,,საქართველოს საბიუჯეტო კლასიფიკაციის შესახებ“ საქართველოს ფინანსთა მინისტრის 2004 წლის 15 მარტის №153 ბრძანებაში ცვლილებისა და დამატებების შეტანის თაობაზე“

სახელმწიფო სარეგისტრაციო კოდი 190.020.000.22.033.010.838

საქართველოს ფინანსთა

მინისტრის ბრძანება №1064

2007 წლის 19 სექტემბერი

ქ. თბილისი

„საქართველოს საბიუჯეტო კლასიფიკაციის შესახებ” საქართველოს ფინანსთა მინისტრის 2004 წლის 15 მარტის N153 ბრძანებაში ცვლილებისა და დამატებების შეტანის თაობაზე

 „ნორმატიული აქტების შესახებ” საქართველოს კანონის 36-ე მუხლის შესაბამისად და „საქართველოს საბიუჯეტო სისტემის შესახებ” საქართველოს კანონის მე-11 მუხლის საფუძველზე, ვბრძანებ:

1. „საქართველოს საბიუჯეტო კლასიფიკაციის შესახებ” საქართველოს ფინანსთა მინისტრის 2004 წლის 15 მარტის №153 ბრძანებაში (სსმ III, 2004 წ. №30, მუხლი 251) შეტანილ იქნეს შემდეგი ცვლილება და დამატებები:

ა) ბრძანების მე-2 პუნქტი ჩამოყალიბდეს შემდეგი რედაქციით:

„2. საქართველოს ბიუჯეტის მაჩვენებლების შესრულების აღრიცხვა №1 დანართის მიხედვით განხორციელდეს 2004 წლის 5 აპრილიდან 2008 წლის 1 იანვრამდე; №2 და №3 დანართების მიხედვით – 2004 წლის 5 აპრილიდან; №5 და №6 დანართების მიხედვით – 2004 წლის 5 აპრილიდან 2007 წლის 1 იანვრამდე; №7 დანართის მიხედვით – 2006 წლის 1 იანვრიდან 2008 წლის 1 იანვრამდე, ხოლო ავტონომიური რესპუბლიკებისა და ადგილობრივი თვითმმართველი ერთეულებისათვის 2009 წლის 1 იანვრამდე; N8 დანართის მოქმედების ვადა განისაზღვროს ამ ბრძანების ძალაში შესვლიდან 2006 წლის 1 იანვრამდე; №9 და №10 დანართების მიხედვით – 2007 წლის 1 იანვრიდან 2008 წლის 1 იანვრამდე, ხოლო ავტონომიური რესპუბლიკებისა და ადგილობრივი თვითმმართველი ერთეულებისათვის 2009 წლის 1 იანვრამდე; №11, №12, №13, №14, №15 და №16 დანართების მიხედვით 2008 წლის 1 იანვრიდან, ხოლო ავტონომიური რესპუბლიკებისა და ადგილობრივი თვითმმართველი ერთეულებისათვის 2009 წლის 1 იანვრიდან.”;

 ბ) დანართი №3 ჩამოყალიბდეს თანდართული რედაქციით.

 გ) ბრძანებას დაემატოს №11, №12, №13, №14, №15 და №16 დანართები და ჩამოყალიბდეს თანდართული რედაქციით შესაბამისი მეთოდური მითითებებით.

 2. ბრძანება ამოქმედდეს გამოქვეყნებისთანავე.

ნ. გილაური

 

 

 

 

 

 დანართი N3

ბიუჯეტის საგადასახადო შემოსავლები აქციზური პროდუქციის მიხედვით

 ათას ლარებში

ჯგუფი	ქვეჯგუფი	დ ა ს ა ხ ე ლ ე ბ ა	საბაჟო გადასახადი	აქციზი	დღგ	სულ
1	2	3	4	5	6	7
9	00	აქციზური პროდუქცია
9	01	ცქრიალა და შუშხუნა ღვინოები (მათ შორის შამპანური)
9	02	შემაგრებული ღვინოები - ჩამოსხმული
9	03	შემაგრებული ღვინოები - ჩამოსასხმელი
9	04	ვერმუტი და სხვა ნატურალური ღვინოები, რომლებსაც დამატებული აქვთ მცენარეული ან არომატული ექსტრაქტები
9	05	ყურძნის ნატურალური ღვინოები, გარდა ცქრიალა და შუშხუნა ღვინოებისა (მათ შორის შამპანური) და შემაგრებული ღვინოებისა – ჩამოსხმული
9	06	ყურძნის ნატურალური ღვინოები, გარდა ცქრიალა და შუშხუნა ღვინოებისა (მათ შორის შამპანური) და შემაგრებული ღვინოებისა – ჩამოსასხმელი
9	07	სხვა დადუღებული სასმელები (ვაშლის სიდრი, პერი, თაფლის სასმელი), დადუღებული სასმელების ნარევი და დადუღებული სასმელებისა და უალკოჰოლო სასმელების ნარევი, რომლებიც ამ ცხრილში სხვა ადგილას არ არის დასახელებული
9	08	ეთილის სპირტი
9	09	სპირტიანი სასმელები, რომლებიც მიღებულია ყურძნის ღვინის ან ჭაჭის დისტილაციით
9	10	ვისკი
9	11	რომი და ტაფია
9	12	ჯინი და ღვიის ნაყენი
9	13	არაყი
9	14	ლიქიორი და ტკბილი ნაყენები
9	15	სხვა სპირტიანი სასმელები
9	16	ლუდი
9	17	სიგარა, სიგარები წაჭრილი ბოლოებით, თამბაქოს შემცველობით
9	18	სიგარელები (წვრილი სიგარები), თამბაქოს შემცველობით
9	19	ფილტრიანი სიგარეტი, თამბაქოს შემცველობით
9	20	ყველა დანარჩენი უფილტრო სიგარეტი და პაპიროსი
9	22	სამრეწველო დამზადების სხვა თამბაქო და თამბაქოს სამრეწველო შემცვლელები, თამბაქო ,,ჰომოგენიზებული" ან ,,აღდგენილი" თამბაქოს ექსტრატები და ესენციები
9	23	მსუბუქი ავტომობილები
9	24	ბუნებრივი აიროვანი კონდესატი და ბუნებრივი აირი, გარდა მილსადენისა
9	25	ნავთობის მსუბუქი დისტილატები
9	26	ნავთობის საშუალო დისტილატები
9	27	ნავთობის მძიმე დისტილატები
9	28	ზეთები და ქვანახშირის ფისებისაგან მაღალ ტემპერატურაზე გამოხდილი სხვა პროდუქტები; ანალოგიური პროდუქტები, რომლებშიც არომატული შემადგენელი ნაწილების მასა აღემატება არაარომატულების მასას
9	29	ნავთობის აირები და აირისებრი ნახშირწყალბადები
9	30	ნავთობი და ნავთობპროდუქტები, მიღებული ბიტუმოვანი ქანებისაგან, ნედლის გარდა: პროდუქტები, სხვა ადგილას დაუსახლებელი ან ჩაურთველი, ბიტუმოვანი ქანებისაგან მიღებული ნავთობის ან ნავთობპროდუქტების 70 მას.% ან მეტი შემცველობით, ამასთანავე, ეს ნავთობი წარმოადგენს პროდუქტების ძირითად შემადგენლებს: ნამუშევარი ნავთობპროდუქტები
9	31	პიროლიზის თხევადი პროდუქტი
9	32	მისართი, გამხსნელი, ანტიდეტონატორი
9	33	საპოხი მასალები და საშუალებები
9	34	შავი ან/და ფერადი ლითონების ჯართის ექსპორტი

 

ბიუჯეტის საგადასახადო შემოსავლები აქციზური პროდუქციის მიხედვით

(დანართი N3)

 აღნიშნული დანართი გათვალისწინებულია საგადასახადო კანონმდებლობით განსაზღვრული აქციზური საქონლის დაბეგვრით მიღებული აქციზის გადასახადის აღრიცხვისათვის.

დანართი N3-ში აქციზური საქონელი კლასიფიცირებულია საქართველოს ტერიტორიაზე წარმოებული, იმპორტირებული და ექსპორტირებული პროდუქციის სასაქონლო ჯგუფების მიხედვით, რომელთა უმეტესობა დეტალიზებულია ქვეჯგუფების მიხედვით.

 დანართი N11

შემოსავლების კლასიფიკაცია

შემოსავლების კლასიფიკაცია
შემოსავლები	1
გადასახადები	11
გადასახადები შემოსავალზე, მოგებაზე და კაპიტალის ღირებულების ნაზრდზე	111
ფიზიკური პირებიდან	1111
საშემოსავლო გადასახადი	11111
დამქირავებლის მიერ დაკავებული საშემოსავლო გადასახადი	1111101
სახელმწიფო ბიუჯეტიდან დაფინანსებული საბიუჯეტო ორგანიზაციებიდან	11111011
ავტონომიური რესპუბლიკებისა და ადგილობრივი თვითმმართველი ერთეულების საბიუჯეტო ორგანიზაციებიდან	11111012
არასაბიუჯეტო სექტორიდან	11111013
გადასახადი მეწარმე ფიზიკურ პირთა საქმიანობით მიღებული შემოსავლებიდან	1111102
გადასახადი ფიზიკური პირის მიერ მიღებული დივიდენდებიდან	1111103
გადასახადი ფიზიკური პირის მიერ მიღებული პროცენტებიდან	1111104
გადასახადი დიპლომატიურ დაწესებულებებში დასაქმებული რეზიდენტი ფიზიკური პირის მიერ მიღებული შემოსავლებიდან	1111105
არარეზიდენტი პირების საშემოსავლო გადასახადი (გარდა ქონების რეალიზაციიდან მიღებული შემოსავლებისა)	1111106
არარეზიდენტი პირების საშემოსავლო გადასახადი, ქონების რეალიზაციიდან მიღებული შემოსავლებიდან	1111107
გადასახადი ფიზიკური პირის მიერ მატერიალური აქტივების რეალიზაციით მიღებული ნამეტიდან	1111108
გადასახადი ფიზიკური პირისთვის ქონების ჩუქებიდან	1111109
გადასახადი ფიზიკური პირის მიერ ქონების მემკვიდრეობით მიღებიდან	1111110
სხვა არაკლასიფიცირებული საშემოსავლო გადასახადი	1111199
გადასახადი საწარმოებიდან	1112
მოგების გადასახადი	11121
საქართველოს საწარმოებიდან	1112101
პროცენტებიდან	11121011
სხვა მოგებიდან	11121012
უცხოური საწარმოებიდან	1112102
დივიდენდებიდან	11121021
პროცენტებიდან	11121022
სხვა მოგებიდან	11121023
სხვა არაკლასიფიცირებული მოგების გადასახადი	1112109
სხვა გადასახადები შემოსავალზე, მოგებაზე და კაპიტალის ღირებულების ნაზრდზე, რომელთა კლასიფიცირება შეუძლებელია	1113
გადასახადები ხელფასზე და სამუშაო ძალაზე*	112
გადასახადები ქონებაზე	113
გადასახდები უძრავ ქონებაზე	1131
ქონების გადასახადი	11311
საქართველოს საწარმოთა ქონებაზე (გარდა მიწისა)	1131101
უცხოურ საწარმოთა ქონებაზე (გარდა მიწისა)	1131102
ფიზიკურ პირთა ქონებაზე (გარდა მიწისა)	1131103
ეკონომიკური საქმიანობისათვის გამოყენებულ ქონებაზე	11311031
არაეკონომიკური საქმიანობისათვის გამოყენებულ უძრავ ქონებაზე	11311032
საქართველოში რეგისტრირებულ მსუბუქ ავტომობილებზე	11311033
საქართველოში რეგისტრირებულ იახტებზე (კატარღებზე)	11311034
საქართველოში რეგისტრირებულ თვითმფრინავებზე	11311035
საქართველოში რეგისტრირებულ შვეულმფრენებზე	11311036
სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწაზე ქონების გადასახადი	1131104
ფიზიკური პირებიდან	11311041
იურიდიული პირებიდან	11311042
არასასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწაზე ქონების გადასახადი	1131105
ფიზიკური პირებიდან	11311051
იურიდიული პირებიდან	11311052
გადასახადები წმინდა მატერიალურ ფასეულობებზე*	1132
გადასახადები კაპიტალის და ფინანსურ ოპერაციებზე*	1134
ერთჯერადი გადასახადები ქონებაზე*	1135
სხვა გადასახადები ქონებაზე*	1136
გადასახადები საქონელსა და მომსახურებაზე	114
საყოველთაო გადასახადები საქონელსა და მომსახურებაზე	1141
დამატებული ღირებულების გადასახადი	11411
საქართველოს ტერიტორიაზე რეალიზებული პროდუქციიდან და გაწეული მომსახურებიდან	1141101
საქართველოს ტერიტორიაზე რეალიზებული პროდუქციიდან	11411011
საქართველოს ტერიტორიაზე გაწეული მომსახურებიდან	11411012
რეზიდენტის მიერ	114110121
არარეზიდენტის მიერ	114110122
იმპორტირებული პროდუქციიდან	1141102
სხვა არაკლასიფიცირებული დამატებული ღირებულების გადასახადი	1141109
ვაჭრობის გადასახადი*	11412
ბრუნვის გადასახადი და სხვა გადასახადები საქონელსა და მომსახურებაზე*	11413
აქციზი	1142
საქართველოს ტერიტორიაზე წარმოებული პროდუქციის რეალიზაციიდან	114201
იმპორტირებული პროდუქციიდან	114202
ექსპორტირებული პროდუქციიდან	114203
სხვა არაკლასიფიცირებული აქციზი	114209
ფისკალური მონოპოლიების მოგება*	1143
გადასახადები სპეციფიურ მომსახურებაზე*	1144
გადასახადები საქონლის გამოყენებაზე და საქონლის გამოყენების ან საქმიანობის განხორციელების ნებართვაზე*	1145
გადასახადები ავტომობილებზე*	11451
სხვა გადასახადები საქონლის გამოყენებაზე და საქონლის გამოყენების ან საქმიანობის განხორციელების ნებართვაზე*	11452
სხვა გადასახადები საქონელსა და მომსახურებაზე*	1146
გადასახადები საგარეო ვაჭრობასა და საგარეო-ეკონომიკურ ოპერაციებზე	115
საბაჟო გადასახადი	1151
გადასახადები ექსპორტზე*	1152
ექსპორტიორი ან იმპორტიორი ფისკალური მონოპოლიების მოგება*	1153
ვალუტის გადამცვლელი ფისკალური მონოპოლიის მოგება*	1154
გადასახადები ვალუტის გადაცვლაზე*	1155
სხვა გადასახადები საგარეო ვაჭრობასა და საგარეო-ეკონომიკურ ოპერაციებზე*	1156
სხვა გადასახადები	116
მეწარმე სუბიექტებიდან	1161
არამეწარმე სუბიექტებიდან ან რომელთა კლასიფიცირება შეუძლებელია	1162
სოციალური შენატანები	12
სოციალური დაზღვევის შენატანები	121
დასაქმებულის შენატანები	1211
დამსაქმებლის შენატანები	1212
თვითდასაქმებულის ან არადასაქმებული პირის შენატანები	1213
სოციალური დაზღვევის შენატანები, რომელთა კლასიფიცირება შეუძლებელია	1214
სხვა სოციალური შენატანები*	122
დასაქმებულის შენატანები	1221
დამსაქმებლის შენატანები	1222
დარიცხული შენატანები**	1223
გრანტები	13
საერთაშორისო ორგანიზაციებიდან მიღებული გრანტები	131
მიმდინარე დანიშნულების გრანტები	1311
კაპიტალური დანიშნულების გრანტები	1312
უცხო სახელმწიფოთა მთავრობებიდან მიღებული გრანტები	132
მიმდინარე დანიშნულების გრანტები	1321
კაპიტალური დანიშნულების გრანტები	1322
სხვა დონის სახელმწიფო ერთეულებიდან მიღებული გრანტები	133
მიმდინარე დანიშნულების გრანტები	1331
კაპიტალური დანიშნულების გრანტები	1332
სხვა შემოსავლები	14
შემოსავლები საკუთრებიდან	141
პროცენტები	1411
ხელისუფლების სხვა დონის ორგანოებზე გაცემული სესხებიდან (კრედიტებიდან) მიღებული პროცენტი (სარგებელი)	14111
საფინანსო ინსტიტუტებზე გაცემული სესხებიდან (კრედიტებიდან) მიღებული პროცენტი (სარგებელი)	14112
სახელმწიფოს წილობრივი მონაწილეობით მოქმედ საწარმოებზე გაცემული სესხებიდან (კრედიტებიდან) მიღებული პროცენტი (სარგებელი)	14113
კერძო საწარმოებზე გაცემული სესხებიდან (კრედიტებიდან) მიღებული პროცენტი (სარგებელი)	14114
დეპოზიტებზე და ანგარიშებზე დარიცხული პროცენტები	14115
სხვა არაკლასიფიცირებული შემოსავალი პროცენტებიდან	14119
დივიდენდები	1412
სახელმწიფოს წილობრივი მონაწილეობით მოქმედი საწარმოების მოგებიდან მიღებული დივიდენდები	14121
შემოსავალი ეროვნული ბანკის მოგებიდან	14122
შემოსავალი სხვა არაკლასიფიცირებული დივიდენდებიდან	14129
კვაზი-კორპორაციებიდან მიღებული შემოსავლები*	1413
შემოსავლები სადაზღვევო პოლისების ფლობიდან*	1414
რენტა	1415
მოსაკრებელი ბუნებრივი რესურსებით სარგებლობისათვის	14151
მოსაკრებელი წიაღით სარგებლობისათვის	1415101
მოსაკრებელი სახელმწიფო ტყის ფონდის მერქნული რესურსებით სარგებლობისათვის	1415102
მოსაკრებელი გარემოდან ამოღებული ტყის არამერქნული რესურსებით და ტყის მერქნიანი მცენარეების პროდუქტებით სარგებლობისათვის	1415103
მოსაკრებელი წყლის რესურსებით სარგებლობისათვის	1415104
მოსაკრებელი ცხოველთა სამყაროს რესურსებით სარგებლობისათვის	1415105
მოსაკრებელი გარემოდან გადამფრენი ფრინველების ამოღებაზე	1415106
სხვა არაკლასიფიცირებული ბუნებრივი რესურსებით სარგებლობისათვის მოსაკრებელი	1415109
მოსაკრებელი თევზჭერის ლიცენზირებიდან	14152
მოსაკრებელი ნადირობის ნებართვაზე	14153
შემოსავალი მიწის იჯარიდან და მართვაში (უზურფრუქტი, ქირავნობა და სხვა) გადაცემიდან	14154
სარგებლობის ლიცენზიის გაცემის საფასურით მიღებული შემოსავლები	14155
სხვა არაკლასიფიცირებული რენტა	14159
საქონლისა და მომსახურების რეალიზაცია	142
საბაზრო წესით გაყიდული საქონელი და მომსახურება	1421
ადმინისტრაციული მოსაკრებლები და გადასახდელები	1422
საბაჟო მოსაკრებელი	14221
სალიცენზიო მოსაკრებლები	14222
მოსაკრებელი ჩვილ ბავშვთა კვებისა და ბავშვთა კვების პროდუქტების წარმოება-დაფასოების ლიცენზირებიდან	1422201
მოსაკრებელი ბიოლოგიური პესტიციდების წარმოების ლიცენზირებიდან	1422202
მოსაკრებელი ბირთვული და რადიაციული საქმიანობის ლიცენზირებიდან	1422203
მოსაკრებელი სამხედრო-საბრძოლო და კონკრეტული სახეობის იარაღთან დაკავშირებული საქმიანობის (მათ შორის ვაჭრობის) გენერალური ან სპეციალური ლიცენზირებიდან	1422204
მოსაკრებელი დაკვირვების ელექტრონული საშუალებების დამზადების, შეძენის, იმპორტისა და ექსპორტის ლიცენზირებიდან	1422205
მოსაკრებელი კერძო და სათემო მაუწყებლობის ლიცენზირებიდან	1422206
მოსაკრებელი ბუნებრივი გაზის დამუშავების, ნავთობის გადამუშავებისა და ტრანსპორტირების ლიცენზირებიდან	1422207
მოსაკრებელი საგანმანათლებლო საქმიანობის გენერალური, სპეციალური და სხვა ლიცენზირებიდან	1422208
მოსაკრებელი სიცოცხლის დაზღვევის, დაზღვევის (არა სიცოცხლისა) და გადაზღვევის ლიცენზირებიდან	1422209
მოსაკრებელი საბანკო საქმიანობის, არასაბანკო-სადეპოზიტო – საკრედიტო საქმიანობის, ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორის, საბროკერო საქმიანობის, საფონდო ბირჟის, ცენტრალური დეპოზიტარის, აქტივების მმართველის საქმიანობის და სპეციალიზებული დეპოზიტარის ლიცენზირებიდან	1422210
მოსაკრებელი სამედიცინო საქმიანობის გენერალური, სპეციალური და სხვა ლიცენზირებიდან	1422211
მოსაკრებელი ნავთობისა და გაზის რესურსებით სარგებლობის გენერალური ან ნავთობისა და გაზის ძებნა-ძიების და ნავთობისა და გაზის მოპოვების სპეციალური ლიცენზირებიდან	1422212
მოსაკრებელი ტყით სარგებლობის გენერალური ან ხე-ტყის დამზადებისა და სამონადირეო მეურნეობის სპეციალური, აგრეთვე სასარგებლო წიაღისეულის მოპოვების და მიწისქვეშა სივრცის გამოყენების ლიცენზირებიდან	1422213
მოსაკრებელი ექსპორტის მიზნით სოჭის გირჩითა და გადაშენების საფრთხის წინაშე მყოფი ველური ფლორისა და ფაუნის სახეობებით სარგებლობის ლიცენზირებიდან	1422214
მოსაკრებელი რეგულარული საერთაშორისო საჰაერო გადაყვანა-გადაზიდვის ლიცენზირებიდან	1422215
მოსაკრებელი ნუმერაციის რესურსით სარგებლობის ლიცენზირებიდან	1422216
სხვა არაკლასიფიცირებული სალიცენზიო მოსაკრებელი	1422299
სანებართვო მოსაკრებლები	14223
მოსაკრებელი ვეტერინარულ და ფიტოსანიტარულ კონტროლს დაქვემდებარებული პროდუქციის ტრანზიტის და/ან იმპორტის ნებართვაზე	1422301
მოსაკრებელი გარემოზე ზემოქმედების ნებართვაზე	1422302
მოსაკრებელი ზედაპირული წყლის ობიექტიდან წყალაღებისა და ობიექტში წყალჩაშვების ნებართვაზე	1422303
მოსაკრებელი შეზღუდულად ბრუნვადი მასალების წარმოების, ტრანსპორტირების, იმპორტის, ექსპორტის, რეექსპორტის ან ტრანზიტის ნებართვაზე	1422304
მოსაკრებელი სამრეწველო დანიშნულების ფეთქებადი მასალების გამოყენების ნებართვაზე	1422305
მოსაკრებელი ბირთვული და რადიაციული საქმიანობის ნებართვაზე	1422306
მოსაკრებელი გადაშენების საფრთხის წინაშე მყოფი ველური ფლორისა და ფაუნის სახეობების, მათი ნაწილებისა და დერივატების ექსპორტის, იმპორტის, რეექსპორტისა და ზღვიდან ინტროდუქციის ნებართვაზე	1422307
მოსაკრებელი იარაღისა, საბრძოლო მასალის, სამხედრო-საბრძოლო იარაღის იმპორტის, ექსპორტის, რეექსპორტისა და ტრანზიტის, საბაჟო ტერიტორიაზე და საქართველოს ტერიტორიის გარეთ გადამუშავებისა და დროებითი შემოტანის ან/და გატანის ნებართვაზე	1422308
მოსაკრებელი იარაღისა და საბრძოლო მასალის გადატანა-გადაზიდვისა და გადაგზავნის, იარაღის ერთი სახეობის ცალკეული ეგზემპლიარების საქართველოში შემოტანისა და საქართველოდან გატანის, იარაღის შეძენის ნებართვაზე	1422309
მოსაკრებელი უცხო ქვეყნის და საერთაშორისო ორგანიზაციების წარმომადგენელთა, აგრეთვე სხვა მნიშვნელოვან პირთა ვიზიტის დროს მათ თანმხლებ პირთა მიერ იარაღისა და საბრძოლო მასალის საქართველოში შემოტანისა და საქართველოდან გატანის ნებართვაზე	1422310
მოსაკრებელი იარაღის კოლექციონირებისა და ექსპონირების ნებართვაზე	1422311
მოსაკრებელი მშენებლობის (გარდა განსაკუთრებული მნიშვნელობის, რადიაციული ან ბირთვული ობიექტების მშენებლობისა) ნებართვაზე	1422312
მოსაკრებელი განსაკუთრებული მნიშვნელობის ობიექტების, მათ შორის რადიაციული ან ბირთვული ობიექტების მშენებლობის ნებართვაზე	1422313
მოსაკრებელი საშიში საწარმოო ობიექტების ექსპლოატაციის ნებართვაზე	1422314
მოსაკრებელი ადგილობრივი საქალაქო რეგულარული სამგზავრო გადაყვანის, საერთაშორისო საავტომობილო რეგულარული სამგზავრო გადაყვანისა და სატვირთო გადაზიდვის ნებართვაზე	1422315
მოსაკრებელი ორმაგი დანიშნულების პროდუქციის ექსპორტის, იმპორტის, რეექსპორტისა და ტრანზიტის ნებართვაზე	1422316
მოსაკრებელი საავიაციო სამუშაოების წარმოებისა და არარეგულარული საერთაშორისო საჰაერო გადაყვანა-გადაზიდვის ნებართვაზე	1422317
მოსაკრებელი უბაჟო საცალო ვაჭრობის ობიექტების, საბაჟო საწყობის (ღია ან/და დახურული), დროებითი შენახვის საწყობის (ღია ან/და დახურული) საქმიანობის ნებართვაზე	1422318
მოსაკრებელი სამორინეს, სათამაშო აპარატების სალონის, ტოტალიზატორის, ლოტოს, ბინგოს და წამახალისებელი გათამაშების მოწყობის ნებართვაზე	1422319
მოსაკრებელი სამკურნალო საშუალებების ექსპორტისა და იმპორტის, ფარმაკოლოგიური საშუალებების კლინიკური კვლევის და ფარმაცევტული წარმოების, I, II ჯგუფის აფთიაქების და სააფთიაქო პუნქტის საქმიანობების ნებართვაზე	1422320
მოსაკრებელი არაიოდიზირებული მარილის იმპორტის ნებართვაზე	1422321
კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლზე სამუშაოების, არქეოლოგიური სამუშაოებისა და საქართველოს კულტურულ ფასეულობათა საქართველოდან გატანის ნებართვაზე	1422322
სხვა არაკლასიფიცირებული სანებართვო მოსაკრებელი	1422399
სახელმწიფო სერტიფიკატის მოსაკრებლები	14224
მოსაკრებელი სამშენებლო პროდუქციისა და მომსახურების შესაბამისობის სერტიფიცირებისათვის	1422401
საქართველოში მიღებული განათლების დამადასტურებელი დოკუმენტის აუთენტიკურობის შესახებ და საზღვარგარეთ მიღებული განათლების დამადასტურებელი დოკუმენტის საქართველოში ცნობის შესახებ გაცემული ცნობის მოსაკრებელი	1422402
ექიმისა და ფარმაცევტის სერტიფიცირების მოსაკრებელი	1422403
ობიექტისა და პროდუქციის ჰიგიენური სერტიფიცირების მოსაკრებლები	1422404
აუდიტორთა საკვალიფიკაციო სერტიფიცირების მოსაკრებელი	1422405
ალკოჰოლიანი სასმელების წარმოშობისა და ყურძნის ღვინოების, ეთილის სპირტის და სპირტიანი სასმელების შესაბამისობის სერტიფიცირების მოსაკრებელი	1422406
ვაზის სამყნობი და სარგავი მასალების (ნამყენი ნერგი) შესაბამისობის სერტიფიცირების მოსაკრებელი	1422407
ვეტერინარული მოწმობის (ფორმა N1 და ფორმა N2) გაცემისათვის მოსაკრებელი	1422408
ჯიშიანი პირუტყვის სერტიფიკატის (სანაშენე მოწმობის) მოსაკრებელი	1422409
სერტიფიცირების მოსაკრებელი თესლის თესვითი ხარისხის განსაზღვრისათვის	1422410
სხვა არაკლასიფიცირებული სახელმწიფო სერტიფიკატის მოსაკრებელი	1422499
სარეგისტრაციო მოსაკრებლები	14225
ფასიანი ქაღალდებისა და შეთავაზებების სარეგისტრაციო მოსაკრებელი	1422501
საერთაშორისო, საქართველოს და ადგილობრივი შემოქმედებითი კავშირების, მოქალაქეთა პოლიტიკური გაერთიანების სარეგისტრაციო, აგრეთვე მათ წესდებაში ან დებულებაში ცვლილებების ან/და დამატებების შეტანაზე მოსაკრებელი	1422502
არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირის, საქართველოში რეგისტრირებული და უცხო ქვეყნის არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირის ფილიალის სარეგისტრაციო და მათ წესდებაში ან დებულებაში ცვლილებების ან/და დამატებების შეტანაზე მოსაკრებელი	1422503
სატრანსპორტო საშუალებების ძარას, კაბინის ან ჩარჩოს, ძრავისა და მისაბმელის გადაფორმების სარეგისტრაციო მოსაკრებელი	1422504
საზღვარგარეთ გასატან კულტურულ ფასეულობათა სარეგისტრაციო მოსაკრებელი	1422505
საწარმოო წესით დამზადებული ცხოველთა საკვების და საკვებდანამატების, პესტიციდების სარეგისტრაციო მოსაკრებელი	1422506
სამედიცინო სამკურნალო საშუალებების, მასალების, ნაკეთობების და სხვა საგნების სარეგისტრაციო მოსაკრებელი	1422507
ბიოლოგიურად აქტიური დანამატის სარეგისტრაციო და ხელახალი რეგისტრაციის მოსაკრებელი	1422508
საწარმოს, საწარმოს ფილიალის, მათ წესდებაში ან დებულებაში ცვლილებების ან/და დამატებების შეტანის, საქმიანობის შეწყვეტის, ლიკვიდაციისა და ორგანიზაციულ-სამართლებრივი ფორმის შეცვლის სარეგისტრაციო მოსაკრებელი	1422509
სხვა არაკლასიფიცირებული სარეგისტრაციო მოსაკრებელი	1422599
სახელმწიფო საექსპერტიზო მოსაკრებელი	14226
მოსაკრებელი სოფლის მეურნეობის სამინისტროს შესაბამისი სამსახურის მიერ განხორციელებული ექსპერტიზისათვის	1422601
მოსაკრებელი საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტროს შესაბამისი სამსახურის მიერ განხორციელებული ექსპერტიზისათვის	1422602
მოსაკრებელი საწარმოო და სამოქალაქო დანიშნულების ობიექტების მშენებლობის პროექტების სახელმწიფო კომპლექსური და ქალაქმშენებლობითი დოკუმენტაციის ექსპერტიზისათვის	1422603
მოსაკრებელი მოძრავი ძეგლების, ქალაქებისა და სხვა დასახლებების კულტურული მემკვიდრეობის დაცვით ზონებში და ისტორიულ დასახლებებში შენობა-ნაგებობების რეკონსტრუქციის, სარესტავრაციო სამუშაოებისა და ახალი მშენებლობების პროექტების ექსპერტიზისათვის	1422604
მოსაკრებელი ტექნიკური ზედამხედველობის სფეროში ექსპერტიზისათვის	1422605
მოსაკრებელი საქართველოს გარემოს დაცვისა და ბუნებრივი რესურსების სამინისტროს მიერ განხორციელებული სახელმწიფო ეკოლოგიური ექსპერტიზისათვის	1422606
სხვა არაკლასიფიცირებული სახელმწიფო საექსპერტიზო მოსაკრებელი	1422609
სახელმწიფო ბაჟი	14227
სახელმწიფო ბაჟი სასამართლოებში განსახილველ საქმეებზე	1422701
სახელმწიფო ბაჟი საქართველოს ტერიტორიაზე მოქალაქეობისა და პირადობის დამადასტურებელი დოკუმენტების გაცემისათვის, მოქალაქეთა მდგომარეობის აქტების რეგისტრაციისათვის	1422702
სახელმწიფო ბაჟი საქართველოს ტერიტორიაზე მოქალაქეობისა და ემიგრაცია-იმიგრაციის საკითხების განხილვისათვის	1422703
სახელმწიფო ბაჟი საქართველოს ტერიტორიაზე გაცემული ოფიციალური დოკუმენტების აპოსტოლით დამოწმებისათვის	1422704
საქართველოს ბაჟი სახელმწიფო სასაზღვრო-გამტარ პუნქტებში საქართველოს ორდინარული ვიზის გაცემისათვის	1422705
სახელმწიფო ბაჟი საქართველოს საგარეო საქმეთა სამინისტროს ან საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს მიერ დოკუმენტების გამოთხოვისათვის ან/და ლეგალიზაციისათვის	1422706
სხვა არაკლასიფიცირებული სახელმწიფო ბაჟი	1422709
საკონსულო მოსაკრებელი	14228
მოსაკრებელი უცხო სახელმწიფოში საქართველოს საკონსულო დაწესებულებების მიერ შესრულებული საკონსულო მოქმედებებისათვის	1422801
მოსაკრებელი უცხო სახელმწიფოში საქართველოს საკონსულო დაწესებულებების მიერ შესრულებული სანოტარო მოქმედებებისათვის	1422802
მოსაკრებელი უცხო სახელმწიფოში საქართველოს საკონსულო დაწესებულებების მიერ დოკუმენტების გამოთხოვისათვის	1422803
მოსაკრებელი უცხო სახელმწიფოში საქართველოს საკონსულო დაწესებულებების მიერ დოკუმენტების ლეგალიზაციისათვის	1422804
მოსაკრებელი უცხო სახელმწიფოში საქართველოს საკონსულო დაწესებულებების მიერ შესრულებული საზღვაო და საჰაერო ხომალდების საკონსულო მომსახურებისათვის	1422805
სხვა არაკლასიფიცირებული საკონსულო მოსაკრებელი	1422809
საჯარო ინფორმაციის ასლის გადაღების მოსაკრებელი	14229
სატენდერო მოსაკრებელი	142210
სააღსრულებო მოსაკრებელი	142211
სამხედრო სავალდებულო სამსახურის გადავადების მოსაკრებელი	142212
სათამაშო ბიზნესის მოსაკრებელი	142213
კაზინოების (სამორინეების) სათამაშო მაგიდიდან	14221301
სათამაშო აპარატებიდან	14221302
ტოტალიზატორის, ბინგოს, ლოტოს სალაროებიდან	14221303
წამახალისებელი გათამაშებიდან	14221304
სისტემურ-ელექტრონული ფორმის თამაშობიდან	14221305
ლატარიების მოწყობაზე	14221306
სხვა არაკლასიფიცირებული სათამაშო ბიზნესის მოსაკრებელი	14221309
მოსაკრებელი დასახლებული ტერიტორიის დასუფთავებისათვის	142214
კულტურული მემკვიდრეობის სარეაბილიტაციო არეალის ინფრასტრუქტურის მოსაკრებელი	142215
მოსაკრებელი სპეციალური (ზონალური) შეთანხმების გაცემისათვის	142216
პრობაციის მოსაკრებელი	142217
სხვა არაკლასიფიცირებული მოსაკრებელი	142299
არასაბაზრო წესით გაყიდული საქონელი და მომსახურება	1423
შემოსავლები საქონლის რეალიზაციიდან	14231
აქციზური მარკების ნომინალური ღირებულებიდან მიღებული შემოსავლები	1423101
სხვა არაკლასიფიცირებული საქონლის რეალიზაციიდან	1423109
შემოსავლები მომსახურების გაწევიდან	14232
შემოსავალი შენობებისა და ნაგებობების იჯარაში ან მართვაში (უზურფრუქტი, ქირავნობა და სხვა) გადაცემიდან	1423201
შემოსავალი მანქანა-დანადგარებისა და მოწყობილობების იჯარაში ან მართვაში (უზუფრუქტი, ქირავნობა და სხვა) გადაცემიდან	1423202
შემოსავალი სხვა არაკლასიფიცირებული სახელმწიფო ქონების იჯარაში ან მართვაში (უზუფრუქტი, ქირავნობა და სხვა) გადაცემიდან	1423203
შემოსავალი სხვა არაკლასიფიცირებული მომსახურების გაწევიდან	1423209
სხვა შემოსავლები არასაბაზრო წესით გაყიდული საქონლიდან და მომსახურებიდან	14233
საქონლისა და მომსახურების რელიზაციის დარიცხვა**	1424
სანქციები (ჯარიმები და საურავები)	143
შემოსავალი სანქციებიდან (ჯარიმები და საურავები) ადმინისტრაციული სამართალდარღვევების გამო	1431
შემოსავალი სანქციებიდან (ჯარიმები და საურავები) ადმინისტრაციული სამართალდარღვევების გამო შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის სფეროებში	14311
შემოსავალი სანქციებიდან (ჯარიმები და საურავები) სახელმწიფო საკუთრების ხელმყოფი ადმინისტრაციული სამართალდარღვევების გამო	14312
შემოსავალი სანქციებიდან (ჯარიმები და საურავები) ადმინისტრაციული სამართალდარღვევების გამო გარემოს დაცვის, ბუნებათსარგებლობის სფეროში	14313
შემოსავალი სანქციებიდან (ჯარიმები და საურავები) ადმინისტრაციული სამართალდარღვევების გამო ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა დაცვის, განათლებისა და აღზრდის სფეროში	14314
შემოსავალი სანქციებიდან (ჯარიმები და საურავები) ადმინისტრაციული სამართალდარღვევების გამო მრეწველობის, ელექტრონული და თბოენერგიის გამოყენების დარგში	14315
შემოსავალი სანქციებიდან (ჯარიმები და საურავები) ადმინისტრაციული სამართალდარღვევების გამო სოფლის მეურნეობაში, ვეტერინალურ - სანიტარიული წესების დარღვევა	14316
შემოსავალი სანქციებიდან (ჯარიმები და საურავები) ადმინისტრაციული სამართალდარღვევების გამო ტრანსპორტზე საგზაო მეურნეობისა და კავშირგაბმულობის დარგში	14317
საგზაო მოძრაობის წესების დარღვევისათვის	143171
სხვა ადმინისტრაციული სამართალდარღვევების გამო ტრანსპორტზე საგზაო მეურნეობისა და კავშირგაბმულობის დარგში	143172
შემოსავალი სანქციებიდან (ჯარიმები და საურავები) ადმინისტრაციული სამართალდარღვევების გამო ვაჭრობისა და ფინანსების დარგში	14318
შემოსავალი სანქციებიდან (ჯარიმები და საურავები) საზოგადოებრივი წესრიგის ხელმყოფი ადმინისტრაციული სამართალდარღვევების გამო	14319
შემოსავალი სანქციებიდან (ჯარიმები და საურავები) მმართველობის დადგენილი წესის ხელმყოფი ადმინისტრაციული სამართალდარღვევების გამო	143110
შემოსავალი სხვა არაკლასიფიცირებული სანქციებიდან (ჯარიმები და საურავები) ადმინისტრაციული სამართალდარღვევების გამო	143199
შემოსავალი სანქციებიდან (ჯარიმები და საურავები) საზღვრის უკანონოდ დარღვევის გამო	1432
შემოსავალი სანქციებიდან (ჯარიმები და საურავები) გაცემული სესხების დაფარვის ვადების დარღვევის გამო	1433
შემოსავალი სანქციებიდან (ჯარიმები და საურავები) არქიტექტურულ-სამშენებლო საქმიანობაში გამოვლენილი დარღვევის გამო	1434
შემოსავალი სანქციებიდან (ჯარიმები და საურავები) სისხლის სამართლის კოდექსით გათვალისწინებული სამართალდარღვევების გამო	1435
შემოსავალი სხვა არაკლასიფიცირებული სანქციებიდან (ჯარიმები და საურავები)	1439
ნებაყოფლობითი ტრანსფერები, გრანტების გარდა	144
მიმდინარე	1441
კაპიტალური	1442
შერეული და სხვა არაკლასიფიცირებული შემოსავლები	145
სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის არასასოფლო-სამეურნეო მიზნით გამოყოფისას სანაცვლო მიწის ათვისების ღირებულებისა და მიყენებული ზიანის ანაზღაურებიდან მიღებული შემოსავალი	1451
სხვა არაკლასიფიცირებული შემოსავლები	1459
შენიშვნა:
* არ არის განსაზღვრული საქართველოს მოქმედი კანონმდებლობით
** გამოიყენება მხოლოდ დარიცხვის მეთოდის დროს

შემოსავლების კლასიფიკაციის მეთოდური განმარტებები

შემოსავლები (1)

წინამდებარე კლასიფიკაციის მიხედვით შემოსავლები იყოფა 4 ძირითად ჯგუფად, კერძოდ: გადასახადები, სოციალური შენატანები, გრანტები და სხვა შემოსავლები.

გადასახადები (11)

 

გადასახადი არის კანონმდებლობით დადგენილი სავალდებულო ტრანსფერი, რომელსაც გადამხდელი უხდის სახელმწიფო მმართველობის ორგანოებს.

გადასახადის გადაუხდელობაზე ან დაგვიანებით გადახდაზე გადახდევინებული ჯარიმები აღირიცხება იმ გადასახადის სახეში, რომელზეც ხდება ჯარიმის, სანქციის ან საურავის დარიცხვა. აქვე ხდება იმ ჯარიმების, სანქციებისა და საურავების აღრიცხვა, რომელიც პირდაპირ არის დაკავშირებული საგადასახადო შემოსავლების ადმინისტრირებასთან.

გადასახადის დაბრუნება განიხილება როგორც უარყოფითი საგადასახადო შემოსავალი. დაბრუნება ეს არის ზედმეტად გადახდილი თანხის კორექტირება. დამატებული ღირებულების გადასახადის შემთხვევაში გადამხდელს, საბოლოო მომხმარებლის გარდა, უფლება აქვს ჩაითვალოს ნედლეულის შეძენისას გადახდილი გადასახადის თანხა. თუ ჩასათვლელი თანხა აჭარბებს რეალიზებულ საქონელსა და მომსახურებაზე დარიცხულ თანხებს, მაშინ გადასახადის დაბრუნება აღირიცხება როგორც უარყოფითი შემოსავალი.

საგადასახადო კრედიტი არის საგადასახადო შეღავათის სახეობა, რომლითაც მცირდება გადასახადის თანხა, და რომელიც სხვაგვარად დაექვემდებარებოდა გადახდას. ზოგიერთ შემთხვევაში საგადასახადო კრედიტის მოცულობამ შესაძლოა გადააჭარბოს გადასახადის თანხას და წმინდა გადასახადმა შეადგინოს უარყოფითი სიდიდე, რის გამოც მთავრობას გაუჩნდეს გადამხდელისთვის თანხის გადახდის ვალდებულება. ასეთი ხასიათის გადასახდელები წარმოადგენს ხარჯებს და არ უნდა იქნეს აღრიცხული, როგორც უარყოფითი შემოსავალი.

გადასახადები შემოსავალზე, მოგებაზე და კაპიტალის ღირებულების ნაზრდზე (111)

აღნიშნული მუხლით აღირიცხება გადასახადები, რომლითაც იბეგრება (I) ხელფასი და შრომის ანაზღაურება, ჰონორარი, საკომისიო შემოსავალი, შრომის მძიმე პირობებისთვის ან სხვა სახით მიღებული ანაზღაურება და კომპენსაციის სახით მიღებული ისეთი შემოსავალი, რომელიც დაკავშირებულია გაწეული შრომის ანაზღაურებასთან, (II) პროცენტის, დივიდენდის, რენტის სახით და არამატერიალური აქტივების ფლობიდან მიღებული შემოსავალი, (III) კაპიტალის ღირებულების ცვლილებიდან მიღებული შემოსავლები ან დანაკარგი, საინვესტიციო ფონდის კაპიტალის ღირებულების ნაზრდის განაწილებით მიღებული შემოსავლების ჩათვლით, (IV) შპს-ის, სააქციო საზოგადოების ან სხვა ორგანიზაციულ სამართლებრივი ფორმის საწარმოს, ამხანაგობის, ინდივიდუალური საწარმოს, სატრასტო ფონდის მოგება; მემკვიდრეობის სახით მიღებული შემოსავალი, (V) პენსია ან სოციალური დაზღვევიდან მიღებული შემოსავალი, სიცოცხლის დაზღვევით და სხვა საპენსიო დაზღვევის ანგარიშიდან მიღებული შემოსავალი, (VI) ყველა სხვა სახის შემოსავალი, თუ ასეთი გადასახადები გათვალისწინებულია მოქმედი კანონმდებლობის შესაბამისად.

შემოსავალზე, მოგებაზე და კაპიტალის ღირებულების ნაზრდზე გადასახადის გადამხდელი შეიძლება იყოს ფიზიკური პირი (1111) ან საწარმო (1112). თუ არ არსებობს ინფორმაცია, რომლის მიხედვითაც განისაზღვრება გადასახადის გადამხდელი ფიზიკური პირია თუ საწარმო, მაშინ იგი უნდა აღირიცხოს როგორც გადასახადები შემოსავალზე, მოგებაზე და კაპიტალის ღირებულების ნაზრდზე, რომელთა კლასიფიცირება შეუძლებელია (1113). მემკვიდრეობაზე გადახდევინებული საშემოსავლო გადასახადი აღირიცხება როგორც გადასახადი ფიზიკური პირებისგან. არამომგებიანი ორგანიზაციებიდან მიღებული საშემოსავლო გადასახადი აღირიცხება როგორც გადასახადი საწარმოებიდან. სატრასტო ფონდებიდან მიღებული საშემოსავლო გადასახადი აღირიცხება, როგორც გადასახადი ფიზიკური პირებიდან თუ შემოსავლის მიმღებს წარმოადგენს ფიზიკური პირი, სხვა შემთხვევაში იგი აღირიცხება როგორც გადასახადი საწარმოებიდან.

 გადასახადი ფიზიკური პირიდან (1111) მოიცავს:

 საშემოსავლო გადასახადი (11111)

ამ მუხლით აღირიცხება ფიზიკურ პირთა საშემოსავლო გადასახადი, რომელიც იყოფა შემდეგ ქვეჯგუფებად:

 - დამქირავებლის მიერ დაკავებული საშემოსავლო გადასახადი (1111101), რომელიც თავის მხრივ მოიცავს:

- სახელმწიფო ბიუჯეტიდან დაფინანსებული საბიუჯეტო ორგანიზაციებიდან (11111011);

 - ავტონომიური რესპუბლიკებისა და ადგილობრივი თვითმმართველი ერთეულების საბიუჯეტო ორგანიზაციებიდან (11111012);

- არასაბიუჯეტო სექტორიდან (11111013);

- გადასახადი მეწარმე ფიზიკურ პირთა საქმიანობით მიღებული შემოსავლებიდან (1111102);

- გადასახადი ფიზიკური პირის მიერ მიღებული დივიდენდებიდან (1111103);

- გადასახადი ფიზიკური პირის მიერ მიღებული პროცენტებიდან (1111104);

- გადასახადი დიპლომატიურ დაწესებულებებში დასაქმებული რეზიდენტი ფიზიკური პირის მიერ მიღებული შემოსავლებიდან (1111105);

- არარეზიდენტი პირების საშემოსავლო გადასახადი (გარდა ქონების რეალიზაციიდან მიღებული შემოსავლებისა) (1111106);

- არარეზიდენტი პირების საშემოსავლო გადასახადი, ქონების რეალიზაციიდან მიღებული შემოსავლებიდან (1111107);

- გადასახადი ფიზიკური პირის მიერ მატერიალური აქტივების რეალიზაციით მიღებული ნამეტიდან (1111108);

- გადასახადი ფიზიკური პირისთვის ქონების ჩუქებიდან (1111109);

- გადასახადი ფიზიკური პირის მიერ ქონების მემკვიდრეობით მიღებიდან (1111110);

- სხვა არაკლასიფიცირებული საშემოსავლო გადასახადი (1111199)

გადასახადი საწარმოებიდან (1112) მოიცავს მოგების გადასახადს.

მოგების გადასახადი (11121) იყოფა შემდეგ ქვეჯგუფებად:

 - საქართველოს საწარმოთა მოგების გადასახადი (1112101), რომელიც მოიცავს მოგების გადასახადს:

- პროცენტებიდან (11121011);

- სხვა მოგებიდან (11121012);

- უცხოურ საწარმოთა მოგების გადასახადი (1112102), რომელიც მოიცავს მოგების გადასახადს:

- დივიდენდებიდან (11121021);

- პროცენტებიდან (11121022);

- სხვა მოგებიდან (11121023);

- სხვა არაკლასიფიცირებულ მოგების გადასახადი (1112109).

სხვა გადასახადები შემოსავალზე, მოგებაზე და კაპიტალის ღირებულების ნაზრდზე, რომელთა კლასიფიცირება შეუძლებელია (1113). როგორც ზემოთ აღინიშნა ამ კოდით აღირიცხება ისეთი შემთხვევები, როდესაც გადამხდელის იდენტიფიცირება შეუძლებელია.

გადასახადები ხელფასზე და სამუშაო ძალაზე* (112)

ამ მუხლით აღირიცხება გადასახადები, რომელსაც იხდის დამსაქმებელი ან თვითდასაქმებული ხელფასის პროპორციულად ან ფიქსირებული ოდენობით ყოველ დასაქმებულზე და რომელიც არ მიემართება მიზნობრივად სოციალური დაზღვევის სქემის დასაფინანსებლად. გადასახდელები, რომლებიც მიზნობრივად მიემართება სოციალური დაზღვევის სისტემის ხარჯების დაფინანსებისთვის აღირიცხება სოციალური დაზღვევის შენატანების (121) მუხლით.

გადასახადები ქონებაზე (113)

ეს მუხლი მოიცავს გადასახადებს, რომლითაც იბეგრება ქონების გამოყენება, საკუთრება (ფლობა) ან გადაცემა. ქონება შესაძლოა იბეგრებოდეს გარკვეული ინტერვალებით, ერთჯერადად ან საკუთრების უფლების გადაცემის მომენტში.

