივი შემოსავლები

233

 

 

ფონდები და მიზნობრივი დანიშნულების სახსრები

 

 

 

სინთეზური ანგარიში 25 ფონდები

 

 

 

 

 ძირითადი საშუალებების ფონდი

250

 არამატერიალური აქტივების ფონდი

251

 სოციალური დახმარებისა და მატერიალურ ტექნიკური ბაზის განვითარების ფონდი

252

 

შემოსავლები

 

 

 

 

სინთეზური ანგარიში 40 შემოსავლები

 

 

 

 

 საანგარიშო პერიოდის საოპერაციო შემოსავლები

400

 საანგარიშო პერიოდის არასაოპერაციო შემოსავლები

401

 მომავალი პერიოდის შემოსავლები

402

 

 

 

 

სინთეზური ანგარიში 41 მოგება და ზარალი

 

 

 

 

 

 მოგება და ზარალი

410

 გაუნაწილებელი მოგება

411

 დაუფარავი ზარალი

412

 

 

 

 

 

ბალანსგარეშე ანგარიშები

 

 

 

 

იჯარით აღებული ძირითადი საშუალებები

01

პასუხსაგებ შენახვაზე მიღებული მატერიალური ფასეულობები

02

გადახდისუუნარო დებიტორების ჩამოწერილი დავალიანება

04

მოსწავლეთა და სტუდენტთა დავალიანება დაუბრუნებელი მატერიალური ფასეულობის გამო

05

გარდამავალი სპორტული პრიზები და თასები

06

სამხედრო ტექნიკის სასწავლო საგნები

07

 


პირველადი სახე (28/12/2005 - 26/06/2007)