დოკუმენტის სტრუქტურა
განმარტებების დათვალიერება
დაკავშირებული დოკუმენტები
დოკუმენტის მონიშვნები
უკან დაბრუნება | არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებისათვის ბუღალტრული აღრიცხვის ანგარიშთა გეგმისა და ანგარიშთა გეგმის გამოყენების ინსტრუქციის დამტკიცების შესახებ | |
|---|---|
| დოკუმენტის ნომერი | 329 |
| დოკუმენტის მიმღები | საქართველოს ეროვნული ბანკის პრეზიდენტი |
| მიღების თარიღი | 24/12/2002 |
| დოკუმენტის ტიპი | საქართველოს ეროვნული ბანკის პრეზიდენტის ბრძანება |
| გამოქვეყნების წყარო, თარიღი | სსმ, 1, 04/01/2002 |
| სარეგისტრაციო კოდი | 190.040.000.10.008.005.626 |
სახელმწიფო სარეგისტრაციო კოდი 190.040.000.10.008.005.626
საქართველოს ეროვნული ბანკის პრეზიდენტის
ბრძანება№329
2002 წლის 24 დეკემბერი
ქ.თბილისი
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებისათვის ბუღალტრული აღრიცხვის ანგარიშთა გეგმისა და ანგარიშთა გეგმის გამოყენების ინსტრუქციის დამტკიცების შესახებ
,,საქართველოს ეროვნული ბანკის შესახებ“ საქართველოს ორგანული კანონის 59-ე და 73-ე მუხლებისა და ,,არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებების – საკრედიტო კავშირების შესახებ`` საქართველოს კანონის მე-11 მუხლის ,,ბ’’ ქვეპუნქტის მოთხოვნათა შესაბამისად ვბრძანებ:
1. დამტკიცდეს არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებისათვის ბუღალტრული აღრიცხვის ანგარიშთა თანდართული გეგმა და მისი გამოყენების ინსტრუქცია.
2. არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებმა – საკრედიტო კავშირებმა ბუღალტრული აღრიცხვის წარმოება 2003 წლის 1 იანვრიდან უზრუნველყონ არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებისათვის ბუღალტრული აღრიცხვის ანგარიშთა გეგმისა და მისი გამოყენების ინსტრუქციის შესაბამისად.
3. ეს ბრძანება ამოქმედდეს გამოქვეყნებისთანავე.
4. ამ ბრძანების შესრულების კონტროლი დაევალოს არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებების ზედამხედველობის სამმართველოს (მ ტეფნაძე).
ი. მანაგაძე
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებისათვის ბუღალტრული აღრიცხვის ანგარიშთა გეგმა და ანგარიშთა გეგმის გამოყენების ინსტრუქცია
აქტივები
| კლასი 10 |
| ფულადი სახსრები
|
| 100 |
| ფულადი სახსრები ეროვნული ვალუტით |
|
| 1001 | სალარო |
|
| 1004 | ფულადი სახსრები ბანკომატებში |
|
| 1005 | კვანძგარეთა საოპერაციო სალარო |
|
| 1006 | ბანკნოტები და მონეტები გზაში |
|
|
|
|
| 101 |
| ფულადი სახსრები უცხოური ვალუტით |
|
| 1011 | სალარო |
|
| 1014 | ფულადი სახსრები ბანკომატებში |
|
| 1015 | კვანძგარეთა საოპერაციო სალარო |
|
| 1016 | ბანკნოტები და მონეტები გზაში |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| კლასი 14 |
| სახელმწიფო სავალო ფასიანი ქაღალდები |
|
|
|
|
| 140 |
| სახელმწიფო სავალო ფასიანი ქაღალდები ეროვნული ვალუტით |
|
| 1401 | სახელმწიფო სავალო დისკონტური ფასიანი ქაღალდები |
|
| 1402 | სახელმწიფო სავალო დისკონტური ფასიანი ქაღალდების კონტრანგარიშ-დისკონტი |
|
|
|
|
| 141 |
| სახელმწიფო სავალო ფასიანი ქაღალდები უცხოური ვალუტით |
|
| 1411 | სახელმწიფო სავალო დისკონტური ფასიანი ქაღალდები |
|
| 1412 | სახელმწიფო სავალო დისკონტური ფასიანი ქაღალდების კონტრანგარიშ-დისკონტი |
|
|
|
|
| კლასი 17 |
| მოთხოვნები ბანკებისა და არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებების მიმართ |
|
|
|
|
| 170 |
| ,,მიმდინარე“ ანგარიში ეროვნული ვალუტით |
|
| 1703 | `მიმდინარე“ ანგარიშები რეზიდენტ კომერციულ ბანკებში |
|
|
|
|
| 171 |
| ,,მიმდინარე“ ანგარიშები უცხოური ვალუტით |
|
| 1713 | ,,მიმდინარე“ ანგარიშები რეზიდენტ კომერციულ ბანკებში |
|
|
|
|
| 172 |
| ბანკებში განთავსებული მოკლევადიანი დეპოზიტები ეროვნული ვალუტით |
|
| 1723 | მოკლევადიანი დეპოზიტები რეზიდენტ კომერციულ ბანკებში |
|
|
|
|
| 173 |
| ბანკებში განთავსებული მოკლევადიანი დეპოზიტები უცხოური ვალუტით |
|
| 1733 | მოკლევადიანი დეპოზიტები რეზიდენტ კომერციულ ბანკებში |
|
|
|
|
| 177 |
| არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებისთვის მიცემული მოკლევადიანი სესხები ეროვნული ვალუტით |
|
| 1771 | არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებისათვის მიცემული სესხები |
|
| 1772 | რეპო ოპერაციებით არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებისათვის მიცემული სახსრები |
|
|
|
|
| 178 |
| არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებისთვის მიცემული მოკლევადიანი სესხები უცხოური ვალუტით |
|
| 1781 | არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებისათვის მიცემული სესხები |
|
| 1782 | რეპო ოპერაციებით არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებისათვის მიცემული სახსრები |
|
|
|
|
| კლასი 18 |
| კლიენტებისათვის მიცემული სესხები |
|
|
|
|
| 180 |
| წევრებისათვის მიცემული მოკლევადიანი სესხები ეროვნული ვალუტით |
|
| 1801 | წევრებისათვის მიცემული მოკლევადიანი სესხები |
|
|
|
|
| 181 |
| წევრებისათვის მიცემული მოკლევადიანი სესხები უცხოური ვალუტით |
|
| 1811 | წევრებისათვის მიცემული მოკლევადიანი სესხები |
|
|
|
|
| 185 |
| წევრებისათვის მიცემული გრძელვადიანი სესხები ეროვნული ვალუტით |
|
| 1851 | წევრებისათვის მიცემული გრძელვადიანი სესხები |
|
|
|
|
| 186 |
| წევრებისათვის მიცემული გრძელვადიანი სესხები უცხოური ვალუტით |
|
| 1861 | წევრებისათვის მიცემული გრძელვადიანი სესხები |
|
|
|
|
| კლასი 19 |
| ვადაგადაცილებული სესხები |
|
|
|
|
| 190 |
| ვადაგადაცილებული სესხები ეროვნული ვალუტით |
|
| 1904 | არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებისათვის მიცემული სესხების ვადაგადაცილებული დავალიანება |
|
| 1905 | წევრებისათვის მიცემული სესხების ვადაგადაცილებული დავალიანება |
|
|
|
|
| 191 |
| ვადაგადაცილებული სესხები უცხოური ვალუტით |
|
| 1914 | არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებისათვის მიცემული სესხების ვადაგადაცილებული დავალიანება |
|
| 1915 | წევრებისათვის მიცემული სესხების ვადაგადაცილებული დავალიანება |
|
|
|
|
|
|
|
|
| კლასი 24 |
| მისაღები პროცენტები |
|
|
|
|
| 240 |
| მისაღები პროცენტები მოთხოვნების მიხედვით ეროვნული ვალუტით |
|
| 2403 | მისაღები პროცენტები ბანკებში განთავსებული სახსრების (სესხების გარდა) მიხედვით |
|
| 2404 | მისაღები პროცენტები არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებისათვის მიცემული სესხების მიხედვით |
|
| 2405 | მისაღები პროცენტები წევრებისათვის მიცემული სესხების მიხედვით |
|
| 2409 | მისაღები პროცენტები დანარჩენი ოპერაციების მიხედვით |
|
|
|
|
| 241 |
| მისაღები პროცენტები მოთხოვნების მიხედვით უცხოური ვალუტით |
|
| 2413 | მისაღები პროცენტები ბანკებში განთავსებული სახსრების (სესხების გარდა) მიხედვით |
|
| 2414 | მისაღები პროცენტები არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებისათვის მიცემული სესხების მიხედვით |
|
| 2415 | მისაღები პროცენტები წევრებისათვის მიცემული სესხების მიხედვით |
|
| 2419 | მისაღები პროცენტები დანარჩენი ოპერაციების მიხედვით |
|
|
|
|
|
|
|
|
| კლასი 25 |
| დანარჩენი აქტივები |
|
|
|
|
| 250 |
| დანარჩენი აქტივები ეროვნული ვალუტით |
|
| 2501 | დებიტორული მოთხოვნები |
|
| 2502 | გაურკვეველი თანხები |
|
| 2503 | გაცემული ავანსები |
|
| 2505 | ძირითად საშუალებათა ღირებულების წინასწარი გადახდა |
|
| 2506 | იპოთეკით დასაკუთრებული უძრავი ქონება |
|
| 2507 | გირაოთი დასაკუთრებული მოძრავი ქონება |
|
| 2508 | მოთხოვნები გარანტიების მიხედვით |
|
|
|
|
| 251 |
| დანარჩენი აქტივები უცხოური ვალუტით |
|
| 2511 | დებიტორული მოთხოვნები |
|
| 2512 | გაურკვეველი თანხები |
|
| 2513 | გაცემული ავანსები |
|
| 2518 | მოთხოვნები გარანტიების მიხედვით |
|
|
|
|
| 252 |
| ძვირფასი ლითონები, ხელოვნების ნაწარმოებები და საკოლექციო საგნები |
|
| 2521 | ძვირფასი ლითონები, ხელოვნების ნაწარმოებები და საკოლექციო საგნები |
|
|
|
|
| 254 |
| სამეურნეო მასალები |
|
| 2541 | სამეურნეო მასალები (მარაგები) |
|
|
|
|
| 255 |
| საგადასახადო მოთხოვნები |
|
| 2551 | მოგების მიმდინარე გადასახადი |
|
| 2552 | გადახდილი დღგ |
|
| 2559 | დანარჩენი მიმდინარე გადასახადები |
|
|
|
|
|
|
|
|
| კლასი 26 |
| სავალუტო პოზიცია |
|
|
|
|
| 260 |
| სავალუტო პოზიცია, უცხოური ვალუტით |
|
| 2601 | სავალუტო პოზიცია |
|
|
|
|
| 261 |
| სავალუტო პოზიციის კონტრფასი, ეროვნული ვალუტით |
|
| 2611 | სავალუტო პოზიციის კონტრფასი |
|
|
|
|
|
|
|
|
| კლასი 27 |
| გადავადებული საგადასახადო აქტივი |
|
|
|
|
| 271 |
| გადავადებული საგადასახადო აქტივი |
|
| 2711 | გადავადებული საგადასახადო აქტივი |
|
|
|
|
|
|
|
|
| კლასი 28 |
| ანგარიშსწორება ერთ არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების ფილიალებს შორის |
|
|
|
|
| 283 |
| ანგარიშსწორება ერთ არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების ფილიალებს შორის ეროვნული ვალუტით |
|
| 2831 | მოთხოვნები ერთ არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების ფილიალებს შორის |
|
|
|
|
| 284 |
| ანგარიშსწორება ერთ არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების ფილიალებს შორის უცხოური ვალუტით |
|
| 2841 | მოთხოვნები ერთ არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების ფილიალებს შორის |
|
|
|
|
|
|
|
|
| კლასი 29 |
| ძირითადი საშუალებები და არამატერიალური აქტივები |
|
|
|
|
| 290 |
| ძირითადი საშუალებანი |
|
| 2901 | მიწა |
|
| 2902 | შენობა - ნაგებობები |
|
| 2903 | კომპიუტერული ტექნიკა და საკომუნიკაციო მოწყობილობები |
|
| 2904 | სატრანსპორტო საშუალებები |
|
| 2905 | ავეჯი და მოწყობილობები |
|
| 2906 | დანარჩენი ძირითადი საშუალებები |
|
|
|
|
| 291 |
| დაუმთავრებელი კაპიტალური დაბანდების დანახარჯები |
|
| 2911 | დაუმთავრებელი კაპიტალური დაბანდების დანახარჯები |
|
| 2912 | კაპიტალური დანახარჯები იჯარით აღებული ობიექტების მიხედვით |
|
|
|
|
| 296 |
| არამატერიალური აქტივები |
|
| 2961 | არამატერიალური აქტივები |
|
|
| პასივები |
|
|
|
|
| კლასი 35 |
| ბანკების ფულადი სახსრები |
|
|
|
|
| 355 |
| ბანკების სესხები ეროვნული ვალუტით |
|
| 3553 | რეზიდენტი კომერციული ბანკების სესხები |
|
| 3554 | რეპო ოპერაციებით ბანკებიდან მიღებული სახსრები |
|
|
|
|
| 356 |
| ბანკების სესხები უცხოური ვალუტით |
|
| 3563 | რეზიდენტი კომერციული ბანკების სესხები |
|
| 3564 | რეპო ოპერაციებით ბანკებიდან მიღებული სახსრები |
| კლასი 36 |
| კლიენტთა ფულადი სახსრები |
|
|
|
|
| 360 |
| კლიენტთა მიმდინარე ანგარიშები ეროვნული ვალუტით |
|
| 3601 | წევრების მიმდინარე ანგარიშები |
|
|
|
|
| 361 |
| კლიენტთა მიმდინარე ანგარიშები უცხოური ვალუტით |
|
| 3611 | წევრების მიმდინარე ანგარიშები |
|
|
|
|
| 365 |
| კლიენტთა დეპოზიტები ეროვნული ვალუტით |
|
| 3651 | წევრების დეპოზიტები |
|
|
|
|
| 366 |
| კლიენტთა დეპოზიტები უცხოური ვალუტით |
|
| 3661 | წევრების დეპოზიტები |
|
|
|
|
| კლასი 37 |
| საფინანსო ორგანიზაციების სესხები |
|
|
|
|
| 370 |
| საფინანსო ორგანიზაციების სესხები ეროვნული ვალუტით |
|
| 3701 | საერთაშორისო საფინანსო ორგანიზაციების სესხები |
|
| 3702 | არარეზიდენტი საფინანსო ორგანიზაციების სესხები |
|
| 3703 | რეზიდენტი საფინანსო ორგანიზაციების სესხები |
|
| 3704 | არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებიდან მიღებული სესხები |
|
|
|
|
| 371 |
| საფინანსო ორგანიზაციების სესხები უცხოური ვალუტით |
|
| 3711 | საერთაშორისო საფინანსო ორგანიზაციების სესხები |
|
| 3712 | არარეზიდენტი საფინანსო ორგანიზაციების სესხები |
|
| 3713 | რეზიდენტი საფინანსო ორგანიზაციების სესხები |
|
| 3714 | არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებიდან მიღებული სესხები |
|
|
|
|
| კლასი 40 |
| რეზერვები მოსამსახურეთა მომავალი გასაცემლებისათვის |
|
|
|
|
| 400 |
| რეზერვები მოსამსახურეთა მომავალი გასაცემლებისათვის |
|
| 4001 | რეზერვები მოსამხურეთა მომავალი გასაცემლებისათვის |
|
| 4002 | საპენსიო ფონდი |
|
|
|
|
| კლასი 41 |
| აქტივების შესაძლო დანაკარგების რეზერვი |
|
|
|
|
| 410 |
| აქტივების შესაძლო დანაკარგების რეზერვი |
|
| 4101 | სესხების შესაძლო დანაკარგების რეზერვი |
|
| 4107 | ინვესტიციების გაუფასურების შესაძლო დანაკარგების რეზერვი |
|
| 4109 | დანარჩენი აქტივების შესაძლო დანაკარგების რეზერვი |
|
|
|
|
| კლასი 44 |
| გადასახდელი პროცენტები და დივიდენდები |
|
|
|
|
| 440 |
| გადასახდელი პროცენტები ეროვნული ვალუტით |
|
| 4404 | გადასახდელი პროცენტები ბანკების სესხების მიხედვით |
|
| 4405 | გადასახდელი პროცენტები წევრებიდან მოზიდული სახსრების მიხედვით |
|
| 4406 | გადასახდელი პროცენტები საფინანსო ორგანიზაციების სესხების მიხედვით |
|
| 4407 | გადასახდელი პროცენტები არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებიდან მიღებული სესხების მიხედვით |
|
|
|
|
| 441 |
| გადასახდელი პროცენტები უცხოური ვალუტით |
|
| 4414 | გადასახდელი პროცენტები ბანკების სესხების მიხედვით |
|
| 4415 | გადასახდელი პროცენტები წევრებიდან მოზიდული სახსრების მიხედვით |
|
| 4416 | გადასახდელი პროცენტები საფინანსო ორგანიზაციების სესხების მიხედვით |
|
| 4417 | გადასახდელი პროცენტები არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებიდან მიღებული სესხების მიხედვით |
|
|
|
|
| 442 |
| გადასახდელი დივიდენდები არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების საწესდებო კაპიტალში ინვესტიციების მიხედვით |
|
| 4421 | გადასახდელი დივიდენდები არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების საწესდებო კაპიტალში ინვესტიციების მიხედვით |
|
|
|
|
| კლასი 45 |
| დანარჩენი ვალდებულებები |
|
|
|
|
| 450 |
| დანარჩენი ვალდებულებები ეროვნული ვალუტით |
|
| 4501 | კრედიტორული დავალიანება |
|
| 4502 | გაურკვეველი თანხები |
|
| 4503 | მიღებული ავანსები |
|
|
|
|
| 451 |
| დანარჩენი ვალდებულებები უცხოური ვალუტით |
|
| 4511 | კრედიტორული დავალიანება |
|
| 4512 | გაურკვეველი თანხები |
|
| 4513 | მიღებული ავანსები |
|
|
|
|
| 455 |
| საგადასახადო ვალდებულებები |
|
| 4551 | გადასახდელი მოგების გადასახადი |
|
| 4552 | გადასახდელი დღგ |
|
| 4553 | გადასახდელი საშემოსავლო გადასახადი |
|
| 4554 | გადასახდელი სოციალური გადასახადი |
|
| 4559 | დანარჩენი გადასახდელი გადასახადები |
|
|
|
|
| კლასი 47 |
| გადავადებული საგადასახადო ვალდებულება |
|
|
|
|
| 471 |
| გადავადებული საგადასახადო ვალდებულება |
|
| 4711 | გადავადებული საგადასახადო ვალდებულება |
|
|
|
|
| კლასი 48 |
| ანგარიშსწორება ერთი არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების ფილიალებს შორის |
|
|
|
|
| 483 |
| ანგარიშსწორება ერთი არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების ფილიალებს შორის ეროვნული ვალუტით |
|
| 4831 | ვალდებულება ერთი არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების ფილიალებს შორის |
|
|
|
|
| 484 |
| ანგარიშსწორება ერთი არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების ფილიალებს შორის უცხოური ვალუტით |
|
| 4841 | ვალდებულება ერთი არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების ფილიალებს შორის |
|
კლასი 49 |
|
ცვეთა და ამორტიზაცია |
|
|
|
|
| 490 |
| ძირითად საშუალებათა ცვეთა |
|
| 4902 | შენობა-ნაგებობების ცვეთა |
|
| 4903 | კომპიუტერული ტექნიკისა და საკომუნიკაციო მოწყობილობების ცვეთა |
|
| 4904 | სატრანსპორტო საშუალებების ცვეთა |
|
| 4905 | ავეჯისა და მოწყობილობების ცვეთა |
|
| 4906 | დანარჩენი ძირითადი საშუალებების ცვეთა |
|
|
|
|
| 491 |
| არამატერიალური აქტივების ამორტიზაცია |
|
| 4911 | არამატერიალური აქტივების ამორტიზაცია |
|
|
|
|
| 492 |
| კაპიტალური დანახარჯების ამორტიზაცია იჯარით აღებული ობიექტების მიხედვით |
|
| 4921 | კაპიტალური დანახარჯების ამორტიზაცია იჯარით აღებული ობიექტების მიხედვით |
|
|
|
|
| კლასი 50 |
| განაღდებული კაპიტალი |
|
|
|
|
| 500 |
| განაღდებული კაპიტალი |
|
| 5006 | არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების საწესდებო კაპიტალი |
|
| 5007 | კონტრანგარიში - არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების მიერ გამოსყიდული პაი |
|
|
|
|
| კლასი 52 |
| შემოწირულობა კაპიტალში |
|
|
|
|
| 520 |
| შემოწირულობა კაპიტალში |
|
| 5201 | შემოწირულობა კაპიტალში |
|
|
|
|
| კლასი 53 |
| საერთო რეზერვი |
|
|
|
|
| 530 |
| საერთო რეზერვი |
|
| 5301 | საერთო სარეზერვო ფონდი |
|
|
|
|
| კლასი 54 |
| წინა წლების გაუნაწილებელი მოგება (დაუფარავი ზარალი) |
|
|
|
|
| 540 |
| წინა წლების გაუნაწილებელი მოგება (დაუფარავი ზარალი) |
|
| 5401 | წინა წლების გაუნაწილებელი მოგება (დაუფარავი ზარალი) |
|
|
|
|
| კლასი 55 |
| საანგარიშგებო წლის მოგება (ზარალი) |
|
|
|
|
| 550 |
| საანგარიშგებო წლის მოგება (ზარალი) |
|
| 5501 | საანგარიშგებო წლის მოგება (ზარალი) |
|
|
|
|
| კლასი 59 |
| აქტივების გადაფასების რეზერვები |
|
|
|
|
| 590 |
| აქტივების გადაფასების რეზერვები |
|
| 5904 | ძირითადი საშუალებების გადაფასების რეზერვი |
|
| 5909 | დანარჩენი აქტივების გადაფასების რეზერვი |
|
|
| შემოსავლები |
|
|
|
|
| კლასი 60 |
| შემოსავლები სახელმწიფო სექტორიდან |
|
|
|
|
| 606 |
| პროცენტული შემოსავლები სახელმწიფო სავალო ფასიანი ქაღალდების მიხედვით ეროვნული ვალუტით |
|
| 6061 | სახელმწიფო სავალო დისკონტური ფასიანი ქაღალდების დისკონტი |
|
|
|
|
| 607 |
| პროცენტული შემოსავლები სახელმწიფო სავალო ფასიანი ქაღალდების მიხედვით უცხოური ვალუტით |
|
| 6071 | სახელმწიფო სავალო დისკონტური ფასიანი ქაღალდების დისკონტი |
|
|
|
|
| კლასი 62 |
| შემოსავლები საბანკო და საფინანსო სექტორიდან |
|
|
|
|
| 620 |
| პროცენტული შემოსავლები ბანკებსა და არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებში განთავსებული სახსრების მიხედვით ეროვნული ვალუტით |
|
| 6202 | პროცენტული შემოსავლები რეზიდენტ ბანკებში ,,მიმდინარე“ ანგარიშების მიხედვით |
|
| 6204 | პროცენტული შემოსავლები რეზიდენტ ბანკებში განთავსებული მოკლევადიანი დეპოზიტების მიხედვით |
|
| 6206 | პროცენტული შემოსავლები არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებისათვის მიცემული სესხების მიხედვით |
|
|
|
|
| 621 |
| პროცენტული შემოსავლები ბანკებსა და არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებში განთავსებული სახსრების მიხედვით უცხოური ვალუტით |
|
| 6212 | პროცენტული შემოსავლები რეზიდენტ ბანკებში ,,მიმდინარე“ ანგარიშების მიხედვით |
|
| 6214 | პროცენტული შემოსავლები რეზიდენტ ბანკებში განთავსებული მოკლევადიანი დეპოზიტების მიხედვით |
|
| 6216 | პროცენტული შემოსავლები არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებისათვის მიცემული სესხების მიხედვით |
| კლასი 63 |
| შემოსავლები კომერციული სექტორიდან |
|
|
|
|
| 630 |
| პროცენტული შემოსავლები წევრებისათვის მიცემული მოკლევადიანი სესხების მიხედვით ეროვნული ვალუტით |
|
| 6301 | პროცენტული შემოსავლები წევრებისათვის მიცემული მოკლევადიანი სესხების მიხედვით |
|
|
|
|
| 631 |
| პროცენტული შემოსავლები წევრებისათვის მიცემული მოკლევადიანი სესხების მიხედვით ეროვნული ვალუტით |
|
| 6311 | პროცენტული შემოსავლები წევრებისათვის მიცემული მოკლევადიანი სესხების მიხედვით |
|
|
|
|
| 635 |
| პროცენტული შემოსავლები წევრებისათვის მიცემული გრძელვადიანი სესხების მიხედვით ეროვნული ვალუტით |
|
| 6351 | პროცენტული შემოსავლები წევრებისათვის მიცემული გრძელვადიანი სესხების მიხედვით |
|
|
|
|
| 636 |
| პროცენტული შემოსავლები წევრებისათვის მიცემული გრძელვადიანი სესხების მიხედვით უცხოური ვალუტით |
|
| 6361 | პროცენტული შემოსავლები წევრებისათვის მიცემული გრძელვადიანი სესხების მიხედვით |
|
|
|
|
| კლასი 64 |
| საკომისიოები და შემოსავლები გაწეული მომსახურების მიხედვით |
|
|
|
|
| 640 |
| საკომისიოები და შემოსავლები გაწეული მომსახურების მიხედვით ეროვნული ვალუტით |
|
| 6401 | საკომისიოები უცხოური ვალუტის ყიდვა-გაყიდვის მიხედვით |
|
| 6402 | საკომისიოები სალაროს ოპერაციებიდან |
|
| 6403 | საკომისიოები ფულის ინკასაციისა და ტრანსპორტირებიდან |
|
| 6407 | საკომისიოები და შემოსავლები დეპოზიტარული ოპერაციების მიხედვით |
|
| 6409 | საკომისიოები და შემოსავლები დანარჩენი ოპერაციების მიხედვით |
| 641 |
| საკომისიოები და შემოსავლები გაწეული მომსახურების მიხედვით უცხოური ვალუტით |
|
| 6411 | საკომისიოები უცხოური ვალუტის ყიდვა-გაყიდვის მიხედვით |
|
| 6412 | საკომისიოები სალაროს ოპერაციებიდან |
|
| 6413 | საკომისიოები ფულის ინკასაციისა და ტრანსპორტირებიდან |
|
| 6417 | საკომისიოები და შემოსავლები დეპოზიტარული ოპერაციების მიხედვით |
|
| 6419 | საკომისიოები და შემოსავლები დანარჩენი ოპერაციების მიხედვით |
|
|
|
|
| კლასი 66 |
| შემოსულობები უცხოურ ვალუტასთან დაკავშირებული ოპერაციების მიხედვით |
|
|
|
|
| 660 |
| შემოსულობები უცხოურ ვალუტასთან დაკავშირებული ოპერაციების მიხედვით |
|
| 6604 | შემოსულობები უცხოურ ვალუტასთან დაკავშირებული ოპერაციების მიხედვით |
|
|
|
|
| 662 |
| შემოსულობები სავალუტო სახსრების გადაფასების მიხედვით |
|
| 6621 | შემოსულობები სავალუტო სახსრების გადაფასებიდან |
|
|
|
|
| კლასი 69 |
| შემოსულობები საინვესტიციო ოპერაციებიდან |
|
|
|
|
| 690 |
| შემოსულობები საინვესტიციო ოპერაციების მიხედვით ეროვნული ვალუტით |
|
| 6902 | შემოსულობები სახელმწიფო სავალო ფასიან ქაღალდებთან დაკავშირებული ოპერაციების მიხედვით |
|
|
|
|
| 691 |
| შემოსულობები საინვესტიციო ოპერაციების მიხედვით უცხოური ვალუტით |
|
| 6912 | შემოსულობები სახელმწიფო სავალო ფასიან ქაღალდებთან დაკავშირებული ოპერაციების მიხედვით |