გადასახადები უძრავ ქონებაზე (1131). ამ ტიპის გადასახადებით დროის გარკვეული ინტერვალებით იბეგრება უძრავი ქონების (მათ შორის: მიწა, შენობა ან სხვა სახის ნაგებობა) საკუთრება ან გამოყენება. გადასახადით შეიძლება დაიბეგროს მესაკუთრე, დამქირავებელი ან ორივე ერთად. გადასახადი გაიანგარიშება პროცენტულად ქონების შეფასებული ღირებულებიდან, რომლის განსაზღვრაც ხდება პირობითი საიჯარო ქირის, გასაყიდი ფასის, კაპიტალიზირებული შემოსავლის ან სხვა მახასიათებლის მიხედვით, ისეთი, როგორიცაა ზომა ან ადგილმდებარეობა.

ქონების გადასახადი (11311)

ამ მუხლით აღირიცხება მოქმედი კანონმდებლობით განსაზღვრული ქონების გადასახადი, რომელიც იყოფა შემდეგ ქვეჯუფებად:

- საქართველოს საწარმოთა ქონებაზე (გარდა მიწისა) გადასახადი (1131101);

- უცხოურ საწარმოთა ქონებაზე (გარდა მიწისა) გადასახადი (1131102);

- ფიზიკურ პირთა ქონებაზე (გარდა მიწისა) გადასახადი (1131103), რომელიც მოიცავს:

- ეკონომიკური საქმიანობისათვის გამოყენებულ ქონებაზე (11311031);

 - არაეკონომიკური საქმიანობისათვის გამოყენებულ უძრავ ქონებაზე (11311032);

- საქართველოში რეგისტრირებულ მსუბუქ ავტომობილებზე (11311033);

- საქართველოში რეგისტრირებულ იახტებზე (კატარღებზე) (11311034);

- საქართველოში რეგისტრირებულ თვითმფრინავებზე (11311035);

- საქართველოში რეგისტრირებულ შვეულმფრენებზე (11311036);

-სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწაზე ქონების გადასახადი (1131104), რომელიც მოიცავს შემოსავალს:

- ფიზიკური პირებიდან (11311041);

- იურიდიული პირებიდან (11311042);

- არასასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწაზე ქონების გადასახადი (1131105), რომელიც მოიცავს შემოსავალს:

- ფიზიკური პირებიდან (11311051);

- იურიდიული პირებიდან (11311052);

გადასახადები წმინდა მატერიალურ ფასეულობებზე* (1132)

ეს მუხლი მოიცავს გადასახადებს, რომლითაც დროის გარკვეული ინტერვალებით იბეგრება მატერიალური ფასეულობების წმინდა ღირებულება, რომელიც ჩვეულებრივ განისაზღვრება, როგორც უძრავი და მოძრავი ქონების ღირებულების ჯამს გამოკლებული ამ ქონებასთან დაკავშირებული ვალდებულებები.

 

გადასახადები კაპიტალის და ფინანსურ ოპერაციებზე* (1134)

ეს მუხლი მოიცავს გადასახადებს, რომლითაც ხდება ქონების დაბეგვრა მესაკუთრის ცვლილებისას, გარდა იმ გადასახადებისა, რომლებიც კლასიფიცირებულია, როგორც მემკვიდრეობისა და ჩუქების გადასახადები. ამ მუხლით აღირიცხება აგრეთვე გადასახადები ფასიანი ქაღალდების გამოშვება, შეძენასა და გაყიდვაზე, გადასახადები ჩეკებზე ან სხვა სახის საგადამხდელო საშუალებებზე და გადასახადები სპეციფიკურ იურიდიულ ოპერაციებზე, როგორიცაა კონტრაქტების დამოწმება ან უძრავი ქონების გაყიდვა. ეს კატეგორია არ მოიცავს გადასახადებს საქონლის გამოყენებაზე (1145 მუხლის ნაწილი), გადასახადებს კაპიტალის ღირებულების ნაზრდზე (111 მუხლის ნაწილი), გადასახადებს წმინდა მატერიალურ ფასეულობებზე* (1132), ერთჯერად გადასახადებს ქონებაზე* (1135), მოსაკრებლებს, რომლების გადახდევინებაც ხდება სასამართლო ხარჯების ან დაბადების, ქორწინების ან გარდაცვალების რეგისტრაციის ხარჯების დასაფარად (1422 მუხლის ნაწილი), ვაჭრობის გადასახადს* (11412) ან ძირითად საგერბო გადასახადებს (116 მუხლის ნაწილი).

ერთჯერადი გადასახადები ქონებაზე* (1135)

ამ მუხლით აღირიცხება გადასახადები, რომლითაც იბეგრება ქონება ან წმინდა მატერიალური ფასეულობები, ერთჯერადად ან დროის არარეგულარული ინტერვალებით. იგი მოიცავს გადასახადებს წმინდა მატერიალურ ფასეულობებზე, რომელიც განკუთვნილია გაუთვალისწინებელი გადაუდებელი ხარჯების გასაწევად ან შემოსავლების გადანაწილების მიზნით; გადასახადებს ქონებაზე, როგორიცაა გადასახადი აქტივის გაუმჯობესებასა და მელიორაციაზე, რომლითაც იბეგრება მთავრობის მიერ მიწის ათვისების ნებართვის გაცემის ან ადგილობრივი ინფრასტრუქტურის განვითარების გამო მიწის ღირებულების ზრდა, გადასახადები კაპიტალის აფასებაზე და ყველა სხვა სპეციალური გადასახადი კონკრეტული სახის ქონებაზე.

სხვა გადასახადები ქონებაზე* (1136)

 ეს მუხლი მოიცავს ყველა სხვა გადასახადს ქონებაზე, რომელიც არ მიეკუთვნება 1131, 1132 ან 1134 მუხლებს, კერძოდ გადასახადები პირად ქონებაზე, ძვირფასეულობაზე, მსხვილფეხა რქოსან პირუტყვზე, სხვა პირუტყვზე, სხვა კონკრეტული სახეობის ქონებაზე ან სიმდიდრის გარეგნულ ნიშნებზე. გადასახადები კონკრეტული სახის მოძრავი ქონების გამოყენებაზე, როგორიცაა გადასახადები ავტომობილებზე და იარაღით სარგებლობაზე, კლასიფიცირებულია როგორც გადასახადები საქონლის გამოყენებაზე და საქონლის გამოყენების ან საქმიანობის განხორციელების ნებართვაზე* (1145).

გადასახადები საქონელსა და მომსახურებაზე (114)

ამ მუხლით აღირიცხება გადასახადები, რომლითაც იბეგრება საქონლის წარმოება, რეალიზაცია (გაყიდვა), გადაცემა, მიწოდება, იჯარა ან ბუნებრივი რესურსების მოპოვება და მომსახურების გაწევა. აქვე შეიტანება გადასახადები საქონლის გამოყენებაზე და საქონლის გამოყენების ან საქმიანობის განხორციელების ნებართვაზე. გადასახადები საქონელსა და მომსახურებაზე მოიცავს შემდეგ სახეობებს:

დამატებული ღირებულების გადასახადს (11411);

გადასახადს ვაჭრობაზე*, იმის მიუხედავად მათი გადახდევინება ხდება წარმოების, საბითუმო ვაჭრობის თუ საცალო ვაჭრობის ეტაპზე (11412);

ბრუნვის გადასახადი*, რომლითაც საქონელი და მომსახურება იბეგრება ერთ ან მრავალეტაპად, სადაც სიტყვა „ეტაპი” აღნიშნავს წარმოების, განაწილების ან მიწოდების ეტაპს (11413);

აქციზს (1142);

გადასახადებს, რომლითაც იბეგრება ავტოსატრანსპორტო საშუალებების ან სხვა საქონლის გამოყენება* (11451);

გადასახადებს, რომელთა გადახდევინება ხდება საქონლის გამოყენების ან საქმიანობის განხორციელების ნებართვის მისაღებად* (11452);

გადასახადებს, სასარგებლო წიაღისეულის ან სხვა ბუნებრივი რესურსების მოპოვება, გადამუშავებასა და წარმოებაზე* (1146).

ეს კატეგორია არ მოიცავს გადასახადებს საგარეო ვაჭრობასა და საგარეო-ეკონომიკურ ოპერაციებზე (115), მაგრამ ამ მუხლით უნდა აღირიცხოს გადასახადები, რომელთა გადახდევინება ხდება საქონლის იმპორტის ან საზღვრის გადაკვეთისას და რომელთა გადახდის ვალდებულება არ წარმოიქმნება მხოლოდ იმ მიზეზით, რომ საქონელი კვეთს საზღვარს ანუ ის გადასახადები, რომლითაც ასევე იბეგრება ადგილობრივი წარმოების საქონელი ან ოპერაციები. გადასახადები საქონელსა და მომსახურეობაზე იყოფა ექვს კატეგორიად, რომლებიც ქვემოთ არის აღწერილი.

საყოველთაო გადასახადები საქონელსა და მომსახურებაზე (1141)

ეს მუხლი მოიცავს ყველა გადასახადს, რომლითაც იბეგრება ფართო სპექტრის საქონელის წარმოება, იჯარა, ტრანსპორტირება, რეალიზაცია, შეძენა ან საკუთრების სხვაგვარი ცვლილება და ფართო სპექტრის მომსახურების გაწევა, გარდა იმ გადასახადებისა, რომლებიც აღირიცხება მუხლით საბაჟო გადასახადი (1151) და გადასახადები ექსპორტზე* (1152). ასეთი გადასახადებით, შეიძლება დაიბეგროს საქონელი და მომსახურება, იმისდა მიუხედავად, მისი წარმოება ხდება ადგილობრივი მწარმოებლების მიერ თუ იგი არის იმპორტირებული, ასევე საქონლისა და მომსახურების დაბეგვრა ამ გადასახადებით შეიძლება განხორციელდეს წარმოებისა და მიწოდების ნებისმიერ ეტაპზე (სტადიაზე). აქვე უნდა აღირიცხოს იმპორტის დროს გადახდილი მსგავსი გადასახადებიც. ექსპორტის შემთხვევაში დაბრუნებული გადასახადები აღირიცხება ამავე კატეგორიაში, როგორც უარყოფითი შემოსავლები. თუ გადასახადებით იბეგრება საქონლისა და მომსახურების ცალკეული სახეობა და არა მათი ფართო სპექტრი, მაშინ ისინი უნდა აღირიცხოს აქციზის (1142) მუხლით. მისი ხასიათიდან გამომდინარე, თუ შეიძლება, რომ გადასახადი მიკუთვნებულ იქნეს ორ სხვადასხვა კატეგორიას, მაშინ იგი უნდა აღირიცხოს იმ მუხლით, რომელიც ამ გადასახადის დომინანტ ნაწილს წარმოადგენს. ეს მუხლი იყოფა შემდეგ კატეგორიებად:

დამატებული ღირებულების გადასახადი (11411). დამატებული ღირებულების გადასახადი (დღგ) არის გადასახადი, რომლითაც ხდება საქონლისა და მომსახურების დაბეგვრა კასკადურად წარმოებისა და მიწოდების სხვადასხვა ეტაპზე და რომლის სრული მოცულობით გადახდა ხდება საბოლოო მომხმარებლის მიერ. ამ გადასახადს სხვაგვარად უწოდებენ გამოქვითვად გადასახადს, რადგან ჩვეულებრივ მწარმოებლებს არ მოეთხოვებათ, რომ მთავრობას გადაუხადონ გადასახადის სრული მოცულობა, რომელსაც ისინი გადაახდევინებენ მათ კლიენტებს, ისინი უფლებამოსილი არიან გადასახადის თანხიდან გამოქვითონ ის თანხები, რომლებიც მათ მიერ გადახდილ იქნა მომწოდებლებზე შუალედური მოხმარების საქონლის შეძენისას ან ძირითადი კაპიტალის (ფონდების) ფორმირებისას. ჩვეულებრივ, გადასახადის გაანგარიშება ხდება საქონლის ან მომსახურების ფასიდან, ამ საქონელსა და მომსახურებაზე დაწესებული ყველა სხვა გადასახადის გათვალისწინებით. საბაჟო გადასახდის გარდა შეიძლება დღგ გადახდევინებულ იქნეს საქონლისა და მომსახურების იმპორტის დროსაც.

აღნიშნული გადასახადი მოიცავს:

- საქართველოს ტერიტორიაზე რეალიზებული პროდუქციიდან და გაწეული მომსახურებიდან (1141101), რომელიც მოიცავს:

- საქართველოს ტერიტორიაზე რეალიზებული პროდუქციიდან (11411011);

- საქართველოს ტერიტორიაზე გაწეული მომსახურებიდან (11411012), რომელიც იყოფა:

- საქართველოს ტერიტორიაზე რეზიდენტის მიერ გაწეული მომსახურებიდან (114110121);

- საქართველოს ტერიტორიაზე არარეზიდენტის მიერ გაწეული მომსახურებიდან (114110122);

- იმპორტირებული პროდუქციიდან (1141102);

- სხვა არაკლასიფიცირებული დამატებული ღირებულების გადასახადი (1141109).

ვაჭრობის გადასახადი* (11412). ეს კატეგორია მოიცავს ყველა გადასახადს, რომლის გადახდევინება ხდება ერთჯერადად წარმოების, საბითუმო ან საცალო ვაჭრობის ეტაპზე.

ბრუნვის გადასახადი და სხვა გადასახადები საქონელსა და მომსახურებაზე* (11413). ამ კატეგორიით აღირიცხება გადასახადები, რომლითაც საქონელი და მომსახურება იბეგრება მრავალ ეტაპად და ჯამურად, წინა ეტაპზე გადახდილი გადასახადის გამოქვითვის გარეშე. ამ მუხლით აღირიცხება ასევე, ყველა გადასახადი მოხმარებაზე, რომელშიც გაერთიანებულია დამატებული ღირებულების, ვაჭრობისა და სხვა მრავალსაფეხურიანი გადასახადების თვისებები.

აქციზი (1142)

აქციზით იბეგრება კონკრეტული დასახელების საქონელი და მომსახურება ან საქონლისა და მომსახურების ვიწრო ჯგუფი, რომელიც არ შეიძლება კლასიფიცირებულ იქნეს როგორც საყოველთაო გადასახადები საქონელსა და მომსახურებაზე (1141), ფისკალური მონოპოლიების მოგება* (1143), საბაჟო გადასახადი (1151) ან გადასახადები ექსპორტზე* (1152). აქციზით დაბეგვრა შეიძლება განხორციელდეს წარმოებისა და მიწოდების ნებისმიერ სტადიაზე და ჩვეულებრივ გაიანგარიშება საქონლის ღირებულების, წონის, კონცენტრაციის ან რაოდენობის მიხედვით. ეს გადასახადი მოიცავს სპეციალურ გადასახადებს კონკრეტულ პროდუქტებზე, მაგალითად: შაქარი, შაქრის ჭარხალი, ასანთი ან შოკოლადი, გადასახადებს, რომლითაც ცალკეული დასახელების საქონელი ან საქონლის ვიწრო ჯგუფი იბეგრება განსხვავებული განაკვეთით, და გადასახადებს, რომლითაც იბეგრება თამბაქოს ნაწარმი, ალკოჰოლიანი სასმელები, საავტომობილო საწვავი და ზეთები. თუ გადასახადით ძირითადად იბეგრება იმპორტირებული საქონელი, მაგრამ იგივე განაკვეთით იბეგრება ან დაიბეგრებოდა ადგილობრივი წარმოების საქონელი, მაშინ იგი მიეკუთვნება აქციზს და არა საბაჟო გადასახადს. იგივე წესი გამოიყენება, თუ არ არსებობს ადგილობრივი წარმოების მსგავსი პროდუქტი ან მსგავსი პროდუქტის წარმოება ადგილობრივი მწარმოებლების მიერ შეუძლებელია. გადასახადები ელექტროენერგიაზე, გაზსა და სხვა ენერგომატარებლებზე მიკუთვნება აქციზს და არ უნდა აღირიცხოს როგორც გადასახადები სპეციფიკურ მომსახურებაზე* (1144).აღნიშნული გადასახადი მოიცავს:

– აქციზს საქართველოს ტერიტორიაზე წარმოებული პროდუქციის რეალიზაციიდან (114201);

– აქციზს იმპორტირებული პროდუქციიდან (114202);

 – აქციზს ექსპორტირებული პროდუქციიდან (114203);

 – სხვა არაკლასიფიცირებულ აქციზს (114209).

ფისკალური მონოპოლიების მოგება* (1143)

ეს მუხლი მოიცავს ფისკალური მონოპოლიების მოგების იმ ნაწილს, რომლის ჩარიცხვაც ხდება ბიუჯეტში. ფისკალური მონოპოლიები წარმოადგენენ ისეთ საწარმოებს, რომლებსაც ბაზარზე მონოპოლიური მდგომარეობის გამოყენებით, ცალკეული საქონლისა და მომსახურების წარმოების ან განაწილების დროს მონოპოლიურად მაღალი ფასის დაწესებით, ფაქტობრივად გააჩნიათ გადასახადის დაწესებისა და აკრეფის უფლებამოსილება. ფისკალური მონოპოლიები იქმნება მთავრობის მიერ, შემოსავლების მიღების მიზნით, რომელიც სხვაგვარად შეიძლება მიღებული ყოფილიყო ამ საქონლის წარმოებით ან რეალიზაციით დასაქმებული კერძო სექტორის დაბეგვრის გზით. ტიპური საქონელი, რომლის წარმოება და რეალიზაციაც ხდება ფისკალური მონოპოლიის მიერ წარმოადგენს თამბაქოს პროდუქტები, ალკოჰოლიანი სასმელები, მარილი, ასანთი, ნავთობპროდუქტები და სასოფლო-სამეურნეო პროდუქცია.

მიუხედავად იმისა, რომ გადასახადებად უნდა ჩაითვალოს მხოლოდ ფისკალური მონოპოლიების ზენორმატიული მოგება, ანუ მოგების მხოლოდ ის ნაწილი, რომელიც აჭარბებს ქვეყანაში არსებულ „ნორმალურ” მოგების დონეს, იმის გამო, რომ ზენორმატიული მოგების გაანგარიშება რთულია, ამიტომ პრაქტიკული აღრიცხვისას საგადასახადო შემოსავლების მუხლით აღირიცხება ფისკალური მონოპოლიების მიერ ბიუჯეტში ფაქტობრივად ჩარიცხული თანხები. ფისკალური მონოპოლიების მოგების ის ნაწილი, რომელიც რჩება მათ განკარგულებაში, საგადასახადო შემოსავლებში არ შეიტანება.

გადასახადები სპეციფიკურ მომსახურებაზე* (1144)

ამ მუხლით აღირიცხება ყველა გადასახადი რომლითაც იბეგრება ცალკეული სახეობის მომსახურება, ისეთი როგორიცაა: სატრანსპორტო მომსახურება, სადაზღვევო პრემია, საბანკო მომსახურება, გართობა, რესტორნები და რეკლამა. ამავე მუხლით აღირიცხება გადასახადები, რომლითაც იბეგრება სათამაშო ბიზნესი, დოღისა და ფეხბურთის ტოტალიზატორები, ლატარია და სხვა. კაზინოებში შესვლის, დოღზე დასწრებისა და სხვა მსგავსი გადასახადები. ასევე, მიეკუთვნება გადასახადებს ცალკეული სახეობის მომსახურებაზე. ამავე დროს, ამ საქმიანობიდან მიღებული საყოველთაო გადასახადები საქონელსა და მომსახურებაზე აღირიცხება მუხლით (1141). გადასახადები, რომლითაც იბეგრება ფიზიკური პირის მიერ ტოტალიზატორში ან სხვა სახეობის თამაშით მოგებული თანხები კლასიფიცირებული უნდა იქნეს, როგორც გადასახადები შემოსავალზე, მოგებასა და კაპიტალის ღირებულების ნაზრდზე (111). სახელმწიფო ლატარიის ჩატარებიდან მოგების სახით ბიუჯეტში ჩარიცხული თანხები აღირიცხება, როგორც დივიდენდები (1412) ან კვაზი-კორპორაციებიდან მიღებული შემოსავლები* (1413). გადასახადები ჩეკების ან სხვა სახის ფასიანი ქაღალდების გამოშვება, გადაცემასა და დაფარვაზე კლასიფიცირდება, როგორც გადასახადები კაპიტალის და ფინანსურ ოპერაციებზე* (1134). საგერბო გადასახადი, რომელიც შეუძლებელია, რომ მიკუთვნებულ იქნეს გადასახადს, მომსახურებაზე ან სხვა ტრანსაქციაზე აღირიცხება სხვა გადასახდების (116) მუხლით. გადასახადები ელექტროენერგიაზე, გაზსა და სხვა ენერგომატარებლებზე აღირიცხება აქციზის (1142) მუხლით.

გადასახადები საქონლის გამოყენებაზე და საქონლის გამოყენების ან საქმიანობის განხორციელების ნებართვაზე* (1145)

მთავრობის ერთ-ერთ მარეგულირებელ ფუნქციას წარმოადგენს აკრძალოს ზოგიერთი დასახელების საქონლის საკუთრება ან გამოყენება ან შეზღუდოს ზოგიერთი სახეობის საქმიანობის განხორციელება სპეციალური ნებართვის გარეშე, რისთვისაც დადგენილი ოდენობის მოსაკრებლის გადახდის შემდეგ გაიცემა ლიცენზია ან სხვა სახის სერტიფიკატი. თუ ასეთი ლიცენზიის გაცემა არ არის დაკავშირებული მთავრობის მიერ სპეციალური ქმედებების განხორციელებასთან ან საჭიროებს მცირე მოცულობის სამუშაოს შესრულებას, ხოლო ლიცენზია ავტომატურად გაიცემა მოსაკრებლის გადახდის შემდეგ, მაშინ ასეთი გადასახდელები განიხილება, როგორც მხოლოდ შემოსავლის მიღების დამატებითი წყარო ანუ გადასახადი, მიუხედავად იმისა, რომ გადასახადის გადახდის სანაცვლოდ სახელმწიფო გასცემს სპეციალურ სერტიფიკატს ან სხვა სახის ნებართვას. ამავე დროს, თუ მთავრობა გასცემს ლიცენზიებს მისი მარეგულირებელი ფუნქციების შესრულების მიზნით – მაგალითად, შესაბამისი პიროვნების კვალიფიკაციისა და კომპეტენციის დადგენა, მოწყობილობა-დანადგარის მუშაობის ეფექტიანობის ან უსაფრთხოების შემოწმება, ან სხვა ზედამხედველობითი ფუნქციის შესრულება, რომელიც სხვა შემთხვევაში ვერ განხორციელდებოდა – მაშინ ლიცენზიის მისაღებად გადახდილი თანხები წარმოადგენს შემოსავლებს საქონლისა და მომსახურების რეალიზაციიდან, თუ დაწესებული გადასახადი მნიშვნელოვნად არ აჭარბებს ამ მომსახურებაზე გაწეულ ხარჯებს. პრაქტიკულად ამ გადასახადსა და ადმინისტრაციულ მოსაკრებლებსა და გადასახდელებს (1422) შორის საზღვარი ხშირად არ არის ნათელი.

უფრო კონკრეტულად, შემდეგი სახეობის ადმინისტრაციული მოსაკრებლები წარმოადგენს გადასახადებს: ა) როდესაც გადამხდელი გადასახადის სანაცვლოდ არ იღებს კონკრეტულ სარგებელს, ისეთი როგორიცაა მოსაკრებელი შინაური ცხოველების (ფრინველების) დაკვლის ნებართვისთვის, რომელიც ხმარდება სოფლის მეურნეობის განვითარებას; ბ) მოსაკრებელი, რომლის გადახდევინების სანაცვლოდ მთავრობა გადამხდელს არ უწევს სპეციფიკურ მომსახურებას, როგორიცაა ნადირობის, თევზაობის ან იარაღის ტარების და გამოყენების ნებართვა, როდესაც იგი არ არის დაკავშირებული სახელმწიფო საკუთრებაში არსებული მიწის ნაკვეთის გამოყენებასთან; გ) თუ მოსაკრებლის გადახდის სანაცვლოდ მხოლოდ გადამხდელი იღებს სარგებელს, მაგრამ მიღებული სარგებელი არ შეესაბამება გადასახადის ოდენობას, როგორიცაა მოსაკრებელი რძის რეალიზაციის ნებართვაზე, საიდანაც მიღებული შემოსავლები იხარჯება რძის მოხმარების პროპაგანდაზე.

იმის მიუხედავად, რომ ამ კატეგორიაში აღირიცხება გადასახადები, რომლითაც იბეგრება საქონლის გამოყენება და არა საკუთრება ან გადაცემა, საქონლის საკუთრების უფლების რეგისტრაციამ შესაძლოა გამოიწვიოს გადასახადის გადახდის ვალდებულება. მაგალითად, ცხოველის ან ავტომობილის საკუთრების რეგისტრაციამ შეიძლება წარმოქმნას მათ გამოყენებაზე გადასახადის გადახდის ვალდებულება. გადასახადი საქონლის გამოყენებაზე შეიძლება დაწესდეს ფუნქციონალურად უსარგებლო ნივთებზეც, კერძოდ ანტიკვარულ ავტომობილსა და იარაღზე.

როდესაც საქმიანობის განხორციელების ნებართვის გადასახადით იბეგრება შემოსავლის, ხელფასის ფონდისა და ბრუნვის კომბინირებული ბაზა, ხდება სხვა გადასახადებთან თანაკვეთა და ძნელდება მათ შორის საზღვრის გავლება. თუ შესაძლებელია, რომ შემოსავლები დაიყოს ცალკეული ბაზის მიხედვით, მაშინ იგი უნდა განაწილდეს ბაზის შესაბამისად. თუ ასეთი დაყოფა შეუძლებელია, მაგრამ ცნობილია, რომ გადასახადის მეტი წილი მიიღება ერთი ბაზიდან, მაშინ იგი უნდა აღირიცხოს ამ ბაზის შესაბამისად. კლასიფიკაციის მუხლების თანაკვეთის შემთხვევა შეიძლება წარმოიქმნას ქონების გამოყენებასა და საკუთრების შემთხვევას შორის, რომელიც შესაძლოა კლასიფიცირებულ იქნეს როგორც გადასახადები უძრავ ქონებაზე (1131), გადასახადები წმინდა მატერიალურ ფასეულობებზე* (1132) ან სხვა გადასახადები ქონებაზე* (1136). ამ კატეგორიაში აღრიცხული გადასახადებისგან განსხვავებით, გადასახადები, რომლებიც აღირიცხება 1131 მუხლით, ბეგრავს უძრავი ქონების საკუთრებას ან იჯარას და ჩვეულებრივ მათი გაანგარიშება ხდება ქონების ღირებულების მიხედვით. 1132 და 1136 კატეგორიას მიეკუთვნება გადასახადები, რომლითაც იბეგრება ქონების საკუთრება და არა გამოყენება, აქტივების ჯგუფი და არა კონკრეტული სახის საქონელი და მათ ბაზას წარმოადგენს ქონების ღირებულება.

ეს კატეგორია იყოფა გადასახადებად ავტომობილებზე და სხვა გადასახადებად საქონლის გამოყენებაზე და საქონლის გამოყენების ან საქმიანობის განხორციელების ნებართვაზე:

გადასახადები ავტომობილებზე* (11451). ამ მუხლით აღირიცხება გადასახადები ავტომობილების გამოყენებაზე ან ავტომობილის გამოყენების ნებართვაზე. იგი არ მოიცავს გადასახადებს ავტომობილზე, როგორც საკუთრებაზე ან მატერიალურ ფასეულობაზე. ამ მუხლით არ უნდა აღირიცხოს, ასევე, მოსაკრებელი ან სხვა სახის გადასახდელი გზის, ხიდის ან გვირაბის გამოყენებისთვის.

სხვა გადასახადები საქონლის გამოყენებაზე და საქონლის გამოყენების ან საქმიანობის განხორციელების ნებართვაზე* (11452). ამ მუხლით აღირიცხება სამეწარმეო საქმიანობის განხორციელების ან პროფესიული მოღვაწეობის ნებართვებიდან და ლიცენზიებიდან მიღებული შემოსავლები. ასეთ ლიცენზიებს შესაძლოა ჰქონდეს გადასახადის ხასიათი, რომლის გადახდევინებაც შეიძლება ხდებოდეს სამეწარმეო საქმიანობის ნებართვის მისაღებად ან პროფესიული საქმიანობის განხორციელებისას, როგორც საყოველთაოდ, ისე ცალკეული სახეობის საქმიანობაზე. ამ მუხლით უნდა აღირიცხოს სამეწარმეო საქმიანობის განხორციელების საერთო ხასიათის გადასახადები ან ლიცენზირებით მიღებული შემოსავლები, რომელიც დაწესებულია ფიქსირებული ოდენობით ან ცალკეული სახეობის სამეწარმეო საქმიანობისათვის განსაზღვრული გრაფიკით ან გაიანგარიშება სხვადასხვა მაჩვენებლების ბაზაზე, ისეთი როგორიცაა საწარმოო ფართობი, დადგმული სიმძლავრე, კაპიტალი ან სატვირთო სატრანსპორტო საშულებების ტონაჟი. ამ მუხლით არ აღირიცხება გადასახადები, რომლითაც მეწარმე იბეგრება რეალიზებული პროდუქციის მთლიანი ღირებულებიდან, რომელიც უნდა აღირიცხოს მუხლით საყოველთაო გადასახადები საქონელსა და მომსახურებაზე (1141). გადასახადები და ლიცენზიები კონკრეტული საქმიანობის განხორციელებაზე მოიცავს ნებართვებს საქონლის რეალიზაციასა და მომსახურების გაწევაზე. ამ გადასახადებით დაბეგვრა შეიძლება ხორციელდებოდეს რეგულარული ინტერვალებით, ერთჯერადად ან საქონლის გამოყენების ყოველი ცალკეული შემთხვევისას. ამ მუხლით აღირიცხება, ასევე, გადასახადები გარემოს დაბინძურებისთვის, რომლითაც იბეგრება მომწამლავი გაზების გამოფრქვევა, სითხის ჩაშვება ან სხვა საშიში ნივთიერებები.

ამ მუხლით აღრიცხული გადასახადები, გარდა სამეწარმეო და პროფესიული ლიცენზიებიდან მიღებული შემოსავლებისა, მოიცავს შემოსავლებს ნადირობის ან თევზაობის ნებართვებიდან და გადასახადებს შინაურ ცხოველებზე, თუ ამ საქმიანობის განხორციელების უფლება არ არის ნორმალური კომერციული საქმიანობის ნაწილი. ეს მუხლი, ასევე, მოიცავს შემოსავლებს რადიო და სატელევიზიო გადაცემების ლიცენზიებიდან, გარდა იმ შემთხვევისა, როდესაც სახელმწიფო მთელი მოსახლეობისთვის აწყობს საერთო რადიო და სატელევიზიო გადაცემებს, რომელიც არის მომსახურების გაწევის საფასური და არა გადასახადი.

 

სხვა გადასახადები საქონელსა და მომსახურებაზე* (1146)

ამ მუხლით აღირიცხება გადასახადები სასარგებლო წიაღისეულის, საწვავის და სხვა ამოწურვადი რესურსების მოპოვებაზე, რომელიც არის კერძო საკუთრებაში ან წამოადგენს ხელისუფლების სხვა ორგანოს საკუთრებას და ყველა სხვა გადასახადს საქონელსა და მომსახურებაზე, რომლებიც არ აღირიცხება 1141 მუხლიდან 1145 მუხლის ჩათვლით. ამოწურვადი რესურსების მოპოვების გადასახადით ჩვეულებრივ იბეგრება ბუნებრივი რესურსის ერთეული ან წონა, მაგრამ შესაძლოა, რომ გადასახადის ბაზას წარმოადგენდეს მისი ღირებულებაც. მთავრობის საკუთრებაში არსებული ბუნებრივი რესურსების მოპოვებაზე გადახდევინებული გადასახდელი უნდა აღირიცხოს, როგორც რენტა (1415).

გადასახადები საგარეო ვაჭრობასა და საგარეო-ეკონომიკურ ოპერაციებზე (115)

საბაჟო გადასახადი (1151)

ეს კატეგორია მოიცავს საბაჟო გადასახადს, რომელიც გადაიხდევინება საქონლის მიერ საბაჟო საზღვრის გადმოკვეთის გამო. ეს გადასახადი შეიძლება დაწესებული იყოს შემოსავლის მობილიზების ან შიდა ბაზრის დაცვის მიზნით და დაბეგვრა ხორციელდებოდეს ადვალურად ან სპეციალური წესით, მაგრამ კანონმდებლობით იგი უნდა ვრცელდებოდეს მხოლოდ იმპორტზე. გადასახადები, რომელთა გადახდევინება ხდება იმპორტის დროს იმიტომ რომ, ეს საქონელი და მომსახურება წარმოადგენს დასაბეგრი საქონლის საერთო ჯგუფის ნაირსახეობას აღირიცხება როგორც საყოველთაო გადასახადები საქონელსა და მომსახურებაზე (1141) ან აქციზი (1142).

გადასახადები ექსპორტზე* (1152)

ეს კატეგორია მოიცავს ყველა სახეობის გადასახადსა და სხვა გადასახდელს, რომელთა გადახდევინება ხდება მხოლოდ იმ მიზეზით, რომ საქონელი გატანილ იქნა საზღვრის გარეთ ან რეზიდენტი მოემსახურა არარეზიდენტს. ექსპორტის დროს დაბრუნებული თანხები, რომლებიც წარმოადგენს მოხმარებაზე საყოველთაო გადასახადის, აქციზის ან იმპორტის გადასახადის უკვე გადახდილი თანხის დაბრუნებას, აკლდება შესაბამის კატეგორიას და არ აღირიცხება ამ მუხლით.

ექსპორტიორი ან იმპორტიორი ფისკალური მონოპოლიების მოგება* (1153)

მთავრობამ დამატებითი შემოსავლების მიღების მიზნით შეიძლება დააფუძნოს კონკრეტული საქონლის ან მომსახურების ექსპორტის ან იმპორტის მონოპოლიური უფლებების მქონე საწარმო, საიდანაც მიღებული შემოსავალი, სხვა შემთხვევაში, შესაძლოა მიღებული ყოფილიყო გადასახადების დაწესებით იმპორტზე ან ექპორტზე ან სავალუტო ოპერაციებზე. თუ ასეთი საწარმო არსებობს, მონოპოლიური საწარმოს ან სავაჭრო საბჭოს მიერ ბიუჯეტში ჩარიცხული მოგება განიხილება, როგორც გადასახადი. ასეთი საწარმოს მოგება შემოსავალში აღირიცხება იმ დროს, როდესაც იგი ჩაირიცხება ბიუჯეტში და არ მოიცავს საწარმოს განვითარებისთვის მის განკარგულებაში დატოვებულ თანხებს. ექსპორტიორი ან იმპორტიორი ფისკალური საწარმოს ან სავაჭრო საბჭოს მიერ ბიუჯეტში ჩარიცხული მოგება, თუ ისინი არ არიან მონოპოლისტები, აღირიცხება როგორც შემოსავლები საკუთრებიდან (141). იმ მონოპოლიური ფისკალური საწარმოს ან სავაჭრო საბჭოს მიერ ბიუჯეტში ჩარიცხული მოგების ნაწილი, რომელიც არ მონაწილეობს საგარეო ვაჭრობაში და საქმიანობას ახორციელებს ადგილობრივ ბაზარზე, აღირიცხება როგორც შემოსავლები საკუთრებიდან (141) ან ფისკალური მონოპოლიების მოგება* (1143).

ვალუტის გადამცვლელი ფისკალური მონოპოლიის მოგება* (1154)

როდესაც მთავრობის ან ფულად-საკრედიტო ორგანოების მონოპოლიური ძალაუფლება გამოიყენება ვალუტის შესყიდვისა და გაყიდვის ფასთაშორისი სხვაობით შემოსავლების მისაღებად, რომელიც აჭარბებს ადმინისტრაციულ ხარჯებს, მაშინ ასეთი შემოსავალი წარმოადგენს სავალდებულო გადასახდელს, გადახდილს როგორც ვალუტის მყიდველის, ისე გამყიდველის მიერ. ასეთი შემოსავლები ექსპორტის და იმპორტის ან უცხოური ვალუტის შეძენისა და გაყიდვის გადასახადების ეკვივალენტურია. ექსპორტიორი ან იმპორტიორი ფისკალური მონოპოლიების მსგავსად, შემოსავლები მიიღება სახელმწიფოს მიერ მონოპოლიური ძალაუფლების გამოყენების შედეგად და აღირიცხება საგადასახადო შემოსავლებში მაშინ, როდესაც მთავრობა იღებს ასეთ შემოსავლებს. ამ მუხლით არ აღირიცხება ისეთი შემოსავლები, რომლებიც მოგების სახით მიღებულია სავალუტო ოპერაციებიდან, გარდა იმ შემთხვევისა, როდესაც მოგება მიიღება უცხოური ვალუტის შესყიდვისა და გაყიდვის კურსთაშორისი სხვაობის შენარჩუნების გზით.

გადასახადები ვალუტის გადაცვლაზე* (1155)

ეს კატეგორია მოიცავს გადასახადებს, რომლითაც იბეგრება უცხოური ვალუტის შეძენა ან გაყიდვა, იმისდა მიუხედავად ქვეყანაში სავალუტო კურსი არის უნიფიცირებული თუ დიფერენცირებული. აქვე უნდა აღირიცხოს გადასახადები, რომლითაც იბეგრება უცხოური ვალუტის ქვეყნის გარეთ გატანა (გადარიცხვა), თუ ასეთი გადასახადის გადახდევინება ხდება ვალუტის შეძენის მომენტში. თუ გადასახადი რომლითაც იბეგრება უცხოური ვალუტის ქვეყნის გარეთ გატანა (გადარიცხვა) არ გაიხდევინება ვალუტის შეძენისას, მაშინ იგი აღირიცხება მუხლით სხვა გადასახადები საგარეო ვაჭრობასა და საგარეო-ეკონომიკურ ოპერაციებზე* (1156).

სხვა გადასახადები საგარეო ვაჭრობასა და საგარეო-ეკონომიკურ ოპერაციებზე (1156)*

ამ მუხლით აღირიცხება სხვა გადასახადები, რომლითაც იბეგრება საგარეო ვაჭრობისა და საგარეო-ეკონომიკური ურთიერთობების სხვადასხვა ასპექტები, ისეთი როგორიცაა, სპეციალური გადასახადები უცხოეთში მგზავრობაზე, გადასახადები უცხოურ ინვესტიციებზე, გადასახადები საერთაშორისო სადაზღვევო ოპერაციებზე და გადასახადები ვალუტის უცხოეთში გატანაზე (გადარიცხვაზე), თუ მისი გადახდევინება არ ხდება ვალუტის შეძენის მომენტში, რომელიც აღირიცხება მუხლით გადასახადები ვალუტის გადაცვლაზე* (1155).

სხვა გადასახადები (116)

ამ მუხლით აღირიცხება გადასახადები, რომლის დასაბეგრი ბაზა განსხვავდება ზემოთ მოცემული გადასახადების ბაზისგან. აქვე აღირიცხება გაუქმებული გადასახადების საგადასახადო დავალიანებები და ისეთი გადასახადებიდან მიღებული შემოსავლები, რომელთა საგადასახადო ბაზის იდენტიფიცირება შეუძლებელია და ასევე, გადასახადის გადაუხდელობაზე ან დაგვიანებით გადახდაზე დარიცხული ის ჯარიმები, სანქციები, საურავები და პროცენტები, რომელთა მიკუთვნება კონკრეტული სახეობის გადასახადზე შეუძლებელია. ეს მუხლი დაყოფილია ორ კატეგორიად: სხვა გადასახადები მეწარმე სუბიექტებიდან (1161) და სხვა გადასახადები არამეწარმე სუბიექტებიდან ან რომელთა კლასიფიცირება შეუძლებელია (1162). ამ მუხლით აღირიცხება ფიზიკური პირის მიერ გადახდილი გადასახადები, რომლის დასაბეგრი ბაზაც არ არის ფაქტობრივი ან პრეზუმფციული შემოსავალი და რომელთაც ხშირად უწოდებენ გადასახადებს სულადობაზე. ფიზიკური პირის მიერ გადახდილი გადასახადები, რომლის დასაბეგრ ბაზას წარმოადგენს ფაქტიური ან პრეზუმციული შემოსავალი აღირიცხება მუხლით გადასახადები შემოსავალზე, მოგებაზე და კაპიტალის ღირებულების ნაზრდზე (111). აქვე აღირიცხება ისეთი საგერბო გადასახადები, რომელთა მიკუთვნება სხვა კონკრეტული სახის გადასახადზე შეუძლებელია. მაგალითად, ისეთი მარკების რეალიზაციიდან მიღებული შემოსავლები, რომელთა დაწესება სავალდებულოა ხელშეკრულებაზე ან ჩეკზე. შემოსავლები ისეთი მარკების რეალიზაციიდან, რომელთა მიკუთვნება სხვა კონკრეტულ კატეგორიაზე შესაძლებელია, ისეთი როგორიცაა თამბაქო ან სპირტიანი სასმელები, უნდა აღირიცხოს როგორც გადასახადები ამ კონკრეტულ პროდუქციაზე, მუხლით აქციზი (1142) ან გადასახადები სპეციფიკურ მომსახურებაზე* (1144). გარდა ამისა, ამ მუხლით აღირიცხება არაპირდაპირი გადასახადები ხარჯებზე, რომლის გადახდევინება ხდება შეძენის დროს, მაგრამ, რომლის პერსონიფიცირება ხდება ინდივიდუალური შეღავათების საფუძველზე და ასევე, გადასახადები რომლითაც ერთდროულად იბეგრება რამდენიმე საგადასახადო ბაზა და საიდანაც მიღებული შემოსავლების მიკუთვნება რომელიმე ძირითად საგადასახადო ბაზაზე შეუძლებელია.

სოციალური შენატანი (12)

სოციალური შენატანი არის ფაქტობრივი ან, დარიცხვის მეთოდით აღრიცხვის შემთხვევაში, დარიცხული შემოსულობა, რომელიც მიღებულია ან დამსაქმებლისგან, მისი დასაქმებულების მაგივრად, ან დასაქმებულისგან, თვითდასაქმებულისგან ან უმუშევარი პირისგან და რომელიც შენატანების განმახორციელებელ ან მასზე დამოკიდებულ პირს ან მეურვეს აძლევს სოციალური დაზღვევის სქემაში მონაწილეობის გარანტირებულ უფლებას. შენატანი შესაძლოა იყოს სავალდებულო ან ნებაყოფლობითი.

სოციალური შენატანის ბაზა არის ხელფასი, შრომის ანაზღაურება ან დასაქმებულთა რაოდენობა. თუ მთლიანი ხელფასის ნაცვლად გამოიყენება შემოსავალი, მაგალითად თვითდასაქმებულთათვის, მაშინ ასეთი შემოსულობები აღირიცხება სოციალური შენატანების მუხლით. სავალდებულო გადასახდელები, რომლის დასაბეგრი ბაზა განსხვავებულია, ხოლო მიღებული შემოსავლები მიზნობრივად მიემართება სოციალური დაზღვევის სქემის დასაფინანსებლად, განიხილება როგორც გადასახადები.

სოციალური შენატანები იყოფა სოციალური დაზღვევის შენატანებად (121) და სხვა სოციალურ შენატანებად (122), იმისდა მიხედვით თუ რა ტიპის სქემით ხდება სოციალური დაზღვევა. სოციალური შენატანი ფონდირებულ (დაგროვებად) ავტონომიურ საპენსიო ან სადაზღვევო ფონდში არ განიხილება, როგორც შემოსავალი და აღირიცხება როგორც ტრანსაქციები ფინანსური აქტივებით და ვალდებულებით.

სოციალური დაზღვევის შენატანები (121) კლასიფიცირდება შენატანის წყაროს მიხედვით.

დასაქმებულის შენატანების (1211) გადახდა ხორციელდება ან დასაქმებულის მიერ, ან აკლდება დასაქმებულის ხელფასს და შრომის ანაზღაურებას და დასაქმებულის მაგიერ გადაირიცხება დამსაქმებლის მიერ.

დამსაქმებლის შენატანების (1212) გადახდა ხორციელდება დამსაქმებლის მიერ დასაქმებულის ნაცვლად. მთავრობის მიერ განხორციელებული შენატანები არ ექვემდებარება კონსოლიდაციას, რადგან სოციალური შენატანი, რომელსაც იხდის მთავრობა არ განიხილება როგორც მთავრობის მიერ განხორციელებული შენატანი, არამედ ასეთი შენატანი განიხილება როგორც საოჯახო მეურნეობის მიერ განხორციელებული შენატანი, რომლის ფაქტიური ჩარიცხვა ხდება მთავრობის მიერ.

თვითდასაქმებულის ან არადასაქმებული პირის შენატანები (1213) წარმოადგენს ისეთ შენატანებს, რომლებიც ხორციელდება არადაქირავებული პირისაგან.

სოციალური დაზღვევის შენატანები, რომელთა კლასიფიცირება შეუძლებელია (1214) ამ მუხლით აღირიცხება ისეთი შენატანები, რომლის წყაროს იდენტიფიცირება შეუძლებელია.

ნებაყოფლობითი სოციალური შენატანები დამატებით აღირიცხება მემორანდუმის მუხლებში, რათა ასეთი შემოსავლები გაბათილდეს ფისკალური ტვირთის გაანგარიშებისას.

სხვა სოციალური შენატანები* (122) მოიცავს ფაქტიურ ან დარიცხულ (მხოლოდ დარიცხვის მეთოდის შემთხვევაში) შენატანებს, რომელიც ხორციელდება ისეთი სოციალური უზრუნველყოფის სქემის დასაფინანსებლად, რომელიც ფუნქციონირებს მთავრობის მიერ, ფინანსდება დასაქმებულის ან დამსაქმებლის მიერ მისი დასაქმებულების სახელით, ახდენს სახელმწიფო მოხელეთა სოციალურ უზრუნველყოფას და არ არის განკუთვნილი პენსიების გასაცემად. სოციალური დაზღვევის სქემისგან განსხვავებით, სოციალური უზრუნველყოფის სქემის შესაბამისად განხორციელებული დახმარების ოდენობა მიბმულია შენატანებზე და ჩვეულებრივ განკუთვნილია მხოლოდ მთავრობის მიერ დასაქმებული პირებისთვის, მაგრამ ასეთი სქემა შეიძლება ფუნქციონირებდეს ერთი დონის მთავრობაში და განკუთვნილი იყოს სხვა დონის მთავრობაში დასაქმებულ პირთათვისაც.

დასაქმებულის შენატანების (1221) გადახდა ხორციელდება ან დასაქმებულის მიერ, ან აკლდება დასაქმებულის ხელფასს და შრომის ანაზღაურებას და დასაქმებულის ნაცვლად გადაირიცხება დამსაქმებლის მიერ.

დამსაქმებლის შენატანების (1222) გადახდა ხორციელდება დამსაქმებლის მიერ დასაქმებულის ნაცვლად. მთავრობის მიერ განხორციელებული შენატანები არ ექვემდებარება კონსოლიდაციას, რადგან სოციალური შენატანი, რომელსაც იხდის მთავრობა არ განიხილება როგორც მთავრობის მიერ განხორციელებული შენატანი, არამედ ასეთი შენატანი განიხილება, როგორც საოჯახო მეურნეობის მიერ განხორციელებული შენატანი, რომლის ფაქტიური ჩარიცხვა ხდება მთავრობის მიერ.

დარიცხული შენატანები**(1223) (მხოლოდ დარიცხვის მეთოდით) წარმოიქმნება მაშინ, როდესაც მთავრობა ახდენს მისი დასაქმებულების, ყოფილი დასაქმებულების ან მათზე დამოკიდებული პირების სოციალურ უზრუნველყოფას პირდაპირ, სადაზღვევო საწარმოს ან ავტონომიური ან არაავტონომიური საპენსიო ფონდის შექმნის გარეშე. ამ დროს მთავრობაში დასაქმებული პირები დაზღვეული არიან სხვადასხვაგვარი სოციალური რისკებისგან, იმისდა მიუხედავად, რომ არ ხდება არავითარი სადაზღვევო შენატანის გადახდა. ამ შემთხვევაში შემოსავლებში უნდა მოხდეს იმ ოდენობით სოციალური შენატანების დარიცხვა, რომელიც საჭირო იქნება მათი მომავალი სოციალური დაზღვევის გადახდების განსახორციელებლად.

გრანტი (13) არის არასავალდებულო ტრანსფერი, რომელიც მიღებულია მთავრობის მიერ სხვა სამთავრობო ეკონომიკური ერთეულისგან და საერთაშორისო ორგანიზაციებისგან. როდესაც ხდება ნაერთი სტატისტიკის შედგენა მთელი სამთავრობო სექტორისთვის ხელისუფლების სხვა დონის ორგანოებიდან მიღებული გრანტები ექვემდებარება კონსოლიდაციას (გაბათილებას), რის გამოც ნაერთ ანგარიშში დარჩება მხოლოდ სხვა ქვეყნის მთავრობებიდან და საერთაშორისო ორგანიზაციებიდან მიღებული გრანტები. გრანტების შემდგომი კლასიფიცირება ხდება კაპიტალურ და მიმდინარე გრანტებად და შეიძლება მიღებულ იქნეს, როგორც ფულადი, ისე ნატურალური ფორმით.

გრანტები იყოფა: საერთაშორისო ორგანიზაციებიდან მიღებული გრანტები (131), უცხო სახელმწიფოთა მთავრობებიდან მიღებული გრანტები (132) და სხვა დონის სახელმწიფო ერთეულებიდან მიღებული გრანტები (133). ბოლო კატეგორია, გრანტები სხვა სახელმწიფო ერთეულებიდან საჭიროა მხოლოდ მაშინ როდესაც ანგარიში დგება მთავრობის ქვესექტორისთვის, მთავრობის ნაერთი ანგარიშის შედგენისას ეს მუხლი ექვემდებარება კონსოლიდაციას და უნდა გაბათილდეს.

მიმდინარე გრანტები არის ისეთი გრანტები, რომლებიც განკუთვნილია მიმდინარე ხარჯების დასაფინანსებლად და არ არის განკუთვნილი აქტივების შესაძენად. კაპიტალური გრანტები არის ისეთი გრანტები, რომლებიც გრანტის პირობის თანახმად მიმღებმა უნდა გამოიყენოს აქტივების შესაძენად (საბრუნავი საშუალებების გარდა). კაპიტალურ გრანტებს წარმოადგენს აქტივების გადაცემა (ფულისა და საბრუნავი საშუალებების გარდა) და ორმხრივი ან მრავალმხრივი ხელშეკრულების საფუძველზე დებიტორსა და კრედიტორს შორის ვალდებულებების გაუქმება (ჩამოწერა). თუ ვერ ხერხდება გრანტის ხასიათის დადგენა, მაშინ იგი უნდა აღირიცხოს მიმდინარე გრანტების მუხლით.

სხვა შემოსავლები (14)

საგადასახადო შემოსავლების, სოციალური შენატანების და გრანტების გარდა შემოსავლები მოიცავს შემოსავლებს საკუთრებიდან, საქონლისა და მომსახურების რეალიზაციას და სხვა შერეულ შემოსავლებს.

შემოსავლები საკუთრებიდან (141)

შემოსავლები საკუთრებიდან მოიცავს სხვადასხვა სახის შემოსავლებს, რომელსაც სახელმწიფო ერთეული მიიღებს მის საკუთრებაში არსებული ფინანსური ან არაწარმოებული აქტივის სხვა ერთეულზე სარგებლობაში გადაცემით. ასეთი შემოსავლები მოიცავს პროცენტებს, დივიდენდებს, კვაზი-კორპორაციებიდან მიღებულ შემოსავლებს, შემოსავლებს სადაზღვევო პოლისების ფლობიდან და რენტას.

პროცენტი (1411) არის შემოსავლი, რომელიც მიიღება სახელმწიფო ერთეულის მიერ ცალკეული ხასიათის ფინანსური აქტივებიდან, კერძოდ დეპოზიტებიდან, ფასიანი ქაღალდებიდან აქციების გარდა, სესხებიდან და დებიტორული დავალიანებებიდან. ასეთი ხასიათის ფინანსური აქტივები წარმოიქმნება მაშინ, როდესაც მთავრობა ფულად რესურსებს დროებით სარგებლობაში გადასცემს სხვა ეკონომიკურ ერთეულს. საპროცენტო განაკვეთი, რომლითაც ხდება პროცენტის დარიცხვა, შეიძლება იყოს დაუფარავი ძირითადი თანხის პროცენტი, თანხა წინასწარ განსაზღვრული ოდენობით, ან ორივე.

აღნიშნული თავი ითვალისწინებს:

– ხელისუფლების სხვა დონის ორგანოებზე გაცემული სესხებიდან (კრედიტებიდან) მიღებულ პროცენტს (სარგებელი) (14111);

– საფინანსო ინსტიტუტებზე გაცემული სესხებიდან (კრედიტებიდან) მიღებულ პროცენტს (სარგებელი) (14112);

– სახელმწიფოს წილობრივი მონაწილეობით მოქმედი საწარმოებზე გაცემული სესხებიდან (კრედიტებიდან) მიღებულ პროცენტს (სარგებელი) (14113);

– კერძო საწარმოებზე გაცემული სესხებიდან (კრედიტებიდან) მიღებულ პროცენტს (სარგებელი) (14114);

– დეპოზიტებზე და ანგარიშებზე დარიცხულ პროცენტებს (14115);

– სხვა არაკლასიფიცირებული შემოსავალი პროცენტებიდან (14119);

დივიდენდები (1412)

სახელმწიფო ერთეული შესაძლოა იყოს საწარმოს აქციონერი ან წილის მფლობელი და საწარმოში განთავსებული ფინანსური რესურსების სანაცვლოდ იღებდეს დივიდენდებს. საწარმოს აქციები და წილი მათ მფლობელებს არ უზრუნველყოფს წინასწარ განსაზღვრული შემოსავლით. გასანაწილებელი მოგების განსაზღვრა ხდება აქციონერთა ან მონაწილეთა კრების მიერ.

მთავრობამ დივიდენდები შესაძლოა მიიღოს საწარმოებისგან, სადაც მოგების განაწილება შესაძლოა ხდებოდეს არარეგულარულად და ასეთი თანხები შეიძლება ზუსტად არ შეესაბამებოდეს დივიდენდის განმარტებას. მიუხედავად ამისა დივიდენდებში აღირიცხება საწარმოების საწესდებო კაპიტალში მონაწილეობიდან მიღებული ყველა შემოსავალი, ცენტრალური ბანკის მოგების იმ ნაწილის, რომელიც ირიცხება ბიუჯეტში, ცენტრალური ბანკის გარეთ მონეტარული ფუნქციების შესრულებისთვის განხორციელებული ოპერაციებიდან და სახელმწიფო ლატარიის ჩატარებიდან მიღებული მოგების ჩათვლით. ფისკალური მონოპოლიის მოგებისა* (1143) და ექსპორტიორი ან იმპორტიორი ფისკალური მონოპოლიების მოგების* (1153) სახით მიღებული საბიუჯეტო შემოსავლები არ მიეკუთვნება ამ მუხლს და იგი აღირიცხება როგორც გადასახადები.

ზოგჯერ გართულებულია იმის გარკვევა საწარმოებიდან მიღებული შემოსავალი წარმოადგენს დივიდენდს, თუ იგი არის საწარმოში მთავრობის წილის შემცირება. დივიდენდი არის საწარმოს მიმდინარე შემოსავლებიდან გადახდილი თანხები, რომელიც მიღებულია საანგარიშო პერიოდის საწარმოო საქმიანობიდან. საწარმო შესაძლოა ახდენდეს სხვადასხვა პერიოდში გადახდილი დივიდენდების გამოთანაბრებას და ზოგიერთ პერიოდში გადახდილი თანხები აჭარბებდეს მიმდინარე საწარმოო საქმიანობიდან მიღებულ შემოსავლებს. ასეთი შემოსავლები წარმოადგენს დივიდენდებს, მაგრამ საწარმოს მიერ პრივატიზების შედეგად ან აქტივების გაყიდვით მიღებული სახსრების და წინა წლების მოგებიდან დაგროვილი რეზერვების ან ქონების აფასების ხარჯზე ბიუჯეტში დიდი ოდენობით ერთჯერადი თანხების ჩარიცხვა წარმოადგენს საწარმოში სახელმწიფო წილის შემცირებას, არ აღირიცხება დივიდენდების მუხლით და წარმოადგენს ტრანსაქციებს ფინანსური აქტივებით.

აღნიშნული ჯგუფი ითვალისწინებს:

სახელმწიფოს წილობრივი მონაწილეობით მოქმედი საწარმოების მოგებიდან მიღებულ დივიდენდებს (14121);

შემოსავალს ეროვნული ბანკის მოგებიდან (14122);

შემოსავალს სხვა არაკლასიფიცირებული დივიდენდებიდან (14129).

კვაზი-კორპორაციებიდან მიღებული შემოსავლები* (1413)

კვაზი–კორპორაცია, მისი განმარტებიდან გამომდინარე, ვერ მოახდენს დივიდენდების განაწილებას, მაგრამ მესაკუთრის გადაწყვეტილებით მისავე სასარგებლოდ შესაძლოა მან გადაიხადოს მიმდინარე შემოსავლის ნაწილი. კვაზი-კორპორაციების მიერ გადახდილი თანხები განხილულ უნდა იქნას დივიდენდების მსგავსად და უნდა აღირიცხოს ამ მუხლით.

ისევე როგორც დივიდენდების შემთხვევაში, კვაზი–კორპორაციებიდან მიღებული შემოსავლები არ მოიცავს თანხებს, რომლებიც მიღებულია მისი აქტივების რეალიზაციით. კვაზი–კორპორაციის აქტივების რეალიზაციიდან ბიუჯეტში ჩარიცხული თანხები კორპორაციაში მთავრობის წილის შემცირების ეკვივალენტურია. ამ მუხლით არ აღირიცხება ასევე, კვაზი-კორპორაციის მიერ წინა წლებში დიდი ოდენობით დაგროვილი სარეზერვო ფონდების ბიუჯეტში ჩარიცხვა, რაც ასევე, განხილულ უნდა იქნეს, როგორც კორპორაციაში წილის შემცირება.

შემოსავლები სადაზღვევო პოლისების ფლობიდან* (1414)

სადაზღვევო კომპანიები ფლობენ ტექნიკურ რეზერვებს, რომლებიც შექმნილია სადაზღვევო და წინასწარი შენატანებით და განკუთვნილია, როგორც რეზერვები ვადადამდგარი მოთხოვნებისთვის და სიცოცხლის დაზღვევის შემთხვევაში სადაზღვევო რეზერვებად მიმდინარე რისკების უზრუნველსაყოფისათვის. აღნიშნული რეზერვები არის სადაზღვევო პოლისის მფლობელის აქტივი, სახელმწიფო ერთეულის ჩათვლით თუ იგი ფლობს სადაზღვევო პოლისს, და სადაზღვევო კომპანიის ვალდებულება (პასივი). შემოსავლები, რომლებსაც სადაზღვევო კომპანია მიიღებს სადაზღვევო ტექნიკური რეზერვების ინვესტირებიდან, წარმოადგენს პოლისის მფლობელების შემოსავალს და უნდა მიეკუთვნოს შემოსავლებს სადაზღვევო პოლისების ფლობიდან. ასეთი სახის შემოსავლები მთავრობისთვის არ არის ტიპიური, არის უმნიშვნელო და არა აქვს რეგულარული ხასიათი.

 რენტა (1415)

რენტა არის საკუთრებიდან შემოსავლები, რომელიც მიიღება არაწარმოებული (ბუნებრივად შექმნილი) აქტივების (მიწის, სასარგებლო წიაღისეულის და სხვა ბუნებრივი რესურსების) იჯარით ან გაქირავებით. სხვა სახის იჯარა, მათ შორის ელექტრომაგნიტური სპექტრით სარგებლობის გრძელვადიანი იჯარა, განხილულ უნდა იქნეს, როგორც არამატერიალური ძირითადი აქტივების რეალიზაცია.

თავრობა შესაძლოა ფლობდეს სასარგებლო წიაღისეულის მარაგებს, რომელიც წიაღისეულის მოპოვების უფლებით მთავრობამ შესაძლოა განსაზღვრული პერიოდით გასცეს იჯარით ან სხვა სახით და მოითხოვოს საიჯარო ან სხვა ხასიათის გადასახდელი, რომლის გადახდაც განხოციელდება ერთჯერადად ან თანდათანობით საიჯარო, ლიცენზიის ან ნებართვის პერიოდის განმავლობა|ში. ასეთ გადასახადს ზოგჯერ “როიალტს” უწოდებენ, მაგრამ იგი ფაქტიურად არის რენტა, რომელიც მიიღება მესაკუთრის მიერ მის საკუთრებაში არსებული ქონების სხვა პირზე განსაზღვრული პერიოდით სარგებლობით გადაცემის სანაცვლოდ. რენტის გადახდა შეიძლება ხდებოდეს პერიოდული ფიქსირებული გადასახდელებით, რომელიც არ არის დამოკიდებული მოპოვებული ბუნებრივი რესურსის მოცულობაზე, ან ჩვეულებრივ, რენტის გაანგარიშება ხდება მოპოვებული წიაღისეულის რაოდენობის, მოცულობის ან ღირებულების მიხედვით. საწარმო სახელმწიფო საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე გეოლოგიური კვლევის უფლების მოპოვების სანაცვლოდ შეიძლება იხდიდეს გადასახდელებს და ახორციელებდეს მხოლოდ საცდელ ბურღვას ან სხვა ხასიათის კვლევით სამუშაოს სასარგებლო წიაღისეულის ოდენობის დადგენის მიზნით. მიუხედავად იმისა, რომ ასეთი სამუშაოების შესრულებისას არ ხდება წიაღისეულის მოპოვება, სამუშაოების ნებართვის მისაღებად გადახდილი გადასახდელები წარმოადგენს რენტას.

რენტის სხვა სახეობა არის გადასახდელი, რომლის გადახდევინება ხდება სახელმწიფო საკუთრებაში მყოფ მიწის ნაკვეთზე არსებული ხის მასალის მოჭრის ნებართვის მისაღებად, ასევე გადასახდელი ბუნებრივი (არამართული) წყლის რესურსების რეკრიაციული ან კომერციული მიზნებით გამოყენების ნებართვის მისაღებად, თევზაობის ნებართვის ჩათვლით და გადასახდელი სახელმწიფო მიწის საძოვრად გამოყენების ნებართვის მისაღებად.

არ უნდა მოხდეს რენტის აღრევა ბუნებრივი რესურსების სარგებლობის გადასახადში, საწარმოს ლიცენზიებში და სხვა გადასახდელებში. ბუნებრივი რესურსების გადასახადით იბეგრება ისეთი ბუნებრივი რესურსების მოპოვება, რომელიც წარმოადგენს კერძო ან სხვა დონის მთავრობის საკუთრებას. თუ გადასახდელის გაანგარიშება ხდება მიღებული მოგების შესაბამისად, მაშინ იგი უნდა აღირიცხოს როგორც გადასახადები შემოსავალზე, მოგებაზე და კაპიტალის ღირებულების ნაზრდზე (111). თუ გადასახდელები გაიანგარიშება წარმოების მთლიანი მოცულობის შესაბამისად, მაშინ იგი აღირიცხება როგორც სხვა გადასახადები საქონელსა და მომსახურებაზე* (1146). გადასახდელები სასარგებლო წიაღისეულის მოპოვების საქმიანობის განხორციელების ლიცენზიის ან ნებართვის მისაღებად კლასიფიცირებულ უნდა იქნეს როგორც გადასახადები საქონლის გამოყენებაზე და საქონლის გამოყენების ან საქმიანობის განხორციელების ნებართვაზე* (1145).

არ უნდა მოხდეს რენტის აღრევა, ასევე, წარმოებული აქტივების (ძირითადი საშუალებების) იჯარიდან მიღებულ შემოსავლებში, რომელიც აღირიცხება საქონლისა და მომსახურების რეალიზაციის (142) მუხლით. განსხვავება გამოწვეულია იმით, რომ წარმოებული აქტივების იჯარა განიხილება როგორც წარმოების პროცესი, რომელშიც ჩართული არიან როგორც იჯარის გამცემი ასევე მიმღები, რადგან ხშირად იჯარით გამცემს ევალება ძირითადი საშუალების მიმდინარე და კაპიტალური რემონტი ან მისი ნორმალური ფუნქციონირებისთვის საჭირო სხვა ხარჯების გაწევა. მეორეს მხრივ, მთავრობის საკუთრებაში არსებული მიწის, სასარგებლო წიაღისეულის ან ელექტრომაგნიტური სპექტრის იჯარით ან სარგებლობის უფლებით გაცემისას მესაკუთრე არ განიხილება, როგორც წარმოების პროცესის მონაწილე. საცხოვრებელი სახლის საიჯარო გადასახდელი არის საბინაო მომსახურების გაწევის საფასური, რასაც ვერ ვიტყვით არაწარმოებული აქტივების იჯარიდან მიღებულ შემოსავლებზე.

ერთი ტრანსაქცია შეიძლება ერთდროულად მოიცავდეს რენტას და საქონლისა და მომსახურების რეალიზაციას. ასეთი შემთხვევა შეიძლება მოხდეს, როდესაც ერთი კონტრაქტით იჯარით გაიცემა მიწა და მასზე მდებარე შენობა-ნაგებობა, სადაც კონტრაქტით ცალ-ცალკე არ არის განსაზღვრული მიწის და შენობა-ნაგებობის საიჯარო გადასახდელის მოცულობა. თუ არ არსებობს საკმარისი ინფორმაცია, რომლის საფუძველზეც გადასახდელი გაიყოფა მიწის რენტად და შენობის იჯარად, მაშინ მთელი შემოსავალი აღირიცხება რენტად, თუ მთლიან გადასახდელში მიწის იჯარის წილი უფრო მეტია, წინააღმდეგ შემთხვევაში შემოსავლები უნდა აღირიცხოს საქონლისა და მომსახურების რეალიზაციის მუხლით.

მოსაკრებელი ბუნებრივი რესურსებით სარგებლობისათვის (14151)

 მოსაკრებელი წიაღით სარგებლობისათვის (1415101);

 მოსაკრებელი სახელმწიფო ტყის ფონდის მერქნული რესურსებით სარგებლობისათვის (1415102);

 მოსაკრებელი გარემოდან ამოღებული ტყის არამერქნული რესურსებით და ტყის მერქნიანი მცენარეების პროდუქტებით სარგებლობისათვის (1415103);

 მოსაკრებელი წყლით რესურსებით სარგებლობისათვის (1415104);

 მოსაკრებელი ცხოველთა სამყაროს რესურსებით სარგებლობისათვის (1415105);

 მოსაკრებელი გარემოდან გადამფრენი ფრინველების ამოღებაზე (1415106);

სხვა არაკლასიფიცირებული ბუნებრივი რესურსებით სარგებლობისათვის მოსაკრებელი (1415109).

- მოსაკრებელი თევზჭერის ლიცენზირებიდან (14152);

- მოსაკრებელი ნადირობის ნებართვაზე (14153);

- შემოსავალი მიწის იჯარაში ან მართვაში (უზურფრუქტი, ქირავნობა და სხვა) გადაცემიდან (14154);

- სარგებლობის ლიცენზიის გაცემის საფასურით მიღებული შემოსავლები (14155);

- სხვა არაკლასიფიცირებული რენტა (14159)

საქონლისა და მომსახურების რეალიზაცია (142)

საბაზრო წესით გაყიდული საქონელი და მომსახურება (1421). საბაზრო დაწესებულება არის საწარმოს ნაწილი, რომელიც განთავსებულია განცალკევებულ ადგილას, ეწევა ერთ საწარმოო საქმიანობას და მის მიერ შექმნილ დამატებულ ღირებულებაში უპირატესია ძირითადი საქმიანობის წილი. მთავრობის საბაზრო დაწესებულება არის ისეთი დაწესებულება, რომელიც ყიდის ან სხვაგვარად განკარგავს მის მიერ წარმოებული პროდუქციის დიდ წილს ან მთელ მოცულობას, ფასით, რომელიც ეკონომიკურად მნიშვნელოვანია. ეს კატეგორია მოიცავს ყველა საბაზრო დაწესებულებას, ვისთვისაც ხდება სტატისტიკური ანგარიშის შედგენა. თუ სტატისტიკური ანგარიში მოიცავს სახელმწიფო კორპორაციებსაც, მაშინ სახელმწიფო კორპორაციების ყველა საბაზრო დაწესებულების მიერ რეალიზებული საქონლიდან მიღებული შემოსავლები უნდა აღირიცხოს ამ მუხლით. საბაზრო დაწესებულების მიერ ძირითადი საშუალების იჯარით მიღებული შემოსავალი წარმოადგენს საქონლისა და მომსახურების რეალიზაციას და აღირიცხება ამ მუხლით. არაფინანსური აქტივების, მათ შორის ძირითადი საშუალებების რეალიზაცია, არ წარმოადგენს საქონლისა და მომსახურების რეალიზაციას. ძირითადი საშუალებების გაყიდვა არ არის შემოსავალი იგი აღირიცხება ტრანსაქციებში არაფინანსური აქტივებით.

ადმინისტრაციული მოსაკრებლები და გადასახდელები (1422). ეს მუხლი მოიცავს სავალდებულო სალიცენზიო და სანებართვო მოსაკრებლებს და სხვა ადმინისტრაციულ გადასახდელებს, რომელიც თავისი შინაარსით წარმოადგენს საქონლისა და მომსახურების რეალიზაციას. ადმინისტრაციული მოსაკრებლების მაგალითებია ავტომობილის მართვის მოწმობის, პასპორტის, სასამართლო, ტელევიზორისა და რადიოს მოსაკრებელები, თუ ტელერადიო გადაცემები ეწყობა სახელმწიფო ერთეულის მიერ. იმისთვის, რომ მოსაკრებელი ჩაითვალოს საქონლისა და მომსახურების რეალიზაციად, საჭიროა, რომ მთავრობა ახორციელებდეს მარეგულირებელ ფუნქციას, მაგალითად, ამოწმებდეს ფიზიკური პირის კომპეტენციას, მანქანა-დანადგარის ეფექტურ და უსაფრთხო ფუნქციონირებას ან ახორციელებდეს ზედამხედველობას სხვა ფორმით, რომელიც სხვაგვარად ბაზრის მიერ არ იქნებოდა უზრუნველყოფილი. თუ მოსაკრებლის ოდენობა მნიშვნელოვნად აჭარბებს მთავრობის მიერ გაწეული მომსახურების ხარჯებს, მაშინ იგი კლასიფიცირებულ უნდა იქნას, როგორც გადასახადი საქონლის გამოყენებაზე და საქონლის გამოყენების ან საქმიანობის განხორციელების ნებართვაზე* (1145). თუ ლიცენზიის მოქმედების ვადა არის 10 წელი და ზევით, მაშინ იგი აღირიცხება როგორც არამატერიალური ძირითადი აქტივების (31132) რეალიზაცია.

აღნიშნულ თავში გათვალისწინებულია:

საბაჟო მოსაკრებელი (14221)

სალიცენზიო მოსაკრებლები (14222)

- მოსაკრებელი ჩვილ ბავშვთა კვებისა და ბავშვთა კვების პროდუქტების წარმოება-დაფასოების ლიცენზირებიდან (1422201);

- მოსაკრებელი ბიოლოგიური პესტიციდების წარმოების ლიცენზირებიდან (1422202);

- მოსაკრებელი ბირთვული და რადიაციული საქმიანობის ლიცენზირებიდან (1422204);

- მოსაკრებელი სამხედრო-საბრძოლო და კონკრეტული სახეობის იარაღთან დაკავშირებული საქმიანობის (მათ შორის, ვაჭრობის) გენერალური ან სპეციალური ლიცენზირებიდან (1422205);

- მოსაკრებელი დაკვირვების ელექტრონული საშუალებების დამზადების, შეძენის, იმპორტისა და ექსპორტის ლიცენზირებიდან (1422206);

- მოსაკრებელი კერძო და სათემო მაუწყებლობის ლიცენზირებიდან (1422207);

- მოსაკრებელი ბუნებრივი გაზის დამუშავების, ნავთობის გადამუშავებისა და ტრანსპორტირების ლიცენზირებიდან (1422208);

- მოსაკრებელი საგანმანათლებლო საქმიანობის გენერალური, სპეციალური და სხვა ლიცენზირებიდან (1422209);

- მოსაკრებელი სიცოცხლის დაზღვევის, დაზღვევის (არა სიცოცხლისა) და გადაზღვევის ლიცენზირებიდან (1422210);

- მოსაკრებელი საბანკო საქმიანობის, არასაბანკო-სადეპოზიტო – საკრედიტო საქმიანობის, ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორის, საბროკერო საქმიანობის, საფონდო ბირჟის, ცენტრალური დეპოზიტარის, აქტივების მმართველის საქმიანობის და სპეციალიზებული დეპოზიტარის ლიცენზირებიდან (1422211);

- მოსაკრებელი სამედიცინო საქმიანობის გენერალური, სპეციალური და სხვა ლიცენზირებიდან (1422212);

- მოსაკრებელი ნავთობისა და გაზის რესურსებით სარგებლობის გენერალური ან ნავთობისა და გაზის ძებნა-ძიების და ნავთობისა და გაზის მოპოვების სპეციალური ლიცენზირებიდან (1422213);

- მოსაკრებელი ტყით სარგებლობის გენერალური ან ხე-ტყის დამზადებისა და სამონადირეო მეურნეობის სპეციალური, აგრეთვე სასარგებლო წიაღისეულის მოპოვების და მიწისქვეშა სივრცის გამოყენების ლიცენზირებიდან (1422214);

- მოსაკრებელი ექსპორტის მიზნით სოჭის გირჩითა და გადაშენების საფრთხის წინაშე მყოფი ველური ფლორისა და ფაუნის სახეობებით სარგებლობის ლიცენზირებიდან (1422215);

- მოსაკრებელი რეგულარული საერთაშორისო საჰაერო გადაყვანა-გადაზიდვის ლიცენზირებიდან (1422216);

- მოსაკრებელი ნუმერაციის რესურსით სარგებლობის ლიცენზირებიდან (1422217);

- სხვა არაკლასიფიცირებული სალიცენზიო მოსაკრებელი (1422299).

სანებართვო მოსაკრებლები (14223)

- მოსაკრებელი ვეტერინარულ და ფიტოსანიტარულ კონტროლს დაქვემდებარებული პროდუქციის ტრანზიტის და/ან იმპორტის ნებართვაზე (1422301);

- მოსაკრებელი გარემოზე ზემოქმედების ნებართვაზე (1422302);

- მოსაკრებელი ზედაპირული წყლის ობიექტიდან წყალაღებისა და ობიექტში წყალჩაშვების ნებართვაზე (1422303);

- მოსაკრებელი შეზღუდულად ბრუნვადი მასალების წარმოების, ტრანსპორტირების, იმპორტის, ექსპორტის, რეექსპორტის ან ტრანზიტის ნებართვაზე (1422304);

- მოსაკრებელი სამრეწველო დანიშნულების ფეთქებადი მასალების გამოყენების ნებართვაზე (1422305);

- მოსაკრებელი ბირთვული და რადიაციული საქმიანობის ნებართვაზე (1422306);

- მოსაკრებელი გადაშენების საფრთხის წინაშე მყოფი ველური ფლორისა და ფაუნის სახეობების, მათი ნაწილებისა და დერივატების ექსპორტის, იმპორტის, რეექსპორტისა და ზღვიდან ინტროდუქციის ნებართვაზე (1422307);

- მოსაკრებელი იარაღისა, საბრძოლო მასალის, სამხედრო-საბრძოლო იარაღის იმპორტის, ექსპორტის, რეექსპორტისა და ტრანზიტის, საბაჟო ტერიტორიაზე და საქართველოს ტერიტორიის გარეთ გადამუშავებისა და დროებითი შემოტანის ან/და გატანის ნებართვაზე (1422308);

- მოსაკრებელი იარაღისა და საბრძოლო მასალის გადატანა-გადაზიდვისა და გადაგზავნის, იარაღის ერთი სახეობის ცალკეული ეგზემპლიარების საქართველოში შემოტანისა და საქართველოდან გატანის, იარაღის შეძენის ნებართვაზე (1422309);

- მოსაკრებელი უცხო ქვეყნის და საერთაშორისო ორგანიზაციების წარმომადგენელთა, აგრეთვე სხვა მნიშვნელოვან პირთა ვიზიტის დროს მათ თანმხლებ პირთა მიერ იარაღისა და საბრძოლო მასალის საქართველოში შემოტანისა და საქართველოდან გატანის ნებართვაზე (1422310);

- მოსაკრებელი იარაღის კოლექციონირებისა და ექსპონირების ნებართვაზე (1422311);

- მოსაკრებელი მშენებლობის (გარდა განსაკუთრებული მნიშვნელობის, რადიაციული ან ბირთვული ობიექტების მშენებლობისა) ნებართვაზე (1422312);

 მოსაკრებელი განსაკუთრებული მნიშვნელობის ობიექტების, მათ შორის რადიაციული ან ბირთვული ობიექტების მშენებლობის ნებართვაზე (1422313);

- მოსაკრებელი საშიში საწარმოო ობიექტების ექსპლოატაციის ნებართვაზე (1422314);

- მოსაკრებელი ადგილობრივი საქალაქო რეგულარული სამგზავრო გადაყვანის, საერთაშორისო საავტომობილო რეგულარული სამგზავრო გადაყვანისა და სატვირთო გადაზიდვის ნებართვაზე (1422315);

- მოსაკრებელი ორმაგი დანიშნულების პროდუქციის ექსპორტის, იმპორტის, რეექსპორტისა და ტრანზიტის ნებართვაზე (1422316);

- მოსაკრებელი საავიაციო სამუშაოების წარმოებისა და არარეგულარული საერთაშორისო საჰაერო გადაყვანა-გადაზიდვის ნებართვაზე (1422317);

- მოსაკრებელი უბაჟო საცალო ვაჭრობის ობიექტების, საბაჟო საწყობის (ღია ან/და დახურული), დროებითი შენახვის საწყობის (ღია ან/და დახურული) საქმიანობის ნებართვაზე (1422318);

- მოსაკრებელი სამორინეს, სათამაშო აპარატების სალონის, ტოტალიზატორის, ლოტოს, ბინგოს და წამახალისებელი გათამაშების მოწყობის ნებართვაზე (1422319);

- მოსაკრებელი სამკურნალო საშუალებების ექსპორტისა და იმპორტის, ფარმაკოლოგიური საშუალებების კლინიკური კვლევის და ფარმაცევტული წარმოების, I, II ჯგუფის აფთიაქების და სააფთიაქო პუნქტის საქმიანობების ნებართვაზე (1422320);

- მოსაკრებელი არაიოდიზირებული მარილის იმპორტის ნებართვაზე (1422321);

- კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლის სამუშაოების, არქეოლოგიური სამუშაოებისა და საქართველოს კულტურულ ფასეულობათა საქართველოდან გატანის ნებართვაზე (1422322);

- სხვა არაკლასიფიცირებული სანებართვო მოსაკრებელი (1422399).

სახელმწიფო სერტიფიკატის მოსაკრებლები (14224)

- მოსაკრებელი სამშენებლო პროდუქციისა და მომსახურების შესაბამისობის სერტიფიცირებისათვის (1422401);

- საქართველოში მიღებული განათლების დამადასტურებელი დოკუმენტის ავთენტიკურობის შესახებ და საზღვარგარეთ მიღებული განათლების დამადასტურებელი დოკუმენტის საქართველოში ცნობის შესახებ გაცემული ცნობის მოსაკრებელი (1422402);

- ექიმისა და ფარმაცევტის სერტიფიცირების მოსაკრებელი (1422403);

- ობიექტისა და პროდუქციის ჰიგიენური სერტიფიცირების მოსაკრებლები (1422404);

- აუდიტორთა საკვალიფიკაციო სერტიფიცირების მოსაკრებელი (1422405);

- ალკოჰოლიანი სასმელების წარმოშობისა და ყურძნის ღვინოების, ეთილის სპირტის და სპირტიანი სასმელების შესაბამისობის სერტიფიცირების მოსაკრებელი (1422406);

- ვაზის სამყნობი და სარგავი მასალების (ნამყენი ნერგი) შესაბამისობის სერტიფიცირების მოსაკრებელი (1422407);

- ვეტერინარული მოწმობის (ფორმა N1 და ფორმა N2) გაცემისათვის მოსაკრებელი (1422408);

- ჯიშიანი პირუტყვის სერტიფიკატის (სანაშენე მოწმობის) მოსაკრებელი (1422409);

- სერტიფიცირების მოსაკრებელი თესლის თესვითი ხარისხის განსაზღვრისათვის (1422410);

- სხვა არაკლასიფიცირებული სახელმწიფო სერტიფიკატის მოსაკრებელი (1422499).

სარეგისტრაციო მოსაკრებლები (14225)

- ფასიანი ქაღალდებისა და შეთავაზებების სარეგისტრაციო მოსაკრებელი (1422501);

- საერთაშორისო, საქართველოს და ადგილობრივი შემოქმედებითი კავშირების, მოქალაქეთა პოლიტიკური გაერთიანების სარეგისტრაციო, აგრეთვე მათ წესდებაში ან დებულებაში ცვლილებების ან/და დამატებების შეტანაზე მოსაკრებელი (1422502);

- არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირის, საქართველოში რეგისტრირებული და უცხო ქვეყნის არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირის ფილიალის სარეგისტრაციო და მათ წესდებაში ან დებულებაში ცვლილებების ან/და დამატებების შეტანაზე მოსაკრებელი (1422503);

- სატრანსპორტო საშუალებების ძარას, კაბინის ან ჩარჩოს, ძრავასა და მისაბმელის გადაფორმების სარეგისტრაციო მოსაკრებელი (1422504);

- საზღვარგარეთ გასატან კულტურულ ფასეულობათა სარეგისტრაციო მოსაკრებელი (1422505);

- საწარმოო წესით დამზადებული ცხოველთა საკვების და საკვებდანამატების, პესტიციდების სარეგისტრაციო მოსაკრებელი (1422506);

- სამედიცინო სამკურნალო საშუალებების, მასალების, ნაკეთობების და სხვა საგნების სარეგისტრაციო მოსაკრებელი (1422507);

- ბიოლოგიურად აქტიური დანამატის სარეგისტრაციო და ხელახალი რეგისტრაციის მოსაკრებელი (1422508);

- საწარმოს, საწარმოს ფილიალის რეგისტრაციისთვის, მათ წესდებაში ან დებულებაში ცვლილებების ან/და დამატებების შეტანის, საქმიანობის შეწყვეტის, ლიკვიდაციისა და ორგანიზაციულ-სამართლებრივი ფორმის შეცვლის სარეგისტრაციო მოსაკრებელი (1422509);

- სხვა არაკლასიფიცირებული სარეგისტრაციო მოსაკრებელი (1422599).

სახელმწიფო საექსპერტიზო მოსაკრებელი (14226)

- მოსაკრებელი სოფლის მეურნეობის სამინისტროს შესაბამისი სამსახურის მიერ განხორციელებული ექსპერტიზისათვის (1422601);

- მოსაკრებელი საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტროს შესაბამისი სამსახურის მიერ განხორციელებული ექსპერტიზისათვის (1422602);

- მოსაკრებელი საწარმოო და სამოქალაქო დანიშნულების ობიექტების მშენებლობის პროექტების სახელმწიფო კომპლექსური და ქალაქმშენებლობითი დოკუმენტაციის ექსპერტიზისათვის (1422603);

- მოსაკრებელი მოძრავი ძეგლების, ქალაქებისა და სხვა დასახლებების კულტურული მემკვიდრეობის დაცვით ზონებში და ისტორიულ დასახლებებში შენობა-ნაგებობების რეკონსტრუქციის, სარესტავრაციო სამუშაოებისა და ახალი მშენებლობების პროექტების ექსპერტიზისათვის (1422604);

- მოსაკრებელი ტექნიკური ზედამხედველობის სფეროში ექსპერტიზისათვის (1422605);

- მოსაკრებელი საქართველოს გარემოს დაცვისა და ბუნებრივი რესურსების სამინისტროს მიერ განხორციელებული სახელმწიფო ეკოლოგიური ექსპერტიზისათვის (1422606);

- სხვა არაკლასიფიცირებული სახელმწიფო საექსპერტიზო მოსაკრებელი (1422609).

სახელმწიფო ბაჟი (14227)

- სახელმწიფო ბაჟი სასამართლოებში განსახილველ საქმეებზე (1422701);

- სახელმწიფო ბაჟი საქართველოს ტერიტორიაზე მოქალაქეობისა და პირადობის დამადასტურებელი დოკუმენტების გაცემისათვის, მოქალაქეთა მდგომარეობის აქტების რეგისტრაციისათვის (1422702);

- სახელმწიფო ბაჟი საქართველოს ტერიტორიაზე მოქალაქეობისა და ემიგრაცია-იმიგრაციის საკითხების განხილვისათვის (1422703);

- სახელმწიფო ბაჟი საქართველოს ტერიტორიაზე გაცემული ოფიციალური დოკუმენტების აპოსტოლით დამოწმებისათვის (1422704);

- საქართველოს ბაჟი სახელმწიფო სასაზღვრო-გამტარ პუნქტებში საქართველოს ორდინარული ვიზის გაცემისათვის (1422705);

- სახელმწიფო ბაჟი საქართველოს საგარეო საქმეთა სამინისტროს ან საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს მიერ დოკუმენტების გამოთხოვისათვის ან/და ლეგალიზაციისათვის (1422706);

- სხვა არაკლასიფიცირებული სახელმწიფო ბაჟი (1422709);

საკონსულო მოსაკრებელი (14228)

- მოსაკრებელი უცხო სახელმწიფოში საქართველოს საკონსულო დაწესებულებების მიერ შესრულებული საკონსულო მოქმედებებისათვის (1422801);

- მოსაკრებელი უცხო სახელმწიფოში საქართველოს საკონსულო დაწესებულებების მიერ შესრულებული სანოტარო მოქმედებებისათვის (1422802);

- მოსაკრებელი უცხო სახელმწიფოში საქართველოს საკონსულო დაწესებულებების მიერ დოკუმენტების გამოთხოვისათვის (1422803);

- მოსაკრებელი უცხო სახელმწიფოში საქართველოს საკონსულო დაწესებულებების მიერ დოკუმენტების ლეგალიზაციისათვის (1422804);

- მოსაკრებელი უცხო სახელმწიფოში საქართველოს საკონსულო დაწესებულებების მიერ შესრულებული საზღვაო და საჰაერო ხომალდების საკონსულო მომსახურებისათვის (1422805);

- სხვა არაკლასიფიცირებული საკონსულო მოსაკრებელი (1422809);

-საჯარო ინფორმაციის ასლის გადაღების მოსაკრებელი (14229)

-სატენდერო მოსაკრებელი (142210)

-სააღსრულებო მოსაკრებელი (142211)

-სამხედრო სავალდებულო სამსახურის გადავადების მოსაკრებელი (142212)

-სათამაშო ბიზნესის მოსაკრებელი (142213)

- კაზინოების (სამორინეების) სათამაშო მაგიდიდან (14221301);

- სათამაშო აპარატებიდან (14221302);

- ტოტალიზატორის, ბინგოს, ლოტოს სალაროებიდან (14221303);

- წამახალისებელი გათამაშებიდან (14221304);

- სისტემურ-ელექტრონული ფორმის თამაშობიდან (14221305);

- ლატარიების მოწყობაზე (14221306);

- სხვა არაკლასიფიცირებული სათამაშო ბიზნესის მოსაკრებელი (14221309)

მოსაკრებელი დასახლებული ტერიტორიის დასუფთავებისათვის (142214)

კულტურული მემკვიდრეობის სარეაბილიტაციო არეალის ინფრასტრუქტურის მოსაკრებელი (142215)

მოსაკრებელი სპეციალური (ზონალური) შეთანხმების გაცემისათვის (142216)

პრობაციის მოსაკრებელი (142217)

სხვა არაკლასიფიცირებული მოსაკრებელი (142299) (აქ შეიტანება ყველა ის მოსაკრებელი, რომელსაც არ მოიცავს ზემოთ აღნიშნული კლასიფიკაცია)

არასაბაზრო წესით გაყიდული საქონელი და მომსახურება (1423)

ამ მუხლით აღირიცხება მთვარობის მიერ არასაბაზრო წესით გაყიდული საქონლისა და მომსახურებიდან მიღებული შემოსავალი, ადმინისტრაციული მოსაკრებლების და გადასახდელების გარდა. ეს მუხლი ჩვეულებრივ მოიცავს მთავრობის სოციალური ან საზოგადოებრივი საქმიანობის პროცესში წარმოებული პროდუქციისა და მომსახურების არასაბაზრო წესით გაყიდვებით მიღებულ შემოსავლებს, როგორიცაა საზაფხულო სკოლებში წარმოებული პროდუქციის, ექსპერიმენტულ ფერმებში შექმნილი სათესლე მასალის, საფოსტო მარკების რეალიზაციით მიღებული შემოსავალი, მუზეუმების მიერ ხელოვნების ნიმუშების ასლების გაყიდვით მიღებული შემოსავალი, სახელმწიფო სასწავლებლებში სწავლის საფასური, სახელმწიფო საავადმყოფოებისა და კლინიკებში მკურნალობის საფასური, სახელმწიფო მუზეუმის, პარკის, კულტურულ-გასართობი დაწესებულების მიერ გაყიდული ბილეთებიდან მიღებული შემოსავალი, თუ ეს დაწესებულება ორგანიზაციული ფორმით არ მიეკუთვნება სახელმწიფო კორპორაციებს.

აღნიშნულ თავში გათვალისწინებულია:

- შემოსავლები საქონლის რეალიზაციიდან (14231):

- აქციზური მარკების ნომინალური ღირებულებიდან მიღებული შემოსავლები (1423101);

- სხვა არაკლასიფიცირებული საქონლის რეალიზაციიდან (1423109);

- შემოსავლები მომსახურების გაწევიდან (14232):

- შემოსავალი შენობებისა და ნაგებობების იჯარაში ან მართვაში (უზუფრუქტი, ქირავნობა და სხვა) გადაცემიდან (1423201);

- შემოსავალი მანქანა-დანადგარებისა და მოწყობილობების იჯარაში ან მართვაში (უზუფრუქტი, ქირავნობა და სხვა) გადაცემიდან (1423202);

- შემოსავალი სხვა არაკლასიფიცირებული სახელმწიფო ქონების იჯარაში ან მართვაში (უზუფრუქტი, ქირავნობა და სხვა) გადაცემიდან (1423203);

- შემოსავალი სხვა არაკლასიფიცირებული მომსახურების გაწევიდან (1423209).

- სხვა შემოსავლები არასაბაზრო წესით გაყიდული საქონლიდან და მომსახურებიდან (14233).

საქონლისა და მომსახურების რელიზაციის დარიცხვა** (1424) (გამოიყენება მხოლოდ დარიცხვის მეთოდით აღრიცხვის შემთხვევაში). როდესაც სახელმწიფო ერთეული ნატურალური ფორმით დასაქმებულთა შრომის ანაზღაურებისთვის შემდგომში გამოყენების მიზნით აწარმოებს საქონელსა მომსახურებას. ამ დროს იგი მოქმედებს ორი მიმართულებით: ერთი, როგორც დამსაქმებელი და მეორე, როგორც საქონლისა და მომსახურების მწარმოებელი. დასაქმებულთა შრომის ანაზღაურების სწორად და სრულად ასახვის მიზნით საჭიროა, რომ ნატურალური ფორმით გაცემული შრომის ანაზღაურება აისახოს ხელფასისა და შრომის ანაზღაურების მუხლით, ისევე როგორც ფულადი სახით გაცემული შრომის ანაზღაურება, რომელიც შემდგომში დასაქმებულის მიერ გამოყენებულ იქნა დამსაქმებლისაგან საქონლისა და მომსახურების შეძენის მიზნით. ეს მუხლი მოიცავს ყველა ტრანსაქციას, რომლითაც ფაქტიურად ხდება საქონლისა და მომსახურების რეალიზაცია არაფულადი ფორმით და საჭიროებს რეალიზებული საქონლისა და მომსახურების დარიცხვას.

სანქციები (ჯარიმები და საურავები) (143)

სანქციები (ჯარიმები და საურავები) წარმოადგენს სავალდებულო მიმდინარე ტრანსფერებს, რომლის დაკისრებაც ხდება სასამართლოს ან სხვა ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ კანონმდებლობის ან სხვა ადმინისტრაციული პროცედურების დარღვევისთვის. აქვე აღირიცხება სასამართლოს გარეშე დაკისრებული სანქციები (ჯარიმები და საურავები). ამავე მუხლით აღირიცხება თანხები, რომლებიც სასამართლო განხილვის პროცესში ეჭვმიტანილის ან სხვა პირის მიერ დაიდო სახელმწიფოს დეპოზიტზე, და რომელიც სასამართლო გადაწყვეტილების შესაბამისად, პროცესის დასრულების შემდეგ ექვემდებარება ბიუჯეტში ჩარიცხვას.

სანქციები (ჯარიმები და საურავები), რომელთა დაკისრებაც ხდება კონკრეტული გადასახდის გადაუხდელობაზე ან სხვა დარღვევაზე, უნდა აღირიცხოს ამ კონკრეტულ გადასახადთან ერთად. სხვა სანქციები (ჯარიმები და საურავები), რომელთა დაკისრება ხდება საგადასახადო კანონმდებლობის დარღვევისათვის და რომელთა იდენტიფიცირება კონკრეტულ გადასახადთან შეუძლებელია, აღირიცხება როგორც სხვა გადასახადები (116).

აღნიშნული მუხლი მოიცავს შემდეგ კატეგორიებს:

- შემოსავალი სანქციებიდან (ჯარიმები და საურავები) ადმინისტრაციული სამართალდარღვევების გამო (1431)

- შემოსავალი სანქციებიდან (ჯარიმები და საურავები) ადმინისტრაციული სამართალდარღვევების გამო შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის სფეროებში (14311);

- შემოსავალი სანქციებიდან (ჯარიმები და საურავები) სახელმწიფო საკუთრების ხელმყოფი ადმინისტრაციული სამართალდარღვევების გამო (14312);

 - შემოსავალი სანქციებიდან (ჯარიმები და საურავები) ადმინისტრაციული სამართალდარღვევების გამო გარემოს დაცვის, ბუნებათსარგებლობის სფეროში(14313);

 - შემოსავალი სანქციებიდან (ჯარიმები და საურავები) ადმინისტრაციული სამართალდარღვევების გამო ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა დაცვის, განათლებისა და აღზრდის სფეროში (14314);

 - შემოსავალი სანქციებიდან (ჯარიმები და საურავები) ადმინისტრაციული სამართალდარღვევების გამო მრეწველობის, ელექტრონული და თბოენერგიის გამოყენების დარგში (14315);

 - შემოსავალი სანქციებიდან (ჯარიმები და საურავები) ადმინისტრაციული სამართალდარღვევების გამო სოფლის მეურნეობაში, ვეტერინალურ - სანიტარული წესების დარღვევა (14316);

 - შემოსავალი სანქციებიდან (ჯარიმები და საურავები) ადმინისტრაციული სამართალდარღვევების გამო ტრანსპორტზე საგზაო მეურნეობისა და კავშირგაბმულობის დარგში (14317), რომელიც იყოფა:

- საგზაო მოძრაობის წესების დარღვევისათვის (143171);

- სხვა ადმინისტრაციული სამართალდარღვევებიდან ტრანსპორტზე საგზაო მეურნეობისა და კავშირგაბმულობის დარგში (143172);

- შემოსავალი სანქციებიდან (ჯარიმები და საურავები) ადმინისტრაციული სამართალდარღვევების გამო ვაჭრობისა და ფინანსების დარგში (14318);

 -შემოსავალი სანქციებიდან (ჯარიმები და საურავები) საზოგადოებრივი წესრიგის ხელმყოფი ადმინისტრაციული სამართალდარღვევების გამო (14319);

 - შემოსავალი სანქციებიდან (ჯარიმები და საურავები) მმართველობის დადგენილი წესის ხელმყოფი ადმინისტრაციული სამართალდარღვევების გამო (143110);

 - შემოსავალი სხვა არაკლასიფიცირებული სანქციებიდან (ჯარიმები და საურავები) ადმინისტრაციული სამართალდარღვევების გამო (143199);

- შემოსავალი სანქციებიდან (ჯარიმები და საურავები) საზღვრის უკანონოდ დარღვევის გამო (1432);

- შემოსავალი სანქციებიდან (ჯარიმები და საურავები) გაცემული სესხების დაფარვის ვადების დარღვევის გამო (1433);

- შემოსავალი სანქციებიდან (ჯარიმები და საურავები) არქიტექტურულ-სამშენებლო საქმიანობაში გამოვლენილი დარღვევის გამო (1434);

- შემოსავალი სანქციებიდან (ჯარიმები და საურავები) სისხლის სამართლის კოდექსით გათვალისწინებული სამართალდარღვევის გამო (1435);

- შემოსავალი სხვა არაკლასიფიცირებული სანქციებიდან (ჯარიმები და საურავები) (1439).

 ნებაყოფლობითი ტრანსფერები, გრანტების გარდა (144)

ეს კატეგორია მოიცავს ფულად შემოწირულობებს (დარიცხვის მეთოდის შემთხვევაში კი არაფულად საჩუქრებს) და სხვა ნებაყოფლობით ტრანსფერებს, რომლებსაც ფიზიკური პირები, კერძო არამომგებიანი ორგანიზაციები, არასამთავრობო ფონდები და ორგანიზაციები, საწარმოები და კორპორაციები (მთავრობისა და საერთაშორისო ორგანიზაციების გარდა) გადასცემენ სახელმწიფოს.

მიმდინარე ნებაყოფლობითი ტრანსფერები, გრანტების გარდა (1441) მოიცავს, მაგალითად, ჰუმანიტარული მიზნით მთავრობაზე გადაცემულ ფულად რესურსებს (დარიცხვის მეთოდით აღრიცხვისას კი საკვებ პროდუქტებს, ადიალებს, წამლებს ან ფულად სახსრებსაც), რომლებიც არ არის განკუთვნილი კაპიტალური ხასიათის ხარჯების გასაწევად.

კაპიტალური ნებაყოფლობითი ტრანსფერები, გრანტების გარდა (1442) მოიცავს სკოლის, საავადმყოფოს, მუზეუმის, თეატრის ან კულტურული ცენტრების მშენებლობის ან შეძენის მიზნით განხორციელებულ ფულად ტრანსფერებს ან დარიცხვის მეთოდით აღრიცხვის შემთხვევაში მიწის, შენობა-ნაგებობის ან არამატერიალური აქტივის, როგორიცაა პატენტი ან საავტორო უფლება, საჩუქრის სახით მთავრობაზე გადაცემას. როდესაც გაურკვეველია რომელ სახეობას უნდა მიეკუთვნოს ტრანსფერი, მიმდინარეს თუ კაპიტალურს, მაშინ იგი უნდა აღირიცხოს მიმდინარე ტრანსფერებში.

შერეული და სხვა არაკლასიფიცირებული შემოსავლები (145)

ამ მუხლით აღირიცხება შემოსავლები, რომლებიც არ მიეკუთვნება ყველა ზემოთ ჩამოთვლილ კატეგორიას. შემოსავლები, რომლებიც ამ კატეგორიაში შეიძლება მოხვდეს, არის ყოფილი სამხედრო დანიშნულების ისეთი ქონების რეალიზაცია, რომელიც არ ექვემდებარება ძირითად საშუალებებში აღრიცხვას, ნარჩენების რეალიზაცია, მოთხოვნები სადაზღვევო კომპანიებისადმი, რომლებიც არ უკავშირდება სიცოცხლის დაზღვევას, სადაზღვევო პრემია, რომელიც არ უკავშირდება სიცოცხლის დაზღვევას, იმ პროგრამებიდან, რომლებიც ხორციელდება მთავრობის მიერ, სახელმწიფოზე მიყენებული ზიანის ანაზღაურება, გარდა სასამართლო გადაწყვეტილების შედეგად ამოღებული თანხებისა და ყველა სხვა შემოსავალი, რომელზეც არ არსებობს საკმარისი ინფორმაცია, რათა იგი კლასიფიცირებულ იქნეს სხვა ზემოთ მოყვანილი მუხლების შესაბამისად.

- სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის არასასოფლო-სამეურნეო მიზნით გამოყოფისას სანაცვლო მიწის ათვისების ღირებულებისა და მიყენებული ზიანის ანაზღაურებიდან მიღებული შემოსავალი (1451);

- სხვა არაკლასიფიცირებული შემოსავლები (1459).