|
|
|
|
| კლასი 70 |
| შემოსავლები დანარჩენი ოპერაციებიდან |
|
|
|
|
| 706 |
| შემოსავლები დანარჩენი ოპერაციების მიხედვით ეროვნული ვალუტით |
|
| 7061 | შემოსავლები ძირითადი საშუალებების და არამატერიალური აქტივების გასვლიდან და გადაფასებიდან |
|
| 7062 | შემოსავლები სამეურნეო მასალებისა და ინვენტარის გასვლიდან და გადაფასებიდან |
|
| 7063 | შემოსავლები ძვირფასი ლითონების, ხელოვნების ნაწარმოებებისა და საკოლექციო საგნების გასვლიდან და გადაფასებიდან |
|
| 7064 | სალაროს ზედმეტობა |
|
| 7065 | მიღებული ჯარიმები და საურავები |
|
| 7066 | შემოსავლები უსასყიდლოდ მიღებული ფულადი და ძირითადი საშუალებებიდან, მატერიალური და არამატერიალური აქტივებიდან |
|
| 7067 | შემოსავლები გასული წლების ოპერაციებიდან |
|
| 7069 | შემოსავლები დანარჩენი ოპერაციებიდან |
|
|
|
|
| 707 |
| შემოსავლები დანარჩენი ოპერაციების მიხედვით უცხოური ვალუტით |
|
| 7071 | შემოსავლები ძირითადი საშუალებების და არამატერიალური აქტივების გასვლიდან |
|
| 7072 | შემოსავლები სამეურნეო მასალებისა და ინვენტარის გაყიდვიდან |
|
| 7073 | შემოსავლები ძვირფასი ლითონების, ხელოვნების ნაწარმოებებისა და საკოლექციო საგნების გაყიდვიდან |
|
| 7074 | სალაროს ზედმეტობა |
|
| 7075 | მიღებული ჯარიმები და საურავები |
|
| 7076 | შემოსავლები უსასყიდლოდ მიღებული ფულადი და ძირითადი საშუალებებიდან, მატერიალური და არამატერიალური აქტივებიდან |
|
| 7077 | შემოსავლები გასული წლების ოპერაციებიდან |
|
| 7079 | შემოსავლები დანარჩენი ოპერაციებიდან |
|
|
|
|
| კლასი 76 |
| გაუთვალისწინებელი შემოსავალი |
|
|
|
|
| 760 |
| გაუთვალისწინებელი შემოსავლები |
|
| 7601 | გაუთვალისწინებელი შემოსავლები |
|
|
| ხარჯები |
|
|
|
|
| კლასი 82 |
| საბანკო-საფინანსო სექტორის ხარჯები |
|
|
|
|
| 820 |
| პროცენტული ხარჯები ბანკებიდან მოზიდული სახსრების მიხედვით ეროვნული ვალუტით |
|
| 8206 | პროცენტული ხარჯები რეზიდენტი ბანკებიდან მიღებული სესხების მიხედვით |
|
|
|
|
| 821 |
| პროცენტული ხარჯები ბანკებიდან მოზიდული სახსრების მიხედვით უცხოური ვალუტით |
|
| 8216 | პროცენტული ხარჯები რეზიდენტი ბანკებიდან მიღებული სესხების მიხედვით |
|
|
|
|
| 822 |
| პროცენტული ხარჯები საფინანსო ორგანიზაციებიდან მიღებული სესხების მიხედვით ეროვნული ვალუტით |
|
| 8222 | პროცენტული ხარჯები საერთაშორისო საფინანსო ორგანიზაციებიდან მიღებული სესხების მიხედვით |
|
| 8223 | პროცენტული ხარჯები არარეზიდენტი საფინანსო ორგანიზაციებიდან მიღებული სესხების მიხედვით |
|
| 8224 | პროცენტული ხარჯები რეზიდენტი საფინანსო ორგანიზაციებიდან მიღებული სესხების მიხედვით |
|
| 8225 | პროცენტული ხარჯები არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებიდან მიღებული სესხების მიხედვით |
|
|
|
|
| 823 |
| პროცენტული ხარჯები საფინანსო ორგანიზაციებიდან მიღებული სესხების მიხედვით უცხოური ვალუტით |
|
| 8232 | პროცენტული ხარჯები საერთაშორისო საფინანსო ორგანიზაციებიდან მიღებული სესხების მიხედვით |
|
| 8233 | პროცენტული ხარჯები არარეზიდენტი საფინანსო ორგანიზაციებიდან მიღებული სესხების მიხედვით |
|
| 8234 | პროცენტული ხარჯები რეზიდენტი საფინანსო ორგანიზაციებიდან მიღებული სესხების მიხედვით |
|
| 8235 | პროცენტული ხარჯები არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებიდან მიღებული სესხების მიხედვით |
|
|
|
|
| კლასი 83 |
| კომერციული სექტორის ხარჯები |
|
|
|
|
| 830 |
| პროცენტული ხარჯები წევრთა მიმდინარე ანგარიშების მიხედვით ეროვნული ვალუტით |
|
| 8301 | პროცენტული ხარჯები წევრთა მიმდინარე ანგარიშების მიხედვით |
|
|
|
|
| 831 |
| პროცენტული ხარჯები წევრთა მიმდინარე ანგარიშების მიხედვით უცხოური ვალუტით |
|
| 8311 | პროცენტული ხარჯები წევრთა მიმდინარე ანგარიშების მიხედვით |
|
|
|
|
| 835 |
| პროცენტული ხარჯები წევრთა დეპოზიტების მიხედვით ეროვნული ვალუტით |
|
| 8351 | პროცენტული ხარჯები წევრთა დეპოზიტების მიხედვით |
|
|
|
|
| 836 |
| პროცენტული ხარჯები წევრთა დეპოზიტების მიხედვით უცხოური ვალუტით |
|
| 8361 | პროცენტული ხარჯები წევრთა დეპოზიტების მიხედვით |
|
|
|
|
| კლასი 84 |
| საკომისიოები და ხარჯები გაწეული მომსახურების მიხედვით |
|
|
|
|
| 840 |
| საკომისიოები და ხარჯები გაწეული მომსახურების მიხედვით ეროვნული ვალუტით |
|
| 8401 | საკომისიოები უცხოური ვალუტის ყიდვა-გაყიდვის მიხედვით |
|
| 8402 | საკომისიოები სალაროს ოპერაციებიდან |
|
| 8403 | ფულის ინკასაციისა და ტრანსპორტირების ხარჯები |
|
| 8404 | ,,მიმდინარე“ ანგარიშების გახსნისა და წარმოების საკომისიოები და ხარჯები | ||
|
| 8406 | საკონსულტაციო და საექსპერტო მომსახურების ხარჯები | ||
|
| 8407 | საკომისიოები და ხარჯები დეპოზიტარული ოპერაციების მიხედვით | ||
|
| 8408 | აუდიტორული მომსახურების ხარჯები | ||
|
| 8409 | დანარჩენი საკომისიოები და ხარჯები | ||
|
|
|
| ||
| 841 |
| საკომისიოები და ხარჯები გაწეული მომსახურების მიხედვით უცხოური ვალუტით | ||
|
| 8411 | უცხოური ვალუტის ყიდვა-გაყიდვის საკომისიოები | ||
|
| 8412 | საკომისიოები სალაროს ოპერაციებიდან | ||
|
| 8413 | ფულის ინკასაციისა და ტრანსპორტირების ხარჯები | ||
|
| 8414 | ,,მიმდინარე“ ანგარიშების გახსნისა და წარმოების საკომისიოები და ხარჯები | ||
|
| 8416 | საკონსულტაციო და საექსპერტო მომსახურების ხარჯები | ||
|
| 8417 | საკომისიოები და ხარჯები დეპოზიტარული ოპერაციების მიხედვით | ||
|
| 8418 | აუდიტორული მომსახურების ხარჯები | ||
|
| 8419 | დანარჩენი საკომისიოები და ხარჯები | ||
|
|
|
| ||
| კლასი 85 |
| ზარალი აქტივების შესაძლო დანაკარგების მიხედვით | ||
|
|
|
| ||
| 850 |
| ზარალი აქტივების შესაძლო დანაკარგების მიხედვით | ||
|
| 8501 | ზარალი სესხების შესაძლო დანაკარგების მიხედვით | ||
|
| 8509 | ზარალი დანარჩენი აქტივების შესაძლო დანაკარგების მიხედვით | ||
|
|
|
| ||
| კლასი 86 |
| ზარალი უცხოურ ვალუტასთან დაკავშირებული ოპერაციების მიხედვით | ||
|
|
|
| ||
| 860 |
| ზარალი უცხოურ ვალუტასთან დაკავშირებული ოპერაციების მიხედვით | ||
|
| 8604 | ზარალი უცხოურ ვალუტასთან დაკავშირებული ოპერაციების მიხედვით | ||
|
|
|
| ||
| 862 |
| ზარალი სავალუტო სახსრების გადაფასების მიხედვით | ||
|
| 8621 | ზარალი სავალუტო სახსრების გადაფასებიდან | ||
|
|
|
| ||
| კლასი 89 |
| ზარალი საინვესტიციო ოპერაციებიდან | ||
|
|
|
| ||
| 890 |
| ზარალი საინვესტიციო ოპერაციების მიხედვით ეროვნული ვალუტით | ||
|
| 8902 | ზარალი სახელმწიფო სავალო ფასიან ქაღალდებთან დაკავშირებული ოპერაციების მიხედვით | ||
|
|
|
| ||
| 891 |
| ზარალი საინვესტიციო ოპერაციების მიხედვით უცხოური ვალუტით | ||
|
| 8912 | ზარალი სახელმწიფო სავალო ფასიან ქაღალდებთან დაკავშირებული ოპერაციების მიხედვით | ||
|
|
|
| ||
| კლასი 90 |
| ხარჯები დანარჩენი ოპერაციების მიხედვით | ||
|
|
|
| ||
| 906 |
| ხარჯები დანარჩენი ოპერაციების მიხედვით ეროვნული ვალუტით | ||
|
| 9061 | ზარალი ძირითადი საშუალებების და არამატერიალური აქტივების გასვლისა და გადაფასებისაგან | ||
|
| 9062 | ზარალი სამეურნეო მასალებისა და ინვენტარის გასვლისა და გადაფასებისაგან | ||
|
| 9063 | ზარალი ძვირფასი ლითონების, ხელოვნების ნაწარმოებებისა და საკოლექციო საგნების გასვლისა და გადაფასებისაგან | ||
|
| 9064 | დანაკლისი სალაროში | ||
|
| 9065 | გადახდილი ჯარიმები და საურავები | ||
|
| 9066 | სასამართლოს ხარჯები | ||
|
| 9067 | ხარჯები გასული წლების ოპერაციების მიხედვით | ||
|
| 9069 | ხარჯები დანარჩენი ოპერაციების მიხედვით | ||
|
|
|
| ||
| 907 |
| ხარჯები დანარჩენი ოპერაციების მიხედვით უცხოური ვალუტით | ||
|
| 9071 | ზარალი ძირითადი საშუალებების და არამატერიალური აქტივების გასვლისაგან | ||
|
| 9072 | ზარალი სამეურნეო მასალებისა და ინვენტარის გასვლისაგან | ||
|
| 9073 | ზარალი ძვირფასი ლითონების, ხელოვნების ნაწარმოებებისა და საკოლექციო საგნების გასვლისაგან | ||
|
| 9074 | დანაკლისი სალაროში | ||
|
| 9075 | გადახდილი ჯარიმები და საურავები | ||
|
| 9076 | სასამართლოს ხარჯები | ||
|
| 9077 | ხარჯები გასული წლების ოპერაციების მიხედვით | ||
|
| 9079 | ხარჯები დანარჩენი ოპერაციების მიხედვით | ||
|
|
|
| ||
| 908 |
| ზარალი იჯარით აღებული ობიექტებისათვის არაამორტიზებულ კაპიტალურ დაბანდებათა მიხედვით | ||
|
| 9081 | ზარალი იჯარით აღებული ობიექტების მიხედვით | ||
|
|
|
| ||
| კლასი 92 |
| არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებების პერსონალისა და განვითარების ხარჯები | ||
|
|
|
| ||
| 920 |
| პერსონალის ხარჯები | ||
|
| 9201 | არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებების თანამშრომლების ხელფასის ხარჯები | ||
|
| 9202 | დროებით მუშაკთა შრომის ანაზღაურების ხარჯები | ||
|
| 9203 | ხელფასის მიხედვით სავალდებულო გადასახდელთა ხარჯები | ||
|
| 9204 | არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებების ხელმძღვანელობის პრემირების ხარჯები | ||
|
| 9205 | თანამშრომელთა პრემირების ხარჯები (არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების ხელმძღვანელობის გარდა) | ||
|
| 9206 | სოციალური გასაცემლების ხარჯები (მატერიალური დახმარება) | ||
|
| 9207 | პრემიებისა და სოციალური გასაცემლების მიხედვით სავალდებულო გადასახდელთა ხარჯები | ||
|
| 9208 | შვებულებებისა და საავადმყოფო ფურცლების ხარჯები | ||
|
| 9209 | საპენსიო ხარჯები | ||
|
|
|
| ||
| 923 |
| არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებების განვითარების ხარჯები ეროვნული ვალუტით | ||
|
| 9231 | რეკლამის ხარჯები | ||
|
| 9232 | წარმომადგენლობითი ხარჯები | ||
|
| 9233 | მივლინების ხარჯები | ||
|
| 9235 | თანამშრომელთა მომზადებისა და კვალიფიკაციის ამაღლების ხარჯები | ||
|
|
|
| ||
| 924 |
| არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებების განვითარების ხარჯები უცხოური ვალუტით | ||
|
| 9241 | რეკლამის ხარჯები | ||
|
| 9242 | წარმომადგენლობითი ხარჯები | ||
|
| 9243 | მივლინების ხარჯები | ||
|
| 9245 | თანამშრომელთა მომზადებისა და კვალიფიკაციის ამაღლების ხარჯები | ||
| კლასი 93 |
| ცვეთისა და ამორტიზაციის ხარჯები | ||
|
|
|
|
|
|
| 930 |
| ძირითად საშუალებათა ცვეთის ხარჯები | ||
|
| 9302 | შენობა-ნაგებობების ცვეთის ხარჯები | ||
|
| 9303 | კომპიუტერული ტექნიკისა და საკომუნიკაციო მოწყობილობების ცვეთის ხარჯები | ||
|
| 9304 | სატრანსპორტო საშუალებების ცვეთის ხარჯები | ||
|
| 9305 | ავეჯისა და მოწყობილობების ცვეთის ხარჯები | ||
|
| 9306 | დანარჩენი ძირითადი საშუალებების ცვეთის ხარჯი | ||
|
|
|
| ||
| 931 |
| არამატერიალური აქტივების ამორტიზაციის ხარჯები | ||
|
| 9311 | არამატერიალური აქტივების ამორტიზაციის ხარჯები | ||
|
|
|
| ||
| 932 |
| კაპიტალური დანახარჯების ამორტიზაციის ხარჯები იჯარით აღებული ობიექტების მიხედვით | ||
|
| 9321 | კაპიტალური დანახარჯების ამორტიზაციის ხარჯები იჯარით აღებული ობიექტების მიხედვით | ||
|
|
|
| ||
| კლასი 94 |
| ძირითადი საშუალებების მიმდინარე შეკეთების, მასალების და ინვენტარის შეძენის ექსპლუატაციის ხარჯები | ||
|
|
|
| ||
| 940 |
| ძირითადი საშუალებების მიმდინარე შეკეთების ხარჯები | ||
|
| 9402 | შენობა-ნაგებობების მიმდინარე შეკეთების ხარჯები | ||
|
| 9403 | კომპიუტერული ტექნიკისა და საკომუნიკაციო მოწყობილობების მიმდინარე შეკეთების ხარჯები | ||
|
| 9404 | სატრანსპორტო საშუალებების მიმდინარე შეკეთების ხარჯები |
|
| 9405 | ავეჯისა და მოწყობილობების მიმდინარე შეკეთების ხარჯები |
|
| 9406 | დანარჩენი ძირითადი საშუალებების მიმდინარე შეკეთების ხარჯები |
|
| 9409 | იჯარით აღებული ძირითადი საშუალებების მიმდინარე შეკეთების ხარჯები |
|
|
|
|
| 943 |
| მასალებისა და ინვენტარის შეძენის ხარჯები |
|
| 9431 | მასალებისა და ინვენტარის შეძენის ხარჯები |
|
| 9433 | ბლანკების შეძენისა და დამზადების ხარჯები |
|
| 9434 | ფულის შეფუთვის ხარჯები |
|
|
|
|
| 946 |
| საექსპლუატაციო ხარჯები |
|
| 9461 | კომუნალური მომსახურების ხარჯები |
|
| 9463 | ქონების დაზღვევის ხარჯები |
|
| 9464 | ჟურნალ-გაზეთებსა და პერიოდულ გამოცემებზე ხელმოწერის ხარჯები |
|
| 9465 | შენობებისა და ფასეულობის დაცვის ხარჯები |
|
| 9466 | საფოსტო-სატელეგრაფო ხარჯები |
|
| 9467 | საკანცელარიო ხარჯები |
|
| 9468 | ტრანსპორტის შენახვის ხარჯი (მიმდინარე შეკვეთების ხარჯის გარდა) |
|
| 9469 | დანარჩენი საექსპლუატაციო ხარჯები |
|
|
|
|
| 947 |
| ხარჯები ბიუჯეტში გადასახადების მიხედვით |
|
| 9471 | ხარჯები ბიუჯეტში გადასახადების მიხედვით (მოგების გარდა) |
|
|
|
|
| კლასი 95 |
| ხარჯი მიმდინარე წლის მოგების გადასახადის მიხედვით |
|
|
|
|
| 950 |
| მიმდინარე წლის მოგების გადასახადის ხარჯი |
|
| 9501 | მოგების გადასახადის ხარჯი |
|
|
|
|
| კლასი 96 |
| გაუთვალისწინებელი ხარჯები |
|
|
|
| |||||||||
| 960 |
| გაუთვალისწინებელი ხარჯები | |||||||||
|
| 9601 | გაუთვალისწინებელი ხარჯები | |||||||||
|
|
|
| |||||||||
|
| ბალანსგარეშე ანგარიშები |
|
|
| |||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| ||
| კლასი 02 | პირობითი ვალდებულებები |
|
|
|
| ||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| ||
| 020 |
| პირობითი ვალდებულებები | |||||||||
|
| 0201 | აქცეპტები და ინდოსამენტები | |||||||||
|
| 0202 | გაცემული გარანტიები | |||||||||
|
| 0203 | მიღებული გარანტიები | |||||||||
|
| 0204 | გირავნობის უზრუნველყოფის სახით გაცემული აქტივები | |||||||||
|
| 0205 | გირავნობის უზრუნველყოფის სახით მიღებული აქტივები | |||||||||
|
| 0206 | სხვა პირობითი ვალდებულებები | |||||||||
| კლასი 06 | ვალდებულებები არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებაში შესანახავად განთავსებული ქონებისათვის | ||||||||||
| 060 |
| ვალდებულებები არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებაში შესანახავად განთავსებული ქონებისათვის | |||||||||
|
| 0601 | ძვირფასი ლითონები | |||||||||
|
| 0602 | ფასიანი ქაღალდები | |||||||||
|
| 0603 | სხვა ქონება | |||||||||
|
კლასი 09 |
მემორანდუმის ანგარიშები |
|
|
|
|
|
|
| |||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| ||
| 091 |
| ზარალში ჩამოწერილი ვალები |
|
|
|
|
|
|
| ||
|
| 0912 | სესხებზე მიუღებელი პროცენტები | |||||||||
|
| 0914 | ზარალში ჩამოწერილი ვალები | |||||||||
|
| 0915 | ზარალში ჩამოწერილი სხვა აქტივები | |||||||||
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებისათვის ბუღალტრული
აღრიცხვის ანგარიშთა გეგმის გამოყენების ინსტრუქცია
ზოგადი განმარტებანი
ბუღალტრული აღრიცხვის ანგარიშთა გეგმა შემუშავებულია არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებისათვის ბუღალტრული აღრიცხვის საერთაშორისო სტანდარტებისა და საერთაშორისო აღრიცხვის ძირითადი პრინციპების მოთხოვნათა გათვალისწინებით, რომლის მიზანია უზრუნველყოს საფინანსო ანგარიშგების მისაღებად ყველა საჭირო მოთხოვნა. ეს ინსტრუქცია შედგება განაყოფებისა და ქვეგანაყოფებისაგან:
განაყოფი 1. ანგარიშთა გეგმა:
1.1. სისტემატიზებული ჩამონათვალია ბუღალტრული აღრიცხვის ანგარიშებისა, გამოიყენება საბანკო ოპერაციების აღრიცხვისათვის, რომელიც ნებადართულია ,,არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებების – საკრედიტო კავშირების შესახებ’’ საქართველოს კანონით და რომელიც შეესაბამება ქვეყნის კანონმდებლობას და საქართველოს ეროვნული ბანკის ნორმატიულ აქტებს;
1.2. ანგარიშების აღსანიშნავად გამოყენებულია ოთხნიშნა ციფრული კოდი და აქვს იერარქიული სტრუქტურა. პირველი ორი თანრიგი განსაზღვრავს კლასს, მესამე თანრიგით განისაზღვრება ჯგუფი, ხოლო მეოთხე თანრიგით ჯგუფის შიგნით ცალკეული ანგარიშები. ამასთან, კლასის ორნიშნა თანრიგის პირველი ციფრით აღინიშნება 1-2 აქტივები, 3-4 ვალდებულებები, 5 კაპიტალი, 6-7 შემოსავლები, 8-9 ხარჯები და 0 ბალანსგარეშე ანგარიშები;
1.3. გამიჯნულია ეროვნული და უცხოური ვალუტით წარმოებული ოპერაციების აღრიცხვის ანგარიშები;
1.4. აგებულია ანგარიშების ლიკვიდურობის წყობის პრინციპით;
1.5. მთლიანად არის გამიჯნული აქტიური ანგარიშები პასიური ანგარიშებისაგან და პირიქით;
1.6. აქტივები და პასივები დაყოფილია ვადიანობის მიხედვით: სესხები - მოკლევადიანი, გრძელვადიანი, ხოლო დეპოზიტები მოთხოვნამდე და ვადიანი;
განაყოფი 2. ანგარიშთა გეგმის გამოყენების ინსტრუქცია მოიცავს:
2.1. ანგარიშის დანიშნულებას;
2.2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითად პრინციპებს, რომლებშიც გათვალისწინებულია:
დარიცხვის პრინციპი, წინდახედულობის პრინციპი, აღრიცხვაში ოპერაციების ასახვის პრინციპი, გამოსაყენებელი მეთოდების მუდმივობის პრინციპი, აქტივებისა და პასივების ცალ-ცალკე განხილვის პრინციპი, ფორმასთან შედარებით შინაარსის პრიორიტეტების პრინციპი, ბალანსის სიმყარის პრინციპი.
2.3. ანგარიშის დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხას;
2.4. გატარებათა ნუსხის განმარტებებს;
2.5 კომენტარებს.
განაყოფი 3. ანგარიშთა გეგმის ძირითადი თავისებურებანია:
3.1. შემოსავლებისა და ხარჯების ანგარიშებზე დარიცხვის მეთოდის გამოყენება, რაც იმას ნიშნავს, რომ შემოსავლები და ხარჯები აისახება იმ პერიოდში, რომელსაც ისინი მიეკუთვნებია, შემოსავლების ფაქტობრივად მიღებისა და ხარჯების გაწევის მომენტის მიუხედავად;
3. 2. ბალანსისაგან განსხვავებით, რომელიც იწარმოება სხვადასხვა სამუშაო ვალუტით და კრებსით ბალანსში ფასდება მიმდინარე ოფიციალური კურსით, ყველა გატარება შემოსავლების და ხარჯების ანგარიშებზე, იმის მიუხედავად, თუ რომელი ვალუტით განხორციელდა გადახდა, აისახება მხოლოდ ეროვნული ვალუტით, სავალუტო პოზიციის ანგარიშების საშუალებით;
3. 3. არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების მიერ ანალიზური აღრიცხვის წარმოების სისტემის შემუშავება იმის გათვალისწინებით, რომ უზრუნველყოფილი იქნება ნებისმიერ დროს სრული ინფორმაციის მიღება ანალიზის, კონტროლისა და ფინანსური ანგარიშგების დეტალიზაციის მოთხოვნებიდან გამომდინარე.
საბალანსო და ბალანსგარეშე ანგარიშების ნომენკლატურა არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებისათვის არის ერთიანი და არ შეიძლება მისი შეცვლა საქართველოს ეროვნული ბანკის ნებართვის გარეშე. დასაშვებია მომსახურების ახალი სახის შემოღებასთან დაკავშირებით მისი აღრიცხვის მიზნით ახალი ანგარიშის შემოღება ეროვნულ ბანკთან შეთანხმებით, აქტივების, ვალდებულებების, შემოსავლებისა და ხარჯების მუხლების შესაბამისი კლასების ჭრილში.
აქტივები
კლასი 10 ფულადი სახსრები
ანგარიშთა ჯგუფი 100 ფულადი სახსრები ეროვნული ვალუტით
| ანგარიში 1001 | სალარო |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშის დანიშნულება
მოცემული ანგარიში გამოიყენება არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების სალაროში ეროვნული ვალუტის ბანკნოტებისა და მონეტების აღსარიცხავად.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები გამოიყენება ბუღალტრული აღრიცხვის შესაბამისი პრინციპები
3. ანგარიშის დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| ნაღდი ფულის მიღება | 1001 სალარო | ნებისმიერი კლასის ანგარიში რეზერვების ანგარიშების გარდა |
| ნაღდი ფულის გაცემა | ნებისმიერი კლასის ანგარიში რეზერვების ანგარიშების გარდა | 1001 სალარო |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
ჩანაწერი 1001 ანგარიშზე გაკეთდება იმ შემთხვევაში, როდესაც არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება შეასრულებს შემოსავლის და გასავლის ოპერაციებს ნაღდი ფულით, რაც იწვევს, შესაბამისად, სალაროში ნაღდი ფულის მოცულობის გადიდებას ან შემცირებას. იგი გამოიყენება ძირითადად კლიენტთა ანგარიშებზე სახსრების მოძრაობასთან დაკავშირებით ან მუშა-მოსამსახურეთა ხელფასების, პრემიების გაცემის ან ნაღდ ფულთან დაკავშირებული სხვა სამეურნეო ოპერაციების დროს.
1001 ანგარიშის დებეტში აისახება სალაროში ნაღდი ფულის მიღება, ხოლო კრედიტში – სალაროდან ნაღდი ფულის გაცემა.
5. კომენტარები
ნაღდი ფული უნდა გადაითვალოს რეგულარულად, რათა დავრწმუნდეთ მოცემულ ანგარიშზე ნაშთის სისწორეში. თაღლითობის რისკის შეზღუდვის მიზნით თითოეული ოპერაციის ამსახველ საბუთში, ანგარიშთა ნომრებთან, ოპერაციის დასახელებასა და თანხასთან ერთად გარკვევით უნდა აღინიშნოს გადამხდელისა და მიმღების რეკვიზიტები მოქმედი საკანონმდებლო აქტის მოთხოვნათა მიხედვით.
| ანგარიში 1004 | ფულადი სახსრები ბანკომატებში |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშის დანიშნულება
მოცემული ანგარიში გამოიყენება ბანკომატებში განთავსებული ეროვნული ვალუტის აღსარიცხავად. ბანკომატების ნაღდი ვალუტით უზრუნველყოფა ხდება ბანკომატების მუშაკების წერილობითი განაცხადის საფუძველზე, ბანკომატებისათვის განკუთვნილი გადასაცემი თანხა ითვლება ცალობით, შეიძლება აგრეთვე წინასწარ გამზადებული ნაღდფულიანი კასეტების გადაცემა.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
გამოიყენება ბუღალტრული აღრიცხვის შესაბამისი პრინციპი.
3. ანგარიშის დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| ნაღდი ფულის ბანკომატებში განთავსება | 1004 ფულადი სახსრები ბანკომატებში | 1001 სალარო |
| ბანკომატებიდან კლიენტები-სათვის მიცემული თანხების ჩამოწერა და დარჩენილი ნა-ღდი ფულის სალაროში დაბ-რუნება | კლიენტთა მიმდინარე ანგარიშები 1001 სალარო | 1004 ფულადი სახსრები ბანკომატებში |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
1004 ანგარიშზე ჩანაწერი გაკეთდება არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების მიერ ნაღდი ფულის ბანკომატებისათვის გადაცემის ან ბანკომატებიდან ნაღდი ფულის გაცემის ან ამოღების ამსახველი დამადასტურებელი დოკუმენტების მიღების შემდეგ.
5. კომენტარები
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება ოპერაციის მოთხოვნათა საჭიროების მიხედვით გამოიყენებს 1006 ანგარიშს - “ბანკნოტები და მონეტები გზაში”.