* არ არის განსაზღვრული საქართველოს მოქმედი კანონმდებლობით

** გამოიყენება მხოლოდ დარიცხვის მეთოდის დროს

 

 

 

 

 დანართი №12

ხარჯებისა და არაფინანსურ აქტივებზე ოპერაციების ფუნქციონალური კლასიფიკაცია

 

ფუნქციონალური კოდი	დ ა ს ა ხ ე ლ ე ბ ა
7	მთლიანი ხარჯები
701	საერთო დანიშნულების სახელმწიფო მომსახურება
7011	აღმასრულებელი და წარმომადგენლობითი ორგანოების საქმიანობის უზრუნველყოფა, ფინანსური და ფისკალური საქმიანობა, საგარეო ურთიერთობები
70111	აღმასრულებელი და წარმომადგენლობითი ორგანოების საქმიანობის  უზრუნველყოფა
70112	ფინანსური და ფისკალური საქმიანობა
70113	საგარეო ურთიერთობები
7012	საგარეო ეკონომიკური დახმარება
70121	ეკონომიკური დახმარება განვითარებად და გარდამავალი  ეკონომიკის მქონე ქვეყნებს
70122	საერთაშორისო ორგანიზაციების მეშვეობით გაწეული  ეკონომიკური დახმარება
7013	საერთო დანიშნულების მომსახურება
70131	საერთო საკადრო მომსახურება
70132	საერთო დანიშნულების დაგეგმვა და სტატისტიკური  მომსახურება
70133	საერთო დანიშნულების სხვა მომსახურება
7014	ფუნდამენტალური სამეცნიერო კვლევები
7015	გამოყენებითი კვლევები საერთო დანიშნულების სახელმწიფო მომსახურებაში
7016	ვალთან დაკავშირებული ოპერაციები
7017	საერთო დანიშნულების ფულადი ნაკადები მთავრობის სხვადასხვა დონეებს შორის
7018	სხვა არაკლასიფიცირებული საქმიანობა საერთო  დანიშნულების სახელმწიფო მომსახურებაში
702	თავდაცვა
7021	შეიარაღებული ძალები
7022	სამოქალაქო თავდაცვა
7023	საგარეო სამხედრო დახმარება
7024	გამოყენებითი კვლევები თავდაცვის სფეროში
7025	სხვა არაკლასიფიცირებული საქმიანობა თავდაცვის  სფეროში
703	საზოგადოებრივი წესრიგი და უსაფრთხოება
7031	პოლიციის სამსახური და სახელმწიფო დაცვა
7032	ხანძარსაწინააღმდეგო დაცვა
7033	სასამართლოები და პროკურატურა
7034	სასჯელაღსრულების დაწესებულებები
7035	გამოყენებითი კვლევები საზოგადოებრივი  წესრიგისა და უსაფრთხოების სფეროში
7036	სხვა არაკლასიფიცირებული საქმიანობა  საზოგადოებრივი წესრიგისა და უსაფრთხოების სფეროში
704	ეკონომიკური საქმიანობა
7041	საერთო ეკონომიკური, კომერციული და შრომით რესურსებთან დაკავშირებული საქმიანობა
70411	საერთო ეკონომიკური და კომერციული საქმიანობა
70412	შრომით რესურსებთან დაკავშირებული საკითხები
7042	სოფლის მეურნეობა, სატყეო მეურნეობა, მეთევზეობა  და მონადირეობა
70421	სოფლის მეურნეობა
70422	სატყეო მეურნეობა
70423	მეთევზეობა და მონადირეობა
7043	სათბობი და ენერგეტიკა
70431	ნახშირი და სხვა სახის მყარი მინერალური საწვავი
70432	ნავთობი და ბუნებრივი აირი
70433	ბირთვული საწვავი
70434	სხვა სახის საწვავი
70435	ელექტროენერგეტიკა
70436	არაელექტრული ენერგია
7044	სამთომომპოვებელი და გადამამუშავებელი მრეწველობა, მშენებლობა
70441	მინერალური რესურსების მოპოვება მინერალური საწვავის გარდა
70442	გადამამუშავებელი მრეწველობა
70443	მშენებლობა
7045	ტრანსპორტი
70451	საავტომობილო ტრანსპორტი და გზები
70452	საზღვაო ტრანსპორტი
70453	სარკინიგზო ტრანსპორტი
70454	საჰაერო ტრანსპორტი
70455	მილსადენები და სხვა სახის სატრანსპორტო  საშუალებები
7046	კავშირგაბმულობა
7047	ეკონომიკის სხვა დარგები
70471	ვაჭრობა, მარაგების შექმნა, შენახვა და დასაწყობება
70472	სასტუმროები და რესტორნები
70473	ტურიზმი
70474	მრავალმიზნობრივი განვითარების პროექტები
7048	კვლევები და განვითარება ეკონომიკური საქმიანობის სფეროში
70481	გამოყენებითი კვლევები საერთო ეკონომიკურ, კომერციულ და  შრომით რესურსებთან დაკავშირებულ საქმიანობაში
70482	გამოყენებითი კვლევები სოფლის მეურნეობაში,  სატყეო მეურნეობაში, მეთევზეობასა და მონადირეობაში
70483	გამოყენებითი კვლევები სათბობსა და ენერგეტიკაში
70484	გამოყენებითი კვლევები სამთომომპოვებელ და  გადამამუშავებელ მრეწველობასა და მშენებლობაში
70485	გამოყენებითი კვლევები ტრანსპორტის სფეროში
70486	გამოყენებითი კვლევები კავშირგაბმულობის  სფეროში
70487	გამოყენებითი კვლევები სხვა სახის ეკონომიკურ  საქმიანობაში
7049	სხვა არაკლასიფიცირებული საქმიანობა ეკონომიკის  სფეროში
705	გარემოს დაცვა
7051	ნარჩენების შეგროვება, გადამუშავება და განადგურება
7052	ჩამდინარე წყლების მართვა
7053	გარემოს დაბინძურების წინააღმდეგ ბრძოლა
7054	ბიომრავალფეროვნებისა და ლანდშაფტების დაცვა
7055	გამოყენებითი კვლევები გარემოს დაცვის  სფეროში
7056	სხვა არაკლასიფიცირებული საქმიანობა გარემოს  დაცვის სფეროში
706	საბინაო-კომუნალური მეურნეობა
7061	ბინათმშენებლობა
7062	კომუნალური მეურნეობის განვითარება
7063	წყალმომარაგება
7064	გარე განათება
7065	გამოყენებითი კვლევები საბინაო-კომუნალურ  მეურნეობაში
7066	სხვა არაკლასიფიცირებული საქმიანობა საბინაო-  კომუნალურ მეურნეობაში
707	ჯანმრთელობის დაცვა
7071	სამედიცინო პროდუქცია, მოწყობილობები და  აპარატები
70711	ფარმაცევტული პროდუქცია
70712	სხვა სამედიცინო პროდუქცია
70713	თერაპიული დანიშნულების მოწყობილობები და  აპარატები
7072	ამბულატორიული მომსახურება
70721	ზოგადი პროფილის ამბულატორიული მომსახურება
70722	სპეციალიზირებული ამბულატორიული მომსახურება
70723	სტომატოლოგიური მომსახურება
70724	საშუალო სამედიცინო პერსონალის მომსახურება
7073	საავადმყოფოების მომსახურება
70731	ზოგადი პროფილის საავადმყოფოების მომსახურება
70732	სპეციალიზირებული საავადმყოფოების მომსახურება
70733	სამედიცინო ცენტრებისა და სამშობიარო სახლების  მომსახურება
70734	სანატორიუმებისა და გამაჯანსაღებელი სახლების  მომსახურება
7074	საზოგადოებრივი ჯანდაცვის მომსახურება
7075	გამოყენებითი კვლევები ჯანმრთელობის დაცვის სფეროში
7076	სხვა არაკლასიფიცირებული საქმიანობა ჯანმრთელობის  დაცვის სფეროში
708	დასვენება, კულტურა და რელიგია
7081	მომსახურება დასვენებისა და სპორტის სფეროში
7082	მომსახურება კულტურის სფეროში
7083	ტელე-რადიო მაუწყებლობა და საგამომცემლო საქმიანობა
7084	რელიგიური და სხვა სახის საზოგადოებრივი საქმიანობა
7085	გამოყენებითი კვლევები დასვენების, კულტურისა და  რელიგიის სფეროში
7086	სხვა არაკლასიფიცირებული საქმიანობა დასვენების,  კულტურისა და რელიგიის სფეროში
709	განათლება
7091	სკოლამდელი აღზრდა
7092	ზოგადი განათლება
70921	დაწყებითი ზოგადი განათლება
70922	საბაზო ზოგადი განათლება
70923	საშუალო ზოგადი განათლება
7093	პროფესიული განათლება
7094	უმაღლესი განათლება
70941	უმაღლესი პროფესიული განათლება
70942	უმაღლესი აკადემიური განათლება
7095	უმაღლესისშემდგომი განათლება
7096	განათლების სფეროს დამხმარე მომსახურება
7097	გამოყენებითი კვლევები განათლების სფეროში
7098	სხვა არაკლასიფიცირებული საქმიანობა განათლების  სფეროში
710	სოციალური დაცვა
7101	ავადმყოფთა და შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირთა  სოციალური დაცვა
71011	ავადმყოფთა სოციალური დაცვა
71012	შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირთა სოციალური დაცვა
7102	ხანდაზმულთა სოციალური დაცვა
7103	მარჩენალდაკარგულ პირთა სოციალური დაცვა
7104	ოჯახებისა და ბავშვების სოციალური დაცვა
7105	უმუშევართა სოციალური დაცვა
7106	საცხოვრებლით უზრუნველყოფა
7107	სოციალური გაუცხოების საკითხები, რომლებიც არ  ექვემდებარება კლასიფიცირებას
7108	გამოყენებითი კვლევები სოციალური დაცვის  სფეროში
7109	სხვა არაკლასიფიცირებული საქმიანობა სოციალური  დაცვის სფეროში

 

ხარჯებისა და არაფინანსურ აქტივებზე ოპერაციების ფუნქციონალური კლასიფიკაციის მეთოდური განმარტებები

701 საერთო დანიშნულების სახელმწიფო მომსახურება

7011 აღმასრულებელი და წარმომადგენლობითი ორგანოების საქმიანობის უზრუნველყოფა, ფინანსური და ფისკალური საქმიანობა, საგარეო ურთიერთობები

70111 აღმასრულებელი და წარმომადგენლობითი ორგანოების საქმიანობის

 უზრუნველყოფა

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) საერთო დანიშნულების სახელმწიფო მომსახურების სფეროში ყველა დონის წარმომადგენლობითი ორგანოს, აღმასრულებელი ხელისუფლების, მუნიციპალიტეტების და სხვა ორგანოების ადმინისტრაციულ და შესაბამისი აპარატების შენახვისა და ფუნქციონირების, აგრეთვე დაზღვევის ხარჯებს;

 ბ) ბიბლიოთეკების და სხვა მსგავსი საცნობარო თუ საგამომცემლო დაწესებულებების ხარჯებს, რომლებიც ძირითადად ემსახურებიან აღმასრულებელ და წარმომადგენლობით ორგანოებს;

 გ) მუდმივი თუ დროებითი კომისიების ფუნქციონირების ხარჯებს, რომლებიც შექმნილნი არიან აღმასრულებელ და წარმომადგენლობით ორგანოებთან, მათი საქმიანობის გაუმჯობესების მიზნით, აგრეთვე აღმასრულებელი და წარმომადგენლობითი ორგანოების რეფორმებთან დაკავშირებულ ხარჯებს.

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 აღმასრულებელი ხელისუფლების ორგანოების მიერ კონკრეტული ფუნქციის განხორციელებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს. მაგალითად, რომელიმე სამინისტროს აპარატის ხარჯებს, რომელიც ფუნქციის მიხედვით კლასიფიცირდება შესაბამის მმართველობით ხარჯებში. აგრეთვე, ცენტრალური საარჩევნო კომისიის ხარჯებს, რომელიც კლასიფიცირდება 7018 კოდში.

 70112 ფინანსური და ფისკალური საქმიანობა

1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) ფინანსურ და ფისკალურ საქმიანობასთან და მომსახურებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს. კერძოდ: საფინანსო და ფისკალური ორგანოების (ფინანსთა სამინისტრო, სახაზინო სამსახური, საბაჟო და საგადასახადო ორგანოები და სხვა) სამსახურების ადმინისტრაციულ და შესაბამისი აპარატების შენახვისა და ფუნქციონირების, აგრეთვე დაზღვევის ხარჯებს;

 ბ) შემოსავლების, ფინანსური და არაფინანსური აქტივებისა და ვალდებულებების ოპერაციების მართვასთან, სარეზერვო ფონდების განკარგვასა და ვალის მართვასთან დაკავშირებულ ხარჯებს. აგრეთვე, ამ სფეროში ბუღალტრული აღრიცხვის, აუდიტორული მომსახურებისა და კონტროლის ხარჯებს (კონტროლის პალატა);

 გ) ფინანსური და ფისკალური ხასიათის ინფორმაციის, ტექნიკური დოკუმენტაციის და სტატისტიკური მონაცემების დამუშავებასა და გავრცელებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს. აგრეთვე, მთავრობის ყველა დონეზე ფინანსური საქმიანობის განხორციელებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს.

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 სახელმწიფო ვალის მომსახურებისა და მისი რესტრუქტურიზაციის ხარჯებს (7016), საბანკო სისტემის მონიტორინგის ხარჯებს (70411).

 70113 საგარეო ურთიერთობები

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) საგარეო ურთიერთობებთან დაკავშირებული საქმიანობის და მომსახურების ხარჯებს. კერძოდ: საგარეო ურთიერთობების განმახორციელებელი სახელმწიფო დაწესებულებების (საგარეო საქმეთა სამინისტროს, საზღვარგარეთ არსებული დიპლომატიური დაწესებულებების, საკონსულო მისიების და სხვა) ადმინისტრაციულ და შესაბამისი აპარატების შენახვისა და ფუნქციონირების, აგრეთვე დაზღვევის ხარჯებს;

 ბ) საერთაშორისო ორგანიზაციებთან თანამშრომლობისა და ამ ორგანიზაციებში გაწევრიანების ხარჯებს. აგრეთვე, საგარეო პოლიტიკის ხელშეწყობის მიზნით განსახორციელებელ ღონისძიებებთან დაკავშირებულ და ქვეყნის საზღვრებს გარეთ არსებული საინფორმაციო და კულტურული სამსახურების საქმიანობასა და მომსახურებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

 გ) საზღვარგარეთ არსებული ბიბლიოთეკების, სამკითხველო დარბაზების და სხვა საცნობარო სამსახურების ფინანსური თუ ტექნიკური მხარდაჭერის ხარჯებს;

 დ) რეგულარულ შენატანებსა და სპეციალურ გადასახდელებს, რომლებიც განკუთვნილია საერთაშორისო ორგანიზაციების მიმდინარე ხარჯების დასაფინანსებლად.

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 განვითარებადი და გარდამავალი ეკონომიკის მქონე ქვეყნებისათვის გაწეულ ეკონომიკურ დახმარებას (70121); საზღვარგარეთ აკრედიტებული ისეთი მისიების ხარჯებს, რომლებიც შექმნილია ეკონომიკური დახმარების გასაწევად, საერთაშორისო და რეგიონალური ორგანიზაციების მიერ განსახორციელებელი დახმარების პროგრამებში მონაწილეობის ხარჯებს (70122); საზღვარგარეთ განლაგებული სამხედრო დანაყოფების ხარჯებს (7021); სხვა ქვეყნების სამხედრო დახმარებას (7023); ტურისტულ საქმიანობასა და მომსახურებას (70473).

7012 საგარეო ეკონომიკური დახმარება

 70121 ეკონომიკური დახმარება განვითარებად და გარდამავალი ეკონომიკის

 მქონე ქვეყნებს

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) განვითარებადი და გარდამავალი ეკონომიკის მქონე ქვეყნებისათვის ეკონომიკური დახმარების მიზნით გაწეულ ხარჯებს, მათი სამსახურების ადმინისტრაციული და აპარატების შენახვისა და ფუნქციონირების, აგრეთვე დაზღვევის ხარჯების ჩათვლით;

 ბ) საზღვარგარეთის ქვეყნებში აკრედიტებული ეკონომიკური დახმარების განმახორციელებელი მისიების საქმიანობასთან, ტექნიკური დახმარების პროგრამების განხორციელება/მხარდაჭერასთან დაკავშირებულ ხარჯებს, სტიპენდიების გაცემის პროგრამების ჩათვლით. აგრეთვე, ტრეინინგების ჩატარების ხარჯებს;

 გ) გრანტის (ფულადი ან სასაქონლო ფორმით) და კრედიტის სახით გაწეულ ეკონომიკურ დახმარებებს.

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 შენატანებს საერთაშორისო ორგანიზაციების მიერ დაარსებულ ეკონომიკური განვითარების ფონდებში და საზღვარგარეთის ქვეყნებისათვის გაწეულ სამხედრო დახმარებას, რომელიც შესაბამისად კლასიფიცირდება (70122) და (7023) მუხლებში.

 70122 საერთაშორისო ორგანიზაციების მეშვეობით გაწეული ეკონომიკური

 დახმარება

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) საერთაშორისო ორგანიზაციების საშუალებით სხვა ქვეყნებისთვის გაწეულ დახმარებებს და მასთან დაკავშირებულ ხარჯებს, დაზღვევის ხარჯების ჩათვლით;

 ბ) სხვა ქვეყნების დახმარების მიზნით ფულადი ან სასაქონლო ფორმით განხორციელებულ შენატანებს საერთაშორისო, რეგიონალური და სხვა ინტერნაციონალური ორგანიზაციების ეკონომიკური განვითარების ფონდებში.

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 საერთაშორისო სამშვიდობო ოპერაციებში თანამონაწილეობის ხარჯებს, რომელიც კლასიფიცირდება (7023) მუხლში.

 7013 საერთო დანიშნულების მომსახურება

 საერთო დანიშნულებისაა ისეთი მომსახურება, რომელიც არ უკავშირდება სახელმწიფო სექტორის კონკრეტულად ერთ რომელიმე სფეროს. იგი წარმოადგენს საერთო სახელმწიფოებრივი დანიშნულების მომსახურებას. ასეთია მაგალითად: ზოგად საკადრო პოლიტიკასთან, საერთო სტატისტიკურ და სხვა მსგავს საქმიანობასთან დაკავშირებული ხარჯები.

 70131 საერთო საკადრო მომსახურება

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) სახელმწიფო სექტორში საერთო საკადრო პოლიტიკის შემუშავებასა და განხორციელებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს. კერძოდ, იმ სახელმწიფო დაწესებულებების ადმინისტრაციულ და აპარატების შენახვისა და ფუნქციონირების, აგრეთვე დაზღვევის ხარჯებს, რომლებიც ემსახურებიან აღნიშნულ სფეროს;

 ბ) სახელმწიფო დაწესებულებების კადრების შერჩევასთან, შეფასების მეთოდების შემუშავებასა და დანერგვასთან, სამუშაოთა კლასიფიკაციის დადგენასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

 გ) საჯარო სამსახურებში სამუშაო პირობების ნორმების დადგენასა და მათი შესრულების კონტროლთან დაკავშირებულ და სხვა მსგავს ხარჯებს;

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 კონკრეტული ფუნქციის შესრულებასთან დაკავშირებულ საკადრო მომსახურების ხარჯებს. მაგალითად, რომელიმე კონკრეტული სამინისტროს კადრებთან დაკავშირებულ ხარჯებს, რომელიც შესასრულებელი ფუნქციის მიხედვით კლასიფიცირდება შესაბამის კოდში.

 70132 საერთო დანიშნულების დაგეგმვა და სტატისტიკური მომსახურება

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) საერთო დანიშნულების სოციალურ-ეკონომიკურ დაგეგმვასა და სტატისტიკურ მომსახურებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს. აღნიშნულ სფეროში მოქმედი დაწესებულებების ადმინისტრაციულ და ფუნქციონირების, აგრეთვე დაზღვევის ხარჯებს;

 ბ) საერთო დანიშნულების სოციალურ-ეკონომიკურ დაგეგმვასა და სტატისტიკურ საქმიანობასთან დაკავშირებული პროგრამებისა და პროექტების შემუშავების, კოორდინირებისა და მონიტორინგის ხარჯებს.

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 კონკრეტულ ფუნქციებთან დაკავშირებულ საერთო დანიშნულების სოციალურ-ეკონომიკურ დაგეგმვას და სტატისტიკურ მომსახურებას.

 70133 საერთო დანიშნულების სხვა მომსახურება

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) საერთო დანიშნულების სხვა დანარჩენ მომსახურებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს, როგორიცაა ცენტრალიზებული მიწოდება და შესყიდვები, სახელმწიფო მნიშვნელობის დოკუმენტების არქივების შექმნისა და შენახვის ხარჯები;

 ბ) მთავრობის განკარგულებაში არსებული ან მის მიერ დაკავებული შენობების, ავტოპარკების, სახელმწიფო გამომცემლობების, ბეჭდვითი ორგანოების და სხვა მსგავსი დაწესებულებების ექსპლუატაციის ხარჯებს;

 გ) ცენტრალიზებული კომპიუტერული და მონაცემთა ბაზის დამუშავების და მომსახურების ხარჯებს;

 დ) მოქალაქეთა და მათი ქონების რეგისტრაციასა და აღრიცხვასთან დაკავშირებულ ხარჯებს, აგრეთვე თანამდებობის პირთა ქონებრივი და საფინანსო მდგომარეობის შესახებ საინფორმაციო ბაზის შექმნასა და ფუნქციონირებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

 ე) დაზღვევის ხარჯებს აღნიშნულ სფეროში.

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 კონკრეტული ფუნქციების განხორციელებასთან დაკავშირებულ საერთო დანიშნულების მომსახურებას.

 7014 ფუნდამენტალური სამეცნიერო კვლევები

 ფუნდამენტალური სამეცნიერო კვლევები მოიცავს ექსპერიმენტულ და თეორიულ სამეცნიერო კვლევებს, რომელთა მიზანია აღმოჩენის ან რაიმე ფაქტის მეცნიერული დასაბუთებით ახალი ცოდნის შეძენა. მისი მიზანი, როგორც წესი, არ არის რაიმე კონკრეტული პრაქტიკული გამოყენება.

 

 7014 ფუნდამენტალური სამეცნიერო კვლევები

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) ფუნდამენტალური სამეცნიერო კვლევების განმახორციელებელი სახელმწიფო დაწესებულებების ადმინისტრაციულ და ფუნქციონირების, აგრეთვე დაზღვევის ხარჯებს;

 ბ) გრანტებსა და სუბსიდიებს, რომლებიც განკუთვნილია კვლევითი ინსტიტუტებისა და უნივერსიტეტებისათვის ამ სფეროში განსახორციელებელი ფუნდამენტალური სამეცნიერო კვლევების დასაფინანსებლად.

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 პრაქტიკულ კვლევებსა და ექსპერიმენტულ განვითარებას.

 7015 გამოყენებითი კვლევები საერთო დანიშნულების სახელმწიფო

 მომსახურებაში

 გამოყენებითი სამეცნიერო კვლევები და ექსპერიმენტული განვითარება, რომლებიც მოიცავს ახალ გამოკვლევებს. ისინი მიმართულია კონკრეტულად რაიმე პრაქტიკული დანიშნულებისათვის ახალი ცოდნის გამოყენებისაკენ.

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) საერთო დანიშნულების სახელმწიფო მომსახურების სფეროში გამოყენებითი კვლევების ჩატარებასა და ექსპერიმენტული განვითარების განხორციელებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს. კერძოდ იმ სახელმწიფო უწყებების ადმინისტრაციულ და აპარატების შენახვისა და ფუნქციონირების, აგრეთვე დაზღვევის ხარჯებს, რომლებიც ახორციელებენ ასეთ კვლევებს;

 ბ) გრანტებსა და სუბსიდიებს, რომლებიც განკუთვნილია კვლევითი ინსტიტუტებისა და უნივერსიტეტებისათვის ამ სფეროში განსახორციელებელი გამოყენებითი სამეცნიერო კვლევების და ექსპერიმენტების დასაფინანსებლად.

 

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 ფუნდამენტალურ სამეცნიერო კვლევებს (7014)

7016 ვალთან დაკავშირებული ოპერაციები

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ვალის საპროცენტო მომსახურებისა და კრედიტების საგარანტიო ხარჯებს, აგრეთვე სახელმწიფო ვალდებულებების რესტრუქტურიზაციასთან დაკავშირებულ ხარჯებს.

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 ვალის მართვასთან დაკავშირებულ ხარჯებს, რომელიც კლასიფიცირდება ფინანსურ და ფისკალურ საქმიანობაში (70112).

 7017 საერთო დანიშნულების ფულადი ნაკადები მთავრობის სხვადასხვა დონეებს

 შორის

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) საერთო დანიშნულების ფულად ნაკადებს მთავრობის სხვადასხვა დონეებს შორის, რომლებიც არ არიან განკუთვნილი კონკრეტული მიზნების მისაღწევად;

 ბ) რეგიონალური განვითარების პროგრამებსა და პროექტებთან დაკავშირებულ ხარჯებს.

 7018 სხვა არაკლასიფიცირებული საქმიანობა საერთო დანიშნულების სახელმწიფო

 მომსახურებაში

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) საერთო დანიშნულების სახელმწიფო მომსახურებასთან დაკავშირებულ ისეთ ხარჯებს, რომლებიც არ კლასიფიცირდება ამ სფეროს სხვა მუხლებში. ასეთია მაგალითად, ამომრჩეველთა რეგისტრაციასთან, არჩევნების და რეფერენდუმების ჩატარებასთან დაკავშირებული ხარჯები;

 ბ) ადამიანის უფლებათა და თავისუფლებათა დაცვასთან, უფლებათა დარღვევის ფაქტების გამოვლენასა და მათ აღმოფხვრასთან, აგრეთვე უფლებათა აღდგენასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

 გ) ყველა სხვა ხარჯს, რომელიც არ კლასიფიცირდება საერთო დანიშნულების სახელმწიფო მომსახურების სხვა დანარჩენ მუხლებში, აგრეთვე დაზღვევის ხარჯებს აღნიშნულ სფეროში.

702 თავდაცვა

 7021 შეიარაღებული ძალები

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) შეიარაღებული ძალების საქმიანობასა და მომსახურებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს. კერძოდ: სამხედრო ორგანოების ადმინისტრაციულ და მათი აპარატების შენახვასა და ფუნქციონირებასთან, აგრეთვე დაზღვევის დაკავშირებულ ხარჯებს;

 ბ) სამხედრო საზღვაო, საჰაერო (ჰაერსაწინააღმდეგო), სახმელეთო ძალების მართვის, საჯარისო კავშირგაბმულობის და დაზვერვის ხარჯებს. აგრეთვე, სარეზერვო და დამხმარე ძალების მართვის და საზღვარგარეთ სამხედრო ატაშეების ოფისების და საველე ჰოსპიტლების ხარჯებს.

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 სამხედრო დახმარების მისიებს (7023); არასაველე ჰოსპიტლებს (7073); სამხედრო სასწავლებლებს, სადაც ისწავლება არა მხოლოდ სპეციალური, არამედ ზოგადასაგანმანათლებლო პროგრამებიც (709); სამხედრო პერსონალის საპენსიო უზრუნველყოფას (7102).

 7022 სამოქალაქო თავდაცვა

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) სამოქალაქო თავდაცვასთან დაკავშირებული საქმიანობისა და მომსახურების ადმინისტრაციულ, აგრეთვე დაზღვევის ხარჯებს; საგანგებო სიტუაციებისათვის გეგმების შემუშავებასა და სწავლებების ჩატარებასთან დაკავშირებულ, აგრეთვე საგანგებო სიტუაციებზე რეაგირების ხარჯებს.

 ბ) სამოქალაქო თავდაცვის ძალების ფუნქციონირებისა და მხარდაჭერის ხარჯებს.

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 მოქალაქეთა დაცვის მომსახურების (7032), საგანგებო სიტუაციებისთვის კვების პროდუქტების, მოწყობილობების და სხვათა შესყიდვის და მარაგების შექმნის ხარჯებს (7109).

7023 საგარეო სამხედრო დახმარება

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) სხვა ქვეყნების სამხედრო დახმარებასთან დაკავშირებულ ადმინისტრაციულ ხარჯებს, საზღვარგარეთის ქვეყნებში, საერთაშორისო სამხედრო ორგანიზაციებსა და ალიანსებში აკრედიტებული სამხედრო მისიების ფუნქციონირების, აგრეთვე დაზღვევის ხარჯებს;

 ბ) სამხედრო დახმარებებს გრანტის (ფულადი ან სასაქონლო) სახით, აღჭურვილობის იჯარის ხარჯებს; შენატანებს საერთაშორისო სამშვიდობო ოპერაციებში მონაწილეობისათვის.

 7024 გამოყენებითი კვლევები თავდაცვის სფეროში

 

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) იმ სახელმწიფო ორგანიზაციების ადმინისტრაციულ და ფუნქციონირების ხარჯებს, რომლებიც ატარებენ თავდაცვის სფეროსთან დაკავშირებულ პრაქტიკულ (გამოყენებით) და სამეცნიერო-ექსპერიმენტალურ კვლევებს, დაზღვევის ხარჯების ჩათვლით;

 ბ) გრანტებსა და სუბსიდიებს კვლევითი ინსტიტუტებისათვის და უნივერსიტეტებისათვის, რომლებიც თავდაცვის სფეროში ახორციელებენ გამოყენებით სამეცნიერო კვლევებს.

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 ფუნდამენტალურ სამეცნიერო კვლევებს (7014)

 7025 სხვა არაკლასიფიცირებული საქმიანობა თავდაცვის სფეროში

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) თავდაცვის სფეროს ისეთ ხარჯებს, რომლებიც არ კლასიფიცირდება სხვა დანარჩენ მუხლებში. ასეთია: თავდაცვის სფეროში საერთო პოლიტიკის, სამოქმედო გეგმების, პროგრამების, პროექტებისა და ბიუჯეტის შემუშავების ხარჯები;

 ბ) თავდაცვის სფეროში საკანონმდებლო ბაზის შექმნის, მონიტორინგის, მისი დახვეწის და გაუმჯობესების ხარჯებს;

 გ) თავდაცვის სფეროში საერთო პოლიტიკის და სამოქმედო გეგმების შესრულების რეგულირებისა და კონტროლის ხარჯებს;

 დ) თავდაცვის სფეროსთან დაკავშირებული საერთო ხასიათის ინფორმაციის, ტექნიკური დოკუმენტაციის და სტატისტიკური მონაცემების მომზადებასა და გავრცელებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

 ე) დაზღვევის ხარჯებს აღნიშნულ სფეროში.

703 საზოგადოებრივი წესრიგი და უსაფრთხოება

 7031 პოლიციის სამსახური და სახელმწიფო დაცვა

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) პოლიციის საქმიანობასთან და მომსახურებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს. კერძოდ: პოლიციის ორგანოების ადმინისტრაციულ ხარჯებს, უცხოელთა რეგისტრაციის, იმიგრანტებისათვის სამუშაო და სამგზავრო დოკუმენტების გაცემის, დაკავებულთა შესახებ დოკუმენტაციის შეგროვების და სტატისტიკური აღრიცხვის წარმოების ხარჯების ჩათვლით;

 ბ) საგზაო მოძრაობის რეგულირებისა და კონტროლის, აგრეთვე კონტრაბანდის წინააღმდეგ მიმართული ღონისძიებების ჩატარების ხარჯებს, საზღვაო და საოკეანო თევზჭერის კონტროლის ჩათვლით;

 გ) რეგულარული თუ დამხმარე პოლიციური ძალების საქმიანობის ხარჯებს, რომლებიც ახორციელებენ პორტების, საზღვრებისა და სანაპირო ზოლის დაცვას. აგრეთვე, იმ სპეციალური პოლიციური ძალების საქმიანობის ხარჯებს, რომელთა მომსახურებას იყენებენ სახელმწიფო ორგანოები.

 დ) საგზაო ინსპექტორების საქმიანობის ხარჯებს, პოლიციის ორგანოების საქმიანობასთან დაკავშირებული კრიმინალისტიკური ლაბორატორიების და პოლიციელთა ტრეინინგების ხარჯებს;

 ე) სახელმწიფო დაცვის მიზნით იმ სპეციალური სამსახურების ფუნქციონირების ხარჯებს, რომელთა დანიშნულებაა სახელმწიფო ობიექტებისა და თანამდებობის პირთა დაცვა მათი უსაფრთხოების უზრუნველყოფის მიზნით;

 ვ) დაზღვევის ხარჯებს აღნიშნულ სფეროში.

 

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 სასწავლებლებს, რომლებშიც პროფესიონალურ მომზადებასთან ერთად იძლევიან ზოგად განათლებასაც (709)

7032 სახანძრო სამსახური

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) ხანძარსაწინააღმდეგო სამსახურების ფუნქციონირების და მომსახურების ადმინისტრაციულ ხარჯებს, დაზღვევის ხარჯების ჩათვლით.

 ბ) რეგულარული და დამხმარე ბრიგადების მიერ ხანძარსაწინააღმდეგო ღონისძიებების განსახორციელებელ ხარჯებს. აგრეთვე ამ სფეროში სპეციალური კადრების ტრეინინგების ხარჯებს;

 გ) მოსახლეობის დაცვის ისეთი ღონისძიებების ხარჯებს, როგორიცაა ზვავსაშიშროების და წყალდიდობების დროს ევაკუაციის და სანაპირო მაშველთა დახმარების ხარჯები.

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 სამოქალაქო თავდაცვის ხარჯებს (7022), ისეთი ბრიგადების საქმიანობის ხარჯებს, რომლებიც სპეციალურად ტყეებში გაჩენილი ხანძარსაწინააღმდეგო ღონისძიებებისათვის არიან მომზადებულნი და აღჭურვილნი.

 7033 სასამართლოები და პროკურატურა

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) სასამართლო სისტემის ორგანოების ადმინისტრაციულ და ფუნქციონირების ხარჯებს, დაზღვევის ხარჯების ჩათვლით;

 ბ) სასამართლო გადაწყვეტილებების აღსრულებასა და სასამართლო წესით დაკისრებული ჯარიმების მობილიზებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს, პრობაციული სისტემის ხარჯების ჩათვლით;

 გ) სასამართლო სისტემასთან დაკავშირებული იურიდიული წარმომადგენლობებისა და საკონსულტაციო დაწესებულებების ხარჯებს;

 დ) პროკურატურის საქმიანობასთან დაკავშირებულ ხარჯებს.

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 სასჯელაღსრულების დაწესებულებების ადმინისტრაციულ ხარჯებს (7034)

 7034 სასჯელაღსრულების დაწესებულებები

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) სასჯელაღსრულების დაწესებულებების შენობების მოვლის, შენახვისა და ფუნქციონირების, აგრეთვე ადმინისტრაციულ და დაზღვევის ხარჯებს;

 ბ) პატიმართა შენახვისა და მომსახურების ხარჯებს, სასჯელაღსრულების დაწესებულებების სისტემის საქმიანობისა და ფუნქციონირების ხარჯებს.

7035 გამოყენებითი კვლევები საზოგადოებრივი წესრიგისა და უსაფრთხოების სფეროში

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) საზოგადოებრივი წესრიგისა და უსაფრთხოების სფეროში სამეცნიერო გამოყენებითი კვლევების განხორციელების ხარჯებს;

 ბ) გრანტებსა და სუბსიდიებს საზოგადოებრივი წესრიგისა და უსაფრთხოების სფეროში სამეცნიერო და ექსპერიმენტული კვლევების განმახორციელებელი ორგანიზაციების, სამეცნიერო-კვლევითი ინსტიტუტებისა და უნივერსიტეტების მხარდასაჭერად;

 გ) დაზღვევის ხარჯებს აღნიშნულ სფეროში.

 

 

7036 სხვა არაკლასიფიცირებული საქმიანობა საზოგადოებრივი წესრიგისა და

 უსაფრთხოების სფეროში

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა)საზოგადოებრივი წესრიგისა და უსაფრთხოების სფეროსთან დაკავშირებული საერთო პოლიტიკის, სამოქმედო გეგმების, პროგრამებისა და პროექტების შემუშავების, კოორდინირებისა და მონიტორინგის ხარჯებს;

 ბ) საზოგადოებრივი წესრიგისა და უსაფრთხოების სფეროსთან დაკავშირებული საკანონმდებლო ბაზის მომზადებასა და მის ამოქმედებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

 გ) საერთო ხასიათის ინფორმაციის დამუშავებასა და გავრცელებასთან, ტექნიკური დოკუმენტაციის მომზადებასა და სტატისტიკური მონაცემების შეგროვებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს, დაზღვევის ხარჯების ჩათვლით;

 დ) სხვა დანარჩენ ხარჯებს, რომლებიც არ მიეკუთვნება საზოგადოებრივი წესრიგისა და უსაფრთხოების სფეროს სხვა მუხლებს.

 704 ეკონომიკური საქმიანობა

 7041 საერთო ეკონომიკური, კომერციული და შრომით რესურსებთან

 დაკავშირებული საქმიანობა

 70411 საერთო ეკონომიკური და კომერციული საქმიანობა

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) საერთო ეკონომიკურ და კომერციულ საქმიანობისა და მომსახურებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს, საგარეო ეკონომიკური და კომერციული საქმიანობის ჩათვლით;

 ბ) საერთო ეკონომიკურ და კომერციულ საქმიანობასთან დაკავშირებული ეკონომიკური პოლიტიკის შემუშავებისა და განხორციელების ხარჯებს. აგრეთვე, მთავრობის სხვადასხვა ორგანოებსა და სახელმწიფო და კერძო სექტორს შორის ეკონომიკური და კომერციული ურთიერთობების უზრუნველყოფის ხარჯებს;

 გ) ექსპორტ-იმპორტის, შიდა ვაჭრობის, სამომხმარებლო და ფასიანი ქაღალდების ბაზრების რეგულირების, კონკურენტულ ვაჭრობასა და ბაზარზე გასვლასთან, აგრეთვე მონოპოლიების რეგულირებასათან დაკავშირებულ ხარჯებს;

 დ) საბანკო სექტორის კონტროლისა და რეგულირების, აგრეთვე იმ უწყებების საქმიანობასთან დაკავშირებულ ხარჯებს, რომლებიც ახორციელებენ პატენტის, სავაჭრო ნიშნების გაცემას, საავტორო უფლებების მინიჭებას, კომპანიების რეგისტრაციას, ამინდის პროგნოზს, ჰიდროლოგიურ და გეოდეზიურ კონტროლს, აგრეთვე სტანდარტების დაცვის მონიტორინგს;

 ე) გრანტებსა და სუბსიდიებს ზოგადი ეკონომიკური და კომერციული საქმიანობის სფეროში პოლიტიკისა და პროგრამების მხარდასაჭერად;

 ვ) მომხმარებლის შესაბამის ინფორმირებასა და მათი უფლებების დაცვასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

 ზ) აღნიშნულ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 კონკრეტულ სექტორთან დაკავშირებულ ეკონომიკურ საკითხებს.

 70412 შრომით რესურსებთან დაკავშირებული საკითხები

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) შრომით რესურსებთან დაკავშირებული საქმიანობისა და მომსახურების ადმინისტრაციულ ხარჯებს, აღნიშნულ სფეროში პოლიტიკის შემუშავებისა და განხორციელების, შრომითი პირობების (სამუშაო საათების ოდენობა, ხელფასის მოცულობა, უსაფრთხოება შრომითი საქმიანობის განხორციელებისას) რეგულირებისა და კონტროლის ხარჯებს;

 ბ) იმ პროგრამებისა და პროექტების განხორციელების ხარჯებს, რომლებიც მიმართულია სამუშაო ძალის მობილურობის გაზრდის, სქესობრივი, რასობრივი და ასაკობრივი და სხვა სახის დისკრიმინაციის, აგრეთვე ზოგადად უმუშევრობის დონის შემცირებისკენ. განსაკუთრებით ისეთ ჯგუფებში, სადაც დანარჩენ მოსახლეობასთან შედარებით მაღალია უმუშევრობის მაჩვენებელი. შრომის ბირჟების და აღნიშნულ სფეროში სხვა საშუამავლო ორგანოების მომსახურების ხარჯებს.

 გ) შრომითი რესურსების რეგულირებასთან დაკავშირებული ინფორმაციის დამუშავებასთან და გავრცელებასთან, ტექნიკური დოკუმენტაციის მომზადებასა და სტატისტიკური მონაცემების შეგროვებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

 დ) გრანტებსა და სუბსიდიებს აღნიშნულ სფეროში საერთო პოლიტიკის და პროგრამების დასაფინანსებლად, აგრეთვე დაზღვევის ხარჯებს აღნიშნულ სფეროში.

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 კონკრეტულ სფეროში შრომითი რესურსების რეგულირებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს; უმუშევრობის შემწეობებს (7105).

7042 სოფლის მეურნეობა, სატყეო მეურნეობა, მეთევზეობა და მონადირეობა

 70421 სოფლის მეურნეობა

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) სოფლის მეურნეობის სექტორის მართვასთან დაკავშირებული ორგანიზაცია-დაწესებულებების ფუნქციონირების ხარჯებს, დაზღვევის ხარჯების ჩათვლით;

 ბ) ხარჯებს, რომლებიც დაკავშირებულია სასოფლო-სამეურნეო საქმიანობის განხორციელებასთან. როგორიცაა: სახნავი მიწების მოვლა-შენახვასთან, დამუშავებასთან და გაუმჯობესებასთან დაკავშირებული ხარჯები;

 გ) აგრარული რეფორმების, სოფლის მეურნეობის სექტორის რეგულირების და კონტროლის ხარჯებს. აგრეთვე სპეციალური პროგრამებისა და პროექტების დაფინანსებას, რომლებიც მიმართულია ფერმერული მეურნეობების განვითარებისა და მათთვის შესაბამისი მომსახურების მიწოდების მხარდასაჭერად;

 დ) წყალდიდობებისგან დაცვის, ირიგაციისა და დრენაჟის სისტემების მშენებლობა-ექსპლუატაციის ხარჯებს, ამ სამუშაოებისათვის გრანტებისა და სუბსიდიების გამოყოფის ჩათვლით;

 ე) ვეტერინარული, მცენარეთა დაავადებების საწინააღმდეგო, თესლეულის ხარისხის შემოწმებისა და მისი სორტირების ღონისძიებების ხარჯებს;

 ვ) სოფლის მეურნეობის სფეროში საერთო ხასიათის ინფორმაციის, ტექნიკური დოკუმენტაციისა და სტატისტიკური მონაცემების მომზადებისა და გავრცელების ხარჯებს.

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 მრავალმიზნობრივი განვითარების პროექტებს (70474).

 70422 სატყეო მეურნეობა

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) სატყეო მეურნეობის სფეროში განსახორციელებელი საქმიანობის, მომსახურებისა და ადმინისტრაციულ ხარჯებს, დაზღვევის ხარჯების ჩათვლით;

 ბ) ტყის რესურსების დაცვასთან, გაფართოვებასა და რაციონალურ გამოყენებასთან, ტყის რესურსების ექსპლუატაციისა და ხე-ტყის დამზადებისთვის საჭირო ხარჯებს;

 გ) ტყის მოვლისა და აღდგენის სამუშაოებთან დაკავშირებულ ხარჯებს, მავნებლებისა და მცენარეთა დაავადებების წინააღმდეგ ბრძოლისა და ხანძარსაწინააღმდეგო ღონისძიებების განხორციელების ხარჯებს;

 დ) სატყეო მეურნეობის სექტორში ლიცენზიების გაცემის კონტროლისა და რეგულირების ხარჯებს;

 ე) სატყეო მეურნეობის სფეროში საერთო ხასიათის ინფორმაციის, ტექნიკური დოკუმენტაციისა და სტატისტიკური მონაცემების მომზადებისა და გავრცელების ხარჯებს;

 ვ) გრანტებსა და სუბსიდიებს, რომლებიც განკუთვნილია სატყეო მეურნეობის სფეროში პროექტებისა და პროგრამების განსახორციელებლად.

 70423 მეთევზეობა და მონადირეობა

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) მეთევზეობასა და მონადირეობასთან დაკავშირებულ ხარჯებს. როგორიცაა: თევზისა და გარეული ცხოველების მოშენება, დაცვა და მათი რესურსების რაციონალური გამოყენება;

 ბ) მდინარეებსა და ზღვებში თევზჭერაზე, თევზის მოშენებაზე და გარეულ ცხოველებზე ნადირობაზე კონტროლის, მეთევზეობასა და მონადირეობაზე ლიცენზიების გაცემის ხარჯებს;

 გ) თევზსაშენი მეურნეობების, ცხოველთა გამრავლების და სელექციური სამსახურების საქმიანობისა და მომსახურების ხარჯებს;

 დ) მეთევზეობასა და მონადირეობასთან დაკავშირებული საერთო ხასიათის ინფორმაციის და ტექნიკური დოკუმენტაციის მომზადებასთან, სტატისტიკური მონაცემების შეგროვებასა და გავრცელებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

 ე) გრანტებსა და სუბსიდიებს მეთევზეობისა და მონადირეობის სფეროში პროექტებისა და პროგრამების განსახორციელებლად, აგრეთვე ამ სფროში კომერციული საქმიანობის განვითარებისთვის განკუთვნილ ხარჯებს;

 ვ) დაზღვევის ხარჯებს აღნიშნულ სფეროში.

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 ზღვებსა და ოკეანეებში თევზჭერის კონტროლს (7031); ბუნებრივი პარკებისა და ნაკრძალების მართვისა და მხარდაჭერის ხარჯებს (7054).

 7043 სათბობი და ენერგეტიკა

 70431 ნახშირი და სხვა სახის მყარი მინერალური საწვავი

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) ყველა ტიპის ნახშირის და სხვა მყარი მინერალური საწვავის მოპოვებისა და გამდიდრების, აგრეთვე სხვა ტიპის საწვავად გარდაქმნის ხარჯებს;

 ბ) მყარ მინერალურ საწვავთან დაკავშირებული საქმიანობა და მომსახურება; საბადოების აღმოჩენა, კონსერვაცია, გადამუშავება და რაციონალური გამოყენება; კონტროლი მყარი მინერალური საწვავის მოპოვებაზე, გადამუშავებაზე, განაწილებასა და გამოყენებაზე;

 გ) მყარ მინერალურ საწვავთან დაკავშირებული საერთო ხასიათის ინფორმაციის და ტექნიკური დოკუმენტაციის მომზადების, სტატისტიკური მონაცემების შეგროვებისა და გავრცელების ხარჯებს;

 დ) გრანტებსა და სუბსიდიებს აღნიშნულ სფეროში პროექტებისა და პროგრამების განსახორციელებლად, აგრეთვე ამ სფეროში კომერციული საქმიანობის განვითარებისთვის განკუთვნილ ხარჯებს;

 ე) დაზღვევის ხარჯებს აღნიშნულ სფეროში.

 

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 მყარი მინერალური საწვავის ტრანსპორტირების ხარჯებს (კლასიფიცირდება

 7045 კოდში).

 70432 ნავთობი და ბუნებრივი აირი

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) ნავთობისა და ბუნებრივი აირის მოპოვების, გადამუშავებისა და განაწილების ხარჯებს, აღნიშნულ სფეროში გაწეული საქმიანობის, მომსახურებისა და ადმინისტრაციული ხარჯების ჩათვლით, აგრეთვე დაზღვევის ხარჯებს;

 ბ) ნავთობისა და ბუნებრივი აირის მოპოვებასა და გადამუშავებასთან დაკავშირებული საქმიანობისა და მომსახურების ხარჯებს. როგორიცაა, ნავთობისა და ბუნებრივი აირის საბადოების მოძიების, შესწავლის, საბადოების დაკონსერვების, შემდგომი დამუშავების და გამოყენების ხარჯები;

 გ) ნავთობისა და ბუნებრივი აირის მოპოვების, გადამუშავებისა და განაწილების სფეროში კონტროლისა და რეგულირების ხარჯებს;

 დ) საერთო ხასიათის ინფორმაციის და ტექნიკური დოკუმენტაციის მომზადების, სტატისტიკური მონაცემების შეგროვებისა და გავრცელების ხარჯებს; გრანტებსა და სუბსიდიებს აღნიშნულ სფეროში პროგრამებისა და პროექტების განსახორციელებლად.

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 ნავთობის ან გაზის ტრანსპორტირების ხარჯებს (კლასიფიცირდება 7045

 კოდში).

 70433 ბირთვული საწვავი

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) ბირთვულ საწვავთან დაკავშირებული საქმიანობის, მომსახურებისა და ადმინისტრაციულ ხარჯებს, დაზღვევის ხარჯების ჩათვლით; ბირთვული საწვავის რესურსების მოპოვებასთან, გადამუშავებასთან, დაკონსერვებასა და რაციონალურ გამოყენებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

 ბ) ბირთვული საწვავის მოპოვების, გადამუშავებისა და განაწილების სფეროში კონტროლისა და რეგულირების ხარჯებს; ბირთვული საწვავის სფეროში არსებული საერთო ხასიათის ინფორმაციის და ტექნიკური დოკუმენტაციის მომზადების, სტატისტიკური მონაცემების შეგროვებისა და გავრცელების ხარჯებს;

 გ) გრანტებსა და სუბსიდიებს ბირთვული საწვავის მომპოვებელი და გადამამუშავებელი დარგების ხელშეწყობისათვის.

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 ბირთვული საწვავის ტრანსპორტირებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს (კლასიფიცირდება 7045 კოდით); რადიოაქტიური ნარჩენების ჩამარხვას (7051).

 70434 სხვა სახის საწვავი

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) სხვა დანარჩენი სახის საწვავის (ალკოჰოლის შემცველი, ხე და ხე-ტყის ნარჩენები) მოპოვებასა და გადამუშავებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს, აღნიშნულ სფეროში ადმინისტრაციული ხარჯების ჩათვლით, აგრეთვე დაზღვევის ხარჯებს;

 ბ) აღნიშნული სახის საწვავის წარმოების, მოხმარებისა და ხელმისაწვდომობის შესახებ საერთო ხასიათის ინფორმაციის და ტექნიკური დოკუმენტაციის მომზადების, სტატისტიკური მონაცემების შეგროვებისა და გავრცელების ხარჯებს;

 გ) გრანტებსა და სუბსიდიებს სხვა სახის საწვავის მომპოვებელი და გადამამუშავებელი დარგების ხელშეწყობისათვის.

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 სატყეო მეურნეობას (70422), მზისა და ქარის ენერგიას (70435) და გეოთერმულ რესურსებს (70436).

 70435 ელექტროენერგეტიკა

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) ელექტროენერგიის როგორც ტრადიციული (თბო ან ჰიდრო გამომუშავება), აგრეთვე განახლებადი წყაროებიდან (მზისა და ქარის ენერგია) წარმოების ხარჯებს. ელექტროენერგეტიკის სფეროში ადმინისტრაციული ხარჯების ჩათვლით, აგრეთვე დაზღვევის ხარჯებს;

 ბ) ელექტროენერგიის გენერაციასა და განაწილებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს. როგორიცაა ენერგოგენერაციის, გამანაწილებელი და გადამცემი ობიექტების მშენებლობისა და ექსპლუატაციის ხარჯები;

 გ) ელექტროენერგეტიკის სფეროში წარმოების, მოხმარებისა და ხელმისაწვდომობის შესახებ საერთო ხასიათის ინფორმაციის და ტექნიკური დოკუმენტაციის მომზადების, სტატისტიკური მონაცემების შეგროვებისა და გავრცელების ხარჯებს;

 დ) გრანტებსა და სუბსიდიებს ელექტროენერგეტიკის სფეროში პროექტებისა და პროგრამების განსახორციელებლად.

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 არაელექტრულ ენერგიას (70436)

 70436 არაელექტრული ენერგია

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) არაელექტრული ენერგიის წარმოებასა და გამოყენებასთან დაკავშირებული საქმიანობისა და მომსახურების ხარჯებს; რომელიც ძირითადად უკავშირდება ორთქლის, ცხელი წლისა და ცხელი ჰაერის სახით სითბოს გამომუშავებას, განაწილებასა და მოხმარებას;

 ბ) ენერგომომარაგების იმ ობიექტების მშენებლობასა და ექსპლუატაციასთან დაკავშირებულ ხარჯებს, რომლებიც გამოიმუშავებენ არაელექტრულ ენერგიას;

 გ) არაელექტრული ენერგიის წარმოების, მოხმარებისა და ხელმისაწვდომობის შესახებ საერთო ხასიათის ინფორმაციის და ტექნიკური დოკუმენტაციის მომზადების, სტატისტიკური მონაცემების შეგროვებისა და გავრცელების ხარჯებს;

 დ) გრანტებსა და სუბსიდიებს არაელექტრული ენერგიის მოხმარების ხელშეწყობისათვის, აგრეთვე დაზღვევის ხარჯებს აღნიშნულ სფეროში.

7044 სამთომომპოვებელი და გადამამუშავებელი მრეწველობა, მშენებლობა

 70441 მინერალური რესურსების მოპოვება მინერალური საწვავის გარდა

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) მინერალური რესურსების მოპოვებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს. კერძოდ: ლითონების შემცველი მინერალების, სილის, ქვის, თიხის, ქიმიური ნედლეულის, მინერალური სასუქის, მარილის, ძვირფასი ქვების, აზბესტის, თაბაშირის და ა.შ მოპოვებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

 ბ) სამთომომპოვებელ მრეწველობასთან და მინერალური რესურსების მოპოვებასა და გადამუშავებასთან დაკავშირებული საქმიანობის და მომსახურების ხარჯებს, როგორიცაა: აღნიშნულ სფეროში მოქმედი დაწესებულებების ადმინისტრაციულ და აპარატების შენახვისა და ფუნქციონირების ხარჯები. ამ საქმიანობის კონტროლისა და მონიტორინგის ხარჯების ჩათვლით;

 გ) სამთომომპოვებელ მრეწველობასთან და მინერალურ რესურსებთან დაკავშირებული საერთო ხასიათის ინფორმაციის და ტექნიკური დოკუმენტაციის მომზადებასთან, სტატისტიკური მონაცემების შეგროვებასა და გავრცელებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

 დ) გრანტებსა და სუბსიდიებს სამთომომპოვებელი მრეწველობისა და მინერალური რესურსების მოპოვებასთან დაკავშირებული საქმიანობის ხელშეწყობისათვის, დაზღვევის ხარჯების ჩათვლით.

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 ნახშირსა და სხვა მყარ საწვავ მასალებს (70431), ნავთობსა და ბუნებრივ

გაზს (70432), ბირთვულ საწვავს (70433).

 70442 მრეწველობა

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) მრეწველობასთან დაკავშირებული საქმიანობისა და მომსახურების ხარჯებს, როგორიცაა: ქარხნების მშენებლობის, ექსპლუატაციის ხარჯები, მრეწველობის განვითარების, გაფართოებისა და გაუმჯობესების ხარჯები.

 ბ) მრეწველობასთან დაკავშირებული საქმიანობისა და მომსახურების სახელმწიფო რეგულირებასა და კონტროლთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

 გ) მრეწველობის სფეროში საერთო ხასიათის ინფორმაციის და ტექნიკური დოკუმენტაციის მომზადებასთან, სტატისტიკური მონაცემების შეგროვებასა და გავრცელებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

 დ) გრანტებსა და სუბსიდიებს გადამამუშავებელი მრეწველობის ხელშეწყობისათვის, დაზღვევის ხარჯების ჩათვლით.

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 ნახშირის გამდიდრებასთან (70431), ნავთობის გაწმენდასთან (70432) და ბირთვული საწვავის წარმოებასთან (70433) დაკავშირებულ ხარჯებს.

 70443 მშენებლობა

 1. ღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) მშენებლობასთან დაკავშირებული საქმიანობისა და მომსახურების ხარჯებს, როგორიცაა: სამშენებლო სტანდარტების შემუშავებისა და რეგულირების, შენობის იჯარაზე ნებართვის გაცემის, უსაფრთხოების ნორმების დაცვის უზრუნველყოფის მიზნით მშენებარე (სამშენებლო) ობიექტების ინსპექტირების, აგრეთვე სამშენებლო დარგის კონტროლისა და მონიტორინგის ხარჯები.

 ბ) მშენებლობასთან დაკავშირებული საერთო ხასიათის ინფორმაციის და ტექნიკური დოკუმენტაციის მომზადებასთან, სტატისტიკური მონაცემების შეგროვებასა და გავრცელებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

 გ) გრანტებსა და სუბსიდიებს მშენებლობის ხელშეწყობისათვის, დაზღვევის ხარჯების ჩათვლით.

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 გრანტებსა და სუბსიდიებს საცხოვრებელი ბინების, სამრეწველო შენობების, ქუჩების, კომუნალური და კულტურული დაწესებულებების და ა. შ. მშენებლობის უზრუნველსაყოფად (რომელიც კლასიფიცირდება მათი მიზნობრიობის შესაბამისად); საბინაო-კომუნალური სტანდარტების შემუშავებას და რეგულირებას (7061);

 

 

 

7045 ტრანსპორტი

 70451 საავტომობილო ტრანსპორტი და გზები

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) საავტომობილო სატრანსპორტო სისტემებისა და შესაბამისი ინფრასტრუქტურის (გზები, ხიდები, გვირაბები, ავტოსატრანსპორტო საშუალების გასაჩერებლები, ავტოპარკები და ა.შ) მშენებლობასთან, ფუნქციონირებასთან, ექსპლუატაციასა და მოვლა-შენახვასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

 ბ) ავტოსაგზაო საშუალების მომხმარებელთა კონტროლსა და რეგულირებასთან (ავტომობილის რეგისტრაცია და მართვის მოწმობის გაცემა, ავტომობილის ტექნიკური მდგომარეობის შემოწმება, სამგზავრო და სატვირთო ავტოსატრანსპორტო საშუალებებისთვის ზომისა და დატვირთვის სპეციფიკაციების განსაზღვრა, სარეისო და საქალაქთაშორისო ავტობუსების, აგრეთვე სატვირთო ავტომანქანების მძღოლთა სამუშაო საათების განსაზღვრა და ა. შ) დაკავშირებულ ხარჯებს;

 გ) ავტოსატრანსპორტო სისტემების მუშაობის რეგულირებისა და კონტროლის (ლიცენზირება, სატვირთო გადაზიდვასა და სამგზავრო ტრანსპორტით მგზავრობაზე ტარიფების დაწესება, ტრანსპორტის მოძრაობის გრაფიკისა და ინტერვალების დაწესება და ა.შ.) ხარჯებს;

 დ) ავტოსაგზაო სატრანსპორტო სისტემების მუშაობისა და ავტოსაგზაო მშენებლობის შესახებ საერთო ხასიათის ინფორმაციის და ტექნიკური დოკუმენტაციის მომზადებასთან, სტატისტიკური მონაცემების შეგროვებასა და გავრცელებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

 ე) გრანტებსა და სუბსიდიებს ავტოსაგზაო სატრანსპორტო სისტემებისა და შესაბამისი ინფრასტრუქტურის გაუმჯობესებისა და განახლებისათვის, დაზღვევის ხარჯების ჩათვლით.

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 საგზაო მოძრაობის კონტროლს (7031), ავტოსატრანსპორტო საშუალებების მწარმოებელთათვის გამოყოფილ გრანტებსა და სუბსიდიებს (70442); ქუჩების დასუფთავებას (7051); ხმაურის დამხშობი ჯებირებისა და სხვა სახის ხმაურდამცავი ნაგებობების მშენებლობას, რაც ითვალისწინებს საქალაქო ავტომაგისტრალების ხმის დამხშობი ზედაპირით დაფარვას (7053); ქუჩების განათებას (7064).

 70452 საზღვაო ტრანსპორტი

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) შიდა, სანაპირო და საზღვაო სატრანსპორტო სისტემების და შესაბამისი ინფრასტრუქტურის (პორტი, დოკი, სანავიგაციო საშუალებები და აღჭურვილობა, არხები, ხიდები, გვირაბები, ტალღისაგან დამცავი ჯებირები, ტერმინალები და ა. შ) მშენებლობასთან, ფუნქციონირებასთან, ექსპლუატაციასთან და მოვლა-შენახვასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

 ბ) საზღვაო ტრანსპორტის მომხმარებელთა კონტროლსა და რეგულირებასთან (გემებისა და ეკიპაჟის რეგისტრაცია, ლიცენზირება და შემოწმება, მგზავრებისა და ტვირთის უსაფრთხოების წესების დაცვის რეგულირების მიზნით) დაკავშირებულ ხარჯებს;

 გ) საზღვაო სატრანსპორტო სისტემათა ფუნქციონირების კონტროლსა და რეგულირებასთან (პრივილეგიების მიცემა, გადაზიდვისა და მგზავრთა გადაყვანის ტარიფების, ასევე მომსახურების საათებისა და განრიგის დამტკიცება და ა.შ.) დაკავშირებულ ხარჯებს;

 დ) საზღვაო სატრანსპორტო სისტემების მუშაობისა და საზღვაო სატრანსპორტო ნაგებობების მშენებლობის შესახებ საერთო ხასიათის ინფორმაციის და ტექნიკური დოკუმენტაციის მომზადებასთან, სტატისტიკური მონაცემების შეგროვებასა და გავრცელებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

 ე) გრანტებსა და სუბსიდიებს საზღვაო სატრანსპორტო სისტემების ფუნქციონირების გასაუმჯობესებლად, დაზღვევის ხარჯების ჩათვლით.

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 გემთსაშენებისთვის გრანტებისა და სუბსიდიების გაცემას (70442);

 70453 სარკინიგზო ტრანსპორტი

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) სარკინიგზო სატრანსპორტო სისტემისა და სარკინიგზო ნაგებობების (სარკინიგზო ლიანდაგები, რკინიგზის სადგურები, ტერმინალები, გვირაბები, ხიდები და ა.შ) მშენებლობასთან, ექსპლუატაციასთან და მოვლა-შენახვასთან დაკავშირებულ ხაჯრებს;

 ბ) სარკინიგზო საშუალებების მომხმარებელთა კონტროლსა და რეგულირებასთან (რკინიგზის მოძრავი შემადგენლობის, რკინიგზის ვაკისის, მგზავრთა და ტვირთის უსაფრთხოების მდგომარეობა და ა. შ), აგრეთვე სარკინიგზო სატრანსპორტო სისტემების ფუნქციონირების კონტროლსა და რეგულირებასთან (პრივილეგიების მინიჭება, გადაზიდვისა და მგზავრთა გადაყვანის ტარიფების, ასევე მომსახურების საათებისა და განრიგის დამტკიცება და ა.შ.) დაკავშირებულ ხარჯებს;

 გ) სარკინიგზო სატრანსპორტო სისტემების მუშაობისა და რკინიგზის მშენებლობის შესახებ საერთო ხასიათის ინფორმაციის და ტექნიკური დოკუმენტაციის მომზადებასთან, სტატისტიკური მონაცემების შეგროვებასა და გავრცელებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

 დ) გრანტებსა და სუბსიდიებს სარკინიგზო სატრანსპორტო სისტემების და სარკინიგზო ნაგებობების ფუნქციონირების გასაუმჯობესებლად, დაზღვევის ხარჯების ჩათვლით.

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 მოძრავი შემადგენლობის (ვაგონების) მწარმოებლებისათვის სუბსიდიებისა გრანტების გაცემას (70442); ხმაურის დამხშობი ჯებირებისა და სხვა სახის ხმაურდამცავი ნაგებობების აგებას, სარკინიგზო ლიანდაგების სპეციალური ხმის დამხშობი ზედაპირით დაფარვის ჩათვლით (7053).

70454 საჰაერო ტრანსპორტი

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) საჰაერო სატრანსპორტო სისტემის და საჰაერო სატრანსპორტო ნაგებობების (აეროპორტები, ასაფრენი ბილიკები, ტერმინალები, მოსაცდელი დარბაზები, საჰაერო ნავიგაციის საშუალებები და მოწყობილობები, ფრენის კონტროლის საშუალებები და ა.შ) მშენებლობასათან, ფუნქციონირებასთან, ექსპლუატაციასთან, ტექნიკურ მომსახურებასთან, შეკეთებასთან და მოვლა-შენახვასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

 ბ) საჰაერო სატრანსპორტო საშუალებების მომხმარებელთა კონტროლსა და რეგულირებასთან (საჰაერო ხომალდების, პილოტების, ეკიპაჟის რეგისტრაცია, ლიცენზირება და შემოწმება, მგზავრთა უსაფრთხოების წესების კონტროლი და რეგულირება, საჰაერო ტრანსპორტზე მომხდარი უბედური შემთხვევების გამოძიება და ა.შ.), საჰაერო სატრანსპორტო სისტემის ფუნქციონირების კონტროლსა და რეგულირებასთან (ტვირთის გადაზიდვისა და მგზავრთა გადაყვანის ტარიფების დადგენა, ასევე მომსახურების საათებისა და განრიგის დამტკიცება და ა. შ) დაკავშირებულ ხარჯებს;

 გ) საჰაერო სატრანსპორტო სისტემებისა მუშაობისა და საჰაერო სატრანსპორტო ნაგებობების მშენებლობის შესახებ საერთო ხასიათის ინფორმაციის და ტექნიკური დოკუმენტაციის მომზადება, სტატისტიკური მონაცემების შეგროვება და გავრცელება;

 დ) გრანტებსა და სუბსიდიებს საჰაერო სატრანსპორტო სისტემებისა და საჰაერო სატრანსპორტო ნაგებობების ფუნქციონირების გასაუმჯობესებლად, დაზღვევის ხარჯების ჩათვლით.

 

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 თვითმფრინავის მწარმოებლებისათვის გრანტებისა და სუბსიდიების გაცემას (70442).

 

70455 მილსადენები და სხვა სახის სატრანსპორტო საშუალებები

 

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) მილსადენებისა და სხვა სატრანსპორტო საშუალებების (ფუნიკულიორები, საბაგირო გზები) მშენებლობასათან, ფუნქციონირებასთან, ექსპლუატაციასთან და მოვლა-შენახვასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

 ბ) მილსადენებისა და სხვა სატრანსპორტო საშუალებების მომხმარებელთა კონტროლსა და რეგულირებასთან (აღჭურვილობის რეგისტრაცია, ლიცენზირება და შემოწმება, ოპერატორების გადამზადება კვალიფიკაციის ამაღლების მიზნით (ტრეინინგები), ტექნიკური უსაფრთხოების წესების დაცვა და ა.შ.), აგრეთვე, მილსადენებისა და სხვა სატრანსპორტო სისტემების ფუნქციონირების რეგულირებასა და კონტროლთან (პრივილეგიების მინიჭება, გადაზიდვის ტარიფების, ასევე მომსახურების განრიგის დამტკიცება და ა.შ.) დაკავშირებულ ხარჯებს;

 გ) მილსადენისა და სხვა სატრანსპორტო სისტემების მშენებლობისა და ექსპლუატაციის შესახებ საერთო ხასიათის ინფორმაციის და ტექნიკური დოკუმენტაციის მომზადებასთან, სტატისტიკური მონაცემების შეგროვებასა და გავრცელებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

 დ) გრანტებსა და სუბსიდიებს მილსადენებისა და სხვა სატრანსპორტო სისტემების ფუნქციონირების გასაუმჯობესებლად, დაზღვევის ხარჯების ჩათვლით.

 

 

 

 7046 კავშირგაბმულობა

 

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) კავშირგაბმულობის სისტემების (საფოსტო, სატელეფონო, სატელეგრაფო, ფიჭური და სატელიტური სისტემების) მშენებლობასთან, ექსპლუატაციასა და მოვლა-შენახვასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

 ბ) კავშირგაბმულობის სისტემათა ფუნქციონირების რეგულირებასა და კონტროლთან (პრივილეგიების მინიჭება, სიხშირეთა გადაცემა, ტარიფების და მომსახურე ბაზრების სპეციფიკაციის განსაზღვრა და ა.შ.) დაკავშირებულ ხარჯებს;

 გ) კავშირგაბმულობის სფეროსთან დაკავშირებული საკითხებისა და მომსახურების შესახებ საერთო ხასიათის ინფორმაციის და ტექნიკური დოკუმენტაციის მომზადებასთან, სტატისტიკური მონაცემების შეგროვებასა და გავრცელებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

 დ) გრანტებსა და სუბსიდიებს კავშირგაბმულობის სისტემათა ფუნქციონირების გასაუმჯობესებლად, დაზღვევის ხარჯების ჩათვლით.

 

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 საზღვაო (70452) და საჰაერო (70454) ტრანსპორტის რადიო და სატელიტური სანავიგაციო საშუალებებით აღჭურვას; ტელე და რადიო მაუწყებლობის სისტემებს (7083).

 

 

7047 ეკონომიკის სხვა დარგები

 

 70471 ვაჭრობა, მარაგების შექმნა, შენახვა და დასაწყობება

 

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) ვაჭრობასთან, მარაგების შექმნასა და დასაწყობებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

 ბ) საბითუმო და საცალო ვაჭრობის რეგულირებისა და კონტროლის (ლიცენზიების გაცემა, ვაჭრობის წესების დაცვა, დაფასოებული სასურსათო და სხვა საოჯახო პროდუქტის მარკირება, სასწორებისა და სხვა ასაწონი საშუალებების შემოწმება და ა.შ), აგრეთვე შენახვისა და დასაწყობების ნორმების დაცვის რეგულირების (ლიცენზიების გაცემისა და სახელმწიფო საბაჟო საწყობების საქმიანობაზე კონტროლის ჩათვლით) ხარჯებს;

 გ) ფასების და პროდუქტების ნორმირების სქემების კონტროლის საკითხებთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

 დ) სავაჭრო და საბითუმო ვაჭრობასთან, მარაგების შექმნასა და შენახვასთან დაკავშირებული სტატისტიკური მონაცემების შეგროვებისა და გამოქვეყნების ხარჯებს;

 ე) გრანტებსა და სუბსიდიებს საბითუმო და საცალო ვაჭრობასთან, შენახვასა და დასაწყობებასთან დაკავშირებული საქმიანობის გასაუმჯობესებლად, დაზღვევის ხარჯების ჩათვლით.

 

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 ფასების და სხვა სახის კონტროლთან დაკავშირებულ საკითხებს, რომლებიც ვრცელდება მწარმოებლებზე (კლასიფიცირდება შესასრულებელი ფუნქციის მიხედვით); მოსახლეობის განსაზღვრული ჯგუფებისა თუ ცალკეული პირებისათვის განკუთვნილ სასურსათო და სხვა მსგავს სუბსიდიებს (710).

 

 

 70472 სასტუმროები და რესტორნები

 

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) სასტუმროებისა და რესტორნების მშენებლობასთან, გაფართოებასთან, გაუმჯობესებასთან, ექსპლუატაციასა და მოვლა-შენახვასთან დაკავშირებულ ხარჯებს, დაზღვევის ხარჯების ჩათვლით;

 ბ) რესტორნებისა და სასტუმროების ფუნქციონირების რეგულირებასა და კონტროლთან (სანიტარული ნორმების და მომსახურების წესები, ფასების რეგულირება, რესტორნებისა და სასტუმროების ლიცენზირება და ა.შ.) დაკავშირებულ ხარჯებს;

 გ) რესტორნებისა და სასტუმროების ფუნქციონირებასთან დაკავშირებული საკითხებისა და მომსახურების შესახებ საერთო ხასიათის ინფორმაციის და ტექნიკური დოკუმენტაციის მომზადებასთან, სტატისტიკური მონაცემების შეგროვებასა და გავრცელებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს.

 

 

 70473 ტურიზმი

 

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) ტურიზმის სფეროში განსახორციელებელი საქმიანობისა და მომსახურების ხარჯებს, როგორიცაა: ტურიზმის ობიექტების მშენებლობის, მათი ხელშეწყობისა და განვითარების, ტურისტული ბიუროების მართვის, სარეკლამო კამპანიების ორგანიზების ხარჯები;

 ბ) ტურიზმის სფეროსთან დაკავშირებული სტატისტიკური მონაცემების შეგროვებასა და გამოქვეყნებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს.

 

 70474 მრავალმიზნობრივი განვითარების პროექტები

 

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) მრავალმიზნობრივი განვითარების პროექტების შექმნასთან, განხორციელებასთან, მათ ტექნიკურ მომსახურებასთან, მონიტორინგთან და კონტროლთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

 ბ) მრავალმიზნობრივი განვითარების პროექტებთან დაკავშირებული საქმიანობისა და მომსახურების შესახებ საერთო ხასიათის ინფორმაციის და ტექნიკური დოკუმენტაციის მომზადებასთან, სტატისტიკური მონაცემების შეგროვებასა და გავრცელებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

 გ) გრანტებსა და სუბსიდიებს განვითარების მრავალმიზნობრივი პროექტების განსახორციელებლად, დაზღვევის ხარჯების ჩათვლით.

 

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 პროექტებს, რომლებსაც გააჩნიათ ერთი ძირითადი ფუნქცია, ხოლო დანარჩენი ფუნქციები მეორეხარისხოვანია (კლასიფიცირდება ძირითადი ფუნქციის მიხედვით)

 

 

 

7048 გამოყენებითი კვლევები ეკონომიკური საქმიანობის სფეროში

 

 70481 გამოყენებითი კვლევები საერთო ეკონომიკურ, კომერციულ და შრომით

 რესურსებთან დაკავშირებულ საქმიანობაში

 

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) საერთო ეკონომიკურ, კომერციულ და შრომით რესურსებთან დაკავშირებულ საქმიანობაში სამეცნიერო-ექსპერიმენტული გამოკვლევების განსახორციელებელ და მათი პრაქტიკაში დანერგვის ხარჯებს;

 ბ) გრანტებსა და სუბსიდიებს საერთო ეკონომიკურ, კომერციულ და შრომით რესურსებთან დაკავშირებულ საქმიანობაში გამოყენებითი და ექსპერიმენტული გამოკვლევების მხარდასაჭერად, რომლებსაც ახორციელებენ კვლევითი ინსტიტუტები თუ უნივერსიტეტები;

 გ) დაზღვევის ხარჯებს აღნიშნულ სფეროში.

 

 

 70482 გამოყენებითი კვლევები სოფლის მეურნეობაში, სატყეო მეურნეობაში,

 მეთევზეობასა და მონადირეობაში

 

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) სოფლის მეურნეობასთან, სატყეო მეურნეობასთან, მეთევზეობასა და მონადირეობასთან დაკავშირებულ საქმიანობაში სამეცნიერო-ექსპერიმენტული გამოკვლევების განსახორციელებელ და მათი პრაქტიკაში დანერგვის ხარჯებს;

 ბ) გრანტებსა და სუბსიდიებს სოფლის მეურნეობასთან, სატყეო მეურნეობასთან, მეთევზეობასა და მონადირეობასთან დაკავშირებულ საქმიანობაში გამოყენებითი და ექსპერიმენტული გამოკვლევების მხარდასაჭერად, რომლებსაც ახორციელებენ კვლევითი ინსტიტუტები თუ უნივერსიტეტები;

 გ) დაზღვევის ხარჯებს აღნიშნულ სფეროში.

 

 

 

 70483 გამოყენებითი კვლევები სათბობსა და ენერგეტიკაში

 

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) სათბობსა და ენერგეტიკასთან დაკავშირებული სამეცნიერო-ექსპერიმენტული გამოკვლევების განსახორციელებელ და მათი პრაქტიკაში დანერგვის ხარჯებს;

 ბ) გრანტებსა და სუბსიდიებს სათბობ-ენერგეტიკულ სექტორში გამოყენებითი და ექსპერიმენტული გამოკვლევების მხარდასაჭერად, რომლებსაც ახორციელებენ კვლევითი ინსტიტუტები თუ უნივერსიტეტები;

 გ) დაზღვევის ხარჯებს აღნიშნულ სფეროში

 

 

 70484 გამოყენებითი კვლევები სამთომომპოვებელ და მრეწველობასა და მშენებლობაში

 

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) სამთომოპოვებით საქმიანობასთან, მრეწველობასა და მშენებლობასთან დაკავშირებულ საქმიანობაში სამეცნიერო-ექსპერიმენტული გამოკვლევების განსახორციელებელ და მათი პრაქტიკაში დანერგვის ხარჯებს;

 ბ) გრანტებსა და სუბსიდიებს სამთომოპოვებით საქმიანობასთან, მრეწველობასა და მშენებლობასთან დაკავშირებულ საქმიანობაში გამოყენებითი და ექსპერიმენტული გამოკვლევების მხარდასაჭერად, რომლებსაც ახორციელებენ კვლევითი ინსტიტუტები თუ უნივერსიტეტები.

 70485 კვლევები და განვითარება ტრანსპორტის სფეროში

 

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) ტრანსპორტის სფეროსთან დაკავშირებული სამეცნიერო-ექსპერიმენტული გამოკვლევების განსახორციელებელ და მათი პრაქტიკაში დანერგვის ხარჯებს;

 ბ) გრანტებსა და სუბსიდიებს ტრანსპორტის სფეროში გამოყენებითი და ექსპერიმენტული გამოკვლევების მხარდასაჭერად, რომლებსაც ახორციელებენ კვლევითი ინსტიტუტები თუ უნივერსიტეტები.

 

 

70486 გამოყენებითი კვლევები კავშირგაბმულობის სფეროში

 

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) კავშირგაბმულობის სფეროში სამეცნიერო-ექსპერიმენტული გამოკვლევების განსახორციელებელ და მათი პრაქტიკაში დანერგვის ხარჯებს;

 ბ) გრანტებსა და სუბსიდიებს კავშირგაბმულობის სფეროში გამოყენებითი და ექსპერიმენტული გამოკვლევების მხარდასაჭერად, რომლებსაც ახორციელებენ კვლევითი ინსტიტუტები თუ უნივერსიტეტები.

 

 

 70487 გამოყენებითი კვლევები სხვა სახის ეკონომიკურ საქმიანობაში

 

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) სხვა სახის ეკონომიკურ საქმიანობაში სამეცნიერო-ექსპერიმენტული გამოკვლევების განსახორციელებელ და მათი პრაქტიკაში დანერგვის ხარჯებს;

 ბ) გრანტებსა და სუბსიდიებს სხვა სახის ეკონომიკურ საქმიანობაში გამოყენებითი და ექსპერიმენტული გამოკვლევების მხარდასაჭერად, რომლებსაც ახორციელებენ კვლევითი ინსტიტუტები თუ უნივერსიტეტები.

 

 

7049 სხვა არაკლასიფიცირებული საქმიანობა ეკონომიკურ სფეროში

 

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) ეკონომიკური საქმიანობის სფეროში საერთო პოლიტიკის, პროგრამებისა და გეგმების, აგრეთვე ბიუჯეტების შემუშავების, კოორდინირებისა და მონიტორინგის ხარჯებს;

 ბ) ყველა სხვა ხარჯს, რომელიც არ კლასიფიცირდება დანარჩენ მუხლებში, მაგრამ დაკავშირებულია ეკონომიკურ საქმიანობასთან.

 

 

 

705 გარემოს დაცვა

 

 7051 ნარჩენების შეგროვება, გადამუშავება და განადგურება

 

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) საყოფაცხოვრებო ნარჩენების შეგროვებასთან, გადამუშავებასა და განადგურებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს. როგორიცაა: ნარჩენების შეგროვება ქუჩების, პარკების, ბაზრების, გზების, საზოგადოებრივი ბაღების, სკვერებისა და ა.შ ტერიტორიებზე და მათი დასუფთავება, აღნიშნული ნარჩენების გადამუშავების ან განადგურების ადგილამდე ტრანსპორტირების ხარჯების ჩათვლით;

 ბ) ნარჩენების გადამუშავებისა და განადგურების ყველა ხარჯს, რომელიც ხმარდება ნებისმიერი ტიპის საყოფაცხოვრებო ნარჩენის ფიზიკურ, ქიმიურ თუ ბიოლოგიურ გადამუშავებას, ნაგავსაყრელებზე, მიწაში, სპეციალურ კონტეინერებსა თუ წყალში განთავსებას. (ბირთვული ნარჩენების ჩათვლით).

 გ) აღნიშნული პროცესის ადმინისტრირების, მართვის, კონტროლის და ინსპექტირების ხარჯებს, აგრეთვე ამ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

 

 

 7052 ჩამდინარე წყლების მართვა

 

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) საკანალიზაციო სისტემის ექსპლუატაციისა და ჩამდინარე წყლების გადამუშავების ხარჯებს, როგორიცაა: კოლექტორების, მილგაყვანილობის და წყალსაქაჩების დამონტაჟების ხარჯები. აგრეთვე, ნებისმიერი სახის ჩამდინარე წყლის (წვიმის წყალი, საყოფაცხოვრებო და სხვა სახის ჩამდინარე წყლები) წარმოშობის ადგილიდან გამფილტრავ სადგურებამდე ან ზედაპირული წყლების ადგილამდე გატანის და ჩაღვრის ხარჯებს;

 ბ) ჩამდინარე წყლების ნებისმიერი მექანიკური თუ ბიოლოგიური გადამუშავების ხარჯებს, რომლის მიზანია ასეთი წყლის ეკოლოგიურ სტანდარტებთან და ხარისხის სხვა დადგენილ ნორმებთან შესაბამისობის უზრუნველყოფა;

 გ) აღნიშნული პროცესის ადმინისტრირების, მართვის, კონტროლის და ინსპექტირების ხარჯებს. აგრეთვე გრანტებსა და სუბსიდიებს აღნიშნულ სფეროში, აგრეთვე ამ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

 

 7053 გარემოს დაბინძურების წინააღმდეგ ბრძოლა

 

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) სხვადასხვა სახის საქმიანობასა და მომსახურებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს, რომლებიც მიზნად ისახავს ჰაერის, კლიმატის, ბუნებრივი წყლების და ზოგადად გარემოს დაბინძურების, აგრეთვე ვიბრაციის, ხმაურისა და რადიაციის წინააღმდეგ ბრძოლას;

 ბ) გარემოსდაცვით სფეროში საკონტროლო სისტემებისა და სადგურების (გარდა მეტეოროლოგიური სადგურებისა) შექმნასთან, დამონტაჟებასთან, ტექნიკურ შეიარაღებასა და ექსპლუატაციასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

 გ) ხმაურდამცავი ჯებირების და სხვა მსგავსი ნაგებობების აგების, წყალსაცავების დაბინძურებული ნივთიერებებისაგან დაცვის ხარჯებს. ნეგატიური ზემოქმედების მქონე ნარჩენების გარესამყაროში მოხვედრის პრევენციულ ღონისძიებებს და კონტროლს.

 დ) გამწმენდი დანადგარების მშენებლობა-დამონტაჟებასთან, ექსპლუატაციასა და მოვლა-შენახვასთან დაკავშირებულ ხარჯებს, გარემოს დამაბინძურებელი ნარჩენების ტრანსპორტირების ხარჯების ჩათვლით;

 ე) აღნიშნული პროცესის ადმინისტრირების, მართვის, კონტროლის და ინსპექტირების ხარჯებს. აგრეთვე გრანტებსა და სუბსიდიებს გარემოს დაბინძურების წინააღმდეგ ბრძოლისა და კონტროლისათვის, აგრეთვე ამ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

 

 

 7054 ბიომრავალფეროვნებისა და ლანდშაფტების დაცვა

 

 

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) ფლორისა და ფაუნის (გადაშენებული და გადაშენების პირას მყოფი სახეობების), ცხოველთა და მცენარეთა სამყაროს ბინადრობის ადგილების (ნაკრძალებისა და პარკების) და ლანდშაფტების დაცვის ღონისძიებებთან დაკავშირებულ ხარჯებს, დაზიანებული ლანდშაფტების (მიტოვებული მაღაროებისა თუ ქვის მასალის მოპოვების ადგილების) ესთეტიკური დანიშნულებით აღდგენის ხარჯების ჩათვლით;

 ბ) ბიომრავალფეროვნების და ლანდშაფტების დაცვასთან დაკავშირებული ღონისძიებების ადმინისტრირების, მართვის, კონტროლის და ინსპექტირების ხარჯებს. აგრეთვე გრანტებსა და სუბსიდიებს ბიომრავალფეროვნების და ლანდშაფტების დაცვის სფეროში პროექტებისა და პროგრამების განსახორციელებლად, აგრეთვე ამ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

 

 

 7055 გამოყენებითი კვლევები გარემოს დაცვის სფეროში

 

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) იმ სახელმწიფო უწყებების საქმიანობისა და ადმინისტრირების ხარჯებს, რომლებიც ახორციელებენ გამოყენებით და სამეცნიერო-ექსპერიმენტალურ კვლევებს გარემოსდაცვით სფეროში;

 ბ) გრანტებსა და სუბსიდიებს, რომლითაც სახელმწიფო უზრუნველყოფს კვლევით ინსტიტუტებსა თუ უნივერსიტეტებს გარემოსდაცვით სფეროში გამოყენებითი და სამეცნიერო-ექსპერიმენტული კვლევების განსახორციელებლად, აგრეთვე ამ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

 

 

 7056 სხვა არაკლასიფიცირებული ხარჯები გარემოს დაცვის სფეროში

 

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) გარემოს დაცვის სფეროში მართვის, რეგულირების, ადმინისტრირებისა და კონტროლის ხარჯებს. როგორიცაა: აღნიშნულ სფეროში საერთო პოლიტიკის, პროგრამებისა და გეგმების შემუშავება, კოორდინირება და მონიტორინგი;

 ბ) გარემოსდაცვითი საქმიანობისა და მომსახურების მარეგულირებელი კანონმდებლობისა და სტანდარტების შემუშავებასა და დანერგვასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

 გ) გარემოსდაცვითი საქმიანობის შესახებ საერთო ხასიათის ინფორმაციისა და ტექნიკური დოკუმენტაციის მომზადებასთან, სტატისტიკური მონაცემების შეგროვებასა და გავრცელებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს. აგრეთვე ყველა იმ ხარჯს, რომელიც არ კლასიფიცირდება სხვა დანარჩენ მუხლებში, აგრეთვე ამ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

 

 

 

706 საბინაო-კომუნალური მეურნეობა

 

 7061 ბინათმშენებლობა

 

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) ბინათმშენებლობის სფეროში განხორციელებული საქმიანობისა და მომსახურების ადმინისტრაციულ ხარჯებს, როგორიცაა: ბინათმშენებლობის განვითარების ხელშეწყობის, მონიტორინგის და შეფასების ხარჯები, ბინათმშენებლობის სტანდარტების შემუშავებისა და რეგულირების ხარჯების ჩათვლით (იმის მიუხედავად, თუ ვინ ეწევა ბინათმშენებლობას – სახელმწიფო თუ კერძო სექტორი);

 ბ) ბინათმშენებლობასთან დაკავშირებით ძველი დასახლებების გასუფთავების, შესაბამისი მიწის ნაკვეთების შეძენის, აგრეთვე არსებული საცხოვრებელი სახლების რეკონსტრუქციის ხარჯებს;

 გ) ბინათმშენებლობის საქმიანობასა და მომსახურებასთან დაკავშირებული საერთო ხასიათის ინფორმაციის და ტექნიკური დოკუმენტაციის მომზადებასთან, სტატისტიკური მონაცემების შეგროვებასა და გავრცელებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

 დ) გრანტებსა და სუბსიდიებს საბინაო ფონდის გაფართოების, გაუმჯოებესებისა და შენახვის უზრუნველსაყოფად, აგრეთვე ამ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

 

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 სამშენებლო სტანდარტების შემუშავებასა და მათი დაცვის რეგულირებას (70443); საოჯახო მეურნეობებისთვის საბინაო ხარჯების დასაფარავად ფულადი თუ სასაქონლო ფორმით გაწეულ დახმარებებს (7106)

 

 7062 კომუნალური მეურნეობის განვითარება

 

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) კომუნალური მეურნეობის განვითარებასთან დაკავშირებული საქმიანობისა და მომსახურების ადმინისტრაციულ ხარჯებს, მშენებლობისა და ამავე სფეროში მიწათსარგებლობის ნორმების მარეგულირებელი კანონმდებლობის კონტროლის ხარჯების ჩათვლით;

 ბ) ახალი რაიონების მშენებლობის ან ძველი რაიონების რეაბილიტაციის დაგეგმვის ხარჯებს, საცხოვრებელ რაიონებში სახლების, მათ მომსახურებასთან დაკავშირებული სამრეწველო ნაგებობების, სამედიცინო, საგანმანათლებლო, კულტურული დაწესებულებების და დასვენების ადგილების გაუმჯობესებისა და რეკონსტრუქციის ხარჯებს. აგრეთვე აღნიშნული ღონისძიებებისათვის შესაბამისი ფინანუსრი პროგრამების შემუშავების ხარჯებს;

 გ) კომუნალური მეურნეობის განვითარებასთან დაკავშირებული საკითხებისა და მომსახურების შესახებ საერთო ხასიათის ინფორმაციის და ტექნიკური დოკუმენტაციის მომზადებასთან, სტატისტიკური მონაცემების შეგროვებასა და გავრცელებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

 დ) გრანტებსა და სუბსიდიებს კომუნალური მეურნეობის გაუმჯობესების მიზნით, აგრეთვე ამ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

 

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 ამავე ღონისძიებებთან დაკავშირებული გეგმების ფაქტიური განხორციელების ხარჯებს, რაც გულისხმობს ბინების, სამეწარმეო ნაგებობების, საზოგადოებრივი და კულტურული დაწესებულებების მშენებლობას, გზების დაგებას და ა.შ (ისინი კლასიფიცირდება ფუნქციის მიხედვით); აგრარულ რეფორმებს და მიწების დასახლებას (70421); სამშენებლო (70443) და საბინაო სტანდარტების (7061) დაცვის ხარჯებს.

 

 

 7063 წყალმომარაგება

 

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) წყალმომარაგებასთან დაკავშირებულ ადმინისტრაციულ ხარჯებს, როგორიცაა: სასმელი წყლით მომარაგების რეგულირებისა და კონტროლის, წყლის სისუფთავის, ღირებულების და ხარისხის კონტროლის ხარჯები;

 ბ) წყალმომარაგების არაკომერციული სისტემების მშენებლობის და/ან ექსპლუატაციის ხარჯებს;

 გ) წყალმომარაგებასთან დაკავშირებული საკითხებისა და მომსახურების შესახებ საერთო ხასიათის ინფორმაციის და ტექნიკური დოკუმენტაციის მომზადებასთან, სტატისტიკური მონაცემების შეგროვებასა და გავრცელებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

 დ) გრანტებსა და სუბსიდიებს წყალმომარაგების სისტემების ექსპლუატაციის, მშენებლობის, შენახვისა და განახლების ღონისძიებების მხარდასაჭერად, აგრეთვე ამ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

 

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 საირიგაციო სისტემებს (70421); მრავალმიზნობრივი განვითარების პროექტებს (70474); ჩამდინარე წყლების შეგროვებასა და გაწმენდას (7052)

 

 

 7064 გარე განათება

 

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) გარე განათებასთან დაკავშირებულ ადმინისტრაციულ ხარჯებს, გარე განათების საშუალებების დამონტაჟების, ექსპლუატაციის, მოვლა-შენახვისა და განახლების ხარჯებს;

 ბ) გარე განათების სტანდარტების შემუშავებასთან, მათი შესრულების რეგულირებასა და კონტროლთან დაკავშირებულ ხარჯებს, აგრეთვე ამ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

 

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 ავტოსტრადების მშენებლობასა და ექსპლუატაციასთან დაკავშირებით გამოყენებული გარე განათებით უზრუნველყოფის ხარჯებს (70451).

 

 

 7065 გამოყენებითი კვლევები საბინაო-კომუნალურ მეურნეობაში

 

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) საბინაო-კომუნალურ მეურნეობასთან დაკავშირებული გამოყენებითი და სამეცნიერო-ექსპერიმენტული გამოკვლევების განსახორციელებელ ხარჯებს;

 ბ) გრანტებსა და სუბსიდიებს იმ ორგანიზაციების, კვლევითი ინსტიტუტებისა და უნივერსიტეტებისათვის, რომლებიც ახორციელებენ გამოყენებით და ექსპერიმენტალურ კვლევებს საბინაო-კომუნალურ მეურნეობაში, აგრეთვე ამ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

 

 

 7066 სხვა არაკლასიფიცირებული ხარჯები საბინაო-კომუნალურ მეურნეობაში

 

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) სხვა დანარჩენ ხარჯებს, რომლებიც არ კლასიფიცირდება საბინაო-კომუნალური მეურნეობის სფეროს სხვა მუხლებში, როგორიცაა: საბინაო-კომუნალური მეურნეობის სფეროში საერთო პოლიტიკის, მარეგულირებელი კანონმდებლობისა და სტანდარტების შემუშავებისა და დანერგვის, მათი შესრულების კონტროლისა და რეგულირების ხარჯები;

 ბ) საბინაო-კომუნალურ მეურნეობასთან დაკავშირებული საერთო ხასიათის ინფორმაციის და ტექნიკური დოკუმენტაციის მომზადებასთან, სტატისტიკური მონაცემების შეგროვებასა და გავრცელებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს, აგრეთვე ამ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

 

 

 

707 ჯანმრთელობის დაცვა

 

 7071 სამედიცინო პროდუქცია, მოწყობილობები და აპარატები

 

 70711 ფარმაცევტული პროდუქცია

 

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ფარმაცევტული პროდუქციით (სამედიცინო პრეპარატები, სამკურნალო საშუალებები, შრატები, ვაქცინები, ვიტამინები, მინერალები და სხვა) უზრუნველყოფის, მომარაგების ხარჯებს, აღნიშნულ სფეროში ადმინისტრაციული და მმართველობითი ხარჯების ჩათვლით;

 

 70712 სხვა სამედიცინო პროდუქცია

 

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 სხვა სამედიცინო პროდუქციით (სამედიცინო თერმომეტრები, ლეიკოპლასტირები, ერთჯერადი შპრიცები, გადასახვევი საშუალებები, პირველადი დახმარების აფთიაქები და სხვა.) უზრუნველყოფისა და მომარაგების ხარჯებს, აღნიშნულ სფეროში ადმინისტრაციული და მმართველობითი ხარჯების ჩათვლით, აგრეთვე ამ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

 

 

 70713 თერაპიული დანიშნულების მოწყობილობები და აპარატები

 

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) თერაპიული დანიშნულების მოწყობილობებითა და აპარატებით უზრუნველყოფასთან დაკავშირებულ ხარჯებს. როგორებიცაა: სათვალეები და კონტაქტური ლინზები, სასმენი აპარატები, პროთეზები (მათი დამზადების ხარჯების ჩათვლით), ორთოპედიული აპარატები, კორსეტები, ინვალიდის სავარძლები და ეტლები, ყავარჯნები, წნევის საზომი აპარატები და სხვა;

 ბ) აღნიშნულ სფეროში ადმინისტრაციულ და მმართველობით ხარჯებს. აგრეთვე, თერაპიული დანიშნულების მოწყობილობებისა და აპარატების შეკეთებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს, აგრეთვე ამ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

 

 

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 თერაპიული დანიშნულების მოწყობილობების იჯარით აღებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს, რომელიც კლასიფიცირდება (70724) კოდში;

 

 

7072 ამბულატორიული მომსახურება

 

 70721 ზოგადი პროფილის ამბულატორიული მომსახურება

 

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) ზოგადი პროფილის სამედიცინო კლინიკების, ამბულატორიებისა და საოჯახო მედიცინის ცენტრების მიერ გაწეული სამედიცინო მომსახურების ხარჯებს;

 ბ) აღნიშნულ სფეროსთან დაკავშირებულ ადმინისტრაციულ, ფინანსური მხარდაჭერის, კონტროლისა და მონიტორინგის ხარჯებს, აგრეთვე ამ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

 

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 სამედიცინო კვლევითი ლაბორატორიებისა და რენტგენის ცენტრების მომსახურებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს, რომელიც კლასიფიცირდება (70724) კოდში;

 

 70722 სპეციალიზირებული ამბულატორიული მომსახურება

 

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) სპეციალიზირებული სამედიცინო დაწესებულებების, ამბულატორიებისა და საოჯახო მედიცინის ცენტრების ან ექიმების მიერ გაწეული მომსახურების ხარჯებს. ასეთია კონკრეტულ დაავადებათა სამკურნალო პოლიკლინიკების მომსახურების ხარჯები;

 ბ) სპეციალიზირებული სამედიცინო დაწესებულებების, ამბულატორიებისა და საოჯახო მედიცინის ცენტრების ან ექიმების მიერ გაწეული სამედიცინო მომსახურების ადმინისტრაციულ ხარჯებს. აგრეთვე, აღნიშნული მომსახურების ინსპექტირებასა და ფინანსურ მხარდაჭერასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

 გ) ორთოდონტი სტომატოლოგების მიერ გაწეული მომსახურების ხარჯებს;

 დ) აღნიშნულ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

 

 1. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 სტომატოლოგიური კლინიკების; სამედიცინო კვლევითი ლაბორატორიებისა და რენტგენის ცენტრების მომსახურებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს, რომელიც კლასიფიცირდება შესაბამისად (70723) და (70724) კოდებში;

 

 70723 სტომატოლოგიური მომსახურება

 

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) ამბულატორიული ავადმყოფებისათვის სტომატოლოგიური მომსახურების გაწევის ხარჯებს;

 ბ) საერთო პროფილის და სპეციალიზირებული სტომატოლოგიური პოლიკლინიკების მომსახურების ინსპექტირებასა და მხარდაჭერასთან დაკავშირებულ ხარჯებს, მათი ადმინისტრაციული ხარჯების ჩათვლით;

 გ) კბილის პროთეზის მორგებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

 დ) აღნიშნულ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

 

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 კბილის პროთეზების დამზადების, სამედიცინო კვლევითი ლაბორატორიებისა და რენტგენის ცენტრების მომსახურების ხარჯებს, რომელიც შესაბამისად კლასიფიცირდება (70713) და (70724)კოდებში;

 

 70724 საშუალო სამედიცინო პერსონალის მომსახურება

 

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) ამბულატარიულ მკურნალობასთან დაკავშირებით საშუალო სამედიცინო პერსონალის მომსახურების ხარჯებს. როგორიცაა: მედდების, მეანების, ფიზიოთერაპევტების, ლოგოპედებისა და სხვა მსგავსი საშუალო სამედიცინო პერსონალის მიერ გაწეული მომსახურება (როგორც სპეციალურ ამბულატორიულ დაწესებულებებსა და პოლიკლინიკებში, ასევე ოჯახში);

 ბ) აღნიშნულ სფეროსთან დაკავშირებული საქმიანობისა და მომსახურების მართვის, ინსპექტირებისა და კონტროლის ხარჯებს;

 გ) აკუპუნქტურის, პედიკიურის, ტრადიციული მედიცინის სფეროში მოღვაწე სპეციალისტების მომსახურების ხარჯებს. აგრეთვე: სამედიცინო კვლევით ლაბორატორიების და რენტგენის ცენტრების ფუნქციონირებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს, თერაპიული დანიშნულების მოწყობილობების დაქირავების, ბალნეოლოგიური მკურნალობის, სასწრაფო სამედიცინო დახმარების ხარჯებს. ამ უკანასკნელში არ შედის უშუალოდ საავადმყოფოთა დაქვემდებარებაში მყოფი სასწრაფო სამედიცინო მომსახურების პერსონალის ხარჯები;

 დ) აღნიშნულ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

 

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 ჯანდაცვის სფეროს მომსახურე ლაბორატორიების და დიაგნოსტიკური ცენტრების ხარჯებს, რომელიც შესაბამისად კლასიფიცირდება (7074) და (7075) კოდებში;

 

7073 საავადმყოფოების მომსახურება

 

 70731 ზოგადი პროფილის საავადმყოფოების მომსახურება

 

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) ზოგადი პროფილის საავადმყოფოების მიერ გაწეულ მომსახურებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს, მათი ადმინისტრაციული ხარჯების ჩათვლით. ასეთი საავადმყოფოები, როგორც წესი, არ შემოიფარგლებიან რომელიმე კონკრეტული სპეციალური განხრით და ეწევიან საერთო ჰოსპიტალიზირებულ მკურნალობას;

 ბ) ზოგადი პროფილის საავადმყოფოების ინსპექტირებასა და ფინანსურ მხარდაჭერასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

 გ) აღნიშნულ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

 

 

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 სპეციალური სამედიცინო ცენტრების მომსახურების ხარჯებს, რომლებიც კლასიფიცირდება (70733) კოდში;

 

 70732 სპეციალიზირებული საავადმყოფოების მომსახურება

 

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) სპეციალიზირებული საავადმყოფოების მიერ გაწეული მომსახურების ხარჯებს, რომლებიც ზოგადი პროფილის საავადმყოფოებისაგან განსხვავდებიან იმით, რომ მათ მიერ გაწეული მომსახურება შემოიფარგლება კონკრეტულ დაავადებათა მკურნალობით. ასეთია მაგალითად, ფილტვების დაავადებების მკურნალობა, კიბოს, ყელ-ყურის, ცხვირის, სულიერ ავადმყოფთა, ბავშვთა მკურნალობა და ა.შ.;

 ბ) სპეციალიზირებული საავადმყოფოების მართვის, ინსპექტირებისა და ფინანსური მხარდაჭერის ხარჯებს;

 გ) აღნიშნულ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

 

 

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 სამშობიარო სახლებს, რომლებიც კლასიფიცირდება (70733) კოდში;

 

 

 70733 სამედიცინო ცენტრებისა და სამშობიარო სახლების მომსახურება

 

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) სპეციალური სამედიცინო ცენტრებისა და სამშობიარო სახლების მიერ გაწეულ მომსახურებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

 ბ) აღნიშნულ სფეროში მართვის, ადმინისტრაციულ, ინსპექტირებისა და ფინანსური მხარდაჭერის ხარჯებს;

 გ) აღნიშნულ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

 

 

 70734 სანატორიუმებისა და გამაჯანსაღებელი სახლების მომსახურება

 

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) სანატორიუმებისა და გამაჯანსაღებელი სახლების მიერ გაწეული მომსახურების ხარჯებს, რომლებიც უზრუნველყოფენ იმ პაციენტთა მკურნალობას, რომლებსაც ჩაუტარდათ ქირურგიული ოპერაციები, გადატანილი აქვთ მძიმე ავადმყოფობა და რომლებიც საჭიროებენ კონტროლს მედიკამენტების მიღებისას, ფიზიოთერაპიული პროცედურების ჩატარებას, დაკარგული ფუნქციის აღსადგენად ვარჯიშებს ან დასვენებას;

 ბ) სანატორიუმებისა და გამაჯანსაღებელი სახლების მართვის, ადმინისტრაციულ, ინსპექტირებისა და ფინანსური მხარდაჭერის ხარჯებს.