ნაღდი ფულით ბანკომატების შევსების ან წინასწარ გამზადებული ნაღდფულიანი კასეტების გადაცემისას საჭიროა სათანადო კონტროლი. ნაღდფულიანი კასეტები ილუქება, მათზე მაგრდება იარლიყი ბანკომატების ნომრის, ჩატვირთული თანხის, თარიღის და პასუხისმგებელი მუშაკის ხელმოწერისა და სახელობითი შტამპის დასტურით.
| ანგარიში 1005 | კვანძგარეთა საოპერაციო სალარო |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშის დანიშნულება
მოცემული ანგარიში გამოიყენება ეროვნული ვალუტის ბანკნოტებისა და მონეტების აღსარიცხავად კვანძგარეთა საოპერაციო სალაროებში.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
გამოიყენება ბუღალტრული აღრიცხვის ყველა ძირითადი პრინციპი.
3. ანგარიშის დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| ნაღდი ფულის გაგზავნა კვა-ნძგარეთა საოპერაციო სალა-როებისათვის | 1006 ბანკნოტები და მონეტები გზაში | 1001 სალარო |
| კვანძგარეთა საოპერაციო სა-ლაროდან ნაღდი ფულის მიღების დასტურის შემთხვევაში გატარება გამგზავნთან | 1005 კვანძგარეთა საოპერაციო სალარო | 1006 ბანკნოტები და მონეტები გზაში |
| ნაღდი ფულის დაბრუნება კვანძგარეთა საოპერაციო სალაროებიდან | 1001 სალარო | 1005 კვანძგარეთა საოპერაციო სალარო |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
ჩანაწერები მოცემულ ანგარიშზე კეთდება მაშინ, როდესაც არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება ახორციელებს ნაღდი ფულის გადაცემას კვანძგარეთა საოპერაციო სალაროებისათვის ან იქედან მის დაბრუნებას, რაც იწვევს, შესაბამისად, კვანძგარეთა საოპერაციო სალაროებში ნაღდი ფულის მოცულობის გადიდებას ან შემცირებას. მოცემული ანგარიში გამოიყენება ძირითადად უცხოური ვალუტის ყიდვა-გაყიდვის ყოველდღიური ოპერაციების წარმოებისას, რომელთა ბუღალტრული აღრიცხვაც აღწერილია ბალანსის განაყოფში „კლასი 26“.
5. კომენტარები
ნაღდი ფული კვანძგარეთა საოპერაციო სალაროებში რეგულარულად უნდა გადაითვალოს, რათა დავრწმუნდეთ მოცემული ანგარიშის ნაშთის სისწორეში.
თაღლითობის რისკის შეზღუდვის მიზნით თითოეული ოპერაციის ამსახველ საბუთში ანგარიშთა ნომრებთან, ოპერაციის დასახელებასა და თანხასთან ერთად გარკვევით უნდა აღინიშნოს გადამხდელისა და მიმღების რეკვიზიტები მოქმედი საკანონმდებლო აქტის მოთხოვნათა მიხედვით.
| ანგარიში 1006 | ბანკნოტები და მონეტები გზაში |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშის დანიშნულება
მოცემული ანგარიში გამოიყენება არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების, არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების ფილიალისათვის ან კვანძგარეთა საოპერაციო სალაროებისათვის გაგზავნილი ეროვნული ვალუტის ბანკნოტებისა და მონეტების აღსარიცხავად. გამგზავნი გაგზავნილ ბანკნოტებს და მონეტებს ასახავს 1006 ანგარიშზე მიმღებიდან (არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებიდან, მისი ფილიალებიდან, კვანძგარეთა საოპერაციო სალაროებიდან) ნაღდი ფულის რეალურად მისვლის დამადასტურებელი საბუთის (ავიზო, შეტყობინება) მიღებამდე.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები გამოიყენება ბუღალტრული აღრიცხვის ყველა ძირითადი პრინციპი.
3. ანგარიშის დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| ნაღდი ფულის გაგზავნა არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებში, მის ფილიალებში ან კვანძგარეთა სალაროებში (გატარება გამგზავნთან) | 1006 ბანკნოტები და მონეტები გზაში | 1001 სალარო |
| არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების, მისი ფილიალების ან კვანძგარეთა სალაროდან ნაღდი ფულის მიღების დასტურის შემთხვევაში (გატარება გამგზავნთან) | 2831 მოთხოვნები ერთი არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების ფილიალებს შორის 1005 კვანძგარეთა საოპერაციო სალარო
| 1006 ბანკნოტები და მონეტები გზაში |
| ფულადი სახსრების მიღება არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების, მისი ფილიალის მიერ (გატა-რება მიმღებთან)
| 1001 სალარო | 4831 ვალდებულება ერთი არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების ფილიალებს შორის 1005 კვანძგარეთა საოპერაციო სალარო |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
გატარებები ნაღდი ფულის ფილიალებისათვის გაგზავნის შემთხვევაში, როგორც წესი, ხორციელდება ფილიალთაშორისი ანგარიშსწორების ანგარიშებთან კორესპონდენციაში. კრებსითი საფინანსო ანგარიშგების მომზადებისას ანგარიშსწორებისა და ფილიალთაშორისი ანგარიშები მათი შედარების შემდეგ დასალდოვდება.
კვანძგარეთა საოპერაციო სალაროების შევსება, როგორც წესი, გაფორმდება გატარებით დებეტი - 1006 ანგარიში, კრედიტი - 1001 ანგარიში. ნაღდი ფულის მიღების შესახებ კვანძგარეთა საოპერაციო სალაროებიდან დასტურის მიღების შემდეგ არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება მოახდენს გატარებას დებეტი - ანგარიში 1005 და კრედიტი - 1006 ანგარიში.
5. კომენტარები
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება ანალიზურ აღრიცხვაში ჩანაწერებს ანგარიშების მიხედვით გააკეთებს თავისი ფილიალების ან კვანძგარეთა საოპერაციო სალაროების მიხედვით (სად გაიგზავნა ან საიდან შემოვიდა ფულადი სახსრები).
მოცემული ანგარიში გაანალიზდება სისტემატურად იმ მიზნით, რომ შემოწმდეს, მიიღეს თუ არა კონტრაგენტებმა (ადრესატებმა) ყველა გაგზავნილი თანხა.
ანგარიშთა ჯგუფი 101 ფულადი სახსრები უცხოური ვალუტით
| ანგარიში 1011 | სალარო |
| ანგარიში 1014 | ფულადი სახსრები ბანკომატებში |
| ანგარიში 1015 | კვანძგარეთა საოპერაციო სალარო |
| ანგარიში 1016 | ბანკნოტები და მონეტები გზაში |
1011-1016 ანგარიშების დანიშნულება, ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრიციპები, ანგარიშების დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა, გატარებათა ნუსხის განმარტებანი და კომენტარები ანალოგიურია 1001-1006 ანგარიშისა, ვალუტის სახეობის გარდა.
კლასი 14 სახელმწიფო სავალო ფასიანი ქაღალდები
ანგარიშთა ჯგუფი 140 სახელმწიფო სავალო ფასიანი ქაღალდები ეროვნული ვალუტით
| ანგარიში 1401 | სახელმწიფო სავალო დისკონტური ფასიანი ქაღალდები |
აქტივის ანგარიში
| ანგარიში 1402 | სახელმწიფო სავალო დისკონტური ფასიანი ქაღალდების კონტრანგარიშ-დისკონტი |
პასივის ანგარიში
1. ანგარიშთა დანიშნულება
1401-1402 ანგარიშები გამოიყენება საინვესტიციო სავალო დისკონტური ფასიანი ქაღალდების აღსარიცხავად, რომელთა ემიტენტად შეიძლება გამოდიოდეს ფინანსთა სამინისტროს ხაზინა იმ პირობით, რომ ამ ფასიან ქაღალდებს აქვთ ეროვნული ბანკის მიერ რეფინანსირების უფლება და რომელთა ფლობას არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება აპირებს ფასიანი ქაღალდის დაფარვის ვადამდე.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
გამოსაყენებელი მეთოდების მუდმივობის პრინციპი: ერთი პერიოდიდან მეორემდე უნდა გამოიყენებოდეს ფასიანი ქაღალდების წმინდა საბალანსო ღირებულების შეფასების ერთი და იგივე მეთოდები.
წინდახედულობის პრინციპი: ფასიანი ქაღალდების ღირებულების გადაფასება უნდა მოხდეს თითოეული საანგარიშგებო პერიოდის ბოლოს. თუ გადაფასების შედეგად ღირებულება შემცირდება დროის რომელიმე მნიშვნელოვანი მონაკვეთის განმავლობაში, უნდა შეიქმნას რეზერვი ინვესტიციების გაუფასურების შემთხვევისათვის (4107 ინვესტიციების გაუფასურების შესაძლო დანაკარგების რეზერვი).
დარიცხვის პრინციპი: ფასიანი ქაღალდების წმინდა ღირებულება გადაფასდება დისკონტის ცვლილების გათვალისწინებით, რომელიც განისაზღვრება თითოეული მიმდინარე მომენტისათვის ქვემოთ მოცემული ფორმულის მიხედვით.
ოპერაციების მათი გატარების დღეს ასახვის პრინციპი: ანგარიშებით გატარებები უნდა განხორციელდეს გარიგების დადების თარიღისათვის იმის მიუხედავად, თუ როდის მიიღეს/მიაწოდეს ფასიანი ქაღალდები ან გადარიცხეს/ ჩარიცხეს ფულადი სახსრები.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| ფასიანი ქაღალდების ყიდვა | 1401 სახელმწიფო სავალო დისკო-ნტური ფასიანი ქაღალდები (ნომი-ნალური ღირებულებით) | ფულადი სახსრების ანგარიშები 1402 სახელმწიფო სავალო დის-კონტური ფასიანი ქაღალდების კონტრანგარიშ-დისკონტი |
| დისკონტის ამორტიზაცია
| 1402 სახელმწიფო სავალო დისკონტური ფასიანი ქაღალდების კონტრანგარიშ-დისკონტი | 6061 სახელმწიფო სავალო დის-კონტური ფასიანი ქაღალდების დისკონტი |
| ფასიანი ქაღალდების დაფარვა | ფულადი სახსრების ანგარიშები | 1401 სახელმწიფო სავალო დისკონტური ფასიანი ქაღალდები |
| ფასიანი ქაღალდების გაყიდვა დაფარვის ვადის დადგომამდე (მოგება) | ფულადი სახსრების ანგარიშები 1402 სახელმწიფო სავალო დის-კონტური ფასიანი ქაღალდების კონტრანგარიშ–დისკონტი | 1401 სახელმწიფო სავალო დისკონტური ფასიანი ქაღალდები 6902 შემოსულობები სახელმწიფო სავალო ფასიან ქაღალდებთან დაკავშირებული ოპერაციების მიხედვით |
| ფასიანი ქაღალდების გაყიდვა დაფარვის ვადის დადგომამდე (ზარალი) | ფულადი სახსრების ანგარიშები 1402 სახელმწიფო სავალო დის-კონტური ფასიანი ქაღალდების კონტრანგარიშ-დისკონტი 8902 ზარალი სახელმწიფო სავალო ფასიან ქაღალდებთან დაკავშირებული ოპერაციების მიხედვით | 1401 სახელმწიფო სავალო დისკონტური ფასიანი ქაღალდები |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
ა) ნაყიდი დისკონტური ფასიანი ქაღალდების შეფასება აღსარიცხავად
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ ნაყიდი ფასიანი ქაღალდები უნდა აღრიცხოს 1401 ანგარიშზე ნომინალური ღირებულებით. იმავდროულად არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ უნდა დააკრედიტოს 1402 კონტრანგარიში დისკონტური პროცენტის ღირებულებით, რომელიც განისაზღვრება გამომდინარე ქაღალდის განაღდების ვადიდან.
დისკონტის თანხა განისაზღვრება როგორც სხვაობა ნომინალურ ღირებულებისა და ყიდვის ფასს შორის;
ბ) შემოსავლის აღრიცხვა დისკონტით
თითოეული საანგარიშგებო პერიოდისათვის მოგებისა და ზარალის ანგარიშზე არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ ბალანსში შემოსავალი უნდა ასახოს დისკონტით იმის მიუხედავადაც კი, რომ ეს პროცენტი არ იქნება გადახდილი ფასიანი ქაღალდების დაფარვის თარიღამდე. შემოსავლის გაანგარიშება დისკონტური პროცენტებით განისაზღვრება შემდეგი ფორმულით:
მიმდინარე ღირებულება = ნომინალური ღირებულება/ 1 + ((პროცენტული წლიური განაკვეთი/ 365)* დღეთა რაოდენობა თამასუქის დაფარვის ვადის დადგომამდე)
მიმდინარე ღირებულება მინუს წინა პერიოდის მიმდინარე ღირებულება ტოლია ბალანსში მოგებისა და ზარალის ანგარიშზე აღსარიცხი დისკონტური პროცენტებისა;
გ) ქაღალდების დაფარვა
დაფარვის თარიღისათვის არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებას გადაუხდიან ფასიანი ქაღალდის ნომინალური ღირებულების ტოლ თანხას. გადახდის ფასში შევა შესყიდვის ფასი ემიტენტისაგან ქაღალდის ყიდვის დროს და მისაღები დისკონტური პროცენტების თანხა.
5. კომენტარები
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ ზუსტად უნდა განსაზღვროს პროცედურები, რომლებიც შეეხება უფლებამოსილებას (ანგარიშების შედარებისა და პროცენტული შემოსავლების ჩათვლით).
ფინანსური ანგარიშგების დეტალიზაციის მოთხოვნების დაკმაყოფილებების მიზნით, არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ უნდა დააწესოს საინფორმაციო სისტემა, რომელიც უზრუნველყოფს აქტივების ანალიზის განხორციელებას კონტრაგენტთა ტიპების მიხედვით.
ანგარიშთა ჯგუფი 141. სახელმწიფო სავალო ფასიანი ქაღალდები უცხოური ვალუტით
| ანგარიში 1411 | სახელმწიფო სავალო დისკონტური ფასიანი ქაღალდები |
| ანგარიში 1412 | სახელმწიფო სავალო დისკონტური ფასიანი ქაღალდების კონტრანგარიშ-დისკონტი |
1411-1412 ანგარიშების დანიშნულება, ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები, ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა, გატარებათა ნუსხის განმარტებები და კომენტარები ანალოგიურია 1401-1402 ანგარიშებისა, ვალუტის სახეობის გარდა.
კლასი 17. მოთხოვნები ბანკებისა და არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებების მიმართ
ანგარიშთა ჯგუფი 170. „მიმდინარე“ ანგარიშები ეროვნული ვალუტით
| ანგარიში 1703 | „მიმდინარე“ ანგარიშები რეზიდენტ კომერციულ ბანკებში |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშთა დანიშნულება
მოცემული ანგარიში განკუთვნილია არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებების მიერ კომერციულ ბანკებში „მიმდინარე“ ანგარიშებზე არსებული სახსრების აღსარიცხავად. ამ ანგარიშებზე განთავსებული თანხები წარმოადგენს დეპოზიტებს მოთხოვნამდე, რომლებიც არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებისათვის ხელმისაწვდომია ნებისმიერ დროს წინასწარი მოთხოვნის გარეშე ან მოთხოვნიდან ერთი სამუშაო დღის განმავლობაში.
მოცემული ანგარიშების წარმოების წესებს განსაზღვრავენ მხარეები ხელშეკრულების საფუძველზე.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები :
დარიცხვის პრინციპი: პროცენტული შემოსავლები „მიმდინარე“ ანგარიშების მიხედვით აღრიცხვაში აისახება იმ პერიოდში, რომელსაც ისინი მიეკუთვნება, გადახდის ვადის მიუხედავად. ამასთან, გადაუხდელი მისაღები პროცენტების აღსარიცხავად გამოიყენება აქტიური ანგარიში 2403 „მისაღები პროცენტები ბანკებში განთავსებული სახსრების (სესხების გარდა) მიხედვით“.
წინდახედულობის პრინციპი: არსებული წესების მოთხოვნათა დაცვით შეიქმნება აქტივების შესაძლო დანაკარგების რეზერვი.
აღრიცხვაში აქტივებისა და პასივების ცალ-ცალკე ასახვის პრინციპები: ნაშთები მოცემულ ანგარიშებზე განიხილება როგორც კორესპონდენტ ბანკებში განთავსებული აქტივები და არ დასალდოვდება არცერთ სხვა ანგარიშებთან, რომლებიც წარმოადგენს ვალდებულებებს კორესპონდენტი ბანკების წინაშე.
ოპერაციების ასახვის პრინციპი: გატარებები მოცემულ ანგარიშზე გაკეთდება ვალუტირების თარიღის შესაბამისად (ვალუტირების თარიღი განისაზღვრება ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი წესებით ან მხარეთა ხელშეკრულებებით). ნებისმიერ შემთხვევაში კლიენტებისაგან ვალუტირების თარიღამდე შესასრულებლად მიღებული საგადახდო საბუთები გატარდება ბალანსგარეშე აღრიცხვაში.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| სახსრების შემოსვლა | 1703 ”მიმდინარე” ანგარიშები რეზიდენტ კომერციულ ბანკებში | ნებისმიერი კლასის ანგარიში რეზერვების ანგარიშთა გარდა |
| სახსრების გადარიცხვა- გაცემა | ნებისმიერი კლასის ანგარიში რეზერვების ანგარიშთა გარდა | 1703 ,,მიმდინარე“ ანგარიშები რეზიდენტ კომერციულ ბანკებში |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
მოცემულ ანგარიშზე თანხების ჩარიცხვა აისახება ბუღალტრული გატარებით: დებეტი –1703 ანგარიში, კრედიტი – კლიენტთა ანგარიშები, შემოსავლების ანგარიშები და სხვ., ხოლო თანხების ჩამოწერა გაფორმდება გატარებით: დებეტი – კლიენტთა ანგარიშები, ფულადი სახსრების ანგარიშები და სხვ., კრედიტი – 1703 ანგარიში.
5. კომენტარები
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება სისტემატურად შეუდარებს ბალანსში მოცემული ანგარიშების მიხედვით ნაშთის სიდიდეს კორესპონდენტი ბანკებისაგან მიღებულ ამონაწერებს. შეუდარებელი თანხები გაანალიზდება და გატარდება სათანადო ღონისძიებები ანგარიშსწორების მოსაწესრიგებლად. საანგარიშგებო პერიოდის ბოლოს შეუდარებელი თანხები გადაიტანება გაურკვეველი თანხების 2502 ან 4502 ანგარიშზე.
ანგარიშთა ჯგუფი 171. „მიმდინარე“ ანგარიშები უცხოური ვალუტით
| ანგარიში 1713 | „მიმდინარე“ ანგარიშები რეზიდენტ კომერციულ ბანკებში |
1713 ანგარიშის დანიშნულება, ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრიციპები, ანგარიშის დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა, გატარებათა ნუსხის განმარტებანი და კომენტარები ანალოგიურია 1703 ანგარიშისა, ვალუტის სახეობის გარდა.
ანგარიშთა ჯგუფი 172. ბანკებში განთავსებული მოკლევადიანი დეპოზიტები ეროვნული ვალუტით
| ანგარიში 1723 | მოკლევადიანი დეპოზიტები რეზიდენტ კომერციულ ბანკებში |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშთა დანიშნულება.
მოცემული ანგარიში გამოიყენება არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებისათვის რეზიდენტ კორესპონდენტ ბანკებში განთავსებული დეპოზიტების აღსარიცხავად.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის პრინციპები:
დარიცხვის პრინციპი: პროცენტული შემოსავლები ბანკებში განთავსებული დეპოზიტების მიხედვით აღრიცხვაში აისახება იმ პერიოდში, რომელსაც ისინი მიეკუთვნება გადახდის ვადის მიუხედავად. გადაუხდელი მისაღები პროცენტების აღსარიცხავად გამოიყენება აქტიური ანგარიში 2403 – „მისაღები პროცენტები ბანკებში განთავსებული სახსრების (სესხების გარდა) მიხედვით“.
წინდახედულობის პრინციპი: შესაძლო დანაკარგების რეზერვი შეიქმნება არსებული წესების მიხედვით.
ოპერაციების ასახვის პრინციპი: მოცემულ ანგარიშებზე გატარებები ხორციელდება ხელშეკრულებით გათვალისწინებული ვადების შესაბამისად. თუ ხელშეკრულებით გათვალისწინებულია სახსრების განთავსება ხელშეკრულების ხელმოწერიდან რამდენიმე დღის შემდეგ, მაშინ დეპოზიტის თანხა გატარდება ბალანსგარეშე აღრიცხვაში სადეპოზიტო ხელშეკრულების ხელმოწერისთანავე. სახსრების გადარიცხვის შესაბამისად ბალანსგარეშე ანგარიშები დაიხურება და გაკეთდება ბუღალტრული ჩანაწერი საბალანსო ანგარიშებზე.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| დეპოზიტების განთავსება | 1723 მოკლევადიანი დეპოზიტები რეზიდენტ კომერციულ ბანკებში | ფულადი სახსრების ანგარიშები |
| დეპოზიტების დაბრუნება | ფულადი სახსრების ანგარიშები | 1723 მოკლევადიანი დეპოზიტები რეზიდენტ კომერციულ ბანკებში |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
მოცემულ ანგარიშზე თანხების ჩარიცხვა აისახება ბუღალტრული გატარებით: დებეტი 1723 ანგარიში, კრედიტი – ფულადი სახსრების ანგარიშები და სხვ., ხოლო თანხების ჩამოწერა გაფორმდება გატარებით: დებეტი – ფულადი სახსრების ანგარიშები და სხვ., კრედიტი –1723 ანგარიში.
5. კომენტარები
ფინანსური ანგარიშგების შედგენის მოთხოვნების დაკმაყოფილების მიზნით არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ ბუღალტრული აღრიცხვის ანგარიშთა ანალიზურმა სისტემამ უნდა უზრუნველყოს ნებისმიერ დროს სხვადასხვა სახის ინფორმაციის მიღება, კერძოდ:
ა) სპეციალური ხელშეკრულებებით მოთხოვნამდე ვადით გაფორმებული დეპოზიტები;
ბ) დეპოზიტები დაფარვის ფიქსირებული ვადებით.
ანგარიშთა ჯგუფი 173. ბანკებში განთავსებული მოკლევადიანი დეპოზიტები
უცხოური ვალუტით
| ანგარიში 1733 | მოკლევადიანი დეპოზიტები რეზიდენტ კომერციულ ბანკებში |
1733 ანგარიშის დანიშნულება, ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრიციპები, ანგარიშის დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა, გატარებათა ნუსხის განმარტებანი და კომენტარები ანალოგიურია 1723 ანგარიშისა, ვალუტის სახეობის გარდა.
ანგარიშთა ჯგუფი 177. არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებისათვის მიცემული მოკლევადიანი სესხები ეროვნული ვალუტით
| ანგარიში 1771 | არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებისათვის მიცემული სესხები |
| ანგარიში 1772 | რეპო ოპერაციებით არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებისათვის მიცემული სახსრები |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშის დანიშნულება
მოცემული ანგარიშები გამოიყენება არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებისათვის მიცემული სესხების აღსარიცხავად.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები :
დარიცხვის პრინციპი: პროცენტული შემოსავლები არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებისათვის მიცემული სესხების მიხედვით აღრიცხვაში აისახება იმ პერიოდში, რომელსაც ისინი მიეკუთვნება გადახდის ვადის მიუხედავად. ამასთან, გადაუხდელი მისაღები პროცენტების აღსარიცხავად გამოიყენება აქტიური ანგარიში 2404 - „მისაღები პროცენტები არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებისათვის მიცემული მოკლევადიანი სესხების მიხედვით“.
წინდახედულობის პრინციპი: არსებული წესების მოთხოვნათა დაცვით შეიქმნება სესხების შესაძლო დანაკარგების რეზერვი.
ოპერაციების ასახვის პრინციპი: ანგარიშებზე გატარებები განხორციელდება საკრედიტო ხელშეკრულებით გათვალისწინებული კრედიტის გაცემისა და დაფარვის ვადების შესაბამისად. თუ ხელშეკრულებით გათვალისწინებულია სახსრების გაცემა ხელშეკრულების ხელმოწერიდან რამდენიმე დღის შემდეგ ან საკრედიტო ხაზის გახსნის შემთხვევაში, ფულადი სახსრების რეალურ გაცემამდე სესხის თანხა გატარდება ბალანსგარეშე აღრიცხვაში საკრედიტო ხელშეკრულების ხელმოწერისთანავე. თანხის ფაქტობრივი გადარიცხვის ან გაცემის შესაბამისად ბალანსგარეშე ანგარიშები დაიხურება და გაკეთდება ჩანაწერი საბალანსო ანგარიშებზე.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| სესხების გაცემა | 1771 არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებისათვის მიცემული სესხები | ფულადი სახსრების ანგარიშები |
| სესხების დაფარვა | ფულადი სახსრების ანგარიშები | 1771 არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებისა- თვის მიცემული სესხები |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
დაწესებულ ვადაში სესხების დაუბრუნებლობის შემთხვევაში დაუფარავი სესხის თანხა გადაიტანება 1904 ანგარიშზე – „არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებისათვის მიცემული სესხების ვადაგადაცილებული დავალიანება“, ხოლო თუ გადაწყდება პროლონგაციის საკითხი, დავალიანების თანხა აღდგება ვადიანი დავალიანების 1771 ანგარიშზე.
5. კომენტარები
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების ფინანსური ანგარიშგების შედგენის მოთხოვნების დაკმაყოფილების მიზნით არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ ბუღალტრული აღრიცხვის ანგარიშთა ანალიზური სისტემა იმგვარად უნდა მოაწყოს, რომ უზრუნველყოფოს სხვადასხვა სახის ინფორმაციის მიღება, კერძოდ:
ა) სპეციალური ხელშეკრულებებით მოთხოვნამდე ვადით გაფორმებული სესხები;
ბ) სესხები დაფარვის ფიქსირებული ვადებით;
გ) უზრუნველყოფილი ან არაუზრუნველყოფილი სესხები.
| ანგარიში 1772 | რეპო ოპერაციებით არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებისათვის მიცემული სახსრები |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშის დანიშნულება
მოცემული ანგარიში გამოიყენება რეპო ოპერაციებით მიცემული სახსრების აღსარიცხავად. რეპო არის ფასიანი ქაღალდების გაყიდვა უკან გამოსყიდვის პირობით.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები :
დარიცხვის პრინციპი: პროცენტული შემოსავლები რეპო ოპერაციებით გაცემული სახსრების მიხედვით აღრიცხვაში აისახება იმ პერიოდში, რომელსაც ისინი მიეკუთვნება გადახდის ვადის მიუხედავად. ამასთან, მისაღები პროცენტების აღსარიცხავად გამოიყენება აქტიური ანგარიში 2404 „მისაღები პროცენტები არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებისათვის მიცემული მოკლევადიანი სესხების მიხედვით“.
ოპერაციების გატარების ასახვის პრინციპი: ანგარიშგებით გატარებები უნდა განხორციელდეს გარიგების დადების თარიღისათვის იმის მიუხედავად, თუ როდის მიიღეს/მიაწოდეს ფასიანი ქაღალდები ან გადარიცხეს/ჩარიცხეს ფულადი სახსრები.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| ფასიანი ქაღალდების ყიდვა | 1772 რეპო ოპერაციებით არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებისათვის მიცემული სახსრები | ფულადი სახსრების ანგარიშები |
| ფასიანი ქაღალდების გაყიდვა | ფულადი სახსრების ანგარიშები | 1772 რეპო ოპერაციებით არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულები- სათვის მიცემული სახსრები |
| პირობების შეუსრულებლობის დროს | ფასიანი ქაღალდების ანგარიშები | 1772 რეპო ოპერაციებით ბანკები-სათვის მიცემული სახსრები |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
მხარეების მიერ ხელმოწერილი ხელშეკრულების საფუძველზე ფულადი სახსრების ფაქტობრივად გადარიცხვამდე კეთდება ჩანაწერები შესაბამის ბალანსგარეშე ანგარიშების მიხედვით. სახსრების გადახდის ვადის დადგომისთანავე შესაბამისი ბალანსგარეშე ანგარიშები დაიხურება და კეთდება ჩანაწერი საბალანსო ანგარიშების მიხედვით. ამავე დროს ნაყიდი ფასიანი ქაღალდები აიღება შესაბამის ბალანსგარეშე ანგარიშებზე.
დაწესებული ვადის ბოლოს პირობების შეუსრულებლობის შემთხვევაში ფასიანი ქაღალდები მოიხსნება ბალანსგარეშე ანგარიშიდან და აიღება შესაბამის საბალანსო ანგარიშზე. ამავე დროს რეპო ოპერაციებით მიცემული სახსრები ჩამოიწერება 1772 ანგარიშიდან.