 

 

 

 7074 საზოგადოებრივი ჯანდაცვის მომსახურება

 

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) ჯანდაცვის სფეროში გაწეული სხვა მომსახურების ხარჯებს, როგორიცაა: სპეციალური ბრიგადების მიერ სამუშაო ადგილებზე, სკოლებში ან სხვა არასამედიცინო დაწესებულებებში გაწეულ მომსახურებას;

 ბ) აღნიშნულ სფეროში ადმინსტრაციულ, ინსპექტირებისა და ფინანსური მხარდაჭერის ხარჯებს;

 გ) სისხლის ბანკის ფუნქციონირების (მიღება, დამუშავება, შენახვა, ტრანსპორტირება), დაავადებათა დიაგნოსტიკის (კიბოს, ტუბერკულიოზის, ვენერიული დაავადებების), პროფილაქტიკის (იმუნიზაცია, აცრები) და კონტროლის ღონისძიებებთან (ბავშვების კვება) დაკავშირებულ ხარჯებს;

 დ) ეპიდემიოლოგიური ვითარების შესახებ საჭირო მონაცემთა შეგროვებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

 ე) ჯანდაცვის საკითხებზე ინფორმაციის შეგროვებისა და გავრცელების ხარჯებს;

 ვ) სამედიცინო ლაბორატორიების მომსახურების ხარჯებს, სამედიცინო დაწესებულებების რეკონსტრუქციასა და შეკეთებასთან, აგრეთვე მათი აღჭურვის გაუმჯობესებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

 ზ) აღნიშნულ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

 

 

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 სამეცნიერო-კვლევითი და დიაგნოსტიკური ლაბორატორიების ხარჯებს, რომლებიც შესაბამისად კლასიფიცირდება (70724) და (7075) კოდებში;

 

 7075 გამოყენებითი კვლევები ჯანმრთელობის დაცვის სფეროში

 

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) ჯანდაცვის სფეროში გამოყენებითი და სამეცნიერო-ექსპერიმენტული კვლევების განმახორციელებელი სახელმწიფო დაწესებულებების მართვასა და ფუნქციონირებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

 ბ) გრანტებსა და სუბსიდიებს ჯანდაცვის სფეროში სამეცნიერო-კვლევითი და ექსპერიმენტული გამოკვლევების განხორციელების მხარდასაჭერად, რომლებსაც ახორციელებენ კვლევითი ინსტიტუტები და უნივერსიტეტები;

 გ) დიაგნოსტიკური ლაბორატორიების ხარჯებს;

 დ) აღნიშნულ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

 

 

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 ფუნდამენტალურ გამოკვლევებთან დაკავშირებულ ხარჯებს, რომელიც კლასიფიცირდება (7014) კოდში;

 

 

 7076 სხვა არაკლასიფიცირებული საქმიანობა ჯანმრთელობის დაცვის სფეროში

 

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) ჯანდაცვის სფეროში საერთო პოლიტიკის, გეგმების, პროგრამების და ბიუჯეტის შემუშავების, მათი კოორდინაციასა და კონტროლის განხორციელების ხარჯებს;

 ბ) ჯანდაცვის სფეროში კანონმდებლობისა და სტანდარტების შემუშავებასა და მათი შესრულების უზრუნველყოფაზე გაწეულ ხარჯებს;

 გ) სამედიცინო დაწესებულებებისა და სამედიცინო პერსონალის ლიცენზირებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

 დ) ჯანდაცვის სფეროში საერთო ხასიათის ინფორმაციის და ტექნიკური დოკუმენტაციის მომზადებასა და სტატისტიკური მონაცემების შეგროვებასა და გავრცელებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

 ე) ჯანდაცვის საკითხებს, რომლებიც არ კლასიფიცირდება სხვა დანარჩენ მუხლებში;

 ვ) აღნიშნულ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

 

 

 

 708 დასვენება, კულტურა და რელიგია

 

 7081 მომსახურება დასვენებისა და სპორტის სფეროში

 

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) სპორტისა და დასვენების სფეროში საქმიანობისა და მომსახურების ხარჯებს. კერძოდ, აღნიშნულ სფეროში სახელმწიფო დაწესებულებების ადმინისტრაციულ ხარჯებს;

 ბ) სპორტული აღჭურვილობით უზრუნველყოფის და მათი გამოყენების რეგულირების ხარჯებს, სპორტული და დასვენების ღონისძიებებისათვის განკუთვნილი ნაგებობებისა და ადგილების (მოედნები, სტადიონები, ჩოგბურთის კორტები, სარბენი ბილიკები, სპორტული დარბაზები, პარკები, პლაჟები და სხვა) ფინანსური მხარდაჭერის და ადმინისტრაციულ ხარჯებს;

 გ) გრანტებსა და სუბსიდიებს სპორტული გუნდებისა და ცალკეული სპორტსმენების ფინანსური მხარდაჭერისთვის;

 დ) აღნიშნულ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

 

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 ზოოლოგიურ და ბოტანიკურ ბაღებს, აკვარიუმებს და სხვა მსგავს ობიექტებს (7082); სპორტულ და დასვენების ობიექტებს, რომლებიც განეკუთვნება სასწავლო დაწესებულებებს (709).

 

 

 7082 მომსახურება კულტურის სფეროში

 

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) კულტურის სფეროსთან დაკავშირებული საქმიანობისა და მომსახურების ხარჯებს. კერძოდ: კულტურის ობიექტების და მათი სახელმწიფო მართვის ორგანიზაცია-დაწესებულებების ადმინისტრაციულ ხარჯებს, კულტურული დაწესებულებების ფუქციონირების კონტროლისა და რეგულირების ხარჯებს;

 ბ) კულტურული დანიშნულების ობიექტების (ბიბლიოთეკები, მუზეუმები, სამხატვრო გალერეები, თეატრები, საგამოფენო დარბაზები, ძეგლები, ისტორიული ნაგებობები, ისტორიული ადგილები, ზოოპარკები და ბოტანიკური ბაღები, აკვარიუმები და ა.შ) ფუნქციონირების გაუმჯობესების, კულტურული ღონისძიებების ორგანიზების, ჩატარებისა და მხარდაჭერის ხარჯებს;

 გ) გრანტებსა და სუბსიდიებს მსახიობების, მწერლების, კომპოზიტორების და კულტურის სხვა წარმომადგენლების, აგრეთვე კულტურული ღონისძიებების ფინანსური მხარდაჭერისთვის;

 დ) ეროვნული, თუ ადგილობრივი დღესასწაულების ჩატარების ხარჯებს, თუკი ისინი სპეციალურად ტურისტების მოსაზიდად არ ხორციელდება;

 ე) აღნიშნულ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

 

 

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 უცხოეთში გამართულ კულტურულ ღონისძიებებს (70113); ადგილობრივ, რეგიონალურ ან ეროვნულ ზეიმებს, რომლებიც უმთავრესად გამიზნულია ტურისტების მოსაზიდად (70473); ტელე-რადიო მაუწყებლობის ხარჯებს (7083).

 

 

 7083 ტელე-რადიო მაუწყებლობა და საგამომცემლო საქმიანობა

 

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) ტელე-რადიო მაუწყებლობასა და საგამომცემლო სფეროსთან დაკავშირებული საქმიანობისა და მომსახურების ხარჯებს, აღნიშნულ სფეროში ადმინისტრაციული, კოტროლისა და რეგულირების ხარჯების ჩათვლით;

 ბ) ტელე-რადიო მაუწყებლობისა და საგამომცემლო საქმიანობის წარმართვის და ფინანსური მხარდაჭერის ხარჯებს;

 გ) გრანტებსა და სუბსიდიებს ტელე-რადიო მაუწყებლობის ობიექტების მშენებლობისა და მოწყობილობა-დანადგარების შეძენის, აგრეთვე გაზეთების, ჟურნალებისა და წიგნების გამოსაცემად განსახორციელებელი პროექტებისა და პროგრამების მხარდასაჭერად;

 დ) აღნიშნულ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 მსხვილ და პატარა საერთო სახელმწიფო დანიშნულების ტიპოგრაფიებს (70133); ტელე-რადიო გადაცემების მეშვეობით მიღებული განათლების ხარჯებს (709).

 7084 რელიგიური და სხვა სახის საზოგადოებრივი მომსახურება

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) რელიგიის სფეროში საქმიანობისა და მომსახურების ხარჯებს, ადმინისტრაციული და სხვა საზოგადოებრივი მომსახურების ხარჯების ჩათვლით;

 ბ) ღვთისმსახურებისა და სხვა საზოგადოებრივი ღონისძიებების ჩასატარებლად, შენობების ექსპლუატაციის, მოვლა-შენახვისა და შეკეთების ხარჯებს;

 გ) გრანტებსა და სუბსიდიებს რელიგიური, სამოქალაქო, ახალგაზრდული და საზოგადოებრივი ორგანიზაციების, აგრეთვე, პროფესიული კავშირებისა და პოლიტიკური პარტიების საქმიანობის სტიმულირებისა და ფინანსური მხარდაჭერისათვის;

 დ) აღნიშნულ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

  7085 გამოყენებითი კვლევები და განვითარება დასვენების, კულტურისა

 და რელიგიის სფეროში

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) სახელმწიფო დაწესებულებების მიერ დასვენების, კულტურისა და რელიგიის სფეროში სამეცნიერო-კვლევითი სამუშაოების ჩატარების, მათი მართვისა და რეგულირების ხარჯებს;

 ბ) გრანტებსა და სუბსიდიებს იმ ორგანიზაციებისათვის, კვლევითი ინსტიტუტებისა და უნივერსიტეტებისათვის, რომლებიც დასვენების, კულტურისა და რელიგიის სფეროებში ახორციელებენ სამეცნიერო და ექსპერიმენტალურ გამოკვლევებს;

 გ) აღნიშნულ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

  7086 სხვა არაკლასიფიცირებული საქმიანობა დასვენების, კულტურისა და

 რელიგიის სფეროში

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) დასვენების, კულტურისა და რელიგიის სფეროებში სხვა დანარჩენ ხარჯებს, როგორიცაა საერთო პოლიტიკის, გეგმების, პროგრამებისა და ბიუჯეტების შედგენის, მათი განხორციელების კოორდინირებისა და მონიტორინგის ხარჯები;

 ბ) საერთო ხასიათის ინფორმაციისა და ტექნიკური დოკუმენტაციის მომზადებასთან, სტატისტიკური მონაცემების შეგროვებასა და გავრცელებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს. აგრეთვე ყველა იმ ხარჯს, რომელიც არ კლასიფიცირდება სხვა დანარჩენ მუხლებში;

 გ) აღნიშნულ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

 709 განათლება

7091 სკოლამდელი აღზრდა

  1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) სკოლამდელი აღზრდის უზრუნველყოფის ხარჯებს, მათი ადმინისტრაციული ხარჯების ჩათვლით;

 ბ) სკოლამდელი აღზრდის სფეროში პროექტებისა და პროგრამების განხორციელების ხარჯებს;

 გ) აღნიშნულ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

7092 ზოგადი განათლება

 70921 დაწყებითი ზოგადი განათლება

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) დაწყებითი ზოგადი განათლების უზრუნველყოფის ხარჯებს, მათი ადმინისტრაციული ხარჯების ჩათვლით;

 ბ) დაწყებითი ზოგადი განათლების სფეროში პროექტებისა და პროგრამების განხორციელების ხარჯებს;

გ) უფროსი ასაკისა და ახალგაზრდებისთვის დაწყებითი ზოგადი განათლების უზრუნველყოფის ხარჯებს;

 დ) აღნიშნულ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

 70922 საბაზო ზოგადი განათლება

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) საბაზო ზოგადი განათლების უზრუნველყოფის ხარჯებს, საბაზო ზოგადი განათლების დაწესებულებების ადმინისტრაციული ხარჯების ჩათვლით;

 ბ) საბაზო ზოგადი განათლების სფეროში პროექტებისა და პროგრამების განხორციელების ხარჯებს;

 გ) აღნიშნულ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

 70923 საშუალო ზოგადი განათლება

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) საშუალო ზოგადი განათლების უზრუნველყოფის ხარჯებს, მათი ადმინისტრაციული ხარჯების ჩათვლით;

 ბ) საშუალო ზოგადი განათლების სფეროში პროექტებისა და პროგრამების განხორციელების ხარჯებს;

 გ) აღნიშნულ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

7093 პროფესიული განათლება

  1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) პროფესიული განათლების უზრუნველყოფის ხარჯებს, მათი ადმინისტრაციული ხარჯების ჩათვლით;

 ბ) პროფესიული განათლების სფეროში პროექტებისა და პროგრამების განხორციელების ხარჯებს;

 გ) აღნიშნულ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

  7094 უმაღლესი განათლება

70941 უმაღლესი პროფესიული განათლება

  1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) უმაღლესი პროფესიული განათლების უზრუნველყოფის ხარჯებს, მათი ადმინისტრაციული ხარჯების ჩათვლით;

 ბ) უმაღლესი პროფესიული განათლების სფეროში პროექტებისა და პროგრამების განხორციელების ხარჯებს;

 გ) აღნიშნულ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

 70942 უმაღლესი აკადემიური განათლება

  1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) უმაღლესი აკადემიური განათლების უზრუნველყოფის ხარჯებს, მათი ადმინისტრაციული ხარჯების ჩათვლით;

 ბ) უმაღლესი აკადემიური განათლების სფეროში პროექტებისა და პროგრამების განხორციელების ხარჯებს;

 გ) აღნიშნულ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

 7095 უმაღლესისშემდომი განათლება

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) უმაღლესისშემდომი განათლების უზრუნველყოფის ხარჯებს, მათი ადმინისტრაციული ხარჯების ჩათვლით;

 ბ) უმაღლესისშემდომი განათლების სფეროში პროექტებისა და პროგრამების განხორციელების ხარჯებს;

 გ) აღნიშნულ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

 7096 განათლების სფეროს დამხმარე მომსახურება

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) განათლების სფეროს დამხმარე მომსახურებით უზრუნველსაყოფად გაწეული ხარჯები, როგორებიცაა: ტრანსპორტირება, კვება, ცხოვრება, სამედიცინო და სტომატოლოგიური მკურნალობა და სხვა დამხმარე მომსახურება;

 ბ) საგანმანათლებლო დაწესებულებების აკრედიტაციასა და მონიტორინგთან დაკავშირებულ, აგრეთვე გამოცდებისათვის მომზადების საორგანიზაციო ხარჯებს;

 გ) განათლების სფეროს ზოგადი რეფორმის განხორციელებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

 დ) აღნიშნულ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

 2. აღნიშნული არ მოიცავს: განათლების სფეროში არსებული ჯანდაცვის სისტემების კონტროლისა და რეგულირების მომსახურებას (7074);

7097 გამოყენებითი კვლევები და განვითარება განათლების სფეროში

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) ფუნდამენტალური, გამოყენებითი და სამეცნიერო-ექსპერიმენტული კვლევების განსახორციელებელ ხარჯებს განათლების სფეროში;

 ბ) გრანტებსა და სუბსიდიებს განათლების სფეროში გამოყენებითი და ექსპერიმენტული გამოკვლევების განხორციელების მხარდასაჭერად, რომლებსაც ახორციელებენ ორგანიზაციები, როგორებიცაა კვლევითი ინსტიტუტები და უნივერსიტეტები;

 გ) აღნიშნულ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

 7098 სხვა არაკლასიფიცირებული საქმიანობა განათლების სფეროში

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) განათლების სფეროში საერთო პოლიტიკის, გეგმების, პროგრამებისა და ბიუჯეტების შემუშავების, მათი კოორდინაციის ხარჯებს;

 ბ) განათლების სფეროს მარეგულირებელი კანონმდებლობისა და სტანდარტების

შემუშავებისა და დანერგვის ხარჯებს;

 გ) სკოლისგარეშე სახელოვნებო და სასპორტო განათლების ხარჯებს;

 დ) განათლების სფეროსთან დაკავშირებული საერთო ხასიათის ინფორმაციის და ტექნიკური დოკუმენტაციის მომზადების, სტატისტიკური მონაცემების შეგროვებისა და გავრცელების ხარჯებს;

 ე) აღნიშნულ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

710 სოციალური დაცვა

 7101 ავადმყოფთა და შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირთა

 სოციალური დაცვა

 71011 ავადმყოფთა სოციალური დაცვა

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) ავადმყოფობის ან ტრავმის შედეგად დროებით შრომისუუნარო პირებისათვის სოციალური დაცვის მიზნით ფულადი ან ნატურალური ფორმით გაცემულ დახმარებებს;

 ბ) სოციალური დაცვის აღნიშნულ სფეროში განსახორციელებელი პროგრამების ადმინისტრაციულ ხარჯებს, მართვის ხარჯების ჩათვლით;

 გ) ავადმყოფობით ან ტრავმის შედეგად დროებით შრომისუუნარო პირებისათვის ფულად დახმარებებს და ნატურალური ფორმით გასაწევი დახმარებების ხარჯებს, როგორიცაა: ფიქსირებული თუ ხელფასის პროპორციული სხვადასხვა გადახდები, დახმარების აღმოჩენა ყოველდღიურ საქმიანობაში, სატრანსპორტო საშუალებებით უზრუნველყოფა და ა.შ.

 დ) ავადმყოფთა სოციალური დაცვის მიზნით პროგრამებისა და პროექტების განხორციელების ხარჯებს;

 ე) აღნიშნულ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

 71012 შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირთა სოციალური დაცვა

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირთა (იმის მიუხედავად, არის თუ არა ასეთი შრომისუუნარობა ნაწილობრივი თუ მთლიანი), რომელთაც ფიზიკური თუ გონებრივი ნაკლის გამო არ შეუძლიათ ჩაერთონ ეკონომიკურ საქმიანობაში, ან იცხოვრონ ცხოვრების ჩვეული წესით, სოციალური დაცვის უზრუნველყოფის ხარჯებს. მათ შორის, დროებით შრომისუუნაროთა დახმარების პროგრამების ადმინისტრაციულ და მმართველობით ხარჯებს;

 ბ) ფულადი ან ნატურალური ფორმით გაწეულ დახმარებებს იმ პირებისათვის, რომლებმაც მთლიანად ან ნაწილობრივ დაკარგეს შრომის უნარი;

 გ) ფულად შემწეობებს, როგორებიცაა: ინვალიდობის პენსია პირებისათვის, რომლებიც არ არინ მიღწეულნი საპენსიო ასაკს და გააჩნიათ ფიზიკური ან გონებრივი ნაკლოვანებები; შემწეობები პირის პენსიაზე ვადამდე გასვლასთან დაკავშირებით, რაც განპირობებულია შრომისუნარიანობის დაქვეითებით; შემწეობები სამსახურიდან წასვლასთან დაკავშირებით, ინვალიდობის პენსიები პირთათვის, რომლებიც თავიანთი შესაძლებლობების ფარგლებში ახორციელებენ შრომით საქმიანობას; შემწეობები პირთათვის, რომლებიც უვლიან შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირებს; სხვა პერიოდული და ერთდროული შემწეობები შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირთა სოციალური დაცვის მიზნით;

 დ) ნატურალური ფორმით გაწეულ დახმარებებს. როგორიცაა: შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირთა საცხოვრებლითა და კვებით უზრუნველყოფა შესაბამის დაწესებულებებში, სატრანსპორტო საშუალებებით მომსახურება და ა.შ.; შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირთა პროფესიულ-ტექნიკური და სხვა სახის სწავლების უზრუნველყოფა, მათი პროფესიული და სოციალური რეაბილიტაციის მიზნით; დახმარების აღმოჩენა ყოველდღიურ საქმიანობაში, რაც გამოიხატება სატრანსპორტო საშუალებებით უზრუნველყოფაში, საშინაო საქმეების მოგვარებაში; სხვადასხვა სახის მომსახურებისა და საქონლის მიწოდება შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირებისათვის მათი საზოგადოებრივ ცხოვრებაში ჩართვის მიზნით;

 ე) აღნიშნულ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

 

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 შემწეობებს, როგორც ფულადი ისე ნატურალური ფორმით, საპენსიო ასაკს მიღწეული შრომისუუნარო და შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირებისათვის (7102)

 7102 ხანდაზმულთა სოციალური დაცვა

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) ხანდაზმულთა სოციალური დაცვის უზრუნველყოფის ხარჯებს, როგორიცაა: ხარჯები ფულადი და ნატურალური ფორმით გასაწევი დახმარებებისათვის, სოციალური დაცვის აღნიშნული პროგრამების ადმინისტრაციული ხარჯების ჩათვლით;

 ბ) ფულად შემწეობებს, როგორიცაა: ხანდაზმულობის პენსია, საპენსიო ასაკს მიღწეული პირებისათვის; ხანდაზმულობის ვადამდელი პენსია, პენსიაზე საპენსიო ასაკის დადგომამდე გასული პირებისათვის; ნაწილობრივი პენსიები, რომლებიც გაიცემა, როგორც საპენსიო ასაკის მიღწევამდე, ისე საპენსიო ასაკის დადგომის შემდეგ, პირებზე, რომლებიც აგრძელებენ მუშაობას, მაგრამ არასრულ სამუშაო განაკვეთზე; შემწეობები ხანდაზმულების მოვლაზე, სხვა პერიოდული და ერთდროული შემწეობები;

 გ) ნატურალური ფორმით გასაწევი დახმარებების ხარჯებს, როგორიცაა: საცხოვრებლით უზრუნველყოფა და კვება ხანდაზმულებისათვის, რომლებიც ცხოვრობენ ან სპეციალიზირებულ დაწესებულებებში ან ოჯახთან ერთად; დახმარების აღმოჩენა ყოველდღიურ საქმიანობაში (ტრანსპორტით მომსახურება, საშიანაო საქმეების მოგვარება); შემწეობები ხანდაზმულთა მომვლელებისათვის; სხვადასხვა სახის მომსახურებისა და საქონლის მიწოდება ხანდაზმულთათვის, მათი საზოგადოებრივ ცხოვრებაში ჩართვის მიზნით;

 დ) ომის მონაწილეთა და სახელმწიფო მოხელეთა საპენსიო უზრუნველყოფის ხარჯებს;

 ე) აღნიშნულ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

  2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 პენსიაზე ვადამდე გასვლასთან დაკავშირებულ შემწეობებს, პირებისათვის, რომლებიც პენსიაზე საპენსიო ასაკის დადგომამდე გავიდნენ შრომისუუნარობის გამო (71012) ან უმუშევრობის გამო (7105)

 7103 მარჩენალდაკარგულ პირთა სოციალური დაცვა

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) სოციალური დაცვის უზრუნველყოფის ხარჯები, როგორც ფულადი, ისე ნატურალური ფორმით გაწეული დახმარების სახით, პირებისათვის, რომლებიც იმყოფებოდნენ სხვის კმაყოფაზე და დაკარგეს მარჩენალი (მეუღლეები, ყოფილი მეუღლეები, შვილები, შვილიშვილები, მშობლები ან სხვა ნათესავები). სოციალური დაცვის აღნიშნული პროგრამების ადმინისტრირების ხარჯების ჩათვლით;

 ბ) ფულად შემწეობებს, როგორიცაა: პენსიები, მარჩენალის დაკარგვის შემთხვევაში; მარჩენალის გარდაცვალებასთან დაკავშირებული დახმარებები; სხვა მსგავსი პერიოდული თუ ერთდროული შემწეობები მარჩენალდაკარგული პირებისათვის;

 გ) დახმარებებს ნატურალური ფორმით, როგორიცაა: გარდაცვლილის დაკრძალვასთან დაკავშირებული დახმარება, სხვადასხვა სახის მომსახურებისა და საქონლის მიწოდება მარჩენალდაკარგული პირებისათვის, მათი საზოგადოებრივ ცხოვრებაში ჩართვის მიზნით;

 დ) აღნიშნულ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

 

 

 

 7104 ოჯახებისა და ბავშვების სოციალური დაცვა

 

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) დაბალშემოსავლიანი ოჯახების სოციალურ დახმარებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს, აგრეთვე, სიღარიბის ზღვარს ქვემოთ მყოფი ოჯახებისა და პირების სოციალურ დაცვასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

 ბ) როგორც ფულადი, ისე ნატურალური ფორმით სოციალური დახმარებების უზრუნველყოფა ისეთი ოჯახებისთვის, სადაც ცხოვრობენ სხვის კმაყოფაზე მყოფი ან სხვისი მეურვების ქვეშ მყოფი ბავშვები. აღნიშნულ სფეროში გაწეული ადმინისტრაციული ხარჯების ჩათვლით;

 გ) ფულად შემწეობებს, როგორიცაა: ფულადი დახმარებები ბავშვის გაჩენაზე; ანაზღაურებადი შვებულებები, სხვა პერიოდული თუ ერთჯერადი დახმარებები ბავშვებისა და ოჯახების მხარდასაჭერად და მათი სხვადასხვა საჭიროებების დასაკმაყოფილებლად (მაგალითად, ისეთი ოჯახების დახმარება, სადაც ერთი მშობელია ან სადაც ცხოვრობენ ფიზიკური ან გონებრივი ნაკლის მქონე ბავშვები);

 დ) დახმარებები ნატურალური ფორმით, როგორიცაა: სკოლამდელი ასაკის ბავშვების მთელი დღის, ან დღის გარკვეული ნაწილის განმავლობაში უზრუნველყოფა თავშესაფრებითა და კვებით; ბავშვების მომვლელით უზრუნველყოფის ხარჯები; ინტერნატების და იმ ოჯახების ფინანსური დახმარებები, რომელთაც იშვილეს ბავშვები. სოციალური დაცვის მიზნით გარკვეული სახის საქონლისა და მომსახურების მიწოდება საცხოვრებელ ადგილზე ბავშვებისთვის ან მათზე პასუხისმგებელი პირებისათვის; (საბავშვო ბანაკები და გასართობი ცენტრები);

 ე) აღნიშნულ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

  2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

ოჯახების დაგეგმვის მომსახურებას (7074)

 7105 უმუშევართა სოციალური დაცვა

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) უმუშევართათვის როგორც ფულადი, ისე ნატურალური ფორმით გაწეულ დახმარებებს, აღნიშნულ სფეროში განსახორციელებელი პროგრამების ადმინისტრაციული ხარჯების ჩათვლით;

 ბ) ფულად შემწეობებს, როგორიცაა: სრული ან ნაწილობრივი დახმარება უმუშევართათვის; შემწეობები დაკავშირებული პენსიაზე ვადამდელ გასვლასთან, არასაპენსიო ასაკის პირებისათვის, რომლებიც მოყვნენ შტატების შემცირებაში ან უბრალოდ დაკარგეს სამსახური საერთო ეკონომიკური მდგომარეობის გაურესების საფუძველზე; მიზნობრივი შემწეობები მომუშავეთა ამა თუ იმ ჯგუფებისათვის, რომლებიც ჩართულნი არიან პროფესიული გადამზადების პროგრამებში; კომპენსაციები შტატების შემცირების შედეგად სამსახურიდან დათხოვნის შემთხვევაში; სხვა პერიოდული ან ერთჯერადი დახმარებები უმუშევართათვის, რომლებსაც ხანგრძლივი დროის მანძილზე არ გააჩნიათ სამსახური;

 გ) დახმარებებს ნატურალური ფორმით, როგორიცაა: პროფესიული სწავლების უზრუნველყოფა უმუშევართათვის ან იმ პირების გადამზადება, ვისაც ემუქრება სამსახურის დაკარგვა; უმუშევრებისა და მათი ოჯახების თავშესაფრებით, კვების პროდუქტებით და ტანსაცმლით უზრუნველყოფის ხარჯებს;

 დ) აღნიშნულ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

 2. აღნიშნული მუხლი არ მოიცავს:

 საერთო პროგრამებისა და გეგმების ხარჯებს, რომლებიც მიმართულია სამუშაო ძალის მობილურობის ამაღლებისკენ, უმუშევრობის შემცირებისა და დასაქმების ხელშეწყობისთვის განსაკუთრებით იმ ჯგუფებისთვის, სადაც მაღალია უმუშევრობა (70412); ფულადი ან ნატურალური ფორმით უმუშევართათვის გაწეული დახმარებები, რომელთაც მიაღწიეს საპენსიო ასაკს (7102).

 7106 საცხოვრებლით უზრუნველყოფა

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) სოციალური დაცვის ფულადი ან ნატურალური ფორმით უზრუნველყოფის, ისეთ ხარჯებს, როგორიცაა სოციალურად დაუცველი საოჯახო მეურნეობების საბინაო ხარჯების ანაზღაურება (აღნიშნული შეღავათის მისაღებად ოჯახებმა მონაწილეობა უნდა მიიღონ შემოწმებაში, რომელიც განსაზღვრავს ასეთი შეღავათის გაცემის აუცილებლობას);

 ბ) დახმარებები ნატურალური ფორმით, როგორიცაა: დროებითი ან გრძელვადიანი გადახდებით უზრუნველყოფა, რომლებიც დაკავშირებულია ბინის დაქირავებასთან, ბინათმფლობელთა მიმდინარე ხარჯებთან, ნაწილობრივი კომპენსაციის მიზნით (ძირითადი თანხისა და პროცენტის დაფარვა); იაფი ან საზოგადოებრივი სახის საცხოვრებლით, თავშესაფრით უზრუნველყოფა;

 გ) აღნიშნულ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

 7107 სოციალური გაუცხოების საკითხები, რომლებიც არ ექვემდებარება

 კლასიფიცირებას

 

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) სოციალური დაცვის მიზნით ფულადი ან ნატურალური ფორმით გაწეულ დახმარებას პირებისათვის, რომლებიც განიცდიან სოციალურ გაუცხოებას ან ემუქრებათ ასეთი საფრთხე (ღარიბები, დაბალშემოსავლიანი პირები, იმიგრანტები, ლტოლვილები, ნარკომანები და ალკოჰოლის მომხმარებლები, ძალადობის მსხვერპლნი და ა.შ.), ამ სფეროში გაწეული ადმინისტრაციული ხარჯების ჩათვლით;

 ბ) აღნიშნული კატეგორიის პირებისთვის ფულად შემწეობებს, როგორიცაა: შემწეობები ღარიბთათვის და სხვა ფულადი დახმარებები ამ კატეგორიის სოციალურად დაუცველი პირებისათვის, მათი მძიმე მატერიალური ყოფის შემსუბუქების მიზნით;

 გ) ნატურალური ფორმით გაწეულ დახმარებებს, როგორიცაა: ღარიბებისა და სოციალური გაუცხოების საფრთხის ქვეშ მყოფი პირების დროებითი და ხანგრძლივი პერიოდის თავშესაფრებითა და საკვებით უზრუნველყოფა; ალკოჰოლიზმით დაავადებულთა და ნარკომანთა სამედიცინო რეაბილიტაციის ხარჯებს; აგრეთვე ამ კატეგორიის პირებისათვის ისეთი საქონლითა და მომსახურებით უზრუნველყოფის ხარჯებს, როგორიცაა: იურიდული კონსულტაციები, თავშესაფრები დღის საათებში, კვების პროდუქტები, ტანსაცმელი, საწვავი და სხვა;

 დ) აღნიშნულ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

 7108 გამოყენებითი კვლევები სოციალური დაცვის სფეროში

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) სოციალური დაცვის სფეროში გამოყენებითი და ექსპერიმენტული სამეცნიერო გამოკვლევების განმახორციელებელი სახელმწიფო დაწესებულებების ხარჯებს;

 ბ) გრანტებსა და სუბსიდიებს სოციალური დაცვის სფეროში გამოყენებითი და ექსპერიმენტული სამეცნიერო კვლევების ჩატარების ხელშესაწყობად, რომლებსაც ახორციელებენ ორგანიზაციები, სამეცნიერო-კვლევითი ინსტიტუტები და უნივერსიტეტები;

 გ) აღნიშნულ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

 7109 სხვა არკლასიფიცირებული საქმიანობა სოციალური დაცვის სფეროში

 1. აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

 ა) სხვა დანარჩენ ხარჯებს, რომლებიც არ კლასიფიცირდება სოციალური დაცვის სფეროს სხვა მუხლებში. ასეთია: სოციალური დაცვის საერთო პოლიტიკის, პროგრამებისა და გეგმების შემუშავების, ადმინისტრირებისა და კოორდინირების ხარჯები, აღნიშნულ სფეროში საკანონმდებლო ბაზისა და შესაბამისი სტანდარტების მომზადების და დანერგვის ხარჯები;

 ბ) სოციალური დაცვის სფეროში საერთო ხასიათის ინფორმაციის და ტექნიკური დოკუმენტაციის მომზადების, სტატისტიკური მონაცემების შეგროვებისა და გავრცელების ხარჯებს;

 გ) ფულადი ან ნატურალური ფორმით გაწეულ დახმარებებს მიწისძვრით, ხანძრით, წყალდიდობითა და სხვა ბუნებრივი კატასტროფების შედეგად დაზარალებულთათვის; პროდუქტების, მოწყობილობებისა და სხვა რესურსების შეძენისა და მარაგების შექმნის ხარჯებს, მათი საგანგებო სიტუაციებში გამოყენების მიზნით;

 დ) აღნიშნულ სფეროსთან დაკავშირებულ დაზღვევის ხარჯებს.

 

დანართი №13

 

ხარჯების ეკონომიკური კლასიფიკაცია

ხარჯების ეკონომიკური კლასიფიკაცია წარმოადგენს საქართველოს ყველა დონის ბიუჯეტების ხარჯების ფინანსური ოპერაციების დაჯგუფებას ეკონომიკური შინაარსის მიხედვით.

ცხრილში მოცემულია ხარჯების ეკონომიკური კლასიფიკაციის მუხლები:

ხარჯები	2
შრომის ანაზღაურება	21
ხელფასები	211
ხელფასები ფულადი ფორმით	2111
თანამდებობრივი სარგო	21111
წოდებრივი სარგო	21112
პრემია	21113
დანამატი	21114
ჰონორარი	21115
კომპენსაცია	21116
ხელფასები სასაქონლო ფორმით	2112
სოციალური შენატანები	212
ფაქტიურად განხორციელებული სოციალური შენატანები	2121
პირობითად განხორციელებული სოციალური შენატანები	2122
საქონელი და მომსახურება	22
შტატგარეშე მომუშავეთა ანაზღაურება	221
მივლინებები	222
ოფისის ხარჯები	223
წარმომადგენლობითი ხარჯები	224
კვების ხარჯები	225
სამედიცინო ხარჯები	226
რბილი ინვენტარის, უნიფორმისა და პირადი ჰიგიენის საგნების  შეძენის ხარჯები	227
ტრანსპორტისა და ტექნიკის ექსპლუატაციისა და  მოვლა-შენახვის ხარჯები	228
სამხედრო ტექნიკისა და ტყვია-წამლის შეძენის ხარჯები	229
სხვა დანარჩენი საქონელი და მომსახურება	2210
ძირითადი კაპიტალის მოხმარება*	23
პროცენტი	24
საგარეო ვალზე	241
ორმხრივ კრედიტორებზე	2411
მრავალმხრივ კრედიტორებზე	2412
კომერციულ ორგანიზაციებზე	2413
სხვა საგარეო ვალზე	2414
საშინაო ვალზე გარდა სახელმწიფო ერთეულებისა	242
სახელმწიფო ერთეულებიდან აღებულ საშინაო ვალზე	243
სუბსიდიები	25
გრანტები	26
უცხო სახელმწიფოთა მთავრობებს	261
მიმდინარე	2611
კაპიტალური	2612
საერთაშორისო ორგანიზაციებს	262
მიმდინარე	2621
კაპიტალური	2622
სხვა დონის სახელმწიფო ერთეულებს	263
მიმდინარე	2631
კაპიტალური	2632
სოციალური უზრუნველყოფა	27
სოციალური დაზღვევა	271
ფულადი ფორმით	2711
სასაქონლო ფორმით	2712
სოციალური დახმარება	272
ფულადი ფორმით	2721
სასაქონლო ფორმით	2722
დამქირავებლის მიერ გაწეული სოციალური დახმარება	273
ფულადი ფორმით	2731
სასაქონლო ფორმით	2732
სხვა ხარჯები	28
ქონებასთან დაკავშირებული ხარჯები, გარდა პროცენტისა	281
დივიდენდები	2811
კვაზი-კორპორაციების შემოსავლიდან ამოღებული თანხები	2812
ქონებასთან დაკავშირებული ხარჯები, რომლებიც სადაზღვევო  პოლისის მფლობელებზე ვრცელდება	2813
რენტა	2814
სხვადასხვა ხარჯები	282
მიმდინარე	2821
კაპიტალური	2822

ხარჯების ეკონომიკური კლასიფიკაცია

მეთოდური განმარტებები

ხ ა რ ჯ ე ბ ი (2)

წინამდებარე კლასიფიკაციის მიხედვით ხარჯები იყოფა 8 ძირითად ჯგუფად, კერძოდ: შრომის ანაზღაურება, საქონელი და მომსახურება, ძირითადი კაპიტალის მოხმარება, პროცენტი, სუბსიდიები, გრანტები, სოციალური უზრუნველყოფა და სხვა ხარჯები.

შენიშვნა: საკუთარი სახსრებით კაპიტალის ფორმირებასთან დაკავშირებული ყველა სახის ხარჯი განიხილება არაფინანსური აქტივების შეძენად.

შრომის ანაზღაურება (21)

შრომის ანაზღაურება გულისხმობს დამქირავებლის მიერ დაქირავებულისათვის საანგარიშო პერიოდის განმავლობაში შესრულებული სამუშაოს ღირებულების ასანაზღაურებლად ფულადი ან სასაქონლო ფორმით გაცემულ კომპენსაციებს. შრომის ანაზღაურება მოიცავს ხელფასებს (როგორც ფულადი, ისე სასაქონლო ფორმით) (211) და სოციალურ შენატანებს (212).

შრომის ანაზღაურება (21) არ ითვალისწინებს კონტრაქტორების, თვითდასაქმებული პირების თუ სხვა სახის მომუშავეთათვის გადახდილ თანხებს, რომლებიც სახელმწიფო ერთეულის საშტატო რიცხოვნობაში არ შედიან. ნებისმიერი ამგვარი გადახდა აისახება როგორც საქონელი და მომსახურება (22).

ხელფასები (211)

ხელფასები გულისხმობს შესრულებული სამუშაოს საზღაურს ფულადი ან სასაქონლო ფორმით, აგრეთვე კუთვნილი შვებულების საზღაურს.

ხელფასი ფულადი ფორმით (2111).

აღნიშნული კატეგორია მოიცავს ყველა სახის ფულად ანაზღაურებას.

თანამდებობრივი სარგო (21111)

აღნიშნულ კატეგორიაში ერთიანდება ნომინალური თვიური ხელფასის ოდენობა, რომელიც დადგენილია მუშაკისათვის მისი დაკავებული თანამდებობის შესაბამისად. სარგო წესდება საშტატო განრიგისა და თანამდებობრივი კატეგორიის, შკალის შესაბამისად. აგრეთვე, კუთვნილი შვებულების საზღაურს.

წოდებრივი სარგო (21112)

აღინიშნული კატეგორია მოიცავს მინიჭებული წოდებისათვის დადგენილ სარგოს.

პრემია (21113)

აღნიშნული კატეგორია მოიცავს ყველა სახის ფულად წახალისებას, გარდა სხვა ხარჯებში ასახული სახელმწიფო ჯილდოებზე დაწესებული ერთდროული ფულადი პრემიებისა.

დანამატი (21114)

აღნიშნული კატეგორია მოიცავს არასამუშაო საათებში, ღამის ცვლაში, სადღესასწაულო და დასვენების დღეებში მუშაობისათვის განკუთვნილ დამატებით საზღაურს და კანონმდებლობით გათვალისწინებულ ნებისმიერ სხვა დანამატს.

ჰონორარი (21115)

აღნიშნული კატეგორია მოიცავს ფულად ანაზღაურებას, რომელსაც უხდიან ლიტერატურული და მუსიკალური ნაწარმოებების, მეცნიერული ნაშრომებისა და გამოგონებების ავტორებს ნაწარმოებების პუბლიკაციისა და გამოყენებისათვის და სხვა, გარდა სხვა ხარჯებში და სოციალურ უზრუნველყოფაში ასახული კომპენსაციებისა.

კომპენსაცია (21116)

აღნიშნული კატეგორია მოიცავს დაქირავებულისათვის ნორმატიული აქტით განსაზღვრულ ყველა სახის ფულად კომპენსაციას, გარდა სოციალური უზრუნველყოფის (27) მუხლით გათვალისწინებული კომპენსაციებისა.

ხელფასი სასაქონლო ფორმით (2112).

აღნიშნული კატეგორია მოიცავს ხელფასი ფულადი ფორმით (2111) კატეგორიაში წარმოდგენილ ყველა გასაცემელსა და საზღაურს სასაქონლო ფორმით.

სოციალური შენატანები (212)*

სოციალური შენატანები მოიცავს:

 ფაქტიურად განხორციელებულ სოციალურ შენატანებს (2121);

პირობითად განხორციელებულ სოციალურ შენატანებს (2122).

შენიშვნა: აღნიშნული გამოიყენება მხოლოდ სადაზღვევო სქემის არსებობისას

საქონელი და მომსახურება (22) *

* შენიშვნა: სხვა მატერიალური მარაგების შეძენაზე გაწეული საკასო ხარჯი (გარდა იმ შემთხვევებისა, როდესაც მატერიალური მარაგების შეძენა ეკონომიკური კლასიფიკაციით გათვალისწინებულ სხვა ხარჯვით კატეგორიებში აღირიცხება) საქონლისა და მომსახურების შესყიდვად განიხილება და აღრიცხვაში არაფინანსურ აქტივებში აისახება. სხვა მატერიალური მარაგების ფაქტიური გამოყენების შემთხვევაში ისინი ფაქტიურ ხარჯებში ჩამოიწერება, რაც თავის მხრივ საქონლისა და მომსახურების გამოყენებად განიხილება.

 

შტატგარეშე მომუშავეთა ანაზღაურება (221)

აღნიშნული კატეგორია მოიცავს ხელშეკრულებით დაქირავებულ შტატგარეშე მომუშავეთათვის ფულადი ან სასაქონლო ფორმით გაცემულ კომპენსაციას.

მივლინებები (222)

აღნიშნული კატეგორია მოიცავს:

1. მივლინების დროს მგზავრობის, საცხოვრებელი ადგილის, დღიური ნორმის და მივლინებასთან დაკავშირებული კავშირგაბმულობის ხარჯებს;

2. მივლინების დროს წარმომადგენლობით ხარჯებს;

2. მივლინებული მუშაკის სავალდებულო დაზღვევის ხარჯებს;

3. ქვეყნის გარეთ მივლინებისათვის პასპორტის ღირებულებისა და სხვა დოკუმენტების გაფორმებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

ოფისის ხარჯები (223)

აღნიშნული კატეგორია მოიცავს:

1. საკანცელარიო საქონლის, საწერ-სახაზავი ქაღალდისა და ანალოგიური მასალების, საბუღალტრო ბლანკებისა და საკანცელარიო წიგნების, ოფისისათვის ნორმატიული აქტების, საცნობარო და სპეციალური ლიტერატურის, ჟურნალ-გაზეთების, ბიულეტენების და სხვათა შეძენის და ამავე მიზნებთან დაკავშირებულ საგამომცემლო-სასტამბო (არაძირითადი საქმიანობის) ხარჯებს;

2. საოფისე ტექნიკის, ინვენტარის (სამზარეულო ინვენტარის ჩათვლით) და მოწყობილობების შეძენისა და მათი დამონტაჟების ხარჯებს. აღნიშნული მოიცავს დანახარჯებს მცირეფასიან და ხანგრძლივი მოხმარების საგნებზე, რომელთაც გააჩნიათ რეგულარული გამოყენების ხასიათი და მათი მოცულობა მანქანა-დანადგარების შეძენისას გაწეულ ხარჯებთან შედარებით მცირეა;

3. ოფისისათვის სანიტარული საგნების და საჭირო მასალების შეძენის ხარჯებს, აგრეთვე, რეცხვისა და ქიმწმენდის ხარჯებს;

4. შენობა-ნაგებობების და მოწყობილობების მიმდინარე რემონტის ხარჯებს; კერძოდ, ძირითადი აქტივების სამუშაო მდგომარეობაში შენახვისა და დაზიანების შემთხვევაში შეკეთების მიზნით გაწეულ ხარჯებს, რომელიც არ ზრდის მათ ღირებულებას. მიმდინარე შეკეთება და მოვლა-შენახვა წარმოადგენენ ისეთ ღონისძიებებს, რომელთა პერიოდული განხორციელებაც ევალებათ აქტივების მფლობელებს ან მომხმარებლებს, რათა შესაძლებელი იყოს ამ აქტივების გამოყენება მათთვის განსაზღვრული სასიცოცხლო ციკლის განმავლობაში და ისინი არ ცვლიან აქტივების საექსპლუატაციო თვისებებს, უბრალოდ ინახავენ მუშა მდგომარეობაში ან დაზიანების შემთხვევაში აღადგენენ მათ საწყის მდგომარეობას.

5. კავშირგაბმულობის ხარჯებს: შიდასაქალაქო, საქალაქთაშორისო და მობილური ტელეფონით, სპეციალური კავშირებით და კავშირგაბმულობის სხვა საშუალებებით სარგებლობისათვის, ყოველგვარი საფოსტო, მათ შორის ამანათების, დეპეშების, რადიოგრამების, ფულადი და სხვა სახის გზავნილების ხარჯები, აგრეთვე ხარჯები რადიოთი, ფაქსით და ინტერნეტით აგრეთვე, კავშირგაბმულობის არხების სარგებლობისათვის;

6. ელექტროენერგიის, წყლის, გათბობის, ბუნებრივი და თხევადი აირის ხარჯებს; აგრეთვე, აღნიშნულთან დაკავშირებით გაყვანილობებისა და დანადგარების შენახვისა და მათი მიმდინარე შეკეთების ხარჯებს; კანალიზაციისა და ასინილიზაციის, გათბობის მიზნით საწვავისა და სხვა ნედლეულის შეძენის ხარჯებს;

7. შენობა-ნაგებობების და მათი მიმდებარე ტერიტორიების მოვლა-დასუფთავების ხარჯებს, თუ აღნიშული დაკავშირებული არ არის შენობა-ნაგებობების მშენებლობასთან;

8. სამსახურებრივ მოვალეობასთან დაკავშირებული ბინით სარგებლობის კომუნალურ ხარჯებს.

წარმომადგენლობითი ხარჯები (224)

აღნიშნული კატეგორია მოიცავს:

1. მიღებების, წვეულებებისა და ღონისძიებებისათვის (პრეზენტაციები, ოფიციალური სადილები და ა.შ.), მათ შორის პროტოკოლით გათვალისწინებულ ხარჯებს;

2. საექსკურსიო და კულტურულ-სანახაობითი ღონისძიებების ხარჯებს;

3. სუვენირების შეძენის ხარჯებს;

4. სტუმრების მომსახურების უზრუნველყოფის ხარჯებს, მათ შორის:

ა) საკონსულო მომსახურების (ვიზების გაფორმება, გაგრძელება) ხარჯებს;

ბ) აეროპორტში დახვედრისა და გაცილების (“ვიპ”-ის დარბაზის მომსახურება) ხარჯებს;

გ) სატრანსპორტო მომსახურებისა და მგზავრობის ხარჯებს;

დ) სასტუმროს მომსახურების (ადგილების დაჯავშნა, ცხოვრების ღირებულება და სხვა) ხარჯებს;

5. მაჟორიტარ დეპუტატთა ბიუროს ხარჯებს.

კვების ხარჯები (225)

აღნიშნული კატეგორია მოიცავს:

1. ბაგა-ბაღებში, საბავშო სახლებში, საგანმანათლებლო და სხვა დაწესებულებებში კვებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

2. სასჯელაღსრულების დაწესებულებებში, წინასწარი დაკავების იზოლატორებსა და სამედიცინო დაწესებულებებში კვებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

3. შრომის მავნე პირობებში სამუშაოებისათვის, მაღალმთიან და ძნელადმისადგომ ადგილებში მომუშავეთა სპეციალურ კვებასთან დაკავშირებლ ხარჯებს;

4. დონორების (სისხლის გამღებთა) კვების ხარჯებს;

5. სპორტული შეკრებებისა და შეჯიბრებების მონაწილეთა კვების ხარჯებს;

6. სამსახურებრივი ძაღლების, ცხენებისა და საცდელი ცხოველების კვების ხარჯებს;

7. ნორმატიული აქტით განსაზღვრულ სამხედრო მოსამსახურეთა და პოლიციელთა სასურსათო ულუფას.

სამედიცინო ხარჯები (226)

აღნიშნული კატეგორია მოიცავს:

1. მედიკამენტების, აგრეთვე სამედიცინო დანიშნულების სამკურნალო მინერალური წყლების, ვიტამინების, ვაქცინების, შრატების, ჟანგბადის, სამედიცინო სადეზინფექციო საშუალებების და ანალოგიური სახის საქონლის შეძენის ხარჯებს;

2. ლაბორატორია/კაბინეტებისათვის სამედიცინო დანიშნულების მასალების შეძენის ხარჯებს;

3. სისხლისა და პლაზმის შეძენის ხარჯებს;

4. სამედიცინო ინსტრუმენტების (მათ შორის ოპტიკური საშუალებების) შეძენის ხარჯებს;

5. სამედიცინო დეზინფექცია-დერატიზაციის ხარჯებს;

6. საერთო ხასიათის სამედიცინო მომსახურებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს (შემოწმება ან/და მკურნალობა), რაც უკავშირდება დაქირავებულის სამუშაოს.

რბილი ინვენტარისა და უნიფორმის შეძენის და პირად ჰიგიენასთან დაკავშირებული ხარჯები (227)

აღნიშნული კატეგორია მოიცავს:

1. ტანსაცმლის, ფეხსაცმლის, თეთრეულის შეძენის და შენახვის ხარჯებს;

2. პირად ჰიგიენასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

3. სამხედრო მოსამსახურეთა უნიფიცირებული ფორმის, სპორტული უნიფორმის და შესაბამისი სპეციალური აღჭურვილობების შეძენის და შენახვის ხარჯებს;

4. ლეიბის, საბნის, ბალიშის, ლოგინის თეთრეულის, ხალიჩების, ფარდაგის, გზამკვლევი საფენის, ფარდების და სხვა ანალოგიური საქონლის შეძენის, შეკერვის და გადაკეთების ხარჯებს.

ტრანსპორტისა და ტექნიკის ექსპლუატაციისა და მოვლა-შენახვის ხარჯები (228)

აღნიშნული კატეგორია მოიცავს:

1. ტრანსპორტისა და ტექნიკის ექსპლოატაციის და მოვლა-შენახვის, მათი საწვავ-საპოხი მასალების შეძენის, მიმდინარე რემონტის, სათადარიგო ნაწილების და მცირეფასიანი ინსტრუმენტებისა და ხელსაწყოების შეძენის ხარჯებს;

2. ტრანსპორტის დაქირავების (გადაზიდვის და გადაყვანის) ხარჯებს.

სამხედრო ტექნიკისა და ტყვია-წამლის შეძენის ხარჯები (229)

აღნიშნული კატეგორია მოიცავს სამხედრო უწყებების მიერ იარაღის (მაგალითად რაკეტები, ჭურვები) და ამ იარაღის ამოქმედებისათვის საჭირო ტექნიკური აღჭურვილობის (მაგ: რაკეტის გასაშვები საშუალება, საბრძოლო გემები, წყალქვეშა ნავები, ტანკები, თვითმფრინავები), შეიარაღებული სატრანსპორტო საშუალებისა და ტყვია-წამლის შეძენის ხარჯებს. ამასთან, პოლიციისა და შინაგანი უსაფრთხოების სამსახურების მიერ მსგავსი სახის აღჭურვილობების (გარდა, ტყვია-წამლისა) შესაძენად გაწეული ხარჯები აღირიცხება, როგორც ძირითადი აქტივების შეძენა;

სხვა დანარჩენი საქონელი და მომსახურება (2210) *

შენიშვნა: აღნიშნული მუხლი მოიცავს ყველა იმ ხარჯს, რომელიც არ არის კლასიფიცირებული საქონლისა და მომსახურების სხვა მუხლებში

აღნიშნული კატეგორია მოიცავს:

1. აქტივების გასვლის შემთხვევაში საკუთრების გადაცემასთან დაკავშირებულ ხარჯებს (შემფასებელთა, აუქციონერთა და დილერების მომსახურებისათვის გაწეულ ხარჯებს და სხვა);

2. აღლუმებთან, სასწავლო და სამხედრო წვრთნებთან და მანევრებთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

3. ბანკის მომსახურების ხარჯებს;

4. გამოფენების მოწყობასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

5. ეროვნული ვალუტის მონეტისა და ბანკნოტების დამზადებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს; ამასთან, მონეტების და ბანკნოტების მიმოქცევაში გაშვება არის ფინანსური ოპერაცია, რომელიც არ არის დაკავშირებული არც შემოსავლებთან და არც ხარჯებთან;

6. ექსტრადაციისა და ბადრაგირების ხარჯებს;

7. ექსპერტიზის, მათ შორის შემოწმებისა და ექსპერტიზის ჩატარების მიზნით შეძენილი საქონლის ხარჯებს;

8. კვლევებისა და განვითარების და სხვა მსგავსი ღონისძიების დაფინანსების მიზნით გაწულ ხარჯებს;

9. მისაღები გამოცდების საორგანიზაციო ხარჯებს;

10. კადრების მომზადებასთან, გადამზადებასთან, კვალიფიკაციის ამაღლებასა და სტაჟირებასთან დაკავშირებული ხარჯებს;

11. ორდენების, სიგელების, სუვენირების (გარდა წარმომადგენლობითი ხარჯების მუხლით გათვალისწინებული სუვენირების ხარჯებისა), მედლების და სხვა ფასიანი საჩუქრების შეძენასა და გაცემასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

12. რეკლამის ხარჯებს;

13. საგასტროლო ხარჯებს;

14. საველე პირობებში შესრულებული სამუშოების ხარჯებს;

15. სამგზავრო ბილეთების შესყიდვის ხარჯებს;

16. სამეცნიერო ხარჯებს, მათ შორის: საცდელი მაკეტებისა და ლაბორატორიული სტანდარტების, რეაქტივების, ქიმიკატების, ქაღალდების, ჭურჭლის, მედიკამენტების და სამეცნიერო მიზნით სხვა საქონლის შეძენას; აგრეთვე, სამეცნიერო შრომების და გრიფირებული სახელმძღვანელოების გამოცემის, რუქების, სქემების, დიაგრამების, ესკიზების, მაკეტების და სხვა მცირეფასიანი სამეცნიერო ხასიათის საგნების შეძენის ხარჯებს;

17. სასწავლო-სამეცნიერო მიზნით ცხოველების შეძენისა და შენახვის ხარჯებს (გარდა, მათი კვებისა);

18. სამხედრო წვრთნებთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

19.სარესტავრაციო და საკონსერვაციო ხარჯებს;

20. სასწავლო და საწარმოო პრაქტიკასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

21. სასწავლო მიზნით საჭირო ნივთების და მასალების, სასწავლო-მეთოდური ლიტერატურისა და სასწავლო პროგრამების მასალების, სასწავლო-მეთოდური ლიტერატურისა და სასწავლო პროგრამების საგამოცდო და სასტამბო, ბლანკების, მოწმობების, დიპლომების, სასკოლო ჟურნალების, სტუდენტთა ბილეთების, ჩათვლის წიგნაკების და სხვა სასწავლო დოკუმენტების შეძენის ხარჯებს;

22. „სახელმწიფო საიდუმლოების შესახებ” საქართველოს კანონით გათვალისწინებული ღონისძიებების ხარჯებს;

23. სახელშეკრულებო წესით შესრულებული სამუშაოების ხარჯებს, რომლებიც არ არის კლასიფიცირებული საქონლისა და მომსახურების სხვა მუხლებში;

24. სესიების, კონფერენციების, ყრილობების, სემინარების ორგანიზაციის და ექსპედიციების ხარჯებს;

25. სტანდარტიზაციასთან და სერთიფიკაციასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

26. საკონსულტაციო მომსახურება;

27. ტენდერის ხარჯებს;

28. ტექნიკურ და შრომის უსაფრთხოების დაცვასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

29. შენობა-ნაგებობების დაცვისა და სახანძრო დაცვის მომსახურების ხარჯებს;

30. შენობის პასპორტიზაციასთან და ძირითადი საშუალებების ტექნიკურ ინვენტარიზაციასთან დაკავშირებულ ხარჯებს;

31. ძეგლებისა და მემორიალების შენახვის ხარჯებს. აგრეთვე, სასაფლაოების მოწყობისა და მოვლის ხარჯებს;

32. წარმოებული აქტივების (ძირითადი აქტივების და ფასეულობების) იჯარასა და ქირასთან დაკავშირებულ ხარჯებს*.

ამასთან, არამატერიალური და არაწარმოებადი აქტივების იჯარასთან დაკავშირებული ხარჯები კლასიფიცირდება როგორც რენტა და აღირიცხება ქონებასთან დაკავშირებული ხარჯების, გარდა პროცენტისა (282) კატეგორიაში.

* შენიშვნა: იმ შემთხვევაში, თუ ვერ ხერხდება სამსახურებრივ მოვალეობასთან დაკავშირებული ბინით სარგებლობისათვის გადასახდელი კომუნალური ხარჯების და ბინის დაქირავების ხარჯების ერთმანეთისაგან გამიჯვნა, მაშინ ხარჯი მთლიანად მიიმართება იმ ხარჯვით კატეგორიაში, რომლის წილიც მეტია.

ძირითადი კაპიტალის მოხმარება (23) *

ძირითადი კაპიტალის მოხმარება წარმოადგენს საანგარიშო პერიოდის განმავლობაში, ფიზიკური ცვეთის, ბუნებრივი დაძველებისა და ჩვეულებრივი შემთხვევითი დაზიანების შედეგად, სახელმწიფო ერთეულის მფლობელობაში არსებული და მის მიერ გამოყენებული ძირითადი აქტივების ღირებულების შემცირებას. მისი ღირებულებითი შეფასება ხორციელდება მოცემული პერიოდის საშუალო ფასებით. ძირითადი კაპიტალის მოხმარება პერსპექტიულ მაჩვენებელს წარმოადგენს და იგი შეიძლება მნიშვნელოვნად განსხვავდებოდეს სახელმწიფოს ფინანსურ ჩანაწერებში ასახული ცვეთის (ამორტიზაციის) სიდიდისაგან, რომელიც ჩვეულებრივ ძირითადი აქტივების საწყისი ღირებულების გამოყენებით დაანგარიშდება.

* შენიშვნა: აღნიშნული მოქმედებს მხოლოდ დარიცხვის მეთოდის დროს

 პროცენტი (24)

პროცენტი წარმოადგენს გადასახდელს, რომელიც გამომდინარეობს ფინანსური მოთხოვნების გარკვეული სახეებიდან, კერძოდ, დეპოზიტებიდან, ფასიანი ქაღალდებიდან (გარდა აქციებისა), სესხებიდან და კრედიტორული დავალიანებიდან. სასესხო ვალდებულებები წარმოიქმნება მაშინ, როდესაც ერთი ერთეული (დებიტორი) სესხს იღებს მეორე ერთეულისაგან (კრედიტორისაგან). პროცენტი წარმოადგენს გადასახდელს, რომელსაც უხდის დებიტორი კრედიტორს, კრედიტორის მიერ უზრუნველყოფილი ეკონომიკური ღირებულების მოხმარებისათვის.

თუ სახელმწიფო ერთეული მოქმედებს როგორც გარანტორი (შემდგომში - „გარანტორი”) სხვა ერთეულების სესხებსა და სხვა საპროცენტო ვალდებულებებზე და იგი ახორციელებს საპროცენტო გადახდებს, აღნიშნული გადახდები არ უნდა კლასიფიცირდეს როგორც პროცენტები მანამ, სანამ გარანტორის მიერ ვალდებულება არ იქნება აღიარებული. თუ გარანტორი არ აღიარებს ვალდებულებას, შესაძლებელია ორი სახის ოპერაცია:

Ö თუ გარანტორი არ მიიღებს მეორე მხარის (სესხის მიმღების) ფინანსურ ვალდებულებას, ან მოსალოდნელია, რომ ეს ვალდებულება ნეორე მხარის მიერ შემდგომში რეალურად არ იქნება დაფარული, ეს ოპერაცია უნდა აისახოს:

a  სუბსიდიების (25) მუხლში, თუკი მეორე მხარე საწარმო ან ორგანიზაციაა;

a გრანტების (26) მუხლში, თუკი მეორე მხარე სხვა დონის სახელმწიფო ერთეულია;

a სხვა ხარჯების (28) მუხლში, თუკი მეორე მხარე საოჯახო მეურნეობაა, ან ასეთი მეურნეობის მომსახურე არამომგებიანი ორგანიზაცია.

Ö თუ გარანტორი მიიღებს მეორე მხარის (სესხის მიმღების) ფინანსურ ვალდებულებას და იგი მეორე მხარის მიერ შემდგომში რეალურად იქნება დაფარული, აღნიშნული ოპერაცია აღირიცხება ფინანსური აქტივების (32) მუხლში.

პროცენტების მუხლი თავის მხრივ მოიცავს პროცენტებს:

Ö საგარეო ვალდებულებებზე (241);

a ორმხრივ კრედიტორებზე (2411);

a მრავალმხრივ კრედიტორებზე (2412);

a კომერციულ ორგანიზაციებზე (2413);

a სხვა საგარეო ვალზე (2414);

Ö საშინაო ვალდებულებებზე, გარდა სახელმწიფო ერთეულებისა (242);

Ö სახელმწიფო ერთეულებიდან აღებულ საშინაო ვალდებულებებზე (243).

სუბსიდიები (25)

სუბსიდიები წარმოადგენს საწარმოებსა და ორგანიზაციებზე სახელმწიფო ერთეულის მიერ მიმდინარე მიზნებისათვის უსასყიდლოდ, დაუბრუნებლად გაცემულ ტრანსფერს. ამ მუხლში არ აღირიცხება იმ საჯარო სამართლის იურიდიული პირებისათვის გადასაცემი თანხები, რომელიც შემდგომ გამოიყენება მოსწავლეთა ვაუჩერული სისტემის დასაფინანსებლად, სტუდენტთა გრანტებისა და სტიპენდიების გასაცემად.

ამ მუხლით აღირიცხება საჯარო სამართლის იურიდიულ პირებსა და სხვა სახელმწიფო არაფინანსურ საწარმოებზე მიმდინარე და საოპერაციო ხარჯების დასაფინანსებლად გადაცემული თანხები. ამასთან, საჯარო სამართლის იურიდიული პირისათვის მიმდინარე და საოპერაციო მიზნებისათვის გადასაცემი სახსრები ეკონომიკური შინაარსის მიხედვით შესაძლებელია გადანაწილდეს შესაბამის მუხლებში. საჯარო სამართლის იურიდიული პირებისათვის გადაცემული კაპიტალური ტრანსფერი, რომელიც ზრდის აღნიშნული საჯარო სამართლის იურიდიული პირის აქტივებს, აღირიცხება არაფინანსურ აქტივებში, ხოლო თუ კაპიტალური ტრანსფერი არ ზრდის მის აქტივებს, მაშინ სხვადასხვა კაპიტალურ ხარჯებში (2822). საწარმოებზე გადაცემული კაპიტალური ტრანსფერი აღირიცხება სხვადასხვა კაპიტალური ხარჯების (2822) მუხლში. უცხოეთიდან მიღებული დაფინანსების წყაროებითა და გრანტებით განსახორციელებელი საინვესტიციო პროექტების ფარგლებში გასაცემი სახსრები აგრეთვე აღირიცხება სუბსიდიის მუხლში, გარდა „სხვა ხარჯებში”, “არაფინანსურ აქტივებსა” და “ფინანსურ ატივებსა და ვალდებულებებში” ასახული სახსრებისა.

სუბსიდია შეიძლება გაიცეს გაწეული ხარჯების კომპენსაციისათვის, წარმოების დონესა და პროდუქციის სარეალიზაციო ფასზე ზემოქმედებისათვის. ამასთან, სუბსიდია ასევე ითვალისწინებს საწარმოების სახელით განხორციელებულ საპროცენტო გადახდებს. საწარმოებისათვის სესხად გაცემული სახსრები აღირიცხება როგორც ფინანსური აქტივები და არა როგორც სუბსიდია.

სუბსიდიების გადახდა ხდება მხოლოდ მწარმოებლებისათვის და არა საბოლოო მომხმარებლებისათვის. სუბსიდიები წარმოადგენს მხოლოდ მიმდინარე და არა კაპიტალურ ტრანსფერებს. სახელმწიფო ერთეულების მიერ საოჯახო მეურნეობებისათვის ან მათი მომსახურე არაკომერციული ორგანიზაციებისათვის გაწეული ტრანსფერები, მათი დანიშნულების მიხედვით კლასიფიცირდება როგორც სოციალური უზრუნველყოფა (27) ან სხვადასხვა ხარჯები (282). სახელმწიფო ერთეულებისათვის გადაცემული ტრანსფერების უმრავლესობა კლასიფიცირდება როგორც გრანტი (26). საწარმოების კაპიტალის ფორმირებისათვის, არაფინანსურ აქტივებზე მიყენებული ზარალის კომპენსაციისათვის, ორი ან მეტი წლის განმავლობაში დაგროვებული საოპერაციო დეფიციტის ასანაზღაურებლად განხორციელებული გადახდები კლასიფიცირდება როგორც სხვადასხვა ხარჯები (282).

 

გრანტები (26) *

შენიშვნა: ამ კლასიფიკაციის მიზნებისთვის გრანტის შინაარსი არ ემთხვევა “გრანტების შესახებ” საქართველოს კანონით გათვალისწინებულ განმარტებას და ამ კლასიფიკაციში გამოყენებული ტერმინი “გრანტი” გამოიყენება მხოლოდ ამ კლასიფიკაციის მიზნებისათვის.

გრანტები წარმოადგენს არასავალდებულო მიმდინარე ან კაპიტალური დანიშნულების ტრანსფერებს ერთი დონის სახელმწიფო ერთეულიდან სხვა დონის სახელმწიფო ერთეულზე ან საერთაშორისო ორგანიზაციაზე. გრანტი კლასიფიცირდება გრანტის მიმღები ერთეულის ტიპის მიხედვით. სხვა დონის სახელმწიფო ერთეულზე გადასაცემი გრანტების მუხლით აღირიცხება ტერიტორიული ერთეულებისათვის გადასაცემი ტრანსფერი. ამასთან, მიზნობრივი და სპეციალური ტრანსფერი შეიძლება აღრიცხულ იქნას როგორც მიმდინარე გრანტების, ასევე კაპიტალური გრანტების მუხლში, ხოლო გამოთანაბრებითი ტრანსფერი მხოლოდ მიმდინარე გრანტების მუხლში, თუმცა აღნიშნულიდან შესაძლებელია კაპიტალური დანიშნულების ხარჯების გაწევაც.

მიმდინარე დანიშნულებით გაცემულ გრანტებს განეკუთვნება ის გრანტები, რომლებიც გამოყოფილია მიმდინარე ხარჯების დასაფარავად და არ არის დაკავშირებული გრანტის მიმღების მიერ აქტივის შეძენასთან. კაპიტალური დანიშნულებით გრანტების გაცემა ითვალისწინებს გრანტის მიმღების მიერ აქტივების შეძენას და შესაძლოა ფულადი სახსრების ტრანსფერსაც მოიცავდეს, რომელიც გრანტის მიმღებმა შეიძლება
გამოიყენოს, ან მოეთხოვებოდეს, რომ გამოიყენოს აქტივისა თუ აქტივების შესაძენად, (მატერიალური მარაგების გარდა), აქტივის ტრანსფერს (მატერიალური მარაგებისა და ფულადი სახსრების გარდა), დებიტორსა და კრედიტორს შორის მიღწეული ორმხრივი შეთანხმების საფუძველზე ვალდებულების გაუქმებას, ან სხვა ერთეულის ვალის აღიარებას. თუკი გრანტის მახასიათებელთან მიმართებაში არსებობს გარკვეული ეჭვი, მაშინ იგი უნდა კლასიფიცირდეს როგორც მიმდინარე გრანტი.

გრანტების მუხლი მოიცავს:

Ö  უცხო სახელმწიფოთა მთავრობებზე გრანტებს (261);

 Ö   მიმდინარე (2611)

 Ö  კაპიტალური (2612)

Ö  საერთაშორისო ორგანიზაციებზე გრანტებს (262);

Ö  მიმდინარე (2621)

Ö  კაპიტალური (2622)

Ö  სხვა დონის სახელმწიფო ერთეულებზე გრანტებს (263).

Ö  მიმდინარე (2631)

Ö  კაპიტალური (2632)

სოციალური უზრუნველყოფა (27)

სოციალური უზრუნველყოფა არის ტრანსფერი ფულადი ან სასაქონლო ფორმით, რომელიც ხორციელდება მთელი მოსახლეობის ან მისი გარკვეული ნაწილის სოციალური რისკებისგან დაცვის მიზნით.

სოციალური უზრუნველყოფის მუხლი თავის მხრივ მოიცავს:

Ö სოციალურ დაზღვევას (271);

Ö სოციალურ დახმარებას (272);

Ö დამქირავებლის მიერ გაწეულ სოციალურ დახმარებას (273).

აღნიშნული კატეგორიები შესაძლებელია მოიცავდეს მსგავსი შინაარსის დახმარებებს (სოციალურ ტრანსფერებს). იმ შემთხვევაში, თუ სოციალური ტრანსფერის მიმღებს წარმოადგენს დასაქმებული, რომელიც თავისი შემოსავლიდან ახორციელებს შენატანებს (სოციალური გადასახადის სახით) და, შესაბამისად, ავტომატურად ხდება სადაზღვევო სქემის მონაწილე, მაშინ აღნიშნული ტრანსფერი წარმოადგენს სოციალურ დაზღვევას, ხოლო ყველა ის სოციალური ტრანსფერი, რომელიც სადაზღვევო სქემაში მონაწილეობის გარეშე გაიცემა ბენეფიციარებზე, განიხილება როგორც სოციალური დახმარება.

იმ შემთხევავაში, თუ შეუძლებელია სოციალური ტრანსფერის კლასიფიცირება სოციალური უზრუნველყოფის რომელიმე კონკრეტული კატეგორიის მიხედვით, მაშინ აღნიშნული ტრანსფერი უნდა მიეკუთვნოს იმ კატეგორიას, რომლის წილიც მეტია გაწეულ ხარჯებში.

სოციალური დაზღვევა (271) *

სოციალური დაზღვევა მოიცავს სოციალური დახმარებების (272) კატეგორიაში გათვალისწინებულ იმ სოციალურ ტრანსფერებს, რომლებიც შეიძლება განხორციელდეს სქემაში მონაწილეობით.

* შენიშვნა: აღნიშნული გამოიყენება მხოლოდ სადაზღვევო სქემის არსებობისას.

სოციალური დახმარება (272)

სოციალური დახმარება მოიცავს: სახელმწიფო პენსიებს, სახელმწიფო კომპენსაციებსა და სახელმწიფო აკადემიურ სტიპენდიებს; ინვალიდთა პენსიებს, დახმარებას უმუშევრობის დროს; ლტოლვილთა და დევნილთა შემწეობებს; ძალადობის მსხვერპლთა და დაზარალებულთა კომპენსაციას; უმწეო მდგომარეობაში მყოფი საოჯახო მეურნეობების სოციალურ დახმარებებს; სიღარიბის ზღვარს ქვემოთ მყოფი მოსახლეობის დახმარებებს; მონეტიზაციის პროგრამით გათვალისწინებულ დახმარებებს; დახმარებას ორსულობაზე, მშობიარობაზე და ბავშვის მოვლაზე, ასევე ახალშობილის შვილად აყვანაზე; ჯანმრთელობის დაცვაზე გაწეულ ხარჯებს (გარდა სამედიცინო დაწესებულებების რეაბილიტაციაზე გაწეული და საქონელი და მომსახურების (22) მუხლით გათვალისწინებული სამედიცინო ხარჯებისა) და სხვა.

დამქირავებლის მიერ გაწეული სოციალური დახმარება (273)

დამქირავებლის მიერ გაწეული სოციალური დახმარებები მოიცავს: სამსახურიდან დათხოვნის კომპენსაციებს; სრული ან ნაწილობრივი ოდენობის ხელფასს, რაც გადახდილი იყო მოსამსახურის ავადმყოფობისა და შემთხვევითი დაზიანების გამო სამსახურში არყოფნის დროს; აგრეთვე, სამსახურებრივი მოვალეობის შესრულებისას მოსამსახურის დაღუპვის ან დასახიჩრების შემთხვევაში გასაცემ თანხებს; ორსულობის, მშობიარობისა და ბავშვის მოვლის, ასევე ახალშობილის შვილად აყვანის გამო სახელმწიფოს მიერ გაცემული სოციალური დახმარების ზევით გაცემული სოციალური დახმარება (კომპენსაცია) და სხვა.

აგრეთვე, სოციალური დახმარებების (272) კატეგორიაში გათვალისწინებულ იმ სოციალურ ტრანსფერებს, რომლებიც შეიძლება გადახდილ იქნეს დამქირავებლის მიერ.

 

სხვა ხარჯები (28)

სხვა ხარჯების მუხლი მოიცავს:

Ö ქონებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს, გარდა პროცენტისა (281);

Ö სხვადასხვა ხარჯებს (282).

ქონებასთან დაკავშირებული ხარჯები, გარდა პროცენტისა (281)

ქონებასთან დაკავშირებული ხარჯი წარმოადგენს სახელმწიფო ერთეულის მიერ არაწარმოებული აქტივის გამოყენებისათვის აქტივების მფლობელისათვის გადასახდელ თანხას.

ამასთან, აღნიშნული კატეგირია არ მოიცავს ქონებასთან დაკავშირებული ხარჯის ერთ-ერთ სახეობას - პროცენტს, ვინაიდან იგი ცალკე მუხლად არის კლასიფიცირებული (იხ. პროცენტი (24)).

ქონებასთან დაკვშირებული ხარჯები, გარდა პროცენტისა, თავის მხრივ მოიცავს:

Ö დივიდენდებს (2811); *

Ö კვაზი-კორპორაციების შემოსავლიდან ამოღებულ თანხებს (2812); *

Ö ქონებასთან დაკავშირებულ ხარჯებს, რომლებიც სადაზღვევო პოლისის მფლობელებზე ვრცელდება (2813); *

რენტას (2814).

დივიდენდები (2811) *

ვინაიდან საწარმოებისა და ორგანიზაციების საკუთარ კაპიტალში ჩასადებ სახსრებს ღებულობენ სახელმწიფო ერთეულებიდან და შესაძლოა სხვა ერთეულებიდანაც, ისინი შესაძლოა ამ ერთეულებს დივიდენდებს უხდიდნენ.

დივიდენდები მოიცავს საწარმოებისა და ორგანიზაციების მიერ საკუთარ მფლობელებსა და აქციონერებზე გადანაწილებული მოგებების ყველა სახეობას, გარდა ფისკალური მონოპოლიების მოგების და ექსპორტზე და იმპორტზე მონოპოლიათა მოგების გადანაწილების.

* შენიშვნა: აღნიშნული შინაარსის ხარჯები ამ სისტემით არ არის გათვალისწინებული.

კვაზი-კორპორაციების შემოსავლიდან ამოღებული თანხები (2812) *

განსაზღვრებით, კვაზი-კორპორაციებს არ შეუძლიათ შემოსავლის დივიდენდის სახით განაწილება, მაგრამ კვაზი-კორპორაციის მფლობელს აქვს იმისი არჩევანის უფლება მთლიანად ამოიღოს (გაიტანოს) შემოსავალი თუ ნაწილობრივ. კონცეპტუალურად, შემოსავლის ამგვარი ამოღება (გატანა) კორპორაციული შემოსავლების დივიდენდების სახით გადანაწილების ექვივალენტურია და იმავე სახით განიხილება.

* შენიშვნა: აღნიშნული შინაარსის ხარჯები ამ სისტემით არ არის გათვალისწინებული.

ქონებასთან დაკავშირებული ხარჯები, რომლებიც სადაზღვევო პოლისის მფლობელებზე ვრცელდება (2813). *

სახელმწიფო ერთეულები ნაკლებად სავარაუდოა, რომ სადაზღვევო სქემას ხელმძღვანელობდნენ. მაგრამ თუ ისინი ხელმძღვანელობენ და ცალკე ინახავენ რეზერვებს, ქონებასთან დაკავშირებული ხარჯი, რომელიც სადაზღვევო პოლისების მფლობელებზე ვრცელდება, საწარმოებისა და ორგანიზაციებისათვის განსაზღვრული წესის შესაბამისად აღირიცხება. თუ სახელმწიფო ერთეულები ცალკე არ ინახავენ რეზერვებს, მაშინ ქონებასთან დაკავშირებული ხარჯი არ აღირიცხება.

* შენიშვნა: აღნიშნული გამოიყენება მხოლოდ სადაზღვეო სქემის არსებობისას.

 რენტა (2814)

რენტა წარმოადგენს ხარჯს, რომელიც მიწის, წიაღისეული აქტივების და სხვა ბუნებრივად წარმოქმნილი აქტივების იჯარით აღების დროს არის გაწეული.

მინერალებისა და საწვავის მოპოვებისათვის გაწეულ გადახდებს ხშირად განიხილავენ როგორც როიალტს (საავტორო ჰონორარს), მაგრამ რეალურად ისინი წარმოადგენენ რენტას. გაბურღვაზე უფლების მოსაპოვებლად, ან წიაღისეული აქტივების ადგილისა და არსებობის სხვა ფორმით გამოსაკვლევად განხორციელებული გადახდები ასევე აისახება როგორც რენტა, მიუხედავად იმისა, რომ წიაღისეული აქტივების მოპოვებას შესაძლებელია საერთოდ არ ჰქონდეს ადგილი. რეალური ხარჯები ბურღვასა და სხვა სახის გეოლოგიურ გამოკვლევებზე განიხილება როგორც არაფინანსური აქტივის შეძენა.

სხვა სახის რენტა მოიცავს გადახდებს დაუმუშავებელი მიწის ნაკვეთებზე ტყის გაკაფვის უფლების მოპოვებაზე, არაკონტროლირებადი საზღვაო სივრცეების გართობის ან კომერციული მიზნით გამოყენებაზე, მეთევზეობის ჩათვლით, ასევე წყლის საირიგაციო მიზნით გამოყენებაზე და სხვა ერთეულების კუთვნილი მიწის ნაკვეთების საძოვრებად გამოყენებაზე.

ერთი ოპერაცია შეიძლება მოიცავდეს ორივეს: რენტას და საქონელსა და მომსახურებას. ასეთ შემთხვევას, მაგალითად შეიძლება ადგილი ჰქონდეს მაშინ, როდესაც სახელმწიფო ერთეული ერთი კონტრაქტის ფარგლებში იჯარით იღებს მიწას და ამ მიწაზე განლაგებულ შენობას, ხოლო კონტრაქტი განცალკევებით არ ახდენს მიწის რენტის იდენტიფიცირებას შენობის საიჯარო ქირიდან. თუ არ არსებობს მიწის რენტისა და შენობის საიჯარო ქირის პროპორციულად გადანაწილების ობიექტური საფუძვლი, მთლიანი თანხა აისახება როგორც საიჯარო ქირა, თუ შენობის ფასი უფრო მაღალია ვიდრე მიწის, და პირიქით.

 სხვადასხვა ხარჯები (282)

აღნიშნული კატეგორია მოიცავს სხვადასხვა მიზნით განხორციელებული ტრანსფერების რამდენიმე სახეს და აგრეთვე იმ ხარჯვით ოპერაციებს, რომლებიც სხვაგან არსად არ არის კლასიფიცირებული. ამასთან, უცხოეთიდან მიღებული დაფინანსების წყაროებითა და გრანტებით განსახორციელებელი საინვესტიციო პროექტების ფარგლებში გაწეული მიმდინარე ხარჯები იმ შემთხვევაში, თუ პროექტის განმახორციელებელი არ არის საჯარო სამართლის იურიდიული პირი.

აღნიშნული კატეგორია მოიცავს:

Ö მიმდინარე (2821);

Ö კაპიტალური (2822).

მიმდინარე (2821)

აღნიშნული მოიცავს:

Ö კანონმდებლობით დადგენილი ყველა სახის (გარდა საშემოსავლო და სოციალური გადასახადებისა და საქონლის ღირებულებაში აღრიცხული დამატებული ღირებულების გადასახადისა და საბაჟო მოსაკრებლისა) გადასახადები, საურავები, ჯარიმები, მოსაკრებლები, საკომისიოები და საქართველოს კანონმდებლობით გათავალისწინებული სხვა გადასახდელები;

Ö წმინდა საგადასახადო კრედიტი. იმ შემთხვევაში, როდესაც საგადასახადო კრედიტის თანხა სცილდება გადასახადის ოდენობას, რომელიც მისაღებია გასასახადის გადამხდელისგან და ზედმეტი თანხა უბრუნდება გადასახადის გადამხდელს, წმინდა გადახდა აისახება როგორც ხარჯი და არა როგორც უარყოფითი გადასახადი;

Ö სასამართლოებისა და სხვა კვაზი-სამართლებრივი (არბიტრაჟი და სხვა) ორგანოების გადაწყვეტილებებით დაკისრებული საურავები და საჯარიმო სანქციები (მათ შორის, სასამართლოს მიერ იძულების წესით დაკისრებული სააღსრულებო თანხის გადახდის ხარჯები);

Ö სახელმწიფო ერთეულების მიზეზით ფიზიკური პირების ტრამვირებისა თუ ქონებრივი ზარალის ასანაზღაურებლად, აგრეთვე დაღუპვის შემთხვევაში გადახდილი კომპენსაციები. ასეთი გადახდები შეიძლება იყოს სავალდებულო სასამართლოს გადაწყვეტილების საფუძველზე ან ნებაყოფილობითი სასამართლოს გარეთ მიღწეული შეთანხმების საფუძველზე.

Ö სხვადასხვა სახის მოვლენებისა და უბედური შემთხვევების დროს დასაფარი ხარჯების ასანაზღაურებლად გადასახდელი სადაზღვევო პრემიები, სადაზღვევო შენატანები, აგრეთვე შენობების, დანადგარებისა და სხვა დაზღვევის ხარჯები; ამგვარი გადახდები ყოველთვის განიხილება როგორც მიმდინარე ტრანსფერები;

Ö მოსწავლეთა ვაუჩერები, სახელმწიფო სასწავლო გრანტები და სტიპენდიები, აგრეთვე პრეზიდენტის ან სხვა სახელობის გრანტები და სტიპენდიები და სამეცნიერო გრანტები;

Ö სტიქიური უბედურებების შედეგად მიყენებული ზიანის ან მიღებული ტრავმების კომპენსირების მიზნით განხორციელებული გადახდები;

Ö საბაზრო წესით მწარმოებლებიდან საქონლისა და მომსახურების შესყიდვა, რომელიც პირდაპირ საოჯახო მეურნეობებზე გადანაწილდება საბოლოო მოხმარებისათვის, გარდა სოციალური დახმარებებისა;

Ö   სახელმწიფო ჯილდოებზე დაწესებული ფულადი პრემიები;

Ö უცხოეთიდან მიღებული დაფინანსების წყაროებითა და გრანტებით განსახორციელებელი საინვესტიციო პროექტების ფარგლებში მიმდინარე დანიშნულებით გასაცემი სახსრები იმ შემთხვევაში, თუ პროექტის განმახორციელებელი არ არის საჯარო სამართლის იურიდიული პირი;

სხვა არაკლასიფიცირებული ხარჯები.

კაპიტალური (2822)

აღნიშნული მოიცავს:

Ö საოჯახო მეურნეობებზე ან მათ მომსახურე საბაზრო საწარმოებისათვის და არამომგებიანი დაწესებულებებისათვის გაცემული ფულადი ან სასაქონლო ფორმის კაპიტალურ ტრანსფერებს;

Ö საწარმოების მიერ კაპიტალის ფორმირების მიზნით სახელმწიფო ერთეულის მიერ განხორციელებულ გადახდებს;

Ö  საწარმოებისა და ორგანიზაციების არაფინანსური აქტივების დაზიანების კომპენსაციას;

Ö  ორი ან მეტი წლის განმავლობაში დაგროვებული საოპერაციო დეფიციტის დაფარვას.

Ö უცხოეთიდან მიღებული დაფინანსების წყაროებითა და გრანტებით განსახორციელებელი საინვესტიციო პროექტების ფარგლებში კაპიტალური მიზნით გასაცემი სახსრები, რომლებიც გამოიყენება კერძო სამართლის იურიდიული პირებისა და საოჯახო მეურნეობების არაფინანსური აქტივების შესაძენად;

Ö სხვა არაკლასიფიცირებული ხარჯები.

 

 დანართი N14

არაფინანსური აქტივებისა და მათზე ოპერაციების კლასიფიკაცია

არაფინანსური აქტივების კლასიფიკაცია წარმოადგენს არაფინანსური აქტივების შეძენისა და გასვლის ოპერაციების და არაფინანსური აქტივების დაჯგუფებას სახეების მიხედვით.

ცხრილში მოცემულია არაფინანსური აქტივების ოპერაციების კლასიფიკაციის მუხლები:

დ ა ს ა ხ ე ლ ე ბ ა	აქტივებზე ოპერაციების  კოდები	აქტივების  კოდები
არაფინანსური აქტივები	31	61
ძირითადი აქტივები	311	611
შენობა-ნაგებობები	3111	6111
საცხოვრებელი შენობები	31111	61111
არასაცხოვრებელი შენობები	31112	61112
სხვა ნაგებობები	31113	61113
მანქანა-დანადგარები	3112	6112
სატრანსპორტო საშუალებები	31121	61121
სხვა მანქანა-დანადგარები	31122	61122
სხვა ძირითადი აქტივები	3113	6113
კულტივირებული აქტივები	31131	61161
არამატერიალური ძირითადი აქტივები	31132	61132
ლიცენზიები	311321	611321
სხვა არამატერიალური ძირითადი აქტივები	311322	611322
მატერიალური მარაგები	312	612
სტრატეგიული მარაგები	3121	6121
სხვა მატერიალური მარაგები	3122	6122
ნედლეული და მასალები	31221	61221
დაუმთავრებელი წარმოება	31222	61222
მზა პროდუქცია	31223	61223
შემდგომი რეალიზაციისათვის შეძენელი საქონელი	31224	61224
ფასეულობები	313	613
არაწარმოებული აქტივები	314	614
მიწა	3141	6141
წიაღისეული	3142	6142
სხვა ბუნებრივი აქტივები	3143	6143
რადიოსიხშირული სპექტრით სარგებლობის ლიცენზია	31431	61431
სხვა დანარჩენი ბუნებრივი აქტივები	31432	61432
არაწარმოებული არამატერიალური აქტივები	3144	6144

 

 

არაფინანსური აქტივებისა და მათზე ოპერაციების კლასიფიკაციის მეთოდური განმარტებები

არაფინანსური აქტივები (31)

კლასიფიკაციის პირველი დონისათვის წარმოდგენილია არაფინანსური აქტივების 4 კატეგორია:

I. ძირითადი აქტივები (311);

II. მატერიალური მარაგები (312);

III. ფასეულობები (313);

IV. არაწარმოებული აქტივი (314).

შენიშვნა: აქტივების შეძენა მოიცავს ამ აქტივების შეძენასთან დაკავშირებულ ყველა სახის ხარჯს, როგორიცაა: ტრანსპორტირების ხარჯები, შემფასებელთა, აუქციონერთა და დილერების მომსახურებისათვის გაწეულ ხარჯებს და სხვა. ხოლო აქტივების გასვლის შემთხვევაში საკუთრების გადაცემასთან დაკავშირებული ხარჯები აღირიცხება საქონლისა და მომსახურების მუხლში.

I. ძირითადი აქტივები (311)

ძირითადი აქტივები არის წარმოებული აქტივები, რომლებიც ერთ წელზე მეტი დროის განმავლობაში მრავალჯერადად ან განუწყვეტლივ გამოიყენება წარმოების ან მომსახურების პროცესში, და რომელთა ღირებულებაც 500 ლარზე მეტია. ისეთი საგნები, რომლებსაც ხანგრძლივი სასიცოცხლო ციკლი გააჩნიათ, მაგრამ განკუთვნილი არ არიან მრავალჯერადი გამოყენებისათვის, არ შეიძლება კლასიფიცირდებოდეს როგორც ძირითადი აქტივები (მაგ.: საწვავად გამოყენებადი ნახშირი).

არსებული აქტივების მნიშვნელოვანი გაუმჯობესება, რაც ზრდის მათ საწარმოო სიმძლავრეს, ახანგრძლივებს სასიცოცხლო ციკლს ან ორივეს ერთად, წარმოადგენს კაპიტალურ შეკეთებას და აღირიცხება როგორც ძირითადი აქტივების შეძენა. კაპიტალურ შეკეთებაში იგულისხმება აქტივის განახლება, რეკონსტრუქცია და გაფართოება, რომელიც წარმოადგენს გაანალიზებულ საინვესტიციო გადაწყვეტილებას და იგი ზრდის აქტივის საექსპლუატაციო თვისებებს, სიმძლავრეს ან ახანგრძლივებს აქტივის წინასწარ განსაზღვრულ სასარგებლო მომსახურების პერიოდს. ამასთან, ძირითადი აქტივების სამუშაო მდგომარეობაში შენახვისა და მიმდინარე შეკეთების ხარჯები, რაც გავლენას არ ახდენს მათ საწარმოო სიმძლავრესა და სასიცოცხლო ციკლზე, აღირიცხება როგორც საქონელი და მომსახურება (22).

პოლიციისა და შინაგანი უსაფრთხოების სამსახურების მიერ იარაღისა (მაგალითად, რაკეტები, ჭურვები) და ამ იარაღის ამოქმედებისათვის საჭირო ტექნიკური აღჭურვილობის (მაგ. რაკეტის გასაშვები საშუალება, საბრძოლო გემები, წყალქვეშა ნავები, ტანკები, თვითმფრინავები), აგრეთვე, შეიარაღებული სატრანსპორტო საშუალების შეძენა განიხილება ძირითად აქტივებებად. ამასთან, სამხედრო უწყებების მიერ მსგავსი სახის აღჭურვილობების შეძენა აღირიცხება საქონლისა და მომსახურების (22) მუხლში. აგრეთვე უნდა აღინიშნოს, რომ ისეთი საშუალებების შეძენა, რომელიც გამოსადეგია როგორც სამხედრო, ასევე სამოქალაქო მიზნებისთვის (მაგ, სამხედრო აეროდრომი, ნავსადგური, საავადმყოფოები, საოფისე ინვენტარი) განიხილება როგორც ძირითადი აქტივების შეძენა. ამასთან, უცხოეთიდან მიღებული დაფინანსების წყაროებითა და გრანტებით განსახორციელებელი საინვესტიციო პროექტების ფარგლებში კაპიტალური დანიშნულებით გაცემული სახსრები, რომელიც გამოიყენება როგორც პროექტის განმახორციელებლის, აგრეთვე სახელმწიფოს (გამონაკლისს წარმოადგენს სხვა დონის სახელმწიფო ერთეულზე გადასაცემად შეძენილი არაფინანსური აქტივები) არაფინანსური აქტივების შესაქმნელად, აღირიცხება არაფინანსურ აქტივებში.

Ö ძირითადი აქტივები მოიცავს:

Ö შენობა-ნაგებობებს (3111);

Ö მანქანა-დანადგარებს (3112);

Ö სხვა ძირითად აქტივებს (3113).

შენობა-ნაგებობები (3111)

შენობა-ნაგებობების შეძენა მოიცავს როგორც ახლად აშენებული შენობა-ნაგებობების ღირებულებას ასევე მის ასაშენებლად შემოგარენის დასუფთავებისა და მომზადების ხარჯებს. ასევე ყველა მოწყობილობის, აპარატურისა და ხელსაწყოების ხარჯებს, რომლებიც ამ შენობა-ნაგებობის განუყოფელ ნაწილს წარმოადგენს.

ამასთან, შენობა-ნაგებობები მოიცავს სამხედრო მოსამსახურეებისათვის ან/და სამხედრო მიზნებისათვის შეძენილ შენობა-ნაგებობებს, თუ ისინი სამოქალაქო შენობა-ნაგებობების მსგავსია და მათი გამოყენება იმავე წესითაა შესაძლებელი.

შენობა-ნაგებობები თავის მხრივ, მოიცავს:

Ö საცხოვრებელ შენობებს (31111);

Ö არასაცხოვრებელ შენობებს (31112);

Ö სხვა ნაგებობებს (31113).

საცხოვრებელი შენობები (31111)

საცხოვრებელ შენობებს მიეკუთვნება ის შენობები, რომლებიც მთლიანად ან უმთავრესად საცხოვრებელი მიზნებისათვის გამოიყენება (ავტოფარეხებსა და საცხოვრებელთან დაკავშირებული სხვა ნაგებობების ჩათვლით). ამავე კატეგორიაში შედის მცურავი სახლები, ბარჟები, საცხოვრებელი ფურგონები და ავტომისაბმელები, რომლებიც ძირითად საცხოვრებელ ადგილად გამოიყენება.

არასაცხოვრებელი შენობები (31112)

არასაცხოვრებელ შენობებს მიეკუთვნება ყველა შენობა, გარდა საცხოვრებელი შენობებისა. შენობების მოცემულ კატეგორიაში გაერთიანებული შენობების მაგალითს შეიძლება წარმოადგენდეს საოფისე ადმინისტრაციული შენობები, სკოლები, საავადმყოფოები, საზოგადოებრივი გართობის შენობები, საწყობები, საწარმოო შენობები, სავაჭრო შენობები, სასტუმროები და რესტორნები.

სხვა ნაგებობები (31113)

ეს მუხლი მოიცავს ყველა იმ ნაგებობას რომელიც არ განეკუთვნება შენობა-ნაგებობების ზემოაღნიშნულ კატეგორიებს, კერძოდ:

Ö საგზაო მაგისტრალები, ქუჩები, გზები, ხიდები, გვირაბები, რკინიგზა, მეტრო და აეროდრომების ასაფრენი ბილიკები;

Ö საკანალიზაციო და წყლის მომარაგების სისტემები, ნავსადგურები, დამბა და სხვა ჰიდროტექნიკური ნაგებობები;

Ö შახტები და წიაღისეულის მოპოვებასთან დაკავშირებული სხვა ნაგებობები;

Ö საკომუნიკაციო საშუალებები, ელექტროგამადცემი ხაზები და მილასდენები;

Ö ღია სპორტული დარბაზები და სხვა დასასვენებელი ნაგებობები.

მანქანა-დანადგარები (3112)

მანქანა-დანადგარები, თავის მხრივ მოიცავს:

Ö სატრანსპორტო საშუალებებს (31121);

Ö სხვა მანქანა-დანადგარებს (31122).

შენიშნვნა: მანქანა-დანადგარები, რომლებიც შეადგენენ შენობების და სხვა ნაგებობის განუყოფელ ნაწილს, შედიან ამ შენობების ან ნაგებობის ღირებულებაში და არ მიეკუთვნებიან მანქანა-დანადგარების კატეგორიას. ისეთი მცირეფასიანი და ხანგრძლივი მოხმარების საგნების შეძენა, რომელთა შეძენა ხორციელდება რეგულარულად და სტაბილური მოცულობით არ ითვლება ძირითად აქტივებად.

სატრანსპორტო საშუალებები (31121)

აღნიშნულ კატეგორიაში აღირიცხება ყველა სახის მიმოსვლის საშუალება, რომელიც განკუთვნილია ხალხის გადასაყვანად და ტვირთის გადასაზიდად. კერძოდ: რკინიგზის, წყლის, საჰაერო და საავტომობილო ტრანსპორტის მოძრავი შემადგენლობა, მათ შორის, სპორტული და სპეციალური ტრანსპორტი – ელმავლები, თბომავლები, ორთქლმავლები, სასამსახურე-დამხმარე და მაშველი ნავები და გემები, ტივტივა ნავსადგომები, სატვირთო და მსუბუქი ავტომობილები, სახანძრო მანქანები, მოტოციკლები, ველოსიპედები, ავტობუსები, თვითმფრინავები, ვერტმფრენები (შვეულმფრენები) და სხვა.

სხვა მანქანა-დანადგარები (31122)

აღნიშნული კატეგორია მოიცავს ყველა სახის მანქანა-დანადგარებს, გარდა სატრანსპორტო საშუალებებისა. აღნიშნულ მუხლი მოიცავს – საერთო და სპეციალური მოხმარების მანქანებს; საოფისე, საბუღალტრო და კომპიუტერულ მოწყობილობებს; ელექტრომოწყობილობებს; რადიო, სატელევიზიო და საკომუნიკაციო აპარატურას; სამედიცინო ხელსაწყოებს; ოპტიკურ ხელსაწყოებს; ავეჯს; მაჯის და სხვა ტიპის საათებს; მუსიკალურ ინსტრუმენტებს და სპორტულ საქონელს.

გარდა ამისა, აღნიშნული მუხლი მოიცავს არასაბაზრო წესით მომსახურების გაწევისათვის სახელმწიფო მუზეუმებისა და სხვა მსგავსი ტიპის ორგანიზაციების მფლობელობაში არსებულ ნახატებს, ქანდაკებებს, ხელოვნების სხვა ნიმუშებს და ანტიკვარიატს, აგრეთვე სხვა ძვირადღირებულ კოლექციებს. თუ აღნიშნული ნივთები არ გამოიყენება არც საბაზრო და არც არასაბაზრო წესით მომსახურების გასაწევად, ასეთ შემთხვევაში ისინი კლასიფიცირდება, როგორც ფასეულობები (313).

სხვა ძირითადი აქტივები (3112)

აღნიშნული მუხლი მოიცავს:

Ö კულტივირებად აქტივებს (31131);

Ö არამატერიალურ ძირითად აქტივებს (31132).

კულტივირებული აქტივები (31131)

კულტივირებულ აქტივებს განეკუთვნება ცხოველები და მცენარეები, რომლებიც გამოიყენება მრავალჯერადად ან განუწყვეტლივ ერთ წელზე მეტი ხნის განმავლობაში, სხვა საქონლისა და მომსახურების საწარმოებლად, მათ შორის, სამსახურებრივი დანიშნულების ცხოველები. კულტივირებად აქტივებს განეკუთვნება მხოლოდ სახელმწიფო ერთეულების ზედამხედველობის, კონტროლისა და მმართველობის ქვეშ მყოფი კულტივირებადი ცხოველები და მცენარეები. სხვა დანარჩენი ცხოველები და მცენარეები კლასიფიცირდება როგორც არაწარმოებული აქტივები ან საერთოდ არ განეკუთვნება ეკონომიკურ აქტივებს.