5. კომენტარები
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების ფინანსური ანგარიშგების შედგენის მოთხოვნების დაკმაყოფილების მიზნით არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ ბუღალტრული აღრიცხვის ანგარიშთა ანალიზური სისტემა იმგვარად უნდა მოაწყოს, რომ უზრუნველყოს სხვადასხვა სახის ინფორმაციის მიღება: მაგალითად, არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ უნდა იქონიოს დასტური ფასიანი ქაღალდების ფასების შესახებ, რომლებიც გამოყენებულია რეპო ოპერაციებში.
ანგარიშთა ჯგუფი 178. არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებისათვის მიცემული სესხები უცხოური ვალუტით
| ანგარიში 1781 | არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებისათვის მიცემული სესხები |
| ანგარიში 1782 | რეპო ოპერაციებით არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებისათვის მიცემული სახსრები |
1781-1782 ანგარიშების დანიშნულება, ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრიციპები, ანგარიშის დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა, გატარებათა ნუსხის განმარტებანი და კომენტარები ანალოგიურია 1771-1772 ანგარიშებისა, ვალუტის სახეობის გარდა.
კლასი 18.კლიენტებისათვის მიცემული სესხები
ანგარიშთა ჯგუფი 180. წევრებისათვის მიცემული მოკლევადიანი სესხები ეროვნული ვალუტით
| ანგარიში 1801 | წევრებისათვის მიცემული მოკლევადიანი სესხები |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშთა დანიშნულება
მოცემული ანგარიშები გამოიყენება წევრებისათვის მიცემული მოკლევადიანი, არა უმეტეს ერთ წლამდე სესხების აღსარიცხავად.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
დარიცხვის პრინციპი: პროცენტული შემოსავლები კლიენტებისათვის მიცემული სესხების მიხედვით აღრიცხვაში აისახება იმ პერიოდში, რომელსაც ისინი მიეკუთვნება, გადახდის ვადის მიუხედავად. პროცენტების დარიცხვისას შედგება გატარება: დებეტი - ანგარიში 2405 - „მისაღები პროცენტები წევრებისათვის მიცემული სესხების მიხედვით“- და პროცენტული შემოსავლების შესაბამისი ანგარიშების კრედიტი.
წინდახედულობის პრინციპი: არსებული წესების მოთხოვნათა დაცვით შეიქმნება სესხების შესაძლო დანაკარგების რეზერვი.
ოპერაციების ასახვის პრინციპი: მოცემულ ანგარიშებზე გატარებები განხორციელდება საკრედიტო ხელშეკრულებით გათვალისწინებული კრედიტის გაცემისა და დაფარვის ვადების შესაბამისად. თუ ხელშეკრულება სახსრების გაცემას ითვალისწინებს ხელის მოწერიდან რამდენიმე დღის შემდეგ ან საკრედიტო ხაზის გახსნას, სესხის თანხა გატარდება ბალანსგარეშე აღრიცხვაში საკრედიტო ხელშეკრულების ხელმოწერისთანავე. თანხის ფაქტობრივი გადარიცხვის ან გაცემის შესაბამისად ბალანსგარეშე ანგარიშები დაიხურება და გაკეთდება ჩანაწერი საბალანსო ანგარიშებზე.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| სესხების გაცემა | 1801 წევრებისათვის მიცემული მოკლევადიანი სესხები | ფულადი სახსრების ანგარიშები კლიენტთა მიმდინარე ანგარიშები |
| სესხების დაფარვა | ფულადი სახსრების ანგარიშები კლიენტთა მიმდინარე ანგარიშები | 1801 წევრებისათვის მიცემული მოკლევადიანი სესხები |
| სესხების რეკლასიფიკაცია როგორც ვადაგადაცილე-ბულისა | 1905 წევრებისათვის მიცემული სესხების ვადაგადაცილებული დავალიანება | 1801 წევრებისათვის მიცემული მოკლევადიანი სესხები |
| სესხების რეკლასიფიკაცია როგორც ჩვეულებრივებისა | 1801 წევრებისათვის მიცემული მოკლევადიანი სესხები | 1905 წევრებისათვის მიცემული სესხების ვადაგადაცილებული დავალიანება |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
ოპერაციების ასახვა აღრიცხვაში: დადგენილ ვადაში სესხების დაუბრუნებლობის შემთხვევაში ძირითადი ვალის ვადაში დაუფარავი თანხა გადაიტანება 1905 ანგარიშზე, ხოლო თუ გადაწყდება პროლონგაციის საკითხი, დავალიანების შესაბამისი თანხა აღდგება: დებეტი - 1801 ანგარიში, კრედიტი - ანგარიში 1905. იმ შემთხვევაში, თუ სესხი მიჩნეულია უიმედოდ, არსებული წესების მიხედვით დავალიანება ჩამოიწერება შექმნილი რეზერვის ხარჯზე.
5. კომენტარები
არასაბანკო სადეპოზიტო დეწესებულების ფინანსური ანგარიშგების შედგენის მოთხოვნათა დაკმაყოფილების მიზნით, ბუღალტრულ ანგარიშთა ანალიზური სისტემა არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ უნდა მოაწყოს იმგვარად, რომ უზრუნველყოფილ იქნეს სხვადასხვა ინფორმაციის მიღება, კერძოდ:
ა) სესხები, რომლებიც გაფორმდა სპეციალური ხელშეკრულებებით მოთხოვნამდე ვადით;
ბ) სესხები დაფარვის ფიქსირებული ვადებით;
გ) უზრუნველყოფილი ან არაუზრუნველყოფილი სესხები.
ანგარიშთა ჯგუფი 181. წევრებისათვის მიცემული მოკლევადიანი სესხები უცხოური ვალუტით
| ანგარიში 1811 | წევრებისათვის მიცემული მოკლევადიანი სესხები |
1811 ანგარიშის დანიშნულება, ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრიციპები, ანგარიშის დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა, გატარებათა ნუსხის განმარტებანი და კომენტარები ანალოგიურია 1801 ანგარიშისა, ვალუტის სახეობის გარდა.
ანგარიშთა ჯგუფი 185. წევრებისათვის მიცემული გრძელვადიანი სესხები ეროვნული ვალუტით
| ანგარიში 1851 | წევრებისათვის მიცემული გრძელვადიანი სესხები |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშთა დანიშნულება
მოცემული ანგარიშები გამოიყენება წევრებისათვის მიცემული გრძელვადიანი, ერთ წელზე მეტი ვადით სესხების აღსარიცხავად.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები:
დარიცხვის პრინციპი: პროცენტული შემოსავლები წევრებისათვის მიცემული გრძელვადიანი სესხების მიხედვით აღრიცხვაში აისახება იმ პერიოდში, რომელსაც ისინი ეკუთვნის, გადახდის ვადის მიუხედავად. გადაუხდელი მისაღები პროცენტების აღსარიცხავად გამოიყენება აქტიური ანგარიში 2405 -„მისაღები პროცენტები წევრებისათვის მიცემული სესხების მიხედვით“.
წინდახედულობის პრინციპი: არსებული წესების მოთხოვნათა დაცვით შეიქმნება სესხების შესაძლო დანაკარგების რეზერვი.
ოპერაციების ასახვის პრინციპი: გატარებები ანგარიშებზე განხორციელდება საკრედიტო ხელშეკრულებით გათვალისწინებული კრედიტის გაცემისა და დაფარვის ვადების შესაბამისად, თუ ხელშეკრულებით გათვალისწინებულია სახსრების გაცემა ხელმოწერიდან რამდენიმე დღის შემდეგ ან საკრედიტო ხაზის გახსნის შემთხვევაში, ფულადი სახსრების რეალურ გადარიცხვა-გაცემამდე სესხის თანხა გატარდება ბალანსგარეშე აღრიცხვაში საკრედიტო ხელშეკრულების ხელმოწერისთანავე. ფულადი სახსრების ფაქტობრივი გადარიცხვის პარალელურად ბალანსგარეშე ანგარიში დაიხურება, და გაკეთდება ჩანაწერები საბალანსო ანგარიშებზე.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| სესხების გაცემა | 1851 წევრებისათვის მიცემული გრძელვადიანი სესხები | ფულადი სახსრების ანგარიშები კლიენტთა მიმდინარე ანგარიშები |
| სესხების დაფარვა | ფულადი სახსრების ანგარიშები კლიენტთა მიმდინარე ანგარიშები | 1851 წევრებისათვის მიცემული გრძელვადიანი სესხები |
| სესხების რეკლასიფიკაცია როგორც ვადაგადაცი- ლებულისა | 1905 წევრებისათვის მიცემული სესხების ვადაგადაცილებული დავალიანება | 1851 წევრებისათვის მიცემული გრძელვადიანი სესხები |
| სესხების რეკლასიფიკაცია როგორც ჩვეულებრივისა | 1851 წევრებისათვის მიცემული გრძელვადიანი სესხები | 1905 წევრებისათვის მიცემული სესხების ვადაგადაცილებული დავალიანება |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
სესხების დაწესებულ ვადაში დაუბრუნებლობის შემთხვევაში დავალიანების დაუფარავი თანხა გადაიტანება 1905 ანგარიშზე, ხოლო თუ გადაწყდება პროლონგაციის საკითხი, თანხა აღდგება ვადიანი დავალიანების 1851 ანგარიშზე.
5. კომენტარები
ფინანსური ანგარიშგების შედგენის მოთხოვნების დაკმაყოფილების მიზნით არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ ბუღალტრულ ანგარიშთა ანალიზური სისტემა ისეთი ფორმით უნდა აწარმოოს, რომ ნებისმიერ დროს შეძლოს სხვადასხვა სახის ინფორმაციული მასალის მიღება, კერძოდ:
ა) სესხები, რომლებიც გაფორმდა სპეციალური ხელშეკრულებებით მოთხოვნამდე ვადით;
ბ) სესხები დაფარვის ფიქსირებული ვადებით;
გ) უზრუნველყოფილი ან არაუზრუნველყოფილი სესხები;
ანგარიშთა ჯგუფი 186 წევრებისათვის მიცემული გრძელვადიანი სესხები უცხოური ვალუტით
| ანგარიში 1861 | წევრებისათვის მიცემული გრძელვადიანი სესხები |
1861 ანგარიშის დანიშნულება, ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრიციპები, ანგარიშის დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა, გატარებათა ნუსხის განმარტებანი და კომენტარები ანალოგიურია 1851 ანგარიშისა, ვალუტის სახეობის გარდა.
კლასი 19. ვადაგადაცილებული სესხები
ანგარიშთა ჯგუფი 190. ვადაგადაცილებული სესხები ეროვნული ვალუტით
| ანგარიში 1904 | არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებისათვის მიცემული სესხების ვადაგადაცილებული დავალიანება |
| ანგარიში 1905 | წევრებისათვის მიცემული სესხების ვადაგადაცილებული დავალიანება |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშთა დანიშნულება
მოცემული ანგარიშები განკუთვნილია ვადაგადაცილებული სესხების აღსარიცხავად კლიენტთა კლასიფიკაციის შესაბამისად. სესხი ვადაგადაცილებულად ითვლება იმ შემთხვევაში, როდესაც დავალიანება დაფარული არ არის საკრედიტო ხელშეკრულებით გათვალისწინებულ ვადაში.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები:
ბუღალტრული აღრიცხვის მეთოდების მუდმივობის პრინციპი: დადგენილი წესი, რომლის მიხედვით სესხი კვალიფიცირდება როგორც ვადაგადაცილებული, გამოიყენება მუდმივად ერთი პერიოდიდან მეორემდე.
დარიცხვის პრინციპი: პროცენტული შემოსავლები ვადაგადაცილებული სესხების მიხედვით აღრიცხვაში აისახება იმ პერიოდში, რომელსაც ისინი ეკუთვნის, გადახდის ვადის მიუხედავად.
წინდახედულობის პრინციპი: არსებული წესების მოთხოვნათა დაცვით შეიქმნება სესხების შესაძლო დანაკარგების რეზერვი.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| სესხის იდენტიფიკაცია ვადაგადაცილებულად | 1904-1905 ვადაგადაცილებული სესხები | სასესხო ანგარიშები |
| ვადაგადაცილებული სესხის დაფარვა | ფულადი სახსრების ანგარიშები კლიენტთა მიმდინარე ანგარიშები | 1904-1905 ვადაგადაცილებული სესხები |
| სესხის რეკლასიფიკაცია როგორც ჩვეულებრივისა | სასესხო ანგარიშები | 1904-1905 ვადაგადაცილებული სესხები |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
როდესაც სესხი კლასიფიცირდება როგორც ვადაგადაცილებული, კლიენტის სასესხო ანგარიშზე რიცხული დავალიანების თანხა გადაიტანება ვადაგადაცილებული სესხის ანგარიშზე, ბუღალტრული გატარებით: დებეტი – 1904-1905 ანგარიშები, კრედიტი – შესაბამისი სასესხო ანგარიშები. თუ გადაწყდება მათი პროლონგაციის საკითხი, დავალიანების თანხა აღდგება მსესხებელთა ვადიანი სესხის ანგარიშებზე კონტრგატარებით.
თითოეული საანგარიშგებო თარიღისათვის მისაღები, მაგრამ გადაუხდელი პროცენტების თანხაზე შედგება ბუღალტრული გატარება: დებეტი – შესაბამისი ანგარიშები მისაღები პროცენტები სესხების მიხედვით და კრედიტი – პროცენტული შემოსავლების შესაბამისი ანგარიშები.
პროცენტების გადახდის 30 დღეზე მეტი დროით ვადაგადაცილების შემთხვევაში მისაღები პროცენტები ჩამოიწერება ბალანსიდან გატარებით: დებეტი – პროცენტული შემოსავლების შესაბამისი ანგარიშები და კრედიტი – შესაბამისი ანგარიშები მისაღები პროცენტები მოთხოვნების მიხედვით, იმავდროულად თანხა გადაიტანება არასისტემურ აღრიცხვაში.
5. კომენტარები
ვადაგადაცილებულ სესხებს შეესაბამება რისკის უფრო მაღალი დონე, ვიდრე ჩვეულებრივ გასანაღდებელ სესხებს. ამიტომ საანგარიშგებო პერიოდის (დეკადა, თვე და სხვ.) განმავლობაში უნდა მოხდეს მათი დეტალური შემოწმება, იმის განსასაზღვრად რეალურია თუ არა რეზერვების დონე ან სხვა საჭირო ზომების მისაღებად.
ანგარიშთა ჯგუფი 191. ვადაგადაცილებული სესხები უცხოური ვალუტით
| ანგარიში 1914 | არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებისათვის მიცემული სესხების ვადაგადაცილებული დავალიანება |
| ანგარიში 1915 | წევრებისათვის მიცემული სესხების ვადაგადაცილებული დავალიანება |
1914-1915 ანგარიშების დანიშნულება, ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრიციპები, ანგარიშის დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა, გატარებათა ნუსხის განმარტებანი და კომენტარები ანალოგიურია 1904-1905 ანგარიშებისა, ვალუტის სახეობის გარდა.
კლასი 24. მისაღები პროცენტები
ანგარიშთა ჯგუფი 240. მისაღები პროცენტები მოთხოვნების მიხედვით ეროვნული ვალუტით
| ანგარიში 2403 | მისაღები პროცენტები ბანკებში განთავსებული სახსრების (სესხების გარდა) მიხედვით |
| ანგარიში 2404 | მისაღები პროცენტები არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებისათვის მიცემული სესხების მიხედვით |
| ანგარიში 2405 | მისაღები პროცენტები წევრებისათვის მიცემული სესხების მიხედვით |
| ანგარიში 2409 | მისაღები პროცენტები დანარჩენი ოპერაციების მიხედვით |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშის დანიშნულება
მოცემული ანგარიშები გამოიყენება დარიცხულ პროცენტებზე მოთხოვნების აღსარიცხავად. მათი აღიარება და აღრიცხვაში ასახვა ხდება დარიცხვის თარიღის შესაბამისად, ე. ი. როდესაც მოხდა მათი გამომუშავება.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
დარიცხვის პრინციპი: შემოსავლები აღირიცხება იმ პერიოდში, რომლებსაც ისინი მიეკუთვნება, მიუხედავად ფულადი სახსრების რეალურად მიღების თარიღისა.
ბალანსის სიმყარის პრინციპი: მისაღები პროცენტების ცვლილებები, რომლებიც მოხდება საანგარიშო პერიოდის დასაწყისსა და ბოლოს შორის, აისახება შესაბამისი პერიოდის მოგებისა და ზარალის ანგარიშგებაში.
წინდახედულობის პრინციპი: მისაღები პროცენტი გადახდის 30 დღეზე მეტი დროით ვადაგადაცილების შემთხვევაში ჩამოიწერება შესაბამისი საბალანსო ანგარიშებიდან უკუგატარებით და გადაიტანება არასისტემურ აღრიცხვაში.
3. ანგარიშის დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| პროცენტების დარიცხვა | 2403-2409 მისაღები პრო-ცენტები მოთხოვნების მიხედვით | შემოსავლების ანგარიშები |
| მისაღები პროცენტების მიღება | ფულადი სახსრების ანგარიშები | 2403-2409 მისაღები პროცენტები მოთხოვნების მიხედვით |
| მისაღები პროცენტების ჩამოწერა | შემოსავლების ანგარიშები | 2403-2409 მისაღები პროცენტები მოთხოვნების მიხედვით |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
მისაღები პროცენტები შემოსავლების შესაბამის ანგარიშებზე აისახება ოპერაციათა შინაარსისა და გადახდის სუბიექტების მიხედვით.
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება პროცენტების გაანგარიშებას და აღრიცხვაში ასახვას აწარმოებს პერიოდულად მის მიერ მიღებული პოლიტიკის შესაბამისად, მაგრამ არა უგვიანეს საანგარიშგებო პერიოდისა, ე.ი. საანგარიშგებო თარიღისათვის ბალანსში ასახვას პოვებს არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების საანგარიშგებო პერიოდის კუთვნილი ყველა პროცენტი.
5. კომენტარები
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების ანალიზურმა აღრიცხვამ უნდა უზრუნველყოს დარიცხული და გადახდილი პროცენტების შემოსავლების შესახებ სხვადასხვა სახის ინფორმაციათა მიღება, კერძოდ:
ა) დარიცხული პროცენტები დებიტორების მიხედვით;
ბ) მოთხოვნები დარიცხული პროცენტების დაფარვის ვადების მიხედვით;
ასეთი ინფორმაციული მასალა საშუალებას მისცემს არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებას ეფექტიანი გახადოს თავისი საკრედიტო პოლიტიკა.
ანგარიშთა ჯგუფი 241. მისაღები პროცენტები მოთხოვნების მიხედვით უცხოური ვალუტით
| ანგარიში 2413 | მისაღები პროცენტები ბანკებში განთავსებული სახსრების (სესხების გარდა) მიხედვით |
| ანგარიში 2414 | მისაღები პროცენტები არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებისათვის მიცემული სესხების მიხედვით |
| ანგარიში 2415 | მისაღები პროცენტები წევრებისათვის მიცემული სესხების მიხედვით |
| ანგარიში 2419 | მისაღები პროცენტები დანარჩენი ოპერაციების მიხედვით |
2413-2419 ანგარიშების დანიშნულება, ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები, ანგარიშის დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა, გატარებათა ნუსხის განმარტებანი და კომენტარები ანალოგიურია 2403 - 2409 ანგარიშებისა, ვალუტის სახეობის გარდა.
კლასი 25. დანარჩენი აქტივები
ანგარიშთა ჯგუფი 250. დანარჩენი აქტივები ეროვნული ვალუტით
| ანგარიში 2501 | დებიტორული მოთხოვნები |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშის დანიშნულება
მოცემული ანგარიშები გამოიყენება იმ დებიტორული დავალიანების აღსარიცხავად, რომელიც განპირობებულია ანგარიშსწორების სპეციფიკით (მაგ., თუ ხელშეკრულებით გათვალისწინებულია თანხის შემდგომი გადახდა ფასეულობის გადაცემის შემდეგ) ასეთი დავალიანება არის მოკლევადიანი ხასიათის. მოცემული ანგარიში არ გამოიყენება ფილიალთაშორისი ანგარიშსწორების თანხების აღსარიცხავად. (აიმ)
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
წინდახედულობის პრინციპი: არსებული წესების მიხედვით იქმნება შესაძლო დანაკარგების რეზერვი.
ოპერაციების ასახვის პრინციპი: გატარებები მოცემული ანგარიშზე გაკეთდება ოპერაციის შესრულების დღეს, ფულადი სახსრების მიღების თარიღის მიუხედავად.
3. ანგარიშის დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| დებიტორული დავალიანების აღიარება | 2501 დებიტორული მოთხოვნები | ნებისმიერი კლასის ანგარიში რეზერვების ანგარიშების გარდა |
| დებიტორული დავალიანების ჩამოწერა | ფულადი სახსრების ანგარიშები | 2501 დებიტორული მოთხოვნები |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
დავალიანების ხანგრძლივი გადაუხდელობისას არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ უნდა შექმნას რისკის დაფარვის რეზერვი და დაადებეტოს ხარჯების შესაბამისი ანგარიში.
5. კომენტარები:
ანალიზურ აღრიცხვაში არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ უნდა დააწესოს ცალკე საიფორმაციო სისტემა, რომელიც მას მისცემს შესაძლებლობას გააანალიზოს მოცემული ანგარიშები კონტრაგენტის შესაბამისად და დავალიანების წარმოქმნის ვადების მიხედვით.
| ანგარიში 2502 | გაურკვეველი თანხები |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშის დანიშნულება
მოცემული ანგარიშები გამოიყენება იმ თანხების აღსარიცხავად, რომლებიც ჯერ არ არის მიკუთვნებული შესაბამისი ანგარიშებისათვის არასრულყოფილი რეკვიზიტების ან სხვა მიზეზების გამო (მაგ., არასწორი გატარება, დოკუმენტაციაში აუცილებელი ინფორმაციის არარსებობა და სხვ.). თანხები მოცემულ ანგარიშზე აღირიცხება დროებით, საჭიროა მათი მიზნობრიობის დადგენა სწრაფად და სათანადო ზომების მიღება (შესაბამის ანგარიშებზე გადატანა). მოცემული ანგარიში არ გამოიყენება როგორც დებიტორთა ანგარიში.
ანგარიშზე გატარდება შემდეგი სახის თანხები :
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების ბალანსისა და მიმდინარე ანგარიშების ამონაწერების შედარებისას გამოვლენილი შეუდარებელი თანხები;
თანხები, რომლებიც არ გატარდა შესაბამის ანგარიშებზე სხვადასხვა მიზეზის (მაგ. აუცილებელ ინფორმაციათა არარსებობა კლიენტების შესახებ და სხვ.) გამო.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები:
წინდახედულობის პრინციპი: არსებული წესების შესაბამისად იქმნება შესაძლო დანაკარგთა რეზერვი.
აქტივებისა და პასივების ცალ-ცალკე განხილვის პრინციპი: სხვა კონტრაგენტებისაგან მისაღები გაურკვეველი თანხები აისახება 2502 ანგარიშის დებეტში, ხოლო სხვა კონტრაგენტებისათვის გასაცემი – 4502 ანგარიშის კრედიტში. ნაშთები ამ ორივე ანგარიშზე არ ექვემდებარება ურთიერთგადაფარვას.
3. ანგარიშის დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| თანხების ასახვა | 2502 გაურკვეველი თანხები | ფულადი სახსრების ანგარიშები |
| თანხების იდენტიფიკაცია შემოწმების საფუძველზე | ფულადი სახსრების ანგარიშები კლიენტთა ანგარიშები | 2502 გაურკვეველი თანხები |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
საკორესპონდენტო ანგარიშის ნაშთების შესაბამისობისათვის გაურკვეველი თანხით არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება დაადებეტებს 2502 ანგარიშს და დააკრედიტებს შესაბამისი კონტრაგენტების ანგარიშებს.
5. კომენტარები
ანგარიში სისტემატურად გაანალიზდება იმისათვის, რომ გამოვლინდეს დაყოვნებული დებიტორული დავალიანება და მიღებულ იქნეს სათანადო ზომები.
| ანგარიში 2503 | გაცემული ავანსები |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშის დანიშნულება
მოცემულ ანგარიშზე აღირიცხება ავანსად მიცემული თანხები, რომლებიც მიეკუთვნება მომავალი პერიოდის მიმდინარე ხარჯების კატეგორიას (ხელფასი, მივლინება, მომსახურება და გადასახადები, სამეურნეო მასალები, საქონელი, რომელიც არ წარმოადგენს ძირითად საშუალებებს და ა.შ.).
2. ბუღალტრული აღრიცხვის პრინციპები
დარიცხვის პრინციპი: ხარჯები აღირიცხება იმ პერიოდში, რომელსაც ისინი მიეკუთვნება.
ბალანსის სიმყარის პრიცნიპი: ანგარიშის ცვლილებები შინაარსის მიხედვით აისახება შესაბამისი ხარჯების ანგარიშზე.
3. ანგარიშის დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| გადახდის განხორციელება | 2503 გაცემული ავანსები | ფულადი სახსრები ანგარიშები |
| შესაბამის ანგარიშებზე მიკუ-თვნებული ავანსის თანხა | 2541 სამეურნეო მასალები ხარჯების ანგარიშები | 2503 გაცემული ავანსები |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
ავანსის ათვისებული თანხა ანგარიშიდან ჩამოიწერება ოპერაციის შინაარსის მიხედვით შესაბამისად ხარჯების ან აქტივის ანგარიშზე.
5. კომენტარები
ანგარიშზე რიცხული თანხა მოწმდება თითოეული ავანსის მიხედვით გარკვეული პერიოდულობით. ანგარიშვალდებული პირის მიერ თანხის უკან დაბრუნება აისახება უკუგატარებით.
| ანგარიში 2505 | ძირითად საშუალებათა ღირებულების წინასწარი გადახდა |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშის დანიშნულება
მოცემული ანგარიში გამოიყენება იმ ავანსების აღსარიცხავად, რომლებიც წარმოადგენს ძირითად საშუალებათა ღირებულების წინასწარ გადახდას.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები გამოიყენება ბუღალტრული აღრიცხვის ყველა პრინციპი.
3. ანგარიშის დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| ავანსის თანხის გადახდა | 2505 ძირითად საშუალებათა ღირებულების წინასწარი გადახდა | ფულადი სახსრების ანგარიშები |
| მშენებლობის ნაწილობრი-ვი განაღდებისა და დასა-მონტაჟებელი ძირითადი საშუალებების ჩამოწერა ავანსების ანგარიშიდან | 2911 დაუმთავრებელი კაპიტალური დაბანდების დანახარჯები | 2505 ძირითად საშუალებათა ღი- რებულების წინასწარი გადახდა |
| ძირითად საშუალებათა შემოსავალში აღება | 2901-2906 ძირითადი საშუალებები | 2505 ძირითად საშუალებათა ღირებულების წინასწარი გადახდა |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
ძირითად საშუალებათა ღირებულების წინასწარ გადახდილი თანხები მათ მიღებამდე აისახება 2505 ანგარიშზე. ის ძირითადი საშუალებები, რომლებიც მონტაჟს არ ექვემდებარება, პირდაპირ აისახება 29 კლასში : დებეტი 2901-2906 , კრედიტი 2505 ანგარიშები.
5. კომენტარები
ავანსების ანალიზური აღრიცხვის მოქმედმა სისტემამ შესაძლებელი უნდა გახადოს მოცემული ანგარიშების გაანალიზება სხვადასხვა ნიშნით, კერძოდ, მიცემული ავანსის ცალკეული თანხების მიხედვით და სხვ.
| ანგარიში 2506 | იპოთეკით დასაკუთრებული უძრავი ქონება |
| ანგარიში 2507 | გირაოთი დასაკუთრებული მოძრავი ქონება |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშის დანიშნულება
მოცემული ანგარიშები გამოიყენება კლიენტის მიერ არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების დავალიანების გადაუხდელობის შემთხვევაში, არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების განკარგულებაში გადასული საგარანტიო ქონების აღსარიცხავად.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის პრინციპები:
დარიცხვის პრინციპი: გირაოში დარჩენილი ქონების რეალიზაციიდან მიღებული თანხები მიიმართება არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების მიმართ კლიენტის დავალიანების დასაფარავად.
3. ანგარიშის დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| დაგირავებული ქონების არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების განკარგულებაში გადასვლა საგირავნო ხელ-შეკრულების ღირებულებით | 2506 ან 2507 იპოთეკით ან გირაოთი დასაკუთრებული ქონება | კლიენტის დავალიანება არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების მიმართ 4501 კრედიტორული დავალიანება –სხვაობა გირაოთი დარჩენილი ქონების ღირებულებასა და კლიენტის დავალიანებას შორის |
| რეალიზაცია არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების განკა-რგულებაში გადასული და-გირავებული ქონების ღი-რებულებაზე დაბალ და კლიენტის დავალიანებაზე (კრედიტს პლუს პროცენ-ტი და სხვა ასანაზღაუ-რებელი ხარჯები ) მაღალ ფასში | ფულადი სახსრების ანგარიშები – რეალიზაციის თანხა 4501 კრედიტორული დავალიანება –დაუბრუნებელი სხვაობა 4501 კრედიტორული დავალიანება –დასაბრუნებელი სხვაობა | 2506 ან 2507 იპოთეკით ან გირაოთი დასაკუთრებული ქონება ფულადი სახსრების ანგარიშები კლიენტისათვის მისაცემი თანხა |
| რეალიზაცია არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების განკარ-გულებაში გადასული და-გირავებული ქონების ღი-რებულებასა და კლიენტის დავალიანებაზე დაბალ ფასში | ფულადი სახსრების ანგარიშები რეალიზაციის თანხა 4501 კრედიტორული დავალიანება – სხვაობის თანხა 85 კლასის შესაბამისი ანგარიში | 2506 ან 2507 იპოთეკით ან გირაოთი დასაკუთრებული ქონება |
| რეალიზაცია მოხდა არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების განკარგულებაში გადასული დაგირავებული ქონების ღირებულებაზე მაღალ ფასში | ფულადი სახსრების ანგარიში რეალიზაციის თანხა 4501 კრედიტორული დავალიანება - სხვაობის თანხა | 2506 ან 2507 იპოთეკით ან გირაოთი დასაკუთრებული ქონება 4501 კრედიტორული დავალიანება – დამატებითი სხვაობა კლიენტის ადრე აღიარებულ დავალიანებასა და რეალიზაციის თანხას შორის ფულადი სახსრების ანგარიში კლიენტისათვის მისაცემი თანხა |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
დასაკუთრებული ქონების არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების განკარგულებაში გადასვლის მომენტში გაიქვითება კლიენტის სესხი, მისაღები პროცენტი და სხვა ასანაზღაურებელი ხარჯი, ხოლო სხვაობა ამ ქონებისა და კლიენტის დავალიანებას შორის აისახება როგორც არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების დავალიანება კლიენტის მიმართ.
5. კომენტარი
თუ, ხელშეკრულებით გათვალისწინებულია:
- დაგირავებული ქონების არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების განკარგულებაში გადასვლის შემდეგ გაგრძელდება პროცენტის დარიცხვა ქონების რეალიზაციამდე, ამ შემთხვევაში მისაღები პროცენტი აიღება არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების შემოსავალში და კლიენტისათვის დასაბრუნებელი თანხა შემცირდება შესაბამისი თანხით;
- ასევე შემცირდება კლიენტისათვის მისაცემი თანხის ოდენობა გირაოში დარჩენილი ქონების დატოვებასა და რეალიზაციაზე გაწეული ხარჯების თანხით.
თუ გირაოში აღების შემდეგ ქონების ღირებულება შემცირდება და მოცემული მომენტისათვის გაუტოლდება ნულს, მაშინ მისი განკარგულებაში აღება საბალანსო ანგარიშებით არ მოხდება (ღირებულების არქონის გამო) და აისახება მხოლოდ რაოდენობრივ ჩამონათვალში.
| ანგარიში 2508 | მოთხოვნები გარანტიების მიხედვით |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშის დანიშნულება:
მოცემული ანგარიში გამოიყენება იმ სახსრების აღსარიცხავად, რომლებიც არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებას ჩამოეწერა მის მიერ მიცემული გარანტიის ვადაში გაუნაღდებლობის შემთხვევაში.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
გამოიყენება აღრიცხვის შესაბამისი პრინციპები
წინდახედულობის პრინციპი: არსებული წესების მოთხოვნათა დაცვით იქმნება შესაძლო დანაკარგების რეზერვი
3. ანგარიშის დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| თანხების ჩამოწერა | 2508 მოთხოვნები გარანტიების მიხედვით | ფულადი სახსრების ანგარიშები |
| დავალიანების დაფარვა გარანტიის მიმღების მიერ | ფულადი სახსრების ანგარიშები | 2508 მოთხოვნები გარანტიების მიხედვით |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების მიერ გარანტიის გაცემის ხელშეკრულების მოთხოვნის საფუძველზე, თუ გარანტიის მიმღები დადგენილ ვადაში არ გაანაღდებს (დაფარავს) აღებული ვალდებულების თანხას, გარანტიის გამცემის ანგარიშიდან უპირობოდ ჩამოიწერება გარანტიის ვალდებულებაში მითითებული თანხა. ამ შემთხვევაში მისი აღება მოხდება 2508 – ანგარიშის დებეტში, ფულადი სახსრების ანგარიშთან კორესპონდენციაში.
5. კომენტარები
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ ანალიზურ აღრიცხვაში ცალ-ცალკე პირად ანგარიშზე უნდა აღრიცხოს მის მიერ მიცემული და ვადაში გაუნაღდებელი გარანტიის ჩამოწერილი თანხები მისი წარმოქმნის თარიღისა და დაფარვის ვადის მითითებით.
ანგარიშთა ჯგუფი 251. დანარჩენი აქტივები უცხოური ვალუტით
| ანგარიში 2511 | დებიტორული მოთხოვნები |
| ანგარიში 2512 | გაურკვეველი თანხები |
| ანგარიში 2513 | გაცემული ავანსები |
| ანგარიში 2518 | მოთხოვნები გარანტიების მიხედვით |
2511 – 2518 ანგარიშების დანიშნულება, ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრიციპები, ანგარიშის დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა, გატარებათა ნუსხის განმარტებანი და კომენტარები ანალოგიურია 2501 –2508 ანგარიშებისა, ვალუტის სახეობის გარდა.
ანგარიშთა ჯგუფი 252. ძვირფასი ლითონები, ხელოვნების ნაწარმოებები და საკოლექციო საგნები
| ანგარიში 2521 | ძვირფასი ლითონები, ხელოვნების ნაწარმოებები და საკოლექციო საგნები |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშის დანიშნულება:
მოცემული ანგარიშები გამოიყენება ძვირფასი ლითონების, ხელოვნების ნაწარმოებებისა და საკოლექციო საგნების აღსარიცხავად, ოქროს გარდა.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
წინდახედულობის პრინციპი: თუ ძვირფასი ლითონების, ხელოვნების ნაწარმოებებისა და საკოლექციო საგნების საბაზრო ღირებულება მცირდება მათ ისტორიულ ფასთან ე.ი. საბალანსო ღირებულებასთან შედარებით, საჭიროა მათი გადაფასება საბაზრო ფასის მიხედვით საერთაშორისო დამოუკიდებელ ექსპერტთა ჯგუფის დახმარებით. წინააღმდეგ შემთხვევაში, სიფრთხილის გამო მათი აღრიცხვა მოხდება ისტორიული ღირებულებით ან შედარებით დაბალი ფასით.
ოპერაციების ასახვის პრინციპი: ჩანაწერები ანგარიშებზე გაკეთდება გარიგების დადების დღეს, სახსრების გაგზავნის/მიღების დროის მიუხედავად.
3. ანგარიშის დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| ძვირფასი ლითონების, ხელოვნების ნაწარმოებე-ბისა და საკოლექციო საგნების ყიდვა | 2521 ძვირფასი ლითონები, ხელოვნების ნაწარმოებები და საკოლექციო საგნები | ფულადი სახსრების ანგარიშები |
| ძვირფასი ლითონების, ხე-ლოვნების ნაწარმოებებისა და საკოლექციო საგნების გაყიდვა | ფულადი სახსრების ანგარიშები | 2521 ძვირფასი ლითონები, ხელ-ოვნების ნაწარმოებები და საკო-ლექციო საგნები |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
ძვირფასი ლითონების, ხელოვნების ნაწარმოებებისა და საკოლექციო საგნების გაყიდვის შედეგად მიღებული მოგება ან ზარალი წარმოადგენს სხვაობას საბალანსო და რეალიზაციის ფასს შორის. თუ გასაყიდი ფასი აღემატება საბალანსო ღირებულებას, მიიღება მოგება, ხოლო ნაკლებობის შემთხვევაში – ზარალი. შესაბამისად, დადებეტდება ან დაკრედიტდება ანგარიშები: 9063 – „ზარალი ძვირფასი ლითონების, ხელოვნების ნაწარმოებებისა და საკოლექციო საგნების გასვლიდან და გადაფასებიდან “ ან 7063 – „შემოსავლები ძვირფასი ლითონების, ხელოვნების ნაწარმოებებისა და საკოლექციო საგნების გასვლიდან და გადაფასებისაგან”.
5. კომენტარები
რეგულარულად უნდა ჩატარდეს ძვირფასი ლითონების, ხელოვნების ნაწარმოებებისა და საკოლექციო საგნების ინვენტარიზაცია, რომ უზრუნველყოფილ იქნეს ამ ანგარიშებზე ნაშთების სწორი აღრიცხვა.
ანგარიშთა ჯგუფი 254. სამეურნეო მასალები
| ანგარიში 2541 | სამეურნეო მასალები (მარაგი) |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშის დანიშნულება
ანგარიში გამოიყენება საბანკო საქმიანობისათვის გამოუყენებელი სპეციფიკური სამეურნეო მასალების (სამშენებლო და სარემონტო) მარაგების აღსარიცხავად დროებით მათ ექსპლუატაციაში გადაცემამდე ან რეალიზაციამდე. მათი ჩამოწერა მოცემული ანგარიშიდან მოხდება შესაბამისი ხარჯების, აქტივების ან ფულადი სახსრების ანგარიშებთან კორესპოდენციით. საბალანსო ანგარიშზე ასახული ეს ფასეულობა არ წარმოადგენს ძირითად საშუალებებს, რადგან მას მუდმივად გამოიყენებენ. ეს ანგარიში არ გამოიყენება უშუალოდ საბანკო საქმიანობის განხორციელებისათვის მოსახმარი მასალების, მცირეფასიანი და სწრაფცვეთადი ინვენტარის აღსარიცხავად. ასეთი მასალები შეძენისთანავე აისახება ხარჯებში.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
წინდახედულობის პრინციპი: 2541 ანგარიშზე რიცხული მატერიალური ფასეულობა მისი ღირებულების შემცირების შემთხვევაში გადაფასდება თითოეული სახის მასალის მიმდინარე საბაზრო ფასის გათვალისწინებით. არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ არ უნდა დაუშვას თავისი საქმიანობისათვის არასპეციფიკური მასალების საჭიროზე მეტი რაოდენობის მარაგის შექმნა.
ოპერაციების ასახვის პრინციპი: ჩანაწერები ანგარიშზე გაკეთდება მარაგების ფიზიკურად მიღების დღეს (მასალების მიღება-გაცემა-გაყიდვა), ანაზღაურების თარიღის მიუხედავად.
3. ანგარიშის დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| მასალების შეძენა | 2541 სამეურნეო მასალები | ფულადი სახსრების ანგარიშები |
| მასალების გადაფასება (ზარალი) | 9062 ზარალი სამეურნეო მასალებისა და ინვენტარის გასვლიდან და გადაფასებიდან | 2541 სამეურნეო მასალები |
| მასალების გამოყენება ან გასვლა | ხარჯების ან აქტივების შესაბამისი ანგარიშები | 2541 სამეურნეო მასალები |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
სისტემატური ხასიათი უნდა მიეცეს დროებითი მარაგების ღირებულების მიმდინარე შეფასებას მოცემული მომენტისათვის შესაბამისი სახის მასალის საბაზრო ღირებულების საფუძველზე.
5. კომენტარები
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების ანალიზური აღრიცხვის საინფორმაციო სისტემამ უნდა უზრუნველყოს სწრაფი ანალიზი დროებითი მარაგებისა გამოყენების, კუთვნილებისა და სხვა ნიშნების მიხედვით. ფაქტობრივი და საბალანსო მონაცემების შესაბამისობის თვალსაზრისით სავალდებულოა რეგულარულად ჩატარდეს ინვენტარიზაცია არსებული წესების მოთხოვნათა დაცვით.
ანგარიშთა ჯგუფი 255. საგადასახადო მოთხოვნები
| ანგარიში 2551 | მოგების მიმდინარე გადასახადი |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშის დანიშნულება
მოცემული ანგარიში გამოიყენება მიმდინარე სააღრიცხვო წელს არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების მიერ მოგების მიმდინარე (საავანსო) გადასახადების მიხედვით ბიუჯეტთან ანგარიშსწორების აღსარიცხავად.
მოგების გადასახადით ბიუჯეტთან ანგარიშსწორება, არსებული საგადასახადო კანონმდებლობის შესაბამისად, მიმდინარე წლის განმავლობაში წარმოებს გასული წლის მოგების მიხედვით საავანსო გადასახადების სახით.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
გამოიყენება ბუღალტრული აღრიცხვის ყველა ძირითადი პრინციპი
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| მოგების გადასახადის ავანსად გადახდა მიმდინარე წლის განმავლობაში | 2551 მოგების მიმდინარე გადასახადი | ფულადი სახსრების ანგარიშები |
| ავანსად გადახდილი თანხით საანგარიშგებო წლის ბოლოს წარმოქმნილი საგადასახადო ვალდებულების გაქვითვა | 4551 მოგების გადასახადი
| 2551 მოგების მიმდინარე გადასახადი |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
კანონმდებლობით მოგების მიმდინარე გადასახადების ავანსად გადახდა წარმოებს გასული წლის მოგების მიხედვით, რომლის კორექტირება მოხდება საანგარიშგებო წლის ბოლოს ფაქტობრივი (რეალური) მოგების მიხედვით, ფინანსური და საგადასახადო ანგრიშგებების საფუძველზე, ავანსად გადახდილი თანხები გადაიხურება დარიცხული საგადასახადო ვალდებულების ანგარიშთან კორესპონდენციით: დებეტი ვ ანგარიში 4551, კრედიტი – ანგარიში 2551. ბიუჯეტში გადახდილი ყველა გადასახადი აღრიცხვაში აისახება ეროვნული ვალუტით.
5. კომენტარები.
ბიუჯეტში მოგების გადასახადი გადაიხდება დასაბეგრი ბაზის მიხედვით საკანონმდებლო ნორმატიული დოკუმენტებით დადგენილი გამოქვითვების საფუძველზე.
| ანგარიში 2552 | გადახდილი დღგ |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშის დანიშნულება
მოცემული ანგარიში გამოიყენება არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებისათვის მოწოდებული საქონლისათვის (სამუშაოსათვის, მომსახურებისათვის) გადახდილი დღგ-ის აღსარიცხავად.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
გამოიყენება ბუღალტრული აღრიცხვის ყველა ძირითადი პრინციპი
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| გადახდილი დღგ | 2552 გადახდილი დღგ | ფულადი სახსრების ანგარიშები |
| გადახდილი დღგ-ის ჩათვლა | 4552 გადასახდელი დღგ | 2552 გადახდილი დღგ |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
2552 ანგარიშის დებეტში აისახება შეძენილი საქონლისათვის (სამუშაოსათვის, მომსახურებისათვის) გადახდილი დღგ-ს თანხა, ხოლო კრედიტში გადახდილი დღგ-ს თანხის ის ნაწილი, რომელიც კანონმდებლობით გათვალისწინებული გაანგარიშების მიხედვით ექვემდებარება ჩათვლას.
5. კომენტარები
ანალიზურ აღრიცხვაში არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ უნდა შექმნას ისეთი საინფორმაციო სისტემა, რომელიც დროის მცირე მონაკვეთში უზრუნველყოფს ბიუჯეტში გადახდილი დღგ-ს შესახებ მონაცემთა მიღებას სახეების, გადახდილი თანხების თარიღებისა და სხვა ნიშნების მიხედვით. გადახდილი გადასახადები აღრიცხვაში აისახება საქართველოს ეროვნული ვალუტით.
| ანგარიში 2559 | დანარჩენი მიმდინარე გადასახადები |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშის დანიშნულება
მოცემული ანგარიში გამოიყენება არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების მიერ ბიუჯეტში ავანსად გადახდილი გადასახდების (მოგებისა და დღგ-ის გარდა) აღსარიცხავად.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
გამოიყენება ბუღალტრული აღრიცხვის ყველა ძირითადი პრინციპი
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| თანხის ავანსად გადახდა | 2559 დანარჩენი მიმდინარე გადასახადები | ფულადი სახსრების ანგარიშები |
| ავანსადგადახდილი თანხის ჩათვლა | ავანსად გადახდილი გადასახდის პირადი ანგარიში (ჯგუფი 455 შესაბამისი ანგარიში) | 2559 დანარჩენი მიმდინარე გადასახადები |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
2559 ანგარიშის დებეტში აისახება არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების მიერ ბიუჯეტისათვის ავანსად გადახდილი თანხა, ხოლო კრედიტში ავანსად გადახდილი თანხის ჩათვლა ბიუჯეტთან ანგარიშსწორებისას.
5. კომენტარები
ანალიზურ აღრიცხვაში არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ უნდა შექმნას ისეთი საინფორმაციო სისტემა, რომელიც დროის მცირე მონაკვეთში უზრუნველყოფს ბიუჯეტში გადახდილი გადასახადების შესახებ მონაცემთა მიღებას სახეების, დარიცხული/გადახდილი თანხების, თარიღებისა და სხვა ნიშნების მიხედვით. გადახდილი გადასახადები აღრიცხვაში აისახება საქართველოს ეროვნული ვალუტით.
კლასი 26. სავალუტო პოზიცია
ანგარიშთა ჯგუფი 260. სავალუტო პოზიცია
| ანგარიში2601 | სავალუტო პოზიცია |
აქტივ-პასივის ანგარიში
სავალუტო პოზიცია – წარმოადგენს უცხოურ ვალუტაში არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების აქტივებსა და ვალდებულებებს შორის თანაფარდობას,რომელიც შეიძლება იყოს ერთის ტოლი, მასზე მეტი ან ნაკლები.
როდესაც სავალუტო პოზიცია ერთის ტოლია, მაშინ პოზიცია არის დახურული, ხოლო მასზე მეტობის ან ნაკლებობის შემთხვევაში – ღია.
უცხოური ვალუტის მიხედვით არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების ღია სავალუტო პოზიცია შეიძლება იყოს გრძელი ან მოკლე:
ა) ღია სავალუტო პოზიცია არის გრძელი, როდესაც ერთი სახეობის უცხოურ ვალუტაში არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების აქტივები მეტია მის ვალდებულებებზე;
ბ) ღია სავალუტო პოზიცია არის მოკლე, როდესაც ერთი სახეობის უცხოურ ვალუტაში არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების აქტივები ნაკლებია მის ვალდებულებებზე.
1. ანგარიშის დანიშნულება
ეს ტექნიკური ანგარიში გამოიყენება კონტრჩანაწერებისათვის გატარებებში, რომლებიც კეთდება ბალანსში უცხოური ვალუტით, როცა აღნიშნული გატარებებისათვის მოცემული კონკრეტული ვალუტის ბალანსში არ არის რეალური „კონტრანგარიშები“. ეს ანგარიში გამოყენებულ უნდა იქნეს სავალუტო ბალანსებში. არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების კრებსით ბალანსში მოცემული ანგარიში უნდა დასალდოვდეს სავალუტო პოზიციის კონტრფასის ანგარიშებთან.
უნდა აღინიშნოს, რომ ოპერაციები უცხოური ვალუტით უნდა გატარდეს უცხოური ვალუტით დენომინირებული ბალანსის ანგარიშებით (ბალანსი უცხოური ვალუტით). ბალანსის ყველა ანგარიში გაიხსნება ანგარიშთა გეგმის თანახმად როგორც ლარით, ისე თითოეული სახეობის ვალუტით, რომლითაც არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება მუშაობს. მაგრამ ამის მიუხედავად, უცხოური ვალუტით ოპერაციებთან დაკავშირებული ყველა შემოსავალი და ხარჯი უნდა აღირიცხოს მხოლოდ მათი ეკვივალენტებით ლარებით, ე.ი. მოგებისა და ზარალის ანგარიშები არ შეიძლება დადენომინირდეს უცხოური ვალუტით.
ანალიზურ აღრიცხვაში 2601 საბალანსო ანგარიშზე გაიხსნება ცალკე პირადი ანგარიში თითოეული სახეობის უცხოური ვალუტისათვის, რომლითაც არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება მუშაობს და რომლის მიხედვითაც, ბუნებრივია, აწარმოებს ბალანსს. იგი უნდა დადებეტდეს ან დაკრედიტდეს იმ შემთხვევაში, თუ უცხოური ვალუტით ბალანსის ზოგიერთი ანგარიშისათვის არ არის მოკორესპონდენტო ანგარიში ამავე ბალანსში, რომლითაც შეიძლება განხორციელდეს კონტრჩანაწერი.
მაგალითად: როცა არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება დოლარს ლარით ყიდულობს, ბალანსში 2601 ანგარიში დოლარით უნდა დაკრედიტდეს იმისათვის, რომ დაბალანსდეს ფულადი სახსრების ანგარიშის დებეტით გატარებული თანხა, სადაც აღირიცხება ნაყიდი დოლარი. ეს შესაძლებლობას იძლევა, თვალი მივადევნოთ ვალუტით გაცვლის სავალუტო პოზიციას თითოეული ვალუტის მიხედვით.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
დარიცხვის პრინციპი: არარეალიზებული მოგება ან ზარალი სავალუტო ოპერაციებისაგან უნდა აისახოს მოგებისა და ზარალის ანგარიშებზე იმ პერიოდში, რომელსაც ისინი ეკუთვნის, რეალიზაციის დროის მიუხედავად.
3. ანგარიშის დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| უცხოური ვალუტის ყიდვა ლარით (უცხოური ვალუტისათვის მიცემული ლარის თანხის გატარება ბალანსში) | 2611 სავალუტო პოზიციის კონ-ტრფასი | ფულადი სახსრების ანგარიშები |
| უცხოური ვალუტის ყიდვა ლარით (ბალანსში შესაბამისი უცხოური ვალუტის გატარება ნაყიდი უცხოური ვალუტის თანხა) | ფულადი სახსრების ანგარიშები
| 2601 სავალუტო პოზიცია |
| ვალუტის ყიდვა-გაყიდვისაგან მიღებული შემოსულობა | 2611 სავალუტო პოზიციის კონტრფასი | 6604 შემოსულობები უცხოურ ვალუტასთან დაკავშირებული ოპერაციების მიხედვით |
| ვალუტის ყიდვა-გაყიდვისაგან მიღებული ზარალი | 8604 ზარალი უცხოურ ვალუტასთან დაკავშირებული ოპერაციების მიხედვით | 2611 სავალუტო პოზიციის კონტრფასი |
| სავალუტო პოზიციის ანგარიშთა გადაფასება (მოგება) | 2611 სავალუტო პოზიციის კონ-ტრფასი | 6621 შემოსულობები სავალუტო სახსრების გადაფასებიდან |
| სავალუტო პოზიციის ანგარიშთა გადაფასება (ზარალი) | 8621 ზარალი სავალუტო სახსრების გადაფასებისაგან | 2611 სავალუტო პოზიციის კონტრფასი |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
სავალუტო პოზიციისა და სავალუტო პოზიციის კონტრფასის ანგარიშები გამოიყენება იმ სავალუტო ოპერაციების აღსარიცხავად, რომლებიც გაცვლას გულისხმობს (აქტივების ან პასივების ყიდვა, გაყიდვა, რომლებიც დენომინირებულია ერთ ვალუტით, ხოლო გადაიხდება მეორე ვალუტით).
როდესაც ოპერაცია იწვევს უცხოური ვალუტით დენომინირებული არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების აქტივების გაზრდას და ლარებში აქტივების შემცირებას, უნდა დადებეტდეს ფულადი სახსრების შესაბამისი ანგარიში უცხოური ვალუტით და დაკრედიტდეს ანგარიში 2601. იმავდროულად უნდა დაკრედიტდეს ფულადი სახსრების ანგარიში ლარით და დადებეტდეს ანგარიში 2611.
როდესაც არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების აქტივები მცირდება ერთ უცხოური ვალუტით და იზრდება მეორე უცხოური ვალუტით გაცვლის ხელშეკრულებაში გათვალისწინებული თანხით, უნდა დადებეტდეს ანგარიში 2601 და დაკრედიტდეს ფულადი სახსრების ანგარიში მოცემულ ვალუტით. იმავდროულად ბალანსში უცხოური ვალუტით უნდა შესრულდეს გატარება სავალუტო პოზიციის კონტრფასის 2611 ანგარიშის ორ სუბანგარიშს შორის, რომელიც შესაბამისად ასახავს ლარით გამოხატულ სავალუტო პოზიციათა ეკვივალენტებს.
ამ ორთაგან ნებისმიერ შემთხვევაში ნაშთი 2611 ანგარიშზე ყოველთვის ასახავს უცხოური ვალუტით სავალუტო პოზიციის ანგარიშებით გატარებული თანხების ეკვივალენტს, რომლებიც გამოანგარიშებულია ოფიციალური კურსით.
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ ყოველთვიურად უნდა გადააფასოს სავალუტო პოზიციის ანგარიშები მოცემული თარიღისათვის დაფიქსირებული გაცვლის ოფიციალური კურსის თანახმად. გადაფასების შედეგები აისახება გატარებით სავალუტო პოზიციის კონტრფასის 2611 ანგარიშით და მოგებისა და ზარალის ანგარიშით. ამგვარად, ეს შესაძლებლობას იძლევა თითოეული საანგარიშგებო პერიოდის ბოლოს გამოანგარიშებულ იქნეს მოგება ან ზარალი სავალუტო პოზიციების მიხედვით.
5. კომენტარები
ეს ანგარიში ასახავს დებეტის და კრედიტის ნაშთს პოზიციის ანგარიშზე. სალდო მოცემულ ანგარიშებზე წარმოადგენს მოკლე ღია პოზიციას, როდესაც ნაშთი დებეტისაა და გრძელ ღია პოზიციას, როდესაც ნაშთი კრედიტისაა.
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების კრებსითი ბალანსის მომზადებისას ცალკეული სავალუტო ბალანსების ყველა ნაშთი გადაყვანილ უნდა იქნეს ლარში მიმდინარე ოფიციალური კურსის გამოყენებით და განხორციელდეს მათი კონსოლიდაცია. ამასთან, სავალუტო პოზიციისა და სავალუტო პოზიციის კონტრფასის ყველა ანგარიში უნდა დასალდოვდეს ერთმანეთს შორის. თუ სავალუტო ოპერაციების ბუღალტრული აღრიცხვის პროცედურები სწორად ხორცელდება, აღნიშნულ ანგარიშთა დასალდოების შედეგი ნულს უდრის. მხედველობაში უნდა იქნეს მიღებული, რომ დასალდოების პროცედურა ხორციელდება მხოლოდ არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების კრებსითი ბალანსის დონეზე.
ანგარიშთა ჯგუფი 260. სავალუტო პოზიციის კონტრფასი
| ანგარიში2611 | სავალუტო პოზიციის კონტრფასი |
აქტივ-პასივის ანგარიში
1. ანგარიშის დანიშნულება
ანგარიში 2611 წარმოადგენს ტექნიკურ ანგარიშს, რომელიც გამოიყენება ბალანსში ეროვნული ვალუტით – სავალუტო ოპერაციების მიხედვით წარმოქმნილი სავალუტო პოზიციის ნაშთების აღრიცხვისათვის. ამ ანგარიშით წარმოებული ოპერაციები წარმოადგენს უცხოური ვალუტით 2601 ანგარიშით განხორციელებული ოპერაციების სარკისებრ ასახვას, ანუ, თუ 2601 ანგარიში ვალუტით ოპერაციის შესრულებისას დადებეტდა, მაშინ ანგარიში 2611 დაკრედიტდება უცხოური ვალუტის შესაბამისი ეკვივალენტით. ამ ანგარიშზე ასახული თანხები წარმოადგენს:
- 2601 ანგარიშის თანხების კონტრფასს, რომელიც გამოანგარიშებულია გაცვლის ოფიციალური კურსის შესაბამისად;
- სავალუტო პოზიციის გადაფასების შედეგებს კურსის შეცვლის შესაბამისად.
- ოპერაციები უცხოური ვალუტით გატარდება უცხოური ვალუტით დენომინირებული ბალანსის ანგარიშებით (ბალანსი უცხოური ვალუტით). ყველა ანგარიში გაიხსნება ანგარიშთა გეგმის თანახმად როგორც ლარით, ისე ყველა სახის ვალუტით, რომლითაც არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება მუშაობს. უცხოური ვალუტის ოპერაციებთან დაკავშირებული შემოსავლები და ხარჯები აღირიცხება მათი ეკვივალენტი ლარით.
ანგარიში 2611. ბალანსში გახსნილია ლარით. იგი დადებეტდება ან დაკრედიტდება წარმოებული ოპერაციის შინაარსის მიხედვით.
მაგალითად: როდესაც არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება დოლარს შეიძენს ლარით – დადებეტდება 2611 ანგარიში და დაკრედიტდება ფულადი სახსრების ანგარიში ლარებით, იმავდროულად დაკრედიტდება 2601 ანგარიში დოლარებით ფულადი სახსრების ანგარიშთან კორესპონდენციაში. ორი ერთდროული გატარება დააბალანსებს ლარისა და დოლარის ბალანსს.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
დარიცხვის პრინციპი: შემოსავალი და ხარჯი, არარეალიზებული მოგება ან ზარალი სავალუტო ოპერაციებისაგან აისახება შესაბამის მოგებისა ან ზარალის ანგარიშებზე იმ პერიოდში, რომელსაც ისინი ეკუთვნის.
3. ანგარიშის დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| უცხოური ვალუტის ყიდვა ლარებით (უცხოური ვალუ-ტისათვის მიცემული ლარების თანხის გატარება ბალანსში) | 2611 სავალუტო პოზიციის კონტრფასი | ფულადი სახსრების ანგარიშები |
| უცხოური ვალუტის ყიდვა ლარით (ბალანსში შესაბამისი უცხოური ვალუტის გატარება ნაყიდი უცხოური ვალუტის თანხა) | ფულადი სახსრების ანგარიშები
| 2601 სავალუტო პოზიცია |
| ვალუტის ყიდვა-გაყიდვიდან მიღებული შემოსულობა | 2611 სავალუტო პოზიციის კონტრფასი | 6604 შემოსულობები უცხოური ვალუტასთან დაკავშირებული ოპერაციების მიხედვით |
| ვალუტის ყიდვა-გაყიდვიდან მიღებული ზარალი | 8604 ზარალი უცხოურ ვა- ლუტასთან დაკავშირებული ოპერაციების მიხედვით | 2611 სავალუტო პოზიციის კონტრფასი |
| სავალუტო პოზიციის ანგარიშთა გადაფასება (მოგება) | 2611 სავალუტო პოზიციის კონტრფასი | 6621 შემოსულობები სავალუტო სახსრების გადაფასებიდან |
| სავალუტო პოზიციის ანგარიშთა გადაფასება (ზარალი) | 8621 ზარალი სავალუტო სახსრების გადაფასებიდან | 2611 სავალუტო პოზიციის კონტრფასი |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
სავალუტო პოზიციის კონტრფასის ანგარიში გამოიყენება იმ სავალუტო ოპერაციების აღსარიცხავად, რომლებიც გულისხმობს ერთი სახეობის ვალუტის გაცვლას მეორე სახეობის ვალუტაზე ან აქტივების, ან პასივების ყიდვა-გაყიდვას, რომლებიც დენომინირებულია ერთი ვალუტით, ხოლო გადახდა წარმოებს მეორე ვალუტით.
2611 ანგარიშის ნაშთი ყოველთვის ასახავს უცხოური ვალუტით სავალუტო პოზიციის ანგარიშებით გატარებული თანხების ეკვივალენტს, რომლებიც გამოანგარიშებულია ოფიციალური კურსით.
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება ყოველთვიურად გადააფასებს სავალუტო პოზიციის ანგარიშებს მოცემული თარიღისათვის დაფიქსირებული გაცვლის ოფიციალური კურსის მიხედვით. გადაფასების შედეგები აისახება სავალუტო პოზიციის კონტრფასის 2611 ანგარიშსა და შემოსავლისა და ხარჯების შესაბამის ანგარიშზე. ამგვარად, ეს შესაძლებლობას იძლევა თითოეული საანგარიშგებო პერიოდის ბოლოს გამოანგარიშებულ იქნეს მოგება ან ზარალი სავალუტო პოზიციების მიხედვით. არარეალიზებული საკურსო სხვაობის (მიმდინარე გადაფასების შედეგი) და რეალიზებული საკურსო სხვაობის, რომელიც წარმოადგენს უცხოური ვალუტის ყიდვა-გაყიდვის სხვადასხვა გარიგებათა ფინანსურ შედეგს, გამიჯვნისათვის გამოიყენება 2611 ანგარიშის პირადი ანგარიშები.
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების კრებსითი ბალანსის მომზადებისას ცალკეული სავალუტო ბალანსების ყველა ნაშთი გადაიყვანება ლარებში მიმდინარე ოფიციალური კურსის გამოყენებით და განხორციელდება მათი კონსოლიდაცია. ამასთან, სავალუტო პოზიციებისა და სავალუტო პოზიციის კონტრფასის ყველა ანგარიში დასალდოვდება ერთმანეთს შორის. თუ სავალუტო ოპერაციების ბუღალტრული აღრიცხვის პროცედურები სწორად ხორციელდება, აღნიშნულ ანგარიშთა დასალდოების შედეგი ნულს უდრის. მხედველობაშია მისაღები, რომ დასალდოების პროცედურა ხორციელდება მხოლოდ არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების კრებსითი ბალანსის დონეზე.
კლასი 27. გადავადებული საგადასახადო აქტივი
ანგარიშთა ჯგუფი 271. გადავადებული საგადასახადო აქტივი
| ანგარიში 2711 | გადავადებული საგადასახადო აქტივი |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშის დანიშნულება
მოცემული ანგარიში გამოიყენება საანგარიშგებო წლის სააღრიცხვო და საგადასახადო ანგარიშგებით მიღებული მოგების გადასახადებს შორის იმ სხვაობის აღსარიცხავად, რომელიც დროებით სხვაობას წარმოადგენს. დროებითი სხვაობა ეწოდება ბალანსში აღრიცხულ აქტივის ან ვალდებულების საბალანსო ღირებულებასა და მის საგადასახადო ბაზას შორის განსხვავების თანხას და აღნიშნულ ანგარიშს აქვს ინფორმაციული დატვირთვა ფინანსური საქმიანობის ანალიზისათვის.
შემოსავლებისა და ხარჯების საგადასახადო მიზნით განხილვის დროს მხედველობაშია მისაღები ზოგიერთი შეზღუდვისა და აკრძალვის გავლენა საგადახადო მოგებაზე, რომელმაც შეიძლება წარმოქმნას დროებითი სხვაობა სააღრიცხვო და საგადასახადო მოგებას შორის, ამ სხვაობის განხილვისას აუცილებელია დადგინდეს, რით არის გამოწვეული ეს სხვაობა, დასაბეგრი, რომელიც უნდა დაემატოს მომავალ საანგარიშგებო პერიოდში საგადასახადო მოგების თანხას, თუ აღნიშნულიდან გამოსაქვითი.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
გამოიყენება ბუღალტრული აღრიცხვის ყველა ძირითადი პრინციპი
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა.
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| დროებითი სხვობის თანხის აღება გადავადებული საგადასახადო აქტივის ანგარიშზე
| 2711 გადავადებული საგადასახადო აქტივი – სააღრიცხვო და საგადასახადო მოგებების გადასახადებს შორის სხვაობის თანხა, რომელიც გამოწვეულია დროებითი სხვაობით | 9501 მოგების გადასახადის ხარჯი |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება სააღრიცხვო და საგადასახადო მოგებების გადასახადებს შორის სხვაობის თანხას გაატარებს გადავადებული საგადასახადო აქტივის ანგარიშზე: დებეტი - 2711 ანგარიში, კრედიტი – 9501.
5. კომენტარები.
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების ანალიზურმა აღრიცხვამ დროის მცირე მონაკვეთში უნდა უზრუნველყოს გადავადებული საგადახადო აქტივის შესახებ სხვადასხვა სახის ინფორმაციის მიღება, კერძოდ:
- გადავადებული საგადახადო აქტივი ცალკეული სახეების მიხედვით;
შემდგომ პერიოდებში გადავადებული საგადახდო აქტივის აღსადგენი თანხები თარიღების მიხედვით და სხვ.
კლასი 28. ანგარიშსწორება ერთი არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების ფილიალებს შორის
ანგარიშთა ჯგუფი 283. ანგარიშსწორება ერთი არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების ფილიალებს შორის ეროვნული ვალუტით
| ანგარიში 2831 | მოთხოვნები ერთი არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების ფილიალებს შორის |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშის დანიშნულება
მოცემული ანგარიში გამოიყენება ფილიალთაშორისი ანგარიშსწორების აღსარიცხავად, რომელზეც აისახება ყველა სახის აქტივებისა და პასივების მოძრაობასთან დაკავშირებული ოპერაციები, შესაბამის განკარგულებათა შესაბამისად, რომელთა ასლები ეგზავნება კორესპონდენტ ფილიალს.
2. ბუღალტრული აღირცხვის ძირითადი პრინციპი:
დარიცხვის პრინციპი: თუ ფილიალთაშორისი ვალდებულებანი ითვალისწინებს პროცენტის გადახდას, მისაღები პროცენტი აისახება იმ პერიოდში, რომელსაც იგი ეკუთვნის.
ოპერაციების ასახვის პრინციპი: ბუღალტრული ჩანაწერები ანგარიშზე შესრულდება ოპერაციების განხორციელების დღეს ან ვალუტირების თარიღის შესაბამისად, მიუხედავად კორესპონდენტ ფილიალში გატარების თარიღისა.
3. ანგარიშის დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| აქტივთა გადაცემა | 2831 მოთხოვნები ერთი არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების ფილიალებს შორის | აქტივთა ანგარიშები |
| გადაცემული აქტივების მიღება | აქტივთა ანგარიშები | 4831 ვალდებულება ერთი არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების ფილიალებს შორის |
| პასივების გადაცემა | პასივთა ანგარიშები | 4831 ვალდებულება ერთი არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების ფილიალებს შორის |
| გადაცემული პასივების მიღება | 2831 მოთხოვნები ერთი არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების ფილიალებს შორის | პასივთა ანგარიშები |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
ა) გადაცემული აქტივების მიხედვით ფილიალთაშორისი დავალიანების აღრიცხვის წესი
აქტივების გადაცემისას გამგზავნი ფილიალი განკარგულების საფუძველზე დაადებეტებს 2831 ანგარიშს და დააკრედიტებს აქტივთა ანგარიშს, ხოლო მიმღები ფილიალი გადაცემული აქტივების მიღებისას დაადებეტებს აქტივთა ანგარიშს და დააკრედიტებს 4831 ანგარიშს.
ბ) გადაცემული პასივების მიხედვით ფილიალთაშორისი დავალიანების აღრიცხვის წესი
პასივების გადამცემი ფილიალი პასივების გადაცემის შესახებ განკარგულების საფუძველზე, დაადებეტებს პასივთა ანგარიშს და დააკრედიტებს 4831 ანგარიშს, ხოლო პასივების მიმღები ფილიალი დაადებეტებს 2831 ანგარიშს და დააკრედიტებს პასივთა ანგარიშს.
5. კომენტარები
ანალიზურ აღრიცხვაში არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ უნდა შექმნას ფილიალებისა და ოპერაციების სახეობების მიხედვით ანგარიშთა ანალიზისათვის განკუთვნილი ცალკე საინფორმაციო სისტემა.
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ უნდა განახორციელოს ფილიალთაშორისი ანგარიშსწორების სისტემატური შემოწმება. კრებსით ბალანსში საანგარიშსწორებო თარიღისათვის (საბალანსო ანგარიშთა დონეზე) ფილიალთაშორის ანგარიშსწორებასთან დაკავშირებული შემოწმებული ნაშთები უნდა დასალდოვდეს.
იმ შემთხვევაში, თუ ფილიალთაშორისი ვალდებულებანი ითვალისწინებს პროცენტების გადახდას, ანგარიშსწორება მისაღები და მიღებული (გადახდილი) პროცენტების მიხედვით უნდა შემოწმდეს. კრებსით ანგარიშგებაში საანგარიშგებო თარიღისათვის მისაღები შემოსავლებისა და ხარჯების, აგრეთვე მიღებული და გადახდილი პროცენტების ანგარიშები უნდა დასალდოვდეს.
ანგარიშთა ჯგუფი 284 ანგარიშსწორება ერთი არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების ფილიალებს შორის უცხოური ვალუტით
| ანგარიში 2841 | ანგარიშსწორება ერთი არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების ფილიალებს შორის |
აქტივის ანგარიში
841 ანგარიშის დანიშნულება, ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრიციპები, ანგარიშის დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა, გატარებათა ნუსხის განმარტებანი და კომენტარები ანალოგიურია 2831 ანგარიშისა, ვალუტის სახეობის გარდა.
კლასი 29. ძირითადი საშუალებები და არამატერიალური აქტივები
ანგარიშთა ჯგუფი 290 ძირითადი საშუალებები
| ანგარიში 2901 | მიწა |
| ანგარიში 2902 | შენობა-ნაგებობები |
| ანგარიში 2903 | კომპიუტერული ტექნიკა და საკომუნიკაციო მოწყობილობები |
| ანგარიში 2904 | სატრანსპორტო საშუალებები |
| ანგარიში 2905 | ავეჯი და მოწყობილობები |
| ანგარიში 2906 | დანარჩენი ძირითადი საშუალებები |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშის დანიშნულება
მოცემული ანგარიშები გამოიყენება არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების მიერ შეძენილი, აშენებული ან უსასყიდლოდ მიღებული მატერიალური აქტივების (ძირითად საშუალებათა) აღსარიცხავად.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპი:
საქმიანობის უწყვეტობის პრინციპი: არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება ძირითად საშუალებებს გამოიყენებს მათი ექსპლუატაციის მთელი ვადის მანძილზე, რომლის განმავლობაშიც ისინი ცვეთას განიცდიან, საჭირო არის მიმდინარე ფასებში მოცემული აქტივების ღირებულებასთან მათი საბალანსო ღირებულების შედარება. გადაფასების ბუღალტრული გატარებები მოცემულია 590 ჯგუფის დახასიათებაში.
გამოსაყენებელი მეთოდების მუდმივობის პრინციპი: ცვეთის ნორმა და მეთოდები უნდა გამოიყენებოდეს მუდმივად. ამასთან ცვეთის დარიცხვის მეთოდი პერიოდულად უნდა გადაისინჯოს და თუ მნიშვნელოვნად იცვლება მოცემული აქტივიდან მოსალოდნელი ეკონომიკური სარგებელი, ცვეთის დარიცხვის მეთოდიც უნდა შეიცვალოს, რასაც უნდა ახლდეს ცვეთის დარიცხვის წესის ცვლილება მიმდინარე და მომავალი საანგარიშგებო პერიოდებისათვის.
წინდახედულობის პრინციპი: მატერიალურ აქტივებს ცვეთის თანხა დაერიცხება ექსპლუატაციის პერიოდში ნაზარდი ჯამით, მოცემული მომენტისათვის რეალური ღირებულების ასახვის მიზნით, რაც განპირობებულია აქტივების ცვეთით, მათი ტექნიკური დაძველებით ან სხვა მიზეზებით.
აქტივებისა და პასივების ცალ-ცალკე განხილვის პრინციპი: მატერიალური აქტივები აღირიცხება შეძენის ღირებულებით 2901-2906 ანგარიშებზე, ხოლო ცვეთა 4902-4906 ანგარიშებზე. ეს ორი თანხა არ დასალდოვდება ერთმანეთთან.
ოპერაციების ასახვის პრინციპები: ბუღალტრული გატარებები განხორციელდება, თუ შესაძლებელია მოცემული აქტივის მონაწილეობით მომავალში ეკონომიკური სარგებლის დაწესებულებაში შემოსვლა და ამავე დროს მისი საიმედოდ და თანხობრივად შეფასება. ოპერაცია დებეტის და კრედიტის ანგარიშებზე გატარდება ობიექტების ფიზიკურად მიღების დღეს (ექსპლუატაციაში გადაცემის დღეს), მიუხედავად სახსრების გაგზავნის (მიღების) თარიღისა და უნდა შეესაბამებოდეს საშუალებების ყიდვის ან გაყიდვის დამადასტურებელი საბუთის გაცემის თარიღს.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| ძირითადი საშუალებათა შეძენა | 2901-2906 ძირითადი საშუალებები | ფულადი სახსრების ანგარიშები 2505 ძირითადი საშუალებების ღირებულების წინასწარი გადახდა |
| დასრულებული კაპიტალური დაბანდებები | 2901-2906 ძირითადი საშუა-ლებები | 2911 დაუმთავრებელი კაპიტალური დაბანდების დანახარჯები |
| ფიქსირებული აქტივების ჩამოწერა | 4902-4906 ძირითად საშუა-ლებების ცვეთა 5904 ძირითადი საშუალებების გადაფასების რეზერვი | 2901-2906 ძირითადი საშუალებები |
| ფიქსირებული აქტივების ვადამდე ჩამოწერა | 4902-4906 ძირითადი საშუა-ლებების ცვეთა 5904 ძირითადი საშუალებების გადაფასების რეზერვი 9061 ზარალი ძირითადი საშუ-ალებების და არამატერიალური აქტივების გასვლიდან და გადაფასებიდან | 2901-2906 ძირითადი საშუალებები |
| ფიქსირებული აქტივების გაყიდვა (ზარალი) | ფულადი სახსრების ანგარიშები 4902-4906 ძირითადი საშუა-ლებების ცვეთა 5904 ძირითადი საშუალებების გადაფასების რეზერვი 9061 ზარალი ძირითადი საშუ-ალებების და არამატერიალური აქტივების გასვლიდან და გადაფასებიდან | 2901-2906 ძირითადი საშუალებები |
| ფიქსირებული აქტივების გაყიდვა (მოგება) | ფულადი სახსრების ანგარიშები 4902-4906 ძირითადი საშუა-ლებების ცვეთა 5904 ძირითადი საშუალებების გადაფასების რეზერვი | 2901-2906 ძირითადი საშუალებები 7061 შემოსავლები ძირითადი საშუალებების და არამატერიალური აქტივების გაყიდვიდან და გადა-ფასებიდან |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
ძირითად საშუალებათა აღრიცხვა ხორციელდება შეძენის ღირებულებით. არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების მიერ აშენებული (შეკეთებული) ძირითად საშუალებათა ღირებულება უნდა შეესაბამებოდეს მშენებლობის (შეკეთების) პირდაპირ და არაპირდაპირ დანახარჯთა თანხას.
ძირითად საშუალებათა გაყიდვის ან ვადამდე ჩამოწერის დროს ძირითად საშუალებათა გაყიდვის (ვადამდე ჩამოწერის) შედეგად მიღებული მოგება ან ზარალი წარმოადგენს სხვაობას აქტივების ნარჩენ ღირებულებასა (ისტორიული ღირებულება მინუს დაგროვილი ცვეთა) და რეალიზაციის ფასს შორის და აისახება შესაბამის ანგარიშებზე.
უცხოური ვალუტით გადახდილი აქტივების აღსარიცხავად გამოიყენება სავალუტო პოზიციის ანგარიშები.
5. კომენტარები
თითოეული ძირითადი საშუალების შეძენისთანავე უნდა შედგეს ცვეთის სქემა, რომელიც შეიძლება შეიცვალოს მოცემული აქტივის ცვეთის დარიცხვის მეთოდის და წესის ცვლილებასთან დაკავშირებით.
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების ანალიზური აღრიცხვის საინფორმაციო სისტემამ უნდა უზრუნველყოს თითოეული აქტივის შეძენის, ცვეთის დარიცხვისა და მათი ექსპლუატაციიდან გამოსვლის მონაცემები.
ანგარიშთა ჯგუფი 291. დაუმთავრებელი კაპიტალური დაბანდების დანახარჯები
| ანგარიში 2911 | დაუმთავრებელი კაპიტალური დაბანდების დანახარჯები |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშის დანიშნულება
მოცემული ანგარიში გამოიყენება დაუმთავრებელი კაპიტალური დაბანდების დანახარჯების აღსარიცხავად.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
გამოიყენება ბუღალტრული აღრიცხვის ყველა ძირითადი პრინციპი.
3. ანგარიშის დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| შესრულებული კაპიტალური დაბანდების დანახარჯები | 2911 დაუმთავრებელი კაპი-ტალური დაბანდების დანახარჯები | ფულადი სახსრების ანგარიშები 2505 ძირითად საშუალებათა ღირებულების წინასწარი გადახდა |
| დამთავრებული კაპიტალური დაბანდების დანახარჯების გადატანა ძირითად საშუალებებში | 2902-2906 ძირითადი საშუალებები 2912 კაპიტალური დანახარჯები იჯარით აღებული ობიექტების მიხედვით | 2911 დაუმთავრებელი კაპიტალური დაბანდების დანახარჯები |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
დაუმთავრებელი კაპიტალური დაბანდების დანახარჯები მშენებლობის დამთავრებამდე აისახება 2911 ანგარიშით.
5. კომენტარები
ანალიზურ აღრიცხვაში არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ უნდა დააწესოს დანახარჯთა აღრიცხვის სისტემა, რომელიც შესაძლებელს გახდის მოცემული ანგარიში გაანალიზდეს დანახარჯების სახეობათა მიხედვით.
| ანგარიში 2912 | კაპიტალური დანახარჯები იჯარით აღებული ობიექტების მიხედვით |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშის დანიშნულება
მოცემული ანგარიში გამოიყენება იჯარით აღებული ობიექტების მიხედვით დამთავრებული კაპიტალური მშენებლობის დანახარჯთა აღსარიცხავად, იმ შემთხვევაში, თუ ეს დანახარჯები არ უნდა აანაზღაუროს მეიჯარემ.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
საქმიანობის უწყვეტობის პრინციპი: იმასთან დაკავშირებით, რომ არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება აქტივებს გამოიყენებს მათი ექსპლუატაციის ვადის განმავლობაში, რომლის დროსაც ხდება მათი ამორტიზაცია, არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებას შეუძლია მოცემული აქტივების საბალანსო ღირებულების შედარება მათ ღირებულებასთან მიმდინარე ფასებში.
წინდახედულობის პრინციპი: აქტივები ექვემდებარება ამორტიზაციის თანხის დარიცხვას ექსპლუატაციის პერიოდში მათი ღირებულების შემცირების ასახვისათვის. კაპიტალური დანახარჯების ამორტიზაცია უნდა აისახოს შესაბამის ანგარიშზე. შენობის იჯარის ვადა შეიძლება განხორციელებული კაპიტალური შეკეთების დანახარჯების ამორტიზაციის პერიოდზე ნაკლები იყოს. თუ ამ ხარჯებს აანაზღაურებს მეიჯარე, მაშინ გაუცვეთელი აქტივის შესაბამისი თანხა უნდა მიაკუთვნოს ზარალის ანგარიშს.
გამოსაყენებელი მეთოდების მუდმივობის პრინციპი: ამორტიზაციის ნორმა და მეთოდები უნდა გამოიყენებოდეს მუდმივად. ამასთან, ამორტიზაციის დარიცხვის მეთოდი პერიოდულად უნდა გადაისინჯოს და თუ მნიშვნელოვნად იცვლება მოცემული აქტივიდან მოსალოდნელი ეკონომიკური სარგებელი ამორტიზაციის დარიცხვის მეთოდიც უნდა შეიცვალოს, რასაც უნდა ახლდეს ამორტიზაციის დარიცხვის წესის ცვლილება მიმდინარე და მომავალი საანგარიშგებო პერიოდებისათვის.
ოპერაციების ასახვის პრინციპი: ბუღალტრული ჩანაწერები უნდა გატარდეს ოპერაციების შესრულების დღეს, იმ დღის მიუხედავად, როდესაც გადაგზავნეს/მიიღეს სახსრები. ეს თარიღი უნდა შეესაბამებოდეს კაპიტალური ხასიათის სამუშაოთა დამთავრების დამადასტურებელი საბუთის თარიღს.
3. ანგარიშის დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| დასრულებული კაპიტალური დაბანდებანი (მშენებლობა, ობიექტის კაპიტალური შეკეთება, იმ შემთხვევაში, თუ ობიექტი არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულები საკუთრება არ არის) | 2912 კაპიტალური დანახარჯები იჯარით აღებული ობიექტების მიხედვით | 2911 დაუმთავრებელი კაპიტა-ლური დაბანდების დანახარჯები |
| კაპიტალური დანახარჯების ამორტიზაცია | 9321 კაპიტალური დანახარჯების ამორტიზაციის ხარჯები იჯარით აღებული ობიექტების მიხედვით | 4921 კაპიტალური დანახარჯების ამორტიზაცია იჯარით აღებული ობიექტების მიხედვით |
| დანახარჯების ჩამოწერა | 4921 კაპიტალური დანახარჯების ამორტიზაცია იჯარით აღებული ობიექტების მიხედვით | 2912 კაპიტალური დანახარჯები იჯარით აღებული ობიექტების მიხედვით |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების მიერ აშენებული (შეკეთებული) ობიექტების ღირებულება უნდა შეესაბამებოდეს მშენებლობის (შეკეთების) პირდაპირი (მოცემულ ობიექტზე დასაქმებულ თანამშრომელთა ხელფასი და ა.შ.) და არაპირდაპირი საწარმოო დანახარჯების თანხას. მეიჯარის მიერ წარმოებული ფიქსირებული აქტივების ღირებულება განისაზღვრება მხარეთა (არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებასა და მეიჯარის) ხელშეკრულებით. უცხოური ვალუტით გადახდილი აქტივების აღსარიცხავად გამოიყენება სავალუტო პოზიციის ანგარიშები.
5. კომენტარები
თითოეული აქტივისათვის, მისი აღრიცხვაზე აყვანის დღეს არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ უნდა შეადგინოს ამორტიზაციის სქემა, რომელიც შეიძლება შეიცვალოს მოცემული აქტივის ამორტიზაციის დარიცხვის მეთოდის და წესის ცვლილებასთან დაკავშირებით.
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ უნდა შექმნას ისეთი საიფნორმაციო სისტემა, რომელიც მას შესაძლებლობას მისცემს გააკონტროლოს თითოეული აქტივი მისი ფაქტობრივი შეძენის, ამორტიზაციის დარიცხვის და გადაფასების მონაცემების მიხედვით.
ანგარიშთა ჯგუფი 296. არამატერიალური აქტივები
| ანგარიში 2961 | არამატერიალური აქტივები |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშის დანიშნულება
მოცემულ ანგარიშზე აღირიცხება არამატერიალური აქტივები, რომლებიც წარმოადგენს საკუთრების ან სარგებლობის უფლებათა, პროგრამული კომპიუტერული უზრუნველყოფისა და სხვა მსგავსი შეძენის ერთდროულ დანახარჯებს. არამატერიალური აქტივები მოცემულ ანგარიშზე აღირიცხება მისი მოსალოდნელი ექსპლუატაციის პერიოდში.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
საქმიანობის უწყვეტობის პრინციპი: არამატერიალურ აქტივებს არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება გამოიყენებს მათი მთელი ექსპლუატაციის ვადით, მანძილზე, რომლის განმავლობაშიც ისინი ამორტიზებული გახდება.
წინდახედულობის პრინციპი: არამატერიალური აქტივები ექვემდებარება ამორტიზაციის თანხის დარიცხვას ექსპლუატაციის პერიოდის განმავლობაში მათი ღირებულების შემცირების ასახვისათვის.
გამოსაყენებელი მეთოდების მუდმივობის პრინციპი: ამორტიზაციის ნორმა და მეთოდები უნდა გამოიყენებოდეს მუდმივად. ამასთან, ამორტიზაციის დარიცხვის მეთოდი პერიოდულად უნდა გადაისინჯოს და თუ მნიშვნელოვნად იცვლება მოცემული აქტივიდან მოსალოდნელი ეკონომიკური სარგებელი ამორტიზაციის დარიცხვის მეთოდიც უნდა შეიცვალოს, რასაც უნდა ახლდეს ამორტიზაციის დარიცხვის წესის ცვლილება მიმდინარე და მომავალი საანგარიშგებო პერიოდებისათვის.
ოპერაციების ასახვის პრინციპი: ბუღალტრული ჩანაწერები გატარდება ოპერაციების განხორციელების დღეს, სახსრების გაგზავნის/მიღების თარიღის მიუხედავად. ეს თარიღი შეესაბამება მომსახურების გაწევის დამადასტურებელი საბუთის გაცემის თარიღს (ანუ ანგარიშფაქტურის გაცემის თარიღს).
მატერიალურობის პრინციპი: იაფფასიანი არამატერიალური აქტივები მიეკუთვნება უშუალოდ ხარჯებს.
3. ანგარიშის დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| აქტივის შეძენა | 2961 არამატერიალური აქტივები | ფულადი სახსრების ანგარიშები |
| არამატერიალური აქტივების ამორტიზაცია | 9311 არამატერიალური აქტივების ამორტიზაციის ხარჯები | 4911 არამატერიალური აქტივთა ამორტიზაცია |
| ამორტიზებული აქტივების ჩამოწერა | 4911 არამატერიალური აქტივების ამორტიზაცია | 2961 არამატერიალური აქტივები |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
არამატერიალური აქტივები აღირიცხება მათი ისტორიული (საწყისი) ღირებულებით. არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება ფინანსურ ანგარიშგებაში არამატერიალურ აქტივებს ასახავს ცალკეულ სახეობათა მოძრაობის მიხედვით, კერძოდ: მათი ღირებულება საანგარიშგებო პერიოდის დასაწყისისათვის, შეძენა (გადიდება) და ჩამოწერა (გასვლა), ამორტიზაციის ანგარიშის მოძრაობა საანგარიშგებო პერიოდის განმავლობაში.
5. კომენტარები
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება თითოეული არამატერიალური აქტივის შეძენისას დაადგენს ამორტიზაციის ნორმას, რომელიც შეიძლება შეიცვალოს მოცემული აქტივის ამორტიზაციის დარიცხვის მეთოდის და წესის ცვლილებასთან დაკავშირებით.
ანალიზურ აღრიცხვაში არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ უნდა შექმნას ისეთი საინფორმაციო სისტემა, რომელიც მას შესაძლებლობას მისცემს გააკონტროლოს თითოეული აქტივი ცალ-ცალკე მათი ფაქტობრივი შეძენის, ამორტიზაციის დარიცხვის, გადაფასების ან გასვლის მონაცემთა საფუძველზე.
ვალდებულებები
კლასი 35. ბანკების ფულადი სახსრები
ანგარიშთა ჯგუფი 355. ბანკების სესხები ეროვნული ვალუტით
| ანგარიში 3553 | რეზიდენტი კომერციული ბანკების სესხები |
| ანგარიში 3554 | რეპო ოპერაციებით ბანკებიდან მიღებული სახსრები |
პასივის ანგარიში
1. ანგარიშთა დანიშნულება
აღნიშნული ანგარიშები გამოიყენება გადახდის წინასწარ შეთანხმებული ვადის ან შეტყობინების პერიოდის მქონე სახსრების აღსარიცხავად, რომელთა დაბრუნება შეიძლება ნებადართულ იქნეს მხოლოდ წინასწარი, სულ ცოტა ერთი სამუშაო დღით ადრე, შეტყობინების არსებობის შემთხვევაში.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
დარიცხვის პრინციპი: პროცენტული ხარჯები აღირიცხება იმ პერიოდში, რომელსაც ისინი მიეკუთვნება გადახდის ვადის მიუხედავად. ამასთან, გადასახდელი პროცენტების აღსარიცხავად გამოიყენება პასიური ანგარიში 4404 – „გადასახდელი პროცენტები ბანკების სესხების მიხედვით“ –შესაბამისი ხარჯების ანგარიშების დებეტთან კორესპონდენციაში.
ოპერაციების ასახვის პრინციპი: ჩანაწერები ანგრიშებზე შესრულდება ვალუტირების თარიღის შესაბამისად.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| სესხის მიღება | ფულადი სახსრების ანგარიში | 3553 ბანკების სესხები |
| სესხის დაფარვა | 3553 ბანკების სესხები | ფულადი სახსრების ანგარიში |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
სესხის მიღებისას დებეტდება ფულადი სახსრების ანგარიში და კრედიტდება 3553 ანგარიში, ხოლო დაფარვისას დებეტდება 3553 ანგარიში და კრედიტდება ფულადი სახსრების ანგარიში.
5. კომენტარები
ფინანსური ანგარიშგების შედგენის მოთხოვნების დაკმაყოფილების საჭიროებიდან გამომდინარე, ბუღალტრული აღრიცხვის ანგარიშთა სისტემა ანალიზურ დონეზე იმგვარად უნდა მოეწყოს, რომ უზრუნველყოს სხვადასხვა სახის ინფორმაციის მიღება, კერძოდ:
ა) სპეციალური ხელშეკრულებებით გაფორმებული სესხები;
ბ) ფიქსირებული დაფარვის ვადის მქონე სესხები და სხვ.
ასეთი ანალიზი გამოიყენება ეროვნული ბანკის მიერ დაწესებული ნორმატივების შესრულების კონტროლისათვის.
ვალდებულებათა აღრიცხვის სისრულისათვის უნდა შემუშავდეს კლიენტთა ანგარიშებზე ნაშთების შემოწმების სისტემა მათგან დასტურის მიღების საფუძველზე.
| ანგარიში 3554 | რეპო ოპერაციებით ბანკებიდან მიღებული სახსრები |
პასივის ანგარიში
1. ანგარიშთა დანიშნულება
მოცემული ანგარიში გამოიყენება რეპო ოპერაციებით მიღებული სახსრების აღსარიცხავად. რეპო არის ფასიანი ქაღალდების გაყიდვა უკან გამოსყიდვის პირობით.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები :
დარიცხვის პრინციპი: პროცენტული ხარჯები რეპო ოპერაციებით მიღებული სახსრების მიხედვით აღრიცხვაში აისახება იმ პერიოდში, რომელსაც ისინი მიეკუთვნება გადახდის ვადის მიუხედავად. ამასთან, გადასახდელი პროცენტების აღსარიცხავად გამოიყენება პასიური ანგარიში 4404 – „გადასახდელი პროცენტები ბანკების სესხების მიხედვით“.
ოპერაციების გატარების ასახვის პრინციპი: ანგარიშებით გატარებები განხორციელდება გარიგების დადების თარიღისათვის იმის მიუხედავად, თუ როდის მიიღეს/მიაწოდეს ფასიანი ქაღალდები ან გადარიცხეს/ჩარიცხეს ფულადი სახსრები.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| ფასიანი ქაღალდების გაყიდვა | ფულადი სახსრების ანგარიშები | 3554 რეპო ოპერაციებით ბანკებიდან მიღებული სახსრები |
| ფასიანი ქაღალდების გამოსყიდვა | 3554 რეპო ოპერაციებით ბანკები-დან მიღებული სახსრები | ფულადი სახსრების ანგარიშები |
| პირობების შეუსრუ-ლებლობის დროს | 3554 რეპო ოპერაციებით ბანკები-დან მიღებული სახსრები | ფასიანი ქაღალდების ანგარიშები |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
მხარეების მიერ ხელმოწერილი ხელშეკრულების საფუძველზე ფულადი სახსრების ფაქტობრივად გადმორიცხვამდე კეთდება ჩანაწერები შესაბამის ბალანსგარეშე ანგარიშების მიხედვით. სახსრების გადახდის ვადის დადგომისთანავე შესაბამისი ბალანსგარეშე ანგარიშები დაიხურება და კეთდება ჩანაწერი საბალანსო ანგარიშების მიხედვით. ამავე დროს გაყიდული ფასიანი ქაღალდები აიღება შესაბამის ბალანსგარეშე ანგარიშებზე.
დაწესებული ვადის ბოლოს პირობების შეუსრულებლობის დროს ფასიანი ქაღალდები მოიხსნება ბალანსგარეშე ანგარიშიდან და ჩამოიწერება შესაბამისი საბალანსო ანგარიშიდან. ამავე დროს რეპო ოპერაციებით მიღებული სახსრები ჩამოიწერება 3554 ანგარიშიდან.
5. კომენტარები
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების ფინანსური ანგარიშგების შედგენის მოთხოვნების დაკმაყოფილების მიზნით არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ ბუღალტრული აღრიცხვის ანგარიშთა ანალიზური სისტემა იმგვარად უნდა მოაწყოს, რომ უზრუნველყოს სხვადასხვა სახის ინფორმაციის მიღება: მაგალითად, არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ უნდა იქონიოს დასტური ფასიანი ქაღალდების ფასების შესახებ, რომლებიც გამოყენებულია რეპო ოპერაციებში.
ასეთი ინფორმაცია საშუალებას იძლევა გაკეთდეს ანალიზი ეროვნული ბანკის მიერ დაწესებული ნორმატივების შესრულების მიმდინარეობის შესახებ.
ანგარიშთა ჯგუფი 356. ბანკების სესხები უცხოური ვალუტით
| ანგარიში 3563 | რეზიდენტი კომერციული ბანკების სესხები |
| ანგარიში 3564 | რეპო ოპერაციებით ბანკებიდან მიღებული სახსრები |
3563 – 3564 ანგარიშების დანიშნულება, ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები, ანგარიშის დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა, გატარებათა ნუსხის განმარტებანი და კომენტარები ანალოგიურია 3553-3554 ანგარიშებისა, ვალუტის სახეობის გარდა.
კლასი 36. კლიენტთა ფულადი სახსრები
ანგარიშთა ჯგუფი 360. კლიენტთა მიმდინარე ანგარიშები ეროვნული ვალუტით
| ანგარიში 3601 | წევრების მიმდინარე ანგარიშები |
პასივის ანგარიში
1. ანგარიშის დანიშნულება
აღნიშნული ანგარიში გამოიყენება წევრების დროებით თავისუფალი სახსრების აღსარიცხავად. სახსრები ჩამოიწერება კლიენტის დავალებით ნებისმიერ დროს ანგარიშზე მათი არსებობის შემთხვევაში (თუ ანგარიში ბლოკირებული არ არის).
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
დარიცხვის პრინციპი: პროცენტული ხარჯები (თუ ისინი გათვალისწინებულია) მოცემული ანგარიშების მიხედვით აღრიცხვაში აისახება იმ პერიოდში, რომელსაც ისინი ეკუთვნის, გადახდის ვადის მიუხედავად. ამასთან, გადასახდელი პროცენტების აღსარიცხავად გამოიყენება ანგარიში 4405 -„გადასახდელი პროცენტები წევრებიდან მოზიდული სახსრების მიხედვით“ - შესაბამისი ხარჯების ანგარიშების დებეტთან კორესპონდენციაში.
ოპერაციების ასახვის პრინციპი: ჩანაწერები ანგარიშებით უნდა გაკეთდეს ვალუტირების თარიღის შესაბამისად.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| სახსრების ჩამოწერა | 3601 წევრების მიმდინარე ანგარიშები | ფულადი სახსრების ანგარიშები |
| სახსრების ჩარიცხვა | ფულადი სახსრების ანგარიშები | 3601 წევრების მიმდინარე ანგარიშები |
4. კომენტარები
ვალდებულებათა აღრიცხვის სისრულისათვის უნდა შემუშავდეს წევრების ანგარიშებზე ნაშთების შემოწმების სისტემა მათგან დასტურის მიღების საფუძველზე.
ანგარიშთა ჯგუფი 361. კლიენტთა მიმდინარე ანგარიშები უცხოური ვალუტით
| ანგარიში 3611 | წევრების მიმდინარე ანგარიშები |
3611 ანგარიშის დანიშნულება, ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები, ანგარიშის დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა, გატარებათა ნუსხის განმარტებანი და კომენტარები ანალოგიურია 3601 ანგარიშისა, ვალუტის სახეობის გარდა.
ანგარიშთა ჯგუფი 365. კლიენტთა დეპოზიტები ეროვნული ვალუტით
| ანგარიში 3651 | წევრების დეპოზიტები |
პასივის ანგარიში
1. ანგარიშთა დანიშნულება
აღნიშნული ანგარიშები გამოიყენება გადახდის წინასწარ შეთანხმებული ვადის ან შეტყობინების პერიოდის მქონე სახსრების აღსარიცხავად, ე.ი. სახსრებისა, რომლებიც წარმოადგენს წინასწარ განსაზღვრულ ვადამდე ბლოკირებულ თანხებს, რომელთა დაბრუნება შეიძლება ნებადართულ იქნეს მხოლოდ წინასწარი, სულ ცოტა ერთი სამუშაო დღით ადრე, შეტყობინების არსებობის შემთხვევაში.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
დარიცხვის პრინციპი: პროცენტული ხარჯები დეპოზიტური ანგარიშების მიხედვით აღრიცხვაში აისახება იმ პერიოდში, რომელსაც ისინი ეკუთვნის, გადახდის ვადის მიუხედავად. ამასთან, გადასახდელი პროცენტების აღსარიცხავად გამოიყენება პასიური ანგარიში 4405 - „გადასახდელი პროცენტები წევრებიდან მოზიდული სახსრების მიხედვით“ - შესაბამისი ხარჯების ანგარიშების დებეტთან კორესპონდენციაში.
ოპერაციების ასახვის პრინციპი: ჩანაწერები ანგარიშებით უნდა განხორციელდეს ვალუტირების თარიღის შესაბამისად.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| დეპოზიტის განთავსება | ფულადი სახსრების ანგარიშები კლიენტთა მიმდინარე ანგარიშები | 3651 წევრების დეპოზიტები |
| დეპოზიტის დაფარვა | 3651 წევრების დეპოზიტები | ფულადი სახსრების ანგარიშები კლიენტთა მიმდინარე ანგარიშები |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
დეპოზიტის განთავსებისას დებეტდება ფულადი სახსრების ანგარიშები ან კლიენტთა მიმდინარე ანგარიშები და კრედიტდება 3651 შესაბამისი დეპოზიტური ანგარიში. ხოლო დეპოზიტის დაფარვისას დადებეტდება 3651 შესაბამისი დეპროზიტური ანგარიში და დაკრედიტდება ფულადი სახსრების ანგარიშები ან მიმდინარე ანგარიშები.
5. კომენტარები
ფინანსური ანგარიშგების შედგენის მოთხოვნების დაკმაყოფილების საჭიროებიდან გამომდინარე, ბუღალტრული აღრიცხვის ანგარიშთა სისტემა ანალიზურ დონეზე იმგვარად უნდა მოეწყოს, რომ უზრუნველყოს სხვადასხვა სახის ინფორმაციის მიღება, კერძოდ:
ა) სპეციალური ხელშეკრულებებით მოთხოვნამდე ვადით გაფორმებული დეპოზიტები;
ბ) დაფარვის ფიქსირებული ვადის დეპოზიტები;
ასეთი ანალიზი საჭიროა ეროვნული ბანკის მიერ დაწესებული კოეფიციენტების შესრულების კონტროლისათვის.
ვალდებულებათა აღრიცხვის სისრულისათვის უნდა შემუშავდეს კლიენტთა ანგარიშებზე ნაშთების შემოწმების სისტემა მათგან დასტურის მიღების საფუძველზე.
ანგარიშთა ჯგუფი 366 კლიენტთა დეპოზიტები უცხოური ვალუტით
| ანგარიში 3661 | წევრების დეპოზიტები |
3661 ანგარიშის დანიშნულება, ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები, ანგარიშის დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა, გატარებათა ნუსხის განმარტებანი და კომენტარები ანალოგიურია 3651 ანგარიშისა, ვალუტის სახეობის გარდა.
კლასი 37. საფინანსო ორგანიზაციების სესხები
ანგარიშთა ჯგუფი 370. საფინანსო ორგანიზაციების სესხები ეროვნული ვალუტით
| ანგარიში 3701 | საერთაშორისო საფინანსო ორგანიზაციების სესხები |
| ანგარიში 3702 | არარეზიდენტი საფინანსო ორგანიზაციების სესხები |
| ანგარიში 3703 | რეზიდენტი საფინანსო ორგანიზაციების სესხები |
| ანგარიში 3704 | არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებიდან მიღებული სესხები |
პასივის ანგარიში
1. ანგარიშთა დანიშნულება
აღნიშნული ანგარიშები გამოიყენება საფინანსო ორგანიზაციებთან დადებული ხელშეკრულების საფუძველზე მიღებული სესხების აღსარიცხავად.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
დარიცხვის პრინციპი: პროცენტული ხარჯები სასესხო ანგარიშების მიხედვით აღრიცხვაში აისახება იმ პერიოდში, რომელსაც ისინი ეკუთვნის, გადახდის ვადის მიუხედავად. ამასთან, გადასახდელი პროცენტების აღსარიცხავად გამოიყენება პასიური ანგარიში 4406 – „გადასახდელი პროცენტები საფინანსო ორგანიზაციების სესხების მიხედვით“– და 4407 – ,,გადასახდელი პროცენტები არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებიდან მიღებული სესხების მიხედვით`` საფინანსო ორგანიზაციების სესხების მიხედვით შესაბამისი ხარჯების ანგარიშების დებეტთან კორესპონდენციაში.
ოპერაციების ასახვის პრინციპი: ჩანაწერები ანგარიშებით უნდა შესრულდეს დავალუტების თარიღის შესაბამისად.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| სესხების მიღება | ფულადი სახსრების ანგარიშები | 3701-3704 საფინანსო ორგა-ნიზაციების სესხები |
| სესხების დაფარვა | 3701-3704 საფინანსო ორგანიზაცი-ების სესხები | ფულადი სახსრების ანგარიშები |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
სესხის მიღებისას დებეტდება ფულადი სახსრების ანგარიში და კრედიტდება 3701-3704 -შესაბამისი სასესხო ანგარიში, ხოლო სესხების დაფარვისას დადებეტდება 3701-3704 - შესაბამისი სასესხო ანგარიში და დაკრედიტდება ფულადი სახსრების ანგარიშები.
5. კომენტარები
ფინანსური ანგარიშგების შედგენის მოთხოვნების დაკმაყოფილების საჭიროებიდან გამომდინარე, ბუღალტრული აღრიცხვის ანგარიშთა სისტემა ანალიზურ დონეზე იმგვარად უნდა მოეწყოს, რომ უზრუნველყოს სხვადასხვა სახის ინფორმაციის მიღება, კერძოდ:
ა) სპეციალური ხელშეკრულებებით გაფორმებული სესხები;
ბ) დაფარვის ფიქსირებული ვადების მქონე სესხები.
ასეთი ანალიზი საჭიროა ეროვნული ბანკის მიერ დაწესებული კოეფიციენტების შესრულების კონტროლისათვის.
ვალდებულებათა აღრიცხვის სისრულისათვის უნდა შემუშავდეს კლიენტთა ანგარიშებზე ნაშთების შემოწმების სისტემა მათგან დასტურის მიღების საფუძველზე.
ანგარიშთა ჯგუფი 371. საფინანსო ორგანიზაციების სესხები უცხოური ვალუტით
| ანგარიში 3711 | საერთაშორისო საფინანსო ორგანიზაციებიდან სესხები |
| ანგარიში 3712 | არარეზიდენტი საფინანსო ორგანიზაციებიდან სესხები |
| ანგარიში 3713 | რეზიდენტი საფინანსო ორგანიზაციებიდან სესხები |
| ანგარიში 3714 | არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებიდან მიღებული სესხები |
3711-3714 ანგარიშების დანიშნულება, ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები, ანგარიშის დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა, გატარებათა ნუსხის განმარტებანი და კომენტარები ანალოგიურია 3711-3714 ანგარიშებისა, ვალუტის სახეობის გარდა.
კლასი 40. რეზერვები მოსამსახურეთა მომავალი გასაცემლებისათვის
ანგარიშთა ჯგუფი 400. რეზერვები მოსამსახურეთა მომავალი გასაცემლებისათვის
| ანგარიში 4001 | რეზერვები მოსამსახურეთა მომავალი გასაცემლებისათვის |
| ანაგრიში 4002 | საპენსიო ფონდი |
პასივის ანგარიში
1. ანგარიშთა დანიშნულება
მოცემული ანგარიშები განკუთვნილია იმ სახსრების დასაგროვებლად, რომლებიც არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ უნდა გასცეს სავალდებულო ან შესაძლო წესით შემდგომი პერიოდების განმავლობაში ხელფასის, პრემიების, შვებულებებისა და ანალოგიური ხარჯების გადახდასთან დაკავშირებული დანახარჯების დასაფარავად, აგრეთვე საპენსიო ფონდის შესაქმნელად.
მომავალში რამდენიმე საანგარიშგებო პერიოდის განმავლობაში განსახორციელებელი სოციალური ხარჯების შემთხვევაში უნდა შეიქმნას შემდგომი პერიოდისათვის იმ გამიზნული ხარჯების დასაფარავად განკუთვნილი რეზერვები, რომელთა მიმართაც აღებული იყო ვალდებულებანი. გადასახდელი თანხები, რომელთა გაცემა რაიმე მიზეზით არ მოხდა, გადაიტანება კრედიტორული დავალიანების ანგარიშზე.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები:
დარიცხვის პრინციპი: მოცემულ ვალდებულებებთან დაკავშირებული მომავალი პერიოდების ხარჯების დარიცხვა განხორციელდება საანგარიშგებო პერიოდის ბოლოს, რათა შესაბამისი რეზერვები აისახოს პერიოდში, რომელსაც განეკუთვნება.
წინდახედულობის პრინციპი: რეზერვები მომავალი გასაცემლების – ხარჯების დასაფარავად იქმნება მოცემული მომენტისათვის მოქმედი წესების მიხედვით.
ბალანსის ურყეობის პრინციპი: საანგარიშგებო პერიოდის დასაწყისსა და ბოლოს შორის რეზერვებში მომხდარი ცვლილებები აისახება შესაბამისი პერიოდის შემოსავლების ან ხარჯების ანგარიშებზე.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| რეზერვების შექმნა ან გადიდება | 9201-9209 პერსონალის ხარჯები | 4001-4002 რეზერვები მოსამსახურეთა მომავალი გასაცემლებისათვის |
| გაცემა რეზერვებიდან | 4001-4002 რეზერვები მოსამსა-ხურეთა მომავალი გასაცემლებისათვის | ფულადი სახსრების ანგარიშები |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
საანგარიშგებო პერიოდის ბოლოს დაითვლება სოციალურ ხარჯებს მიკუთვნებული მომავალი გასაცემლები მის მიერ ნაკისრ ვალდებულებათა განხილვის გზით, დარიცხული საპენსიო ხარჯების თანხების ჩათვლით.
თუ გაანგარიშების მიხედვით მიმდინარე პერიოდის განმავლობაში ადრე ნაკისრ ვალდებულებებთან შედარებით გაიზარდა გასაცემელთა ოდენობა, სხვაობის თანხა დაემატება რეზერვის ანგარიშს.
მიმდინარე პერიოდის ვალდებულებათა შესრულების დროს არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება დაგროვებულ რეზერვებს გამოიყენებს გასაცემლების გადასახდელად.
ბუღალტრული აღრიცხვის მოცემული მეთოდი ხარჯებს აღიარებს ვალდებულებათა წარმოქმნის პერიოდში და არა მათი ფაქტობრივად გაცემის დროს.
5. კომენტარები
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ ანალიზურ აღრიცხვაში უნდა შექმნას საინფორმაციო სისტემა, რომელიც მას შესაძლებლობას მისცემს თვალყური ადევნოს სახსრების მოძრაობას დროებითი დავალიანების ანგარიშებზე.
კლასი 41. აქტივების შესაძლო დანაკარგების რეზერვები
ანგარიშთა ჯგუფი 410. აქტივების შესაძლო დანაკარგების რეზერვი
| ანგარიში 4101 | სესხების შესაძლო დანაკარგების რეზერვი |
| ანგარიში 4107 | ინვესტიციების გაუფასურების შესაძლო დანაკარგების რეზერვი |
| ანგარიში 4109 | დანარჩენი აქტივების შესაძლო დანაკარგების რეზერვი |
პასივის ანგარიში
1. ანგარიშთა დანიშნულება
მოცემული ანგარიშები გამოიყენება იმ არასაიმედო აქტივების შესაძლო დანაკარგების რეზერვების აღსარიცხავად, რომლებზეც შეიძლება წარმოიქმნას გადაუხდელობის რისკი.
შესაძლო დანაკარგების რეზერვის შექმნის, გამოყენებისა და წარმოების წესი რეგულირდება საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ შემუშავებელი დებულებით.
მოცემული ანგარიშების ნაშთი ყოველთვის საკრედიტოა. ფინანსური ანგარიშგების შედგენისას იგი გამოაკლდება აქტივთა შესაბამისი ჯგუფის თანხას. სხვაობა წარმოადგენს გადაუხდელობის რისკით გათვალისწინებულ შესაბამისი ჯგუფის აქტივების ნეტო ღირებულებას. შესაბამისი აქტივების წმინდა ღირებულება მიიღება აქტივთა საერთო თანხა მინუს რეზერვის სიდიდე.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის პრინციპები
გამოსაყენებელი მეთოდების მუდმივობის პრინციპი: არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებმა უნდა გამოიყენონ ერთი და იგივე კრიტერიუმები გადაუხდელობის რისკის განსაზღვრისათვის და ეს კრიტერიუმები უნდა გამოიყენებოდეს მუდმივად, ერთი პერიოდიდან მეორემდე.
წინდახედულობის პრინციპი: აქტივებისათვის, რომელთა მიხედვითაც არსებობს გადაუხდელობის რისკი, მაშინვე უნდა შეიქმნას რეზერვი საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ შემუშავებული წესების მიხედვით.
ბალანსის სიმყარის პრინციპი: ბალანსში რეზერვების ყველა მოძრაობა საანგარიშგებო პერიოდში უნდა აღირიცხოს ანგარიშგებაში მოგებისა და ზარალის შესახებ, როგორც ხარჯი.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| რეზერვის შექმნა ან გადიდება | 8501, 8509 ზარალი აქტივების შესაძლო დანაკარგების მიხედვით 8902 ზარალი სახელმწიფო სავალო ფასიან ქაღალდებთან დაკავშირებული ოპერაციების მიხედვით | 4101, 4109 აქტივების შესაძლო დანაკარგების რეზერვი 4107 ინვესტიციების გაუფასურების შესაძლო დანაკარგების რეზერვი |
| რეზერვის შემცირება | 4101, 4109 აქტივების შესაძლო დანაკარგების რეზერვი 4107 ინვესტიციების გაუფასურების შესაძლო დანაკარგების რეზერვი | 8501, 8509 ზარალი აქტივების შესაძლო დანაკარგების მიხედვით 8902 ზარალი სახელმწიფო სავალო ფასიან ქაღალდებთან დაკავშირებული ოპერაციების მიხედვით |
| უიმედო აქტივების ჩამოწერა | 4101, 4109 აქტივების შესაძლო დანაკარგების რეზერვი 4107 ინვესტიციების გაუფასურების შესაძლო დანაკარგების რეზერვი | შესაბამის აქტივთა ანგარიშები |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
თითოეული საანგარიშგებო პერიოდის ბოლოს არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება არსებული წესების მიხედვით გააანალიზებს ფულადი აქტივების ანგარიშებს და შედეგის მიხედვით განსაზღვრავს რეზერვის თანხას თითოეული აქტივის მიხედვით. ამგვარად, აქტივთა შესაბამისი ჯგუფების მიხედვით შექმნილი რეზერვები ასახავენ არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებისათვის იდენტიფიცირებული რისკების ერთობლიობას.
უცხოური ვალუტით სპეციალური რეზერვების შექმნასთან დაკავშირებული ოპერაციების აღსარიცხავად გამოიყენება სავალუტო პოზიციის ანგარიშები.
5. კომენტარები
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ მოცემული ანგარიშების ანალიზური აღრიცხვა ისეთი ფორმით უნდა აწარმოოს, რომ შესაძლებელი გახდეს გაანალიზდეს აქტივთა ანგარიშები და მისი შესაბამისი რეზერვების ცვლილებები.
კლასი 44. გადასახდელი პროცენტები და დივიდენდები
ანგარიშთა ჯგუფი 440. გადასახდელი პროცენტები ეროვნული ვალუტით
| ანგარიში 4404 | გადასახდელი პროცენტები ბანკების სესხების მიხედვით |
| ანგარიში 4405 | გადასახდელი პროცენტები წევრებიდან მოზიდული სახსრების მიხედვით |
| ანგარიში 4406 | გადასახდელი პროცენტები საფინანსო ორგანიზაციების სესხების მიხედვით |
| ანგარიში 4407 | გადასახდელი პროცენტები არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებიდან მიღებული სესხების მიხედვით |
პასივის ანგარიში
1. ანგარიშთა დანიშნულება
მოცემული ანგარიშები გამოიყენება იმ გადასახდელი პროცენტების აღსარიცხავად, რომელთა გადახდის ვადა ჯერ არ დამდგარა. ხარჯები აღრიცხვაში აისახება იმ პერიოდში, რომელსაც ისინი ეკუთვნის. მოცემული ანგარიშები ასახავს დავალიანებას არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების მიერ გასაწევი ხარჯების მიხედვით, და მათ ეწოდება დარიცხვის ანგარიშები.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
დარიცხვის პრინციპი: ხარჯები აღირიცხება იმ პერიოდში, რომელსაც ისინი ეკუთვნის, ფულადი სახსრების რეალურად გადაგზავნის თარიღის მიუხედავად.
ბალანსის სიმყარის პრინციპი: საანგარიშო პერიოდის დასაწყისსა და ბოლოს შორის განხორციელებული ცვლილებები (დარიცხვები) აისახება ამ პერიოდის მოგება-ზარალის ანგარიშგებაში.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| პროცენტების დარიცხვა | ხარჯების ანგარიშები | 4404-4407 გადასახდელი პროცენტები |
| პროცენტების გადახდა | 4404-4407 გადასახდელი პროცენტები | ფულადი სახსრების ანგარიშები კლიენტთა მიმდინარე ანგარიშები |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
საანგარიშგებო პერიოდის ბოლოს არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება გამოიანგარიშებს ხარჯის იმ ნაწილის ოდენობას, რომელიც ეკუთვნის მიმდინარე პერიოდს, მაგრამ განხორციელდება შემდგომ პერიოდში. მოცემული თანხით შესრულდება ჩანაწერი დარიცხვათა შესახებ ხარჯების შესაბამისი ანგარიშის დებეტითა და 4404-4407 ანგარიშთა კრედიტით. მოცემული მეთოდის ეფექტიანობა იმით გამოიხატება, რომ იძლევა შესაძლებლობას ხარჯები პროცენტების მიხედვით განაწილდეს სახსრებით სარგებლობის ხანგრძლივობის შესაბამის პერიოდზე.
5. კომენტარები
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ უნდა გააანალიზოს მოცემულ პერიოდში დაუფარავ ვალდებულებათა საშუალო თანხებთან პერიოდის განმავლობაში გადასახდელი პროცენტების თანხების შესაბამისობა მოქმედი საპროცენტო განაკვეთების გათვალისწინებით.
ანალიზურ აღრიცხვაში არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ უნდა შეიმუშაოს ისეთი სისტემა, რომელიც შესაძლებლობას მისცემს მიიღოს სხვადასხვა სახის ინფორმაცია გადასახდელი პროცენტების მიხედვით:
ანგარიშთა ჯგუფი 441. გადასახდელი პროცენტები უცხოური ვალუტით
| ანგარიში 4414 | გადასახდელი პროცენტები ბანკების სესხების მიხედვით |
| ანგარიში 4415 | გადასახდელი პროცენტები წევრებიდან მოზიდული სახსრების მიხედვით |
| ანგარიში 4416 | გადასახდელი პროცენტები საფინანსო ორგანიზაციების სესხების მიხედვით |
| ანგარიში 4417 | გადასახდელი პროცენტები არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებიდან მიღებული სესხების მიხედვით |
4414-4417 ანგარიშის დანიშნულება, ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები, ანგარიშის დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა, გატარებათა ნუსხის განმარტებანი და კომენტარები ანალოგიურია 4404-4407 ანგარიშებისა, ვალუტის სახეობის გარდა.
ანგარიშთა ჯგუფი 442. გადასახდელი დივიდენდები არასაბანკო სადეპოზიტო
დაწესებულების საწესდებო კაპიტალში ინვესტიციების მიხედვით
| ანგარიში 4421 | გადასახდელი დივიდენდები არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების საწესდებო კაპიტალში ინვესტიციების მიხედვით |
პასივის ანგარიში
1. ანგარიშის დანიშნულება
მოცემული ანგარიში გამოიყენება არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების მოგებიდან პარტნიორებისათვის გასაცემი დივიდენდების აღსარიცხავად.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
გამოიყენება ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| დივიდენდების დარიცხვა | 5501 საანგარიშგებო წლის მოგება (ზარალი) | 4421 გადასახდელი დივიდენდები არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების საწესდებო კაპიტალში ინვესტიციების მიხედვით |
| დივიდენდების გაცემა | 4421 გადასახდელი დივიდენდები არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების საწესდებო კაპიტალში ინვესტიციების მიხედვით | ფულადი სახსრების ანგარიშები კლიენტთა მიმდინარე ანგარიშები |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
5501 ანგარიშიდან დივიდენდების კუთვნილი თანხა გადმოიტანება 4421 ანგარიშის კრედიტში, ხოლო გაცემული დივიდენდების თანხა კი ამ ანგარიშის დებეტში.
5. კომენტარები
ანალიზურ აღრიცხვაში არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ უნდა შეიმუშაოს ისეთი სისტემა, რომელიც შესაძლებლობას მისცემს მიიღოს სხვადასხვა სახის ინფორმაცია დივიდენდების ანგარიშის მოძრაობის შესახებ.
კლასი 45. დანარჩენი ვალდებულებები
ანგარიშთა ჯგუფი 450. დანარჩენი ვალდებულებები ეროვნული ვალუტით
| ანგარიში 4501 | კრედიტორული დავალიანება |
პასივის ანგარიში
1. ანგარიშის დანიშნულება
მოცემული ანგარიში გამოიყენება ანგარიშსწორების სპეციფიკით განპირობებული კრედიტორული დავალიანების აღსარიცხავად (ხელშეკრულებით გათვალისწინებულია შემდგომი გადახდა ფასეულობის გადაცემის შემდეგ, ანგარიშსწორებაში სახსრების შეფერხება), რომელიც მოკლევადიანია.
მოცემული ანგარიში არ გამოიყენება არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების ფილიალებისაგან მისაღები თანხების აღსარიცხავად.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
ოპერაციების ასახვის პრინციპი: გატარებები მოცემული ანგარიშით განხორციელდება ოპერაციების გატარების დღეს.
3. ანგარიშის დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| კრედიტორული დავალიანების წარმოშობა | ნებისმიერი კლასის ანგარიში რეზერვების ანგარიშების გარდა | 4501 კრედიტორული დავალიანება |
| ანგარიშსწორება კრედიტორული დავალიანების მიხედვით | 4501 კრედიტორული დავალიანება | ნებისმიერი კლასის ანგარიში რეზერვების ანგარიშების გარდა |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
კრედიტორული დავალიანების წარმოშობისას დადებეტდება ნებისმიერი კლასის ანგარიში და დაკრედიტდება ანგარიში 4501, ხოლო დაფარვისას დადებეტდება ანგარიში 4501 და დაკრედიტდება ნებისმიერი კლასის ანგარიში.
5. კომენტარები
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ უნდა შეიმუშაოს ისეთი ანალიზური აღრიცხვა, რომელიც მისცემს შესაძლებლობას მოცემული ანგარიშები გააანალიზოს დავალიანების წარმოქმნის ვადებისა და სხვა ნიშნის მიხედვით.
| ანგარიში 4502 | გაურკვეველი თანხები |
პასივის ანგარიში
1. ანგარიშის დანიშნულება
მოცემული ანგარიშები გამოიყენება იმ თანხების აღსარიცხავად, რომლებიც ჯერ მიკუთვნებული არ არის შესაბამის ანგარიშებზე არასრულყოფილი რეკვიზიტების ან სხვა მიზეზების გამო (მაგალითად, არასწორი გატარება, დოკუმენტებში არასწორი ინფორმაცია და სხვ.). თანხები მოცემულ ანგარიშზე აღირიცხება დროებით. საჭიროა მათი მიზნობრიობის დადგენა სწრაფად და სათანადო ზომების მიღება. მოცემული ანგარიში არ გამოიყენება როგორც კრედიტორების ანგარიში.
მოცემულ ანგარიშზე აღირიცხება თანხები, რომლებიც წარმოადგენს კორესპონდენტი ბანკების ამონაწერებსა და არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების ბალანსის მონაცემებს შორის შეუდარებელ თანხებს.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
ოპერაციების ასახვის პრინციპი: ჩანაწერები ანგარიშებზე შესრულდება ოპერაციის განხორციელების დღეს.
აქტივებისა და პასივების ცალ-ცალკე განხილვის პრინციპი: მისაღები გაურკვეველი თანხები გატარდება 2502 ანგარიშის დებეტით, ხოლო გადასახდელი გაურკვეველი თანხები - 4502 ანგარიშის კრედიტით. ნაშთები ამ ორივე ანგარიშზე არ ექვემდებარება ურთიერთდასალდოვდებას.
გამჭვირვალობის პრინციპი: მოცემული ანგარიში წარმოადგენს ანგარიშსწორების სისტემის ეფექტიანობის ინდიკატორს. იგი უნდა გააანალიზდეს სისტემატურად, რათა თანხები, რომლებსაც მიეცა გაურკვეველის კვალიფიკაცია დროულად აისახოს შესაბამის ანგარიშებზე კუთვნილებისამებრ.
3. ანგარიშის დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| გაურკვეველი თანხების წარმოქმნა | ფულადი სახსრების ანგარიშები | 4502 გაურკვეველი თანხები |
| გაურკვეველი თანხების ჩამოწერა | 4502 გაურკვეველი თანხები | ფულადი სახსრების ანგარიშები კლიენტთა ანგარიშები |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
გაურკვეველი თანხების ჩარიცხვისას დებეტდება – ანგარიში ფულადი სახსრების ანგარიშები და კრედიტდება – 4502 ანგარიში, ხოლო თანხების მიზნობრიობის დადგენის შემდეგ დადებეტდება – 4502 ანგარიში და დაკრედიტდება – ანგარიში ფულადი სახსრების ან კლიენტთა მიმდინარე ანგარიშები.
5. კომენტარები
მოცემული ანგარიში უნდა გაანალიზდეს სისტემატურად იმისათვის, რომ გამოვლინდეს საეჭვო კრედიტორული დავალიანება და გაანალიზდეს დაყოვნების მიზეზები.
| ანგარიში 4503 | მიღებული ავანსები |
პასივის ანგარიში
1. ანგარიშის დანიშნულება
მოცემული ანგარიში გამოიყენება გარიგებათა მიხედვით კონტრაგენტთა მიერ წინასწარ გადასახდელი თანხების კატეგორიას მიკუთვნებული ავანსების აღსარიცხავად.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
დარიცხვის პრინციპი: ნებისმიერი შემოსავლები აღირიცხება იმ პერიოდში, რომელსაც ისინი ეკუთვნის, ფულადი სახსრების მიღების თარიღის მიუხედავად.
ბალანსის ურყეობის პრინციპი: საანგარიშო პერიოდის დასაწყისსა და ბოლოს შორის დარიცხვაში განხორციელებული ცვლილებები აისახება ამ პერიოდის მოგებისა და ზარალის ანგარიშზე (ეს შეესაბამება ამ პერიოდისათვის რეალურად მიკუთვნებული შემოსავლების ნაწილს).
3. ანგარიშის დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| ავანსის თანხის მიღება | ფულადი სახსრების ანგარიშები | 4503 მიღებული ავანსები |
| ავანსის თანხის ათვისება | 4503 მიღებული ავანსები | აქტივთა ანგარიშები შემოსავლების ანგარიშები |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
კლიენტების მიერ არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების აქტიური ოპერაციების (მაგალითად სესხების) მიხედვით პროცენტების წინასწარ გადახდის შემთხვევაში შესაბამისი შემოსავლები უნდა აისახოს მოგებისა და ზარალის ანგარიშით პროცენტების დარიცხვის კვლობაზე, რაც დამოკიდებულია სესხით სარგებლობის ფაქტობრივ ვადაზე.
5. კომენტარები
მოცემული ანგარიში უნდა შემოწმდეს თითოეული საანგარიშგებო პერიოდის ბოლოს. არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ უნდა შეიმუშაოს ისეთი ანალიზური აღრიცხვა, რომელიც მისცემს შესაძლებლობას, გააანალიზოს შემოსავლები კატეგორიების, ოპერაციების მიხედვით.
ანგარიშთა ჯგუფი 451. დანარჩენი ვალდებულებები უცხოური ვალუტით
| ანგარიში 4511 | კრედიტორული დავალიანება |
| ანგარიში 4512 | გაურკვეველი თანხები |
| ანგარიში 4513 | მიღებული ავანსები |
4511 – 4513 ანგარიშების დანიშნულება, ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები, ანგარიშის დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა, გატარებათა ნუსხის განმარტებანი და კომენტარები ანალოგიურია 4501-4503 ანგარიშებისა, ვალუტის სახეობის გარდა.
ანგარიშთა ჯგუფი 455. საგადასახადო ვალდებულებები
| ანგარიში 4551 | გადასახდელი მოგების გადასახადი |
პასივის ანგარიში
1. ანგარიშის დანიშნულება
მოცემული ანგარიში გამოიყენება საანგარიშგებო წელს ფაქტობრივი (რეალური) მონაცემების საფუძველზე მიღებული მოგების გადასახადით ბიუჯეტთან ანგარიშსწორების აღსარიცხავად.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
გამოიყენება ბუღალტრული აღრიცხვის ყველა ძირითადი პრინციპი
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| მოგების გადასახადის დარიცხვა | 9501 მოგების გადასახადის ხარჯი | 4551 გადასახდელი მოგების გადასახადი |
| საანგარიშო წლის საგადასახადო ვალდებულების შემცირება ავანსად გადახდილი მოგების გადასახადის თანხით
| 4551 გადასახდელი მოგების გადასახადი | 2551 მოგების მიმდინარე გადასახადი |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
საანგარიშგებო წლის ბოლოს ფინანსური და საგადასახადო ანგრიშგებების საფუძველზე, ფაქტობრივი (რეალური) მოგების მიხედვით, მოხდება მოგების გადასახადის დარიცხვა: დებეტი – ანგარიში 9501, კრედიტი – ანგარიში 4551, ხოლო დარიცხული (გადასახდელი) თანხის შემცირება საანგარიშგებო წლის განმავლობაში მოგების ავანსად გადახდილი თანხით მოხდება: დებეტი – 4551, კრედიტი – 2551. გაქვითვის შემდეგ 4551 ანგარიშზე დარჩენილი სხვაობის თანხა გადაირიცხება ბიუჯეტში დებეტი – 4551, კრედიტი –1703. ბიუჯეტში გადახდილი ყველა გადასახადი აღრიცხვაში აისახება ეროვნული ვალუტით.
5. კომენტარები
ბიუჯეტში მოგებიდან გადასახადი გადაიხდება დასაბეგრი ბაზის მიხედვით საკანონმდებლო ნორმატიული დოკუმენტებით დადგენილი გამოქვითვების საფუძველზე.
| ანგარიში 4552 | გადასახდელი დღგ |
პასივის ანგარიში
1. ანგარიშის დანიშნულება
მოცემული ანგარიში გამოიყენება არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების მიერ რეალიზებულ მატერიალურ ფასეულობაზე (სამუშაოზე, მომსახურებაზე) გადასახდელი დღგ-ის აღსარიცხავად.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
გამოიყენება ბუღალტრული აღრიცხვის ყველა ძირითადი პრინციპი.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| მიღებული დღგ | ფულადი სახსრების ანგარიშები | 4552 გადასახდელი დღგ |
| გადახდილი დღგ-ს ჩათვლა | 4552 გადასახდელი დღგ | 2552 გადახდილი დღგ |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
4552 ანგარიშის კრედიტში აისახება არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების მიერ რეალიზებული მატერიალური ფასეულობიდან (სამუშაოზე, მომსახურებაზე) მიღებული დღგ-ის თანხა, ხოლო დებეტში: არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების მიერ გადახდილი დღგ-ის თანხის ის ნაწილი რომელიც კანონმდებლობით გათვალისწინებული გაანგარიშების მიხედვით ექვემდებარება ჩათვლას და დარჩენილი სხვაობის თანხა, რომელიც გადაირიცხა ბიუჯეტში
5. კომენტარები
ანალიზურ აღრიცხვაში არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ უნდა შექმნას ისეთი საინფორმაციო სისტემა, რომელიც დროის მცირე მონაკვეთში უზრუნველყოფს ბიუჯეტში გადასახდელი დღგ-ს შესახებ მონაცემთა მიღებას სახეების, გადახდილი თანხების თარიღებისა და სხვა ნიშნების მიხედვით. გადახდილი გადასახადები აღრიცხვაში აისახება საქართველოს ეროვნული ვალუტით.
| ანგარიში 4553 | გადასახდელი საშემოსავლო გადასახადი |
| ანგარიში 4554 | გადასახდელი სოციალური გადასახადი |
| ანგარიში 4559 | დანარჩენი გადასახდელი გადასახადები |
პასივის ანგარიში
1. ანგარიშის დანიშნულება
მოცემული ანგარიშები გამოიყენება არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების მიერ ბიუჯეტისათვის დარიცხული და გადასახდელი გადასახდების (მოგებისა და დღგ-ს გარდა) აღსარიცხავად.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
გამოიყენება ბუღალტრული აღრიცხვის ყველა ძირითადი პრინციპი
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| ბიუჯეტისათვის გადასახდელი გადასახადის დარიცხვა | ხარჯების შესაბამისი ანგარიში | 4553-4559 ბიუჯეტში მიმდინარე გადასახდელები |
| ავანსად გადახდილი თანხის ჩათვლა | ავანსად გადახდილი გადასახადი | 2559 დანარჩენი მიმდინარე გადასახადები |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
4553 - 4559 ანგარიშების კრედიტში აისახება არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების მიერ ბიუჯეტისათვის გადასახდელი გადასახადის დარიცხული თანხა, ხოლო დებეტში ავანსად გადახდილი თანხის ჩათვლა და დარჩენილი სხვაობის თანხით ბიუჯეტთან ანგარიშსწორება.
5. კომენტარები
ანალიზურ აღრიცხვაში არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ უნდა შექმნას ისეთი საინფორმაციო სისტემა, რომელიც დროის მცირე მონაკვეთში უზრუნველყოფს ბიუჯეტში გადასახდელი გადასახადების შესახებ მონაცემთა მიღებას სახეების, დარიცხული/გადახდილი თანხების, თარიღებისა და სხვა ნიშნების მიხედვით. გადასახდელი და გადახდილი გადასახადები აღრიცხვაში აისახება საქართველოს ეროვნული ვალუტით.
კლასი 47. გადავადებული საგადასახადო ვალდებულება
ანგარიშთა ჯგუფი 471. გადავადებული საგადასახადო ვალდებულება
| ანგარიში 4711 | გადავადებული საგადასახადო ვალდებულება |
პასივის ანგარიში
1. ანგარიშის დანიშნულება
მოცემული ანგარიში გამოიყენება საანგარიშგებო წლის სააღრიცხვო და საგადასახადო ანგარიშგებით მიღებული მოგების გადასახადებს შორის იმ სხვაობის აღსარიცხავად, რომელიც დროებით სხვაობას წარმოადგენს. დროებითი სხვაობა ეწოდება ბალანსში აღრიცხული აქტივის ან ვალდებულების საბალანსო ღირებულებასა და მის საგადასახადო ბაზას შორის განსხვავების თანხას და აღნიშნულ ანგარიშს აქვს ინფორმაციული დატვირთვა ფინანსური საქმიანობის ანალიზისათვის.
შემოსავლებისა და ხარჯების საგადასახადო მიზნით განხილვის დროს მხედველობაშია მისაღები ზოგიერთი შეზღუდვისა და აკრძალვის გავლენა საგადახდო მოგებაზე, რომელმაც შეიძლება წარმოქმნას დროებითი სხვაობა სააღრიცხვო და საგადასახადო მოგებას შორის. ამ სხვაობის განხილვისას აუცილებელია დადგინდეს, რით არის გამოწვეული ეს სხვაობა, დასაბეგრი, რომელიც უნდა დაემატოს მომავალ საანგარიშგებო პერიოდში საგადასახადო მოგების თანხას, თუ აღნიშნულიდან გამოსაქვითი.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
გამოიყენება ბუღალტრული აღრიცხვის ყველა ძირითადი პრინციპი
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| გადავადებული საგადასა-ხადო ვალდებულების აღიარება
| 9501 მოგების გადასახადის ხარჯი | 4711 გადავადებული საგადასახადო ვალ-დებულება სააღრიცხვო და საგადასახადო მოგების გადასახადებს შორის სხვაობის თანხა, რომელიც გამოწვეულია დროებითი სხვაობით |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება სააღრიცხვო და საგადასახადო მოგებების გადასახადებს შორის სხვაობის თანხის მიხედვით გაანგარიშებულ გადავადებული საგადასახადო ვალდებულების თანხას გაატარებს 9501 ანგარიშის დებეტსა და 4711 ანგარიშის კრედიტში.
5. კომენტარები
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების ანალიზურმა აღრიცხვამ დროის მცირე მონაკვეთში უნდა უზრუნველყოს გადავადებული საგადახდო ვალდებულების შესახებ სხვადასხვა სახის ინფორმაციის მიღება;
- გადავადებული საგადახდო ვალდებულება ცალკეული სახეების მიხედვით;
- შემდგომ პერიოდებში, გადავადებული საგადახდო ვალდებულების აღსადგენი თანხები თარიღების მიხედვით, და სხვა.
-
კლასი 48. ანგარიშსწორება ერთი არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების ფილიალებს შორის
ანგარიშთა ჯგუფი 483. ანგარიშსწორება ერთი არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების ფილიალებს შორის ეროვნული ვალუტით
| ანგარიში 4831 | ვალდებულება ერთი არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების ფილიალებს შორის |
პასივის ანგარიში
1. ანგარიშის დანიშნულება
მოცემული ანგარიში გამოიყენება ფილიალთაშორისი ანგარიშსწორების აღსარიცხავად და მასზე აისახება ყველა სახის აქტივებისა და პასივების მოძრაობასთან დაკავშირებული ოპერაციები, შესაბამის განკარგულებათა საფუძველზე, რომელთა ასლები გაეგზავნება კორესპონდენტ ფილიალს.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
დარიცხვის პრინციპი: თუ ფილიალთაშორისი ვალდებულებანი ითვალისწინებს პროცენტების გადახდას, დასარიცხი პროცენტები აისახება იმ პერიოდში, რომელსაც ისინი ეკუთვნის.
ოპერაციების ასახვის პრინციპი: ბუღალტრული ჩანაწერები ანგარიშზე შესრულდება ოპერაციების განხორციელების დღეს ან ვალუტირების თარიღის შესაბამისად, მიუხედავად კორესპონდენტ ფილიალში გატარების თარიღისა. ამავდროულად სავალდებულოა, რომ ქვეყნის ტერიტორიაზე განლაგებულ საბანკო დაწესებულებებში ანგარიშსწორების ოპერაციები მთავრდებოდეს ერთ დღეში – ოპერაციათა შესრულების დღეს, ისე რომ ერთი არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების ფილიალებს შორის ურთიერთანგარიშსწორების ნაშთები იყოს ერთი და იგივე.
3. ანგარიშის დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| აქტივთა გადაცემა | 2831 მოთხოვნები ერთი არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების ფილიალებს შორის | აქტივთა ანგარიშები |
| გადაცემული აქტივების მიღება | აქტივთა ანგარიშები | 4831 ვალდებულება ერთი არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების ფილიალებს შორის |
| პასივების გადაცემა | პასივთა ანგარიშები | 4831 ვალდებულება ერთი არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების ფილიალებს შორის |
| გადაცემული პასივების მიღება | 2831 მოთხოვნები ერთი არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების ფილიალებს შორის | პასივთა ანგარიშები |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
ა) გადაცემული აქტივების მიხედვით ფილიალთაშორისი დავალიანების აღრიცხვის წესი
აქტივების გადაცემისას გამგზავნი ფილიალი განკარგულების საფუძველზე დაადებეტებს 2831 ანგარიშს და დააკრედიტებს აქტივთა ანგარიშს, ხოლო მიმღები ფილიალი გადაცემული აქტივების მიღებისას დაადებეტებს აქტივთა ანგარიშს და დააკრედიტებს 4831 ანგარიშს.
ბ) გადაცემული პასივების მიხედვით ფილიალთაშორისი დავალიანების აღრიცხვის წესი
პასივების გადამცემი ფილიალი პასივების გადაცემის შესახებ განკარგულების საფუძველზე, დაადებეტებს პასივთა ანგარიშს და დააკრედიტებს 4831 ანგარიშს, ხოლო პასივების მიმღები ფილიალი დაადებეტებს 2831 ანგარიშს და დააკრედიტებს პასივთა ანგარიშს.
5. კომენტარები
ანალიზურ აღრიცხვაში არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ უნდა შექმნას ფილიალებისა და ოპერაციათა სახეობების ჭრილში ანგარიშთა ანალიზისათვის განკუთვნილი ცალკე საინფორმაციო სისტემა.
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ უნდა განახორციელოს ფილიალთაშორისი ანგარიშსწორების სისტემატური შემოწმება. კრებსით ბალანსში საანგარიშსწორებო თარიღისათვის (საბალანსო ანგარიშთა დონეზე) ფილიალთაშორის ანგარიშსწორებასთან დაკავშირებული შემოწმებული ნაშთები უნდა დასალდოვდეს.
იმ შემთხვევაში, თუ ფილიალთაშორისი ვალდებულებანი ითვალისწინებს პროცენტების გადახდას, ანგარიშსწორება გადასახდელი პროცენტებისა და მიღებული (გადახდილი) პროცენტების მიხედვით უნდა შემოწმდეს. კრებსით ანგარიშგებაში საანგარიშგებო თარიღისათვის დარიცხული შემოსავლებისა და ხარჯების, აგრეთვე მიღებული და გადახდილი პროცენტების ანგარიშები უნდა დასალდოვდეს.
ანგარიშთა ჯგუფი 484. ანგარიშსწორება ერთი არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების ფილიალებს შორის უცხოური ვალუტით
| ანგარიში 4841 | ვალდებულება ერთი არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების ფილიალებს შორის |
4841 ანგარიშის დანიშნულება, ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები, ანგარიშის დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა, გატარებათა ნუსხის განმარტებანი და კომენტარები ანალოგიურია 4831 ანგარიშისა, ვალუტის სახეობის გარდა.
კლასი 49. ცვეთა და ამორტიზაცია
ანგარიშთა ჯგუფი 490. ძირითადი საშუალებების ცვეთა
| ანგარიში 4902 | შენობა-ნაგებობების ცვეთა |
| ანგარიში 4903 | კომპიუტერული ტექნიკისა და საკომუნიკაციო მოწყობილობების ცვეთა |
| ანგარიში 4904 | სატრანსპორტო საშუალებების ცვეთა |
| ანგარიში 4905 | ავეჯისა და მოწყობილობების ცვეთა |
| ანგარიში 4906 | დანარჩენი ძირითადი საშუალებების ცვეთა |
პასივის ანგარიში
1. ანგარიშთა დანიშნულება
მოცემული ანგარიშები გამოიყენება ექსპლუატაციის პერიოდში ძირითადი საშუალებების ცვეთის შედეგად მათი ღირებულების შემცირების აღსარიცხავად.
თითოეული ძირითადი საშუალების შეძენისთანავე უნდა შედგეს ცვეთის სქემა, რომელიც შეიძლება შეიცვალოს მოცემული აქტივის ცვეთის დარიცხვის მეთოდის და წესის ცვლილებასთან დაკავშირებით
ფინანსური ანგარიშგების მომზადებისას ცვეთის ანგარიშთა თანხით მცირდება შესაბამისი ძირითადი საშუალებების ანგარიშები მათი ნარჩენი (წმინდა) ღირებულების ასახვის მიზნით.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ზოგადი პრინციპები
საქმიანობის უწყვეტობის პრინციპი: არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება ძირითად საშუალებებს გამოიყენებს მათი ექსპლუატაციის მთელი ვადის მანძილზე, რომლის განმავლობაშიც ისინი ცვეთას განიცდიან. აუცილებელი არის ძირითადი საშუალებების საბალანსო ღირებულების შედარება მათ ღირებულებასთან მიმდინარე ფასებში.
დარიცხვის პრინციპი: საანგარიშგებო პერიოდში დარიცხული ცვეთის თანხა აღირიცხება შემოსავლებისა და ხარჯების ანგარიშზე თითოეული საანგარიშგებო პერიოდის ბოლოს.
წინდახედულობის პრინციპი: ძირითადი საშუალებები ექსპლუატაციის პერიოდში ექვემდებარება ცვეთის დარიცხვას მათი რეალური ღირებულების ასახვის მიზნით.
ისტორიული ღირებულების პრინციპი: ძირითადი საშუალებები აღირიცხება 2902-2906 ანგარიშებზე მათი ისტორიული ღირებულებით ეროვნული ვალუტით. ამ ძირითადი საშუალებების ცვეთა კი აღირიცხება 4902-4906 ანგარიშებზე. ანალიზურ აღრიცხვაში მოცემულ ანგარიშთა ჯგუფები არ დასალდოვდება ურთიერთ მიმართ.
3. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| ცვეთის დარიცხვა | 9302-9306 ძირითადი საშუალებების ცვეთის ხარჯები | 4902-4906 ძირითადი საშუალებების ცვეთა |
| ძირითადი საშუალებების გასვლა | 4902-4906 ძირითადი საშუალებე-ბის ცვეთა | 2902-2906 ძირითადი საშუალებები |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
თითოეული ძირითადი საშუალებისათვის არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება განსაზღვრავს ცვეთის დარიცხვის სქემას. ცვეთის თანხა, რომელიც წარმოადგენს აქტივის ღირებულების შემცირების ტოლ სიდიდეს, აღირიცხება 9302-9306 ანგარიშთა დებეტით და 4902-4906 შესაბამისი ანგარიშის კრედიტით (რაც დამოკიდებულია ძირითადი საშუალებისთვის ტიპზე).
როდესაც 4902-4906 შესაბამის ანგარიშზე რიცხული