ამ კატეგორიაში გაერთიანებულ ცხოველებს განეკუთვნებიან  გასამრავლებელი საქონელი (თევზეულისა და შინაური ფრივნელების ჩათვლით); მეწველი საქონელი; საჯიშე პირუტყვი; ცხვრები ან სხვა ცხოველები, რომლებიც გამოიყენება შალის საწარმოებლად; აგრეთვე ტრანსპორტირებისათვისა და დოღში გამოსაყენებელი საქონელი.

ამ კატეგორიაში გაერთიანებულ მცენარეებს განეკუთვნება, ხეები, ვენახები და ბუჩქნარები, რომლებიც კულტივირდება ხილის, თხილის, ფისისა და მერქნის მოსაყვანად.

კულტივირებული აქტივების გასვლა ითვალისწინებს ცხოველებისა და მცენარეების რეალიზაციას ან სხვა სახით მათ გასავალს, რაც მოიცავს დასაკლავად გაყიდულ ცხოველებს ან მათი მესაკუთრეების მიერ დაკლულ ცხოველებს და სასიცოცხლო ციკლის გასვლამდე მოჭრილ მცენარეებს.

ამასთან, თუ აღნიშნული მცენარეები და ცხოველები ერთჯერადი გამოყენებისაა, როგორიცაა წინასწარ განსაზღვრული დასაკლავი საქონელი და შეშად გამოსაყენებელი ხეები, აღნიშნული კლასიფიცირდება როგორც მატერიალური მარაგები (312) და არა როგორც ძირითადი აქტივები (311).

კულტივირებული აქტივების გასვლა არ მოიცავს ცხოველებისა თუ მცენარეების ეპიდემიების გავრცელებით, დაბინძურებით, გვალვით, შიმშილობითა თუ სხვა სახის სტიქიური უბედურებებით გამოწვეულ დანაკარგებს. ცხოველებისა და მცენარეების ბუნებრივი მიზეზებით გამოწვეულ დანაკარგებს, აგრეთვე ცხოველებისა და მცენარეების ხანდაზმულობის გამო მათი ღირებულების შემცირებას ძირითადი კაპიტალის მოხმარება ითვალისწინებს.

არამატერიალური ძირითადი აქტივები (31132)

აღნიშნული მუხლი მოიცავს

Ö ლიცენზიებს (311321);

Ö სხვა არამატერიალურ ძირითად აქტივებს (311322).

ლიცენზიები (311321)

აღნიშნული კატეგორია მოიცავს ლიცენზიებს 10 წელი და ზევით გამოყენების უფლებით, გარდა რადიოსიხშირული სპექტრით სარგებლობის ლიცენზიისა (31431), რომელიც განიხილება როგორც ბუნებრივი აქტივები (3143).

სხვა არამატერიალური აქტივები (311322

აღნიშნული კატეგორია მოიცავს, ისეთი ტიპის ობიექტებს, რომლებიც წარმოებაში ერთ წელზე მეტი ხნით გამოიყენება და მათი მომხმარებელია მხოლოდ მათზე საკუთრების ან ლიცენზიის მქონე სუბიექტი. აღნიშნულ კატეგორიას განეკუთვნება:

Ö სასარგებლო წიაღისეულის ძიებასთან დაკავშირებულ ხარჯები, როგორიცაა საცდელი ფაქტიური გაბურღვის ხარჯები, აგრეთვე ტესტირების ჩასატარებლად, კერძოდ, საჰაერო დაზვერვასა თუ ტრანსპორტირებასთან დაკავშირებული ხარჯები;

კომპიუტერების პროგრამული უზრუნველყოფა. აღნიშნული ითვალისწინებს პროგრამებს, მათ აღწერილობებსა და დამხმარე მასალებს როგორც სისტემური, ასევე გამოყენებითი პროგრამებისთვის, რომელთა მოხმარებაც ერთ წელზე მეტი ხანგრძლივობით არის მოსალოდნელი; აღნიშნული ასევე მოიცავს ფართო მონაცემთა ბაზის შემუშავებას ან შესყიდვას;

სხვადასხვა ჟანრის გასართობი ნაწარმოებები, როგორიცაა ფილმები, ხმის ჩანაწერები, ხელნაწერები, რადიო და სატელევიზო პროგრამები, მუსიკალური წარმოდგენები, სპორტული მოვლენები, ლიტერატურისა თუ ხელოვნების ნაწარმოებები და სხვა;

ამასთან, მიუხედავად იმისა, რომ სამეცნიერო კვლევები, ბაზრის გამოკვლევები და მსგავსი ღონისძიებები შეიძლება მომავალში იყოს ეკონომიკური სარგებლის მომტანი, მათთან დაკავშირებული ხარჯები განიხილება როგორც სხვა დანარჩენი საქონელი და მომსახურება (229) და არა როგორც არამატერიალური ძირითადი აქტივები.

II. მატერიალური მარაგები (312)

მატერიალური მარაგები მოიცავს საქონელს, რომელიც ინახება შემდგომი გაყიდვის, საწარმოო პროცესში გამოყენების ან მომავალში მოხმარების მიზნით.

მატერიალური მარაგები მოიცავს:

Ö სტრატეგიულ მარაგებს (3121);

Ö სხვა მატერიალურ მარაგებს (3122).

შენიშვნა: მატერიალური მარაგების გასვლა აისახება მაშინ, როდესაც ადგილი აქვს საქონლის გაყიდვას, წარმოებაში გამოყენებას, აგრეთვე მატერიალური მარაგების სხვა კატეგორიაში გადატანას.

სტრატეგიული მარაგები (3121)

სტრატეგიულ მარაგებს მიეკუთვნება – საქონელი, რომელიც ინახება სტრატეგიული მიზნებისათვის და საგანგებო შემთხვევებისათვის; საქონელი, რომელიც ინახება ბაზრის მარეგულირებელი ორგანოების მიერ; და საქონელი, რომელსაც აქვს განსაკუთრებული მნიშვნელობა ქვეყნისათვის (მაგ.: ხორბალი და ნავთობი).

სხვა მატერიალური მარაგები (3122)

სხვა მატერიალური მარაგები, თავის მხრივ, მოიცავს:

Ö ნედლეულს და მასალებს (31221);

Ö დაუმთავრებელ წარმოებას (31222);

Ö მზა პროდუქციას (31223);

Ö შემდგომი რეალიზაციისათვის შეძენილ საქონელს (31224).

ნედლეული და მასალები (31221)

ნედლეული და მასალები შედგება ყველა იმ ბუნებრივი რესურსისა და მასალებისგან, რომლებიც ინახება წარმოების პროცესში გამოსაყენებელი რესურსების სახით.

დაუმთავრებელი წარმოება (31222)

დაუმთავრებელ წარმოებას მიეკუთვნება პროდუქცია, რომელიც ნაწილობრივაა დამუშავებული ან წარმოებული მწარმოებლის მიერ, და მათი წარმოება დასრულდება მომავალში იმავე მწარმოებლის მიერ, მაგრამ, როგორც წესი, ისინი არ ექვემდებარება გაყიდვას, მიწოდებას ან გადაცემას სხვა მხარისათვის შემდგომი დამუშავების გარეშე.

მზა პროდუქცია (31223)

მზა პროდუქცია მოიცავს საქონელს, რომელიც წარმოების პროცესის შედეგს წარმოადგენს, ჯერ კიდევ ინახება მისი მწარმოებლის მიერ და სხვა ერთეულებზე მიწოდებამდე არ ექვემდებარება შემდგომ დამუშავებას. სახელმიწფო ერთეულებს მზა პროდუქცია შეიძლება ჰქონდეთ მხოლოდ მაშინ, თუ საქონელს აწარმოებენ გასაყიდად ან სხვა ერთეულებისათვის გადასაცემად.

შემდგომი რეალიზაციისათვის განკუთვნილი საქონელი (31224)

ეს მუხლი მოიცავს შემდგომი გაყიდვის ან სხვა ერთეულზე გადაცემის მიზნით შეძენილ ისეთ საქონელს, რომლის ფიზიკური ფორმის მკვეთრი ცვლილებები არ ხორციელდება, რამდენადაც შესყიდვის მომენტში აღნიშნულ საქონელს უკვე გააჩნია მზა პროდუქციის სახე.

შემდგომი რეალიზაციისათვის შეძენილი საქონლის მფლობელს შეუძლია მისი ტრანსპორტირება, შენახვა, კატეგორიებად დაყოფა, სორტირება ან შეფუთვა, რათა მოახდინოს მისი რეალიზაცია საბოლოო მომხმარებლისათვის მიმზიდველ ფორმაში. ნებისმიერ სახელმწიფო ერთეულზე შეიძლება ითქვას, რომ მას გააჩნია შემდგომი რეალიზაციისათვის განკუთვნილი საქონლის მარაგი, თუ იგი ყიდის საქონელს ეკონომიკურად მნიშვნელოვან ფასებში. აღნიშნულ კატეგორიაში ასევე შედის სახელმწიფო ერთეულის მიერ სხვა ერთეულისათვის უსასყიდლოდ გადაცემის ან ეკონომიკურად უმნიშვნელო ფასით მიყიდვის მიზნით შეძენილი საქონელი.

III. ფასეულობები (313)

ფასეულობები – წარმოებული საქონელია, რომლებსაც მნიშნველოვანი ღირებულება გააჩნიათ. ისინი შეძენილია და ინახება, უპირველეს ყოვლისა, როგორც დაგროვების საშუალება და უმთავრესად, არ გამოიყენება წარმოების ან მოხმარების მიზნით. მოსალოდნელია, რომ მათი რეალური ღირებულება დროთა განმავლობაში გაიზარდოს, უკიდურეს შემთხვევაში, არ შემცირდეს, ხოლო ხარისხი, ნორმალურ პირობებში შენახვისას, არ გაუარესდეს.

ფასეულობებს განეკუთვნებიან:

Ö ძვირფასი ქვები და ლითონები, როგორიცაა – ალმასი, არამონეტარული ოქრო, პლატინა და ვერცხლი. აღნიშნული არ არის განკუთვნილი წარმოების პროცესში მოხმარებისათვის შუალედური რესურსის სახით;

Ö ნახატები, ქანდაკებები და სხვა, რაც ხელოვნების ნიმუშად ან ანტიკვარიატადაა აღიარებული;

Ö ძვირფასი ქვებისა და ლითონებისაგან დამზადებული მაღალი ღირებულების საიუველირო ნაწარმი; კოლექციები და სხვა ფასეულობები.

სახელმწიფო ერთეულების მფლობელობაში არსებული ობიექტების უმრავლესობა, რომელიც განეკუთვნება ფასეულობებს, კლასიფიცირდება, როგორც სხვა მანქანა-დანადგარები (31122), ვინაიდან ისინი ძირითადად გამოფენილია მუზეუმებში და არ განეკუთვნებიან დაგროვების საშუალებებს.

შენიშვნა: ფასეულობების მიღება მოიცავს როგორც ამ აქტივის ღირებულებას, ასევე საკუთრების გადაცემასთან დაკავშირებულ ნებისმიერ ხარჯს, ხოლო გასვლის შემთხვევაში აქტივის ღირებულებაში არ უნდა აისახოს საკუთრების გადაცემასთან დაკავშირებული ხარჯები, აღნიშნული აღირიცხება სხვა დანარჩენ საქონელსა და მომსახურების (2210) კატეგორიაში.

IV. არაწარმოებული აქტივები (314)

არაწარმოებულ აქტივებს განეკუთვნება ბუნებრივად წარმოქმნილი ან სამართლებრივი თუ ბუღალტრული ქმედებებით შექმნილი აქტივები, რომელთა მიმართაც შესაძლებელია საკუთრების დაცვის უზრუნველყოფა. სხვა შემთხვევაში აღნიშნული არ წარმოადგენს ეკონომიკურ აქტივებს და არ განიხილება როგორც არაფინანსური აქტივები.

არაწარმოებული აქტივები მოიცავს:

Ö მიწას (3141);

Ö წიაღისეულს (3142);

Ö სხვა ბუნებრივ აქტივებს (3143);

Ö არაწარმოებულ არამატერიალურ აქტივებს (3444).

მიწა (3141)

მიწა თავისთავად წარმოადგენს გრუნტს, ნიადაგის საფარით და მასთან დაკავშირებული ზედაპირული წყლებისა და მნიშვნელოვანი გაუმჯობესების ჩათვლით, რომელთა ფიზიკური განცალკევება შეუძლებელია, შემდეგი ობიექტების გამოკლებით:

Ö მიწაზე ან მიწის ქვეშ აშენებული შენობა-ნაგებობები, როგორიცაა გზები, საოფისე შენობები და გვირაბები;

Ö კულტივირებული ვენახები, ხეხილის ბაღები და ხეების სხვა პლანტაციები, მარცვლეული კულტურები და ცხოველების გასამრავლებელი ადგილები;

Ö  წიაღისეული რესურსები;

Ö არაკულტივირებული ბიოლოგიური რესურსები;

Ö მიწისქვეშა წყლის რესურსები.

მიწისზედა წყლები მოიცავს: წყალსაცავებს, ტბებს, მდინარეებს და სხვა შიდა წყლებს, რომელთა მიმართაც შესაძლებელია საკუთრების უფლების რეალიზება, რომლის შემდგომ აღნიშნული შესაძლებელია სუბიქეტებს შორის ოპერაციების განხორციელების მიზეზი გახდეს.

მიწის მნიშვნელოვანი გაუმჯობესება, რომელის განცალკევებაც მიწისაგან ფიზიკურად შეუძლებელია, შედის მიწის ღირებულებაში. ასეთი გაუმჯობესება ზრდის მიწის რაოდენობრივ და ხარისხობრივ მახასიათებლებს, ან მიწის პროდუქტიულობას, ან ეწინააღმდეგება მისი ხარისხის დაცემას. მნიშვნელოვანი გაუმჯობესების მაგალითს წარმოადგენს ზღვის ხარჯზე მიწის ტერიტორიის ამოშრობა ყურეების, ტალღასაწინააღმდეგო ჯებირებისა თუ დამბების მშენებლობით; ტყის გაკაფვა მიწის სამეწარმეო დანიშნულებით გამოყენების მიზნით; დამშრალი მიწების ირიგაცია საირიგაციო არხების მშენებლობით; ჭაობების დაშრობა, ჯებირების, ტალღის საწინააღმდეგო ჯებირებისა და სხვა სახის ბარიერების მშენებლობა წყალდიდობისა და ეროზიის თავიდან აცილების მიზნით.

წიაღისეული (3142)

წიაღისეულს განეკუთვნება ნავთობის, ბუნებრივი გაზის, ნახშირის (ანტრაციტის, ბიტუმი და მურა ნახშირის ჩათვლით), ლითონის მადნის (შავი, ფერადი და ძვირფასი ლითონის ჩათვლით) და სასარგებლო არამადნეული წიაღისეულის (ქვისსატეხების, თიხისა და სილის კარიერების, ქიმიური ნივთირებებისა და სასუქების საბადოების, მარილის, კვარცის, თაბაშირის, ბუნებრივი ძვირფასი ქვების, ასფალტის, ბიტუმისა და ტორფის საბადოების ჩათვლით) დადასტურებული მარაგები. შახტების ტანი, ჭაბურღილები და სასარგებლო წიაღისეულის მოსაპოვებლად საჭირო სხვა ნაგებობები წარმოადგენს ძირითად აქტივებს (311).

სხვა ბუნებრივი აქტივები (3143)

 

აღნიშნული კატეგორია მოიცავს:

რადიოსიხშირული სპექტრით სარგებლობის ლიცენზიას (31431);

სხვა დანარჩენი ბუნებრივ აქტივებს (31432).

რადიოსიხშირული სპექტრით სარგებლობის ლიცენზია (31431)

რადიოსიხშირული სპექტრით სარგებლობის ლიცენზია მოიცავს ლიცენზიებს 10 წელი და ზევით გამოყენების უფლებით.

სხვა დანარჩენი ბუნებრივი აქტივები (31432)

ამ კატეგორიას მიეკუთვნება არაკულტივირებული ბიოლოგიური რესურსები, წყლის რესურსები და ელექტრომაგნიტური სპექტრი.

არაკულტივირებული ბიოლოგიური რესურსები მოიცავს ცხოველებსა და მცენარეებს, რომლებზეც შეიძლება საკუთრების უფლების დაწესება და დაცვა, მაგრამ მათი ბუნებრივი ზრდა ან/და განახლება (რეგენერაცია) რომელიმე სახელმწიფო ერთეულის უშუალო კონტროლის, პასუხისმგებლობისა და მართვის ქვეშ არ იმყოფება. მაგ.: ხელუხლებელი ტყეები და თევზის მარაგები, რომელთა კომერციული ექსპლოატაციაცაა შესაძლებელი. ამ კატეგორიას მიეკუთვნება მხოლოდ ის რესურსები, რომლებსაც ეკონომიკური ღირებულება გააჩნიათ, და არ შედის მასთან დაკავშირებული მიწის ღირებულებაში.

წყლის რესურსებს განეკუთვნება: გრუნტისა და სხვა მიწისქვეშა წყლების რესურსები, რომლებიც საკმაოდ დეფიციტურია იმისათვის, რომ მათზე საკუთრების უფლებების დაწესებისა და/ან გამოყენების უზრუნველყოფა გამართლებული იყოს; რომელიც ეკონომიკური მიზნებისათვის მათი გამოყენების საშუალებას იძლევა და ასეთი ექსპლუატაცია უახლოეს მომავალშია შესაძლებელი; და რომელთაც გააჩნიათ ეკონომიკური ღირებულება, რომელიც მიწის ღირებულებაში არ შედის.

ელექტრომაგნიტური სპექტრი შედგება რადიოსიხშირეების ნაკრებისაგან, რაც ხმის, მონაცემებისა და სატელევიზიო სიგნალების გადაცემისას გამოიყენება.

არაწარმოებული არამატერიალური აქტივები (3144)

არაწარმოებული არამატერიალური აქტივები მოიცავს საზოგადოებრივი მოწყობისათვის განკუთვნილ პროდუქტებს, რომლებიც ეფუძნება სამართლებრივ ან საბუღალტრო ქმედებებს. ზოგიერთი ასეთი აქტივი მფლობელს უფლებას აძლევს წარმართოს ესა თუ ის კონკრეტული სახის საქმიანობა, ან აწარმოოს კონკრეტული სახის საქონელი ან მომსახურება, და ამასთან, სხვა ერთეულებს აუკრძალოს მსგავსი საქმიანობის წარმართვა მესაკუთრის ნებართვის გარეშე. არაწარმოებული არამატერიალური აქტივები მოიცავენ: დაპატენტების ობიექტებს, სალიზინგო ხელშეკრულებებსა და სხვა კონტრაქტებს, აგრეთვე, შეძენილ გუდვილს.

პატენტები უზრუნველყოფს გამოგონებების დაცვას სამართლებრივად ან სასამართლო გადაწყვეტილებებით. დასაცავი გამოგონებების მაგალითებია: ნივთიერებათა შემადგენლობები, პროცესები, ელექტრონული და ელექტრო სქემები, მოწყობილობები, ფარმაცევტული შემადგენლობანი და ხელოვნურად შექმნილი ცოცხალი ორგანიზმების ახალი სახეები.

სალიზინგო ხელშეკრულებები და სხვა კონტრაქტები, რომელთა კლასიფიცირებაც ხდება ეკონომიკურ აქტივებად, მოიცავს,  სალიზინგო ხელშეკრულებებს მიწაზე და შენობა-ნაგებობებზე; ელექტრომაგნიტური სპექტრის ან სასარგებლო წიაღისეული საბადოების გამოყენების ექსკლუზიურ უფლებებს; ხელშეკრულებებს სპორტსმენებსა და ავტორებთან; აგრეთვე, უფლებებს ჯერ კიდევ არწარმოებული მატერიალური აქტივების შეძენაზე.

შეძენილი გუდვილი ეწოდება სხვაობას მოქმედი საწარმოსათვის გადახდილ ღირებულებასა და მისი აქტივების ღირებულებას შორის, ვალდებულებების გამოკლებით. გუდვილის ღირებულება მოიცავს გრძელვადიან ეკონომიკურ სარგებელს, რომლის ცალკე აქტივად იდენტიფიცირება არ ხდება.

დანართი №15

ფინანსური აქტივებისა და ვალდებულებების და მათზე ოპერაციების კლასიფიკაცია

ფინანსური აქტივებისა და ვალდებულებების კლასიფიკაცია წარმოადგენს ფინანსური აქტივების შეძენისა და გასვლის, ვალდებულებების აღებისა და დაფარვის ოპერაციების, აგრეთვე, ფინანსური აქტივებისა და ვალდებულებების დაჯგუფებას სახეების მიხედვით.

ცხრილში მოცემულია ფინანსური აქტივების ოპერაციების კლასიფიკაციის მუხლები:

დ ა ს ა ხ ე ლ ე ბ ა	აქტივებზე ოპერაციების  კოდები	აქტივების კოდები
ფინანსური აქტივები	32	62
საშინაო	321	621
ვალუტა და დეპოზიტები	3212	6212
ფასიანი ქაღალდები, გარდა აქციებისა	3213	6213
სესხები	3214	6214
აქციები და სხვა კაპიტალი	3215	6215
სადაზღვევო ტექნიკური რეზერვები	3216	6216
წარმოებული ფინანსური ინსტრუმენტები	3217	6217
სხვა დებიტორულ დავალიანებები	3218	6218
საგარეო	322	622
ვალუტა და დეპოზიტები	3222	6222
ფასიანი ქაღალდები, გარდა აქციებისა	3223	6223
სესხები	3224	6224
აქციები და სხვა კაპიტალი	3225	6225
დაზღვევის ტექნიკური რეზერვები	3226	6226
წარმოებული ფინანსური ინსტრუმენტები	3227	6227
სხვა დებიტორულ დავალიანებები	3228	6228
მონეტარული ოქრო და ნასესხობის სპეციალური უფლება	323	623

შენიშვნა: ფინანსური აქტივების შეძენა მოიცავს ამ აქტივების შეძენასთან დაკავშირებულ ყველა სახის ხარჯს, როგორიცაა აუქციონერთა და დილერებთა მომსახურებისათვის გაწეული ხარჯები და სხვა, ხოლო ფინანსური აქტივების გასვლის შემთხვევაში საკუთრების გადაცემასთან დაკავშირებული ხარჯები აღირიცხება საქონელი და მომსახურების მუხლში.

ცხრილში მოცემულია ვალდებულებების ოპერაციების კლასიფიკაციის მუხლები:

დ ა ს ა ხ ე ლ ე ბ ა	ვალდებულებაზე ოპერაციების  კოდები	ვალდებულების კოდები
ვალდებულებები	33	63
საშინაო	331	631
ვალუტა და დეპოზიტები	3312	6312
ფასიანი ქაღალდები, გარდა აქციებისა	3313	6313
სესხები	3314	6314
აქციები და სხვა კაპიტალი (მხოლოდ სახლემწიფო საწარმოები და ორგანიზაციები)	3315	6315
სადაზღვევო ტექნიკური რეზერვები	3316	6316
წარმოებული ფინანსური ინსტრუმენტები	3317	6317
სხვა კრედიტორულ დავალიანებები	3318	6318
საგარეო	332	632
ვალუტა და დეპოზიტები	3322	6322
ფასიანი ქაღალდები, გარდა აქციებისა	3323	6323
სესხები	3324	6324
აქციები და სხვა კაპიტალი (მხოლოდ სახლემწიფო საწარმოები და ორგანიზაციები)	3325	6325
დაზღვევის ტექნიკური რეზერვები	3326	6326
წარმოებული ფინანსური ინსტრუმენტები	3327	6327
სხვა კრედიტორულ დავალიანებები	3328	6328

ფინანსური აქტივებისა და ვალდებულებების

კლასიფიკაციის მეთოდური განმარტებები

ფინანსური აქტივები (31) და ვალდებულებები (32)

ფინანსური აქტივები მოიცავს ფინანსურ მოთხოვნებს, მონეტარულ ოქროსა და ნასესხობის სპეციალურ უფლებებს. ფინანსური მოთხოვნა არის აქტივი, რომელიც აძლევს უფლებას ერთ ინსტიტუციონალურ ერთეულს – აქტივის მფლობელს (ანუ კრედიტორს) მიიღოს ერთი ან რამდენიმე გადახდა მეორე ერთეულისაგან (დებიტორისგან) მათ შორის გაფორმებული კონტრაქტით გათვალისწინებული პირობებისა და დებულებების თანახმად. ფინანსური მოთხოვნა წარმოადგენს აქტივს, ვინაიდან ის უზრუნველყოფს კრედიტორისათვის ეკონომიკური სარგებელის მიღებას და წარმოადგენს დაგროვების საშუალებას. კრედიტორს დამატებითი სარგებლის მიღება შეუძლია პროცენტების ან საკუთრებასთან დაკავშირებული სხვა სახის გადახდებით, ან/და ფლობიდან მიღებული მოგებით. ფინანსური მოთხოვნების ტიპურ მაგალითს წარმოადგენს ფულადი საშუალებები, დეპოზიტები, კრედიტები და სესხები, ობლიგაციები, წარმოებული ფინანსური ინსტრუმენტები და დებიტორული დავალიანებები. ამასთან, უცხოეთიდან მიღებული დაფინანსების წყაროებითა და გრანტებით განსახორციელებელი საინვესტიციო პროექტების ფარგლებში გასაცემი სახსრები.

როდესაც წარმოიქმნება ფინანსური მოთხოვნა, იმავდროულად, დებიტორს წარმოეშობა იმავე ოდენობის ვალდებულება, რომელიც შეესაბამება მოცემულ ფინანსურ აქტივს. ე.ი. გადახდა ან გადახდები, რომელთა მიღების უფლებაც გააჩნია კრედიტორს კონტრაქტის შესაბამისად, იმავდროულად წარმოადგენს გადახდას ან გადახდებს, რომელიც კონტრაქტის შესაბამისად, უნდა განახორციელოს დებიტორმა. ამრიგად, ვალდებულება წარმოადგენს ეკონომიკური სარგებელის უზრუნველყოფის ვალდებულებას იმ ინსტიტუციონალური ერთეულისათვის, რომელიც ფლობს შესაბამის ფინანსურ მოთხოვნას. ამასთან, უცხოეთიდან მიღებული დაფინანსების წყაროებითა და გრანტებით განსახორციელებელი საინვესტიციო პროექტების ფარგლებში გაცემული სესხები აღირიცხება ფინანსურ აქტივებისა და ვალდებულებების შესაბამის მუხლში.

ვალუტა და დეპოზიტები (3212, 3222, 3312, 3322)

ვალუტა შედგება ბრუნვაში არსებული ბანკნოტებისა და მონეტებისგან, რაც ფართოდ გამოიყენება გადახდის განხორციელებისას. მათი გამოშვება ხდება ეროვნული ბანკის ან სახელმწიფო ერთეულების მიერ და წარმოადგენს ემიტენტი ერთეულის ვალდებულებას. ეროვნულ ვალუტას გააჩნია ფიქსირებული ნომინალური ღირებულება.

დეპოზიტებიც ფინანსურ აქტივებს წარმოადგენენ, რომლებსაც ფიქსირებული ნომინალური ღირებულება გააჩნიათ და გადახდების განსახორციელებლად გამოიყენება. აღნიშნული დაგროვების საშუალებას წარმოადგენს და დეპოზიტის სახეების მიხედვით შეიძლება იყოს გაცვლის უშუალო საშუალება, რომელიც მოიტანს საპროცენტო შემოსავალს, ან დეპოზიტის მფლობელს მისცემს განსაზღვრული სახის მომსახურების მიღების უფლებას.

სახელმწიფო ერთეულების უმრავლესობა აქტივის სახით აღრიცხავს სხვადასხვაგვარი სახის დეპოზიტებს, უცხოური ვალუტით დეპოზიტების ჩათვლით. ასევე შესაძლებელია სახელმწიფო ერთეულმა აიღოს ვალდებულება დეპოზიტის სახით. მაგალითად, სასამართლო ან საგადასახადო ორგანოს შეუძლია გირაოს სახით შეტანილი დეპოზიტი დააკავოს დავის გადაწყვეტამდე.

ფასიანი ქაღალდები, გარდა აქციებისა (3213, 3223, 3313, 3323)

ფასიან ქაღალდებს (გარდა აქციებისა) მიეკუთვნება მიმოქცევადი ფინანსური ინსტრუმენტები, რომლებიც ადასტურებს ინსტიტუციონალური ერთეულების ვალდებულების არსებობას და რომელთა მართვა უნდა მოხდეს ფულადი საშუალებების, ფინანსური ინსტრუმენტების ან ეკონომიკური ღირებულების მქონე რომელიმე სხვა ობიექტების მიცემით. ფასიანი ქაღალდით, ჩვეულებრივ, დგინდება გადასახდელი პროცენტებისა და ვალის ძირითადი თანხის გადახდის გრაფიკი.

Ö ფასიანი ქაღალდების მაგალითს, გარდა აქციებისა, წარმოადგენს:

Ö თამასუქები;

Ö ობლიგაციები და არაუზრუნველყოფილი სავალო ვადებულებები, აქციებში კონვერტირებადი ობლიგაციების ჩათვლით;

Ö კომერციული ქაღალდები;

მიმოქცევადი სადეპოზიტო სერტიფიკატები;

Ö ბაზარზე რეალიზებადი დეპოზიტური ხელწერილები;

Ö ობლიგაციები, რომლებიც გამოშვებულია ანდერრაიტინგის განახლებადი მექანიზმებისა და საბანკო მხარდაჭერის მქონე საემისიო პროგრამების ფარგლებში;

Ö ფასიან ქაღალდებში კონვერტირებული იპოთეკური კრედიტები და სესხები, აგრეთვე, დებიტორული დავალიანებები საკრედიტო ბარათებით;

Ö კრედიტები და სესხები, რომლებმაც ფაქტობრივად მიიღო მიმოქცევადი ინსტრუმენტების ხასიათი;

Ö პრივილეგირებული აქციები, რომლებიც ფიქსირებული შემოსავლის მიღებას უზრუნველყოფენ, მაგრამ არ იძლევიან საწარმოების ლიკვიდაციისას მისი ნარჩენი ღირებულების განაწილებაში მონაწილეობის უფლებას;

საბანკო აქცეპტები.

თამასუქები, მიმოქცევადი სადეპოზიტო სერტიფიკატები, საბანკო აქცეპტები და კომერციული ქაღალდები წარმოადგენენ ფასიან ქაღალდებს, რომლებიც მფლობელებს აძლევენ უდავო უფლებას მითითებულ ვადაში მიიღონ დადგენილი ფიქსირებული თანხები და რომელთა გამოშვება ხდება დისკონტით.

ობლიგაციები და არაუზრუნველყოფილი სავალო ვალდებულებები წარმოადგენს ფასიან ქაღალდებს, რომლებიც მფლობელებს აძლევენ უდავო უფლებას მიიღონ ფიქსირებული ფულადი შემოსავლები, ან კონტრაქტით განსაზღვრული ცვალებადი ფულადი შემოსავლები, რასაც, ჩვეულებრივ, პროცენტები ეწოდება. ობლიგაციებისა და არაუზრუნველყოფილი სავალო ვალდებულებების უმრავლესობა, ასევე, აძლევს მფლობელებს უდავო უფლებას, მიიღონ ფიქსირებული თანხა ან თანხები დადგენილ ვადაში ან ვადებში, ვალის ძირითადი თანხის დასაფარავად. ამასთან, უვადო ობლიგაციებს დაფარვის ვადა არ გააჩნიათ.

ობლიგაციები ნულოვანი კუპონით წარმოადგენს ფასიან ქაღალდებს, რომლებიც არ ითვალისწინებენ პერიოდულ გადახდებს ობლიგაციის მოქმედების პერიოდის განმავლობაში.

შენიშვნა: ეროვნული ბანკისათვის გადასაცემი არამიმოქცევადი ფინანსური ინსტრუმენტები განიხილება როგორც ფასიანი ქაღალდები (გარდა აქციებისა).

სესხები (3214, 3224, 3314, 3324)

სესხებად იწოდებიან ფინანსური ინსტრუმენტები, რომლებიც წარმოიქმნება, როდესაც კრედიტორი პირდაპირ აძლევს დებიტორს სახსრებს და აქტივის მოწმობის სახით ღებულობს არამიმოქცევად დოკუმენტს. ამ კატეგორიაში შეიტანება იპოთეკური კრედიტები და სესხები, განვადებით დაფარვადი კრედიტები და სესხები, კრედიტები განვადებით გაყიდვებისათვის, კრედიტები და სესხები სავაჭრო კრედიტებისა და ავანსების დასაფინანსებლად, შეთანხმება გაყიდვაზე შემდგომი გამოსყიდვით, ფინანსური აქტივები და ვალდებულებები, რომლებიც ფარულად წარმოიქმნება ფინანსური ლიზინგის შედეგად, ასევე, მოთხოვნები ან ვალდებულებები, საერთაშორისო სავალუტო ფონდთან მიმართებაში, რომელსაც კრედიტებისა და სესხების ფორმა აქვს. აგრეთვე, სხვა სახის სესხები და კრედიტები. ჩვეულებრივი, სავაჭრო კრედიტი და მისი მსგავსი დებიტორულ/კრედიტორული დავალიანებები არ ითვლება კრედიტად და სესხად.

საქონლის ფინანსური ლიზინგის პირობით შეძენისას ითვლება, რომ ადგილი აქვს საკუთრების უფლების გადაცემას მეიჯარისაგან მოიჯარეზე, ვინაიდან საკუთრებასთან დაკავშირებული ყველა რისკი და სარგებელი ფაქტობრივად, გადადის მოიჯარეზე, იმ შემთხვევაშიც კი, თუ იურიდიული თვალსაზრისით ლიზინგის პირობით იჯარით აღებული საქონელი მეიჯარის საკუთრებად რჩება. ითვლება, რომ საკუთრების უფლების ასეთი ცვლა, ფინანსირდება კრედიტით, რომელიც წარმოადგენს მეიჯარის აქტივს და მოიჯარის ვალდებულებას.

აქციები და სხვა კაპიტალი (3215, 3225, 3315, 3325)

აქციები და სხვა კაპიტალი მოიცავს ყველა ინსტრუმენტებსა და სააღრიცხვო დოკუმენტებს, რომლებიც ადასტურებს მოთხოვნას საწარმოს ნარჩენ ღირებულებაზე ყველა კრედიტორის მოთხოვნის დაკმაყოფილების შემდეგ. კაპიტალში მონაწილეობის ინსტრუმენტების უმრავლესობა საწარმოს ლიკვიდაციისას განსაზღვრული სავარაუდო შემოსავლის ან ფიქსირებული თანხის მიღების უფლებას არ იძლევა. კაპიტალზე საკუთრების უფლება, ჩვეულებრივ, დასტურდება აქციებით, პაით, წილობრივი მონაწილეობის სერტიფიკატებით ან სხვა ანალოგიური დოკუმენტებით. აქციები და სხვა კაპიტალი არ შეიძლება იყოს სახელმწიფო ერთეულების ვალდებულება, მაგრამ ასეთი ერთეულები შეიძლება ფლობდეს მათ აქტივის სახით.

Ö საწარმოს ჩვეულებრივი აქციების გარდა, აქციებისა და სხვა კაპიტალში შეიტანება ფასიანი ქაღალდების შემდეგი სახეები:

Ö კვაზი-კორპორაციების კაპიტალში სახელმწიფო ერთეულების მონაწილეობის წილის ღირებულება;

Ö ამხანაგობებისა და შეზღუდული პასუხისმგებლობის ამხანაგობების კაპიტალში მონაწილეობის წილი;

Ö პრივირეგირებული აქციები ან აქციები, რომლებიც უზრუნველყოფენ არაკორპორაციული საწარმოს ლიკვიდაციისას ნარჩენი ღირებულების განაწილებაში მონაწილეობას.

სასესხო ფონდების აქციები.

სადაზღვევო ტექნიკური რეზერვები (3216, 3226, 3316, 3326)

სადაზღვევო ტექნიკური რეზერვები შედგება საოჯახო მეურნეობების მიერ საპენსიო ფონდებსა და სიცოცხლის დაზღვევის რეზერვებში ჩადებული საშუალებების წმინდა ღირებულებისაგან, საშუალებებისაგან, რომელიც მიღებულია წინასწარ გადახდილი პრემიებისაგან, აგრეთვე, სადაზღვევო ანაზღაურების დაუფარავი მოთხოვნების რეზერვისგან. სახელმწიფო ერთეულებს შეუძლიათ აიღონ ვალდებულება სადაზღვევო ტექნიკური რეზერვების მიხედვით, როგორც მხარემ, რომელიც მართავს სადაზღვევო პროგრამებს, გარდა სიცოცხლის დაზღვევისა, და არაავტონომიურ პროგრამებს ან იმ პროგრამებს, რომლებიც არ ითვალისწინებენ სპეციალური საპენსიო ფონდების შექმნას, აგრეთვე, ისინი შეიძლება ფლობდნენ აქტივებს, გამოდიან რა სადაზღვევო პოლისების მფლობელთა სახით, გარდა სიცოცხლის დაზღვევის პოლისებისა.

სადაზღვევო ანაზღაურებების დასაფარავად განკუთვნილი რეზერვების თანხები წარმოადგენენ საშუალებებს, რომლებიც სადაზღვევო პროგრამების (გარდა სიცოცხლის დაზღვევისა) ოპერატორებს გააჩნიათ იმ მოთხოვნებისთვის, რომლებზეც ანგარიშსწორება ჯერ არ განხორციელებულა, არ არის დარეგულირებული, ან შეიძლება დავის საგანი გახდეს. სადაზღვევო კომპანიების მიერ განსახილველად მიღებული მოთხოვნების დაგროვება ხდება სადაზღვევო ან უბედური შემთხვევების დადგომისას, რომელიც მოთხოვნის წარმოქმნის საფუძველია. ასეთი რეზერვები წარმოადგენს სადაზღვევო პროგრამების ოპერატორების ვალდებულებებს და ბენეფიციარების აქტივებს, რომლებიც ამ თანხას საბოლოოდ მათი მოთხოვნების კომპენსაციის სახით მიიღებენ.

წარმოებული ფინანსური ინსტრუმენტები (3217, 3227, 3317, 3327)

წარმოებული ეწოდება ფინანსური ინსტრუმენტებს, რომლებიც წარმოქმნილია სხვა ფინანსური ინსტრუმენტების ბაზაზე. წარმოებული ფინანსური ინსტრუმენტები დაკავშირებულია კონკრეტულ ფინანსურ ინსტრუმენტებთან, მაჩვენებელთან, ან საქონელთან, და რომელთა მეშვეობითაც კონკრეტული ფინანსური რისკი შეიძლება გაიყიდოს ფინანსურ ბაზარზე, როგორც ცალკე ობიექტი.

არსებობს წარმოებული ფინანსური ინსტრუმენტების ორი ძირითადი კლასი: ფორვარდული ტიპის კონტრაქტები, სვოპის ჩათვლით, და ოფციონური კონტრაქტები. ფორვარდული კონტრაქტის ფარგლებში ორი მონაწილე მხარე თანხმდება გაცვალოს დადგენილი ოდენობის საბაზო ობიექტები, რომლებიც შეიძლება იყოს როგორც რეალური, ასევე ფინანსური, შეთანხმებული ფასით, დათქმულ დროში. სვოპი წარმოადგენს გაყიდვის შეთანხმებას შემდგომი გამოსყიდვის პირობით.

ოფციონი წარმოადგენს კონტრაქტს, რომელიც ოფციონის მყიდველს აძლევს უფლებას (მაგრამ არ აკისრებს მას რაიმე ვალდებულებას) იყიდოს („ქოლ” ოფციონი) ან გაყიდოს („ფუთ” ოფციონი) კონკრეტული ფინანსური ინსტრუმენტი ან საქონელი, წინასწარ განსაზღვრული ფასით დროის მოცემულ პერიოდში ან განსაზღვრულ ვადაში.

სხვა დებიტორულ/კრედიტორული დავალიანებები (3218, 3228, 3318, 3328)

სხვა დებიტორულ/კრედიტორული დავალიანებები შედგება სავაჭრო კრედიტებისა და ავანსებისგან, აგრეთვე, სხვა განსხვავებული მუხლებისგან, რომლებიც მისაღებია ან ექვემდებარება გადახდას.

სავაჭრო კრედიტებისა და ავანსების კატეგორია მოიცავს: 1) სავაჭრო კრედიტი, რომელიც გამოყოფილია უშუალოდ საქონლისა და მომსახურების მყიდველებისათვის, და 2) ავანსები, იმ სამუშაოებისათვის, რომელიც იმყოფება დაუმთავრებელი წარმოების სტადიაზე, ან რომელიც მომავალში უნდა შესრულდეს, მაგალითად, შუალედური გადახდები მშენებლობის პროცესში, ან წინასწარი გადახდები საქონლისა და მომსახურებისთვის. ასეთი კრედიტები წარმოადგენს გადახდის მიღების ჩვეულებრივი გადავადების შედეგს, ასევე გამყიდველებისათვის კრედიტის განზრახ გამოყოფას გაყიდვების დასაფინანსებლად. სავაჭრო კრედიტები არ მოიცავს კრედიტებსა და სესხებს, ფასიან ქაღალდებს, გარდა აქციებისა, ან სხვა ვალდებულებებს, რომლებიც გამოშვებულია ვაჭრობის დასაფინანსებლად. თუ სახელმწიფო ერთეული უშვებს ჩვეულებრივ თამასუქს ან სხვა ფასიან ქაღალდს, რამდენიმე სავაჭრო კრედიტზე გადახდის კონსოლიდირებისათვის, მაშინ ასეთი თამასუქი ან ფასიანი ქაღალდი მიეკუთვნება ფასიან ქაღალდებს, გარდა აქციებისა. დაუმთავრებელი წარმოებისათვის გადახდილი ავანსების ღირებულება მიეკუთვნება მხოლოდ იმ წარმოებას, რომელიც კლასიფიცირდება, როგორც მატერიალური საბრუნავი საშუალებების მარაგები.

მონეტარული ოქრო და ნასესხობის სპეციალური უფლება (323)

მონეტარული ოქრო მოიცავს ოქროს მონეტებს, ჩამოსხმულ და მოჭრილ ზოდებს არანაკლებ 995/1000 სინჯისა, რომლებიც ფულად-საკრედიტო რეგულირების ფუნქციების შემსრულებელი ერთეულების საკუთრებას წარმოადგენს და შედის სახელმწიფო ოფიციალურ სარეზერვო აქტივებში.

ჩვეულებრივ, მონეტარული რეგულირების ორგანოს წარმოადგენს ეროვნული ბანკი, თუმცა მონეტარული რეგულირების ორგანოს ზოგიერთი ფუნქციის შესრულება შეუძლია ამა თუ იმ სახელმწიფო ერთეულს.

მონეტარული ოქრო წარმოადგენს ფინანსურ აქტივს, რომლისთვისაც არ არსებობს მეორე ინსტიტუციონალური ერთეულის მხრიდან მოკორესპონდენტო ვალდებულება. მისი შეფასება ხდება ორგანიზებულ ბაზარზე დადგენილი მიმდინარე ფასის ან ფულად-საკრედიტო რეგულირების ორგანოებს შორის გაფორმებული ორმხრივი შეთანხმებით.

ნებისმიერი ოქრო, რომელიც აღრიცხულია სახელმწიფო ერთეულის მიერ და არ შეესაბამება მონეტარული ოქროს განმარტებას, არაფინანსურ აქტივს წარმოადგენს და მიეკუთვნება ან მატერიალური საბრუნავი საშუალებების მარაგებს (312) ან ფასეულობებს (313). ოქროში დენომინირებული დეპოზიტები, კრედიტები და სესხები, აგრეთვე, ფასიანი ქაღალდები აისახება როგორც დეპოზიტები, კრედიტები და სესხები, ფასიანი ქაღალდები, და არა როგორც მონეტარული ოქრო. ოქროს სვოპი (გაცვლა) წარმოადგენს გაყიდვის შეთანხმებას შემდგომი გამოსყიდვის პირობით, რომლის ფარგლებშიც მონეტარული ოქრო იცვლება სხვა სარეზერვო აქტივებზე, ჩვეულებრივ, სავალუტო დეპოზიტებზე. აღნიშნული აისახება, როგორც კრედიტი ან სესხი.

ნასესხობის სპეციალური უფლება წარმოადგენს საერთაშორისო სავალუტო ფონდის მიერ შექმნილ საერთაშორისო სარეზერვო აქტივებს, რომელიც უნაწილდება მის წევრ ქვეყნებს, არსებული სარეზერვო აქტივების შესავსებად. სპეციალური სასესხო უფლების მფლობელია მხოლოდ საერთაშორისო სავალუტო ფონდის წევრი ქვეყნების ფულად-საკრედიტო რეგულირების ორგანოები და უფლებამოსილი საერთაშორისო საფინანსო ორგანიზაციები, შეზღუდული რაოდენობით. სპეციალური სასესხო უფლება წარმოადგენს ფინანსურ აქტივს, რომლისთვისაც არ არსებობს მოკორესპონდენტო ვალდებულება, ამიტომ საერთაშორისო სავალუტო ფონდის წევრ ქვეყნებს, რომლებსაც განაწილების წესით მიეწოდა სპეციალური სასესხო უფლება, არ გააჩნიათ მათზე გამოყოფილი სპეციალური სასესხო უფლების ანაზღაურების უპირობო ვალდებულება. სახელმწიფო ერთეული წარმოადგენს სპეციალური სასესხო უფლების მფლობელს მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ იგი ფულად-საკრედიტო რეგულირების ორგანოს ფუნქციის შემსრულებელია.

 

დანართი №16

 

ტერმინთა განმარტებები    (აღნიშნული ტერმინები გამოყენებულია მხოლოდ ამ კლასიფიკაციის მიზნებისათვის)

არასაბაზრო წესით შესყიდვა/გაყიდვა

საქონლისა და მომსახურების შესყიდვა/გაყიდვა ეკონომიკურად უმნიშვნელო ფასებით

საბაზრო წესით შესყიდვა/გაყიდვა

საქონლისა და მომსახურების შესყიდვა/გაყიდვა მოთხოვნა-მიწოდების საფუძველზე ჩამოყალიბებული საბაზრო ფასების საფუძველზე

ეკონომიკურად მნიშვნელოვანი ფასი

ფასი (გარდა მონოპოლიურად მაღალი ფასებისა), რომელიც მნიშვნელოვან გავლენას ახდენს იმ პროდუქციის ოდენობაზე, რომელზეც გამყიდველი თანახმაა მიაწოდოს და მყიდველი თანახმაა შეისყიდოს

ეკონომიკურად უმნიშვნელო ფასი

ფასი (გარდა მონოპოლიურად მაღალი ფასებისა), რომელიც მნიშვნელოვან გავლენას არ ახდენს იმ პროდუქციის ოდენობაზე, რომელზეც გამყიდველი თანახმაა მიაწოდოს და მყიდველი თანახმაა შეისყიდოს

მცირეფასიანი აქტივი

500 ლარზე ნაკლები ღირებულების და ერთ წელზე მეტი ვადით, მრავალჯერადი გამოყენების ტექნიკა, ინვენტარი და მოწყობილობა

აქტივების გასვლა

ყველა ოპერაცია, რომელიც ამცირებს ერთეულის აქტივების მოცულობას (გაყიდვა, გასხვისება, ჩამოწერა და სხვა), გარდა ძირითადი კაპიტალის მოხმარებისა

გრანტი

არასავალდებულო მიმდინარე ან კაპიტალური ტრანსფერი მთავრობებსა და საერთაშორისო ორგანიზაციებს შორის

კორპორაცია

იურიდიული პირი, რომელიც შექმნილია საქონლისა და/ან მომსახურების წარმოების და ბაზარზე რეალიზაციის მიზნით და დამფუძნებლებისათვის წარმოადგენს მოგების ან სხვა ეკონომიკური სარგებლის მიღების წყაროს

სახელმწიფო ერთეული

ცენტრალური ხელისუფლების მმართველობის და ავტონომიური რესპუბლიკებისა და ადგილობრივი ხელისუფლების თვითმმართველობის ერთეული

სოციალური დაზღვევის სქემაში მონაწილეობა

სოციალური დახმარების მიღების უფლების მოპოვების მიზნით დასაქმებულის მიერ ავტონომიურ ან არაავტონომიურ საპენსიო ფონდებში შენატანების განხორციელება

ტრანსფერი

გარკვეული მიზნით ფულადი სახსრების გადაცემა

 

შენიშვნა: შემოსავლების კლასიფიკაციაში ერთციფრიანი კოდით გამოისახება კლასიფიკაციის პირველი თანრიგი, ორციფრიანი კოდით – კლასიფიკაციის მეორე თანრიგი, სამციფრიანი კოდით – მესამე თანრიგი, ოთხციფრიანი კოდით – მეოთხე თანრიგი და ხუთციფრიანი კოდით – მეხუთე თანრიგი, შვიდციფრიანი კოდით – მეექვსე თანრიგი და რვაციფრიანი კოდით – მეშვიდე თანრიგი; ხარჯების ეკონომიკურ, არაფინანსური აქტივების და მათზე ოპერაციების, აგრეთვე ფინანსური აქტივებისა და ვალდებულებების და მათზე ოპერაციების კლასიფიკაციებში ერთციფრიანი კოდით გამოისახება კლასიფიკაციის პირველი თანრიგი, ორციფრიანი კოდით – კლასიფიკაციის მეორე თანრიგი, სამციფრიანი კოდით – მესამე თანრიგი, ოთხციფრიანი კოდით – მეოთხე თანრიგი და ხუთციფრიანი კოდით – მეხუთე თანრიგი; ხარჯებისა და არაფინანსურ აქტივებზე ოპერაციების ფუნქციონალურ კლასიფიკაციაში ერთციფრიანი კოდით გამოისახება კლასიფიკაციის პირველი თანრიგი, სამციფრიანი კოდით – მეორე თანრიგი, ოთხციფრიანი კოდით – მესამე თანრიგი და ხუთციფრიანი კოდით – მეოთხე თანრიგი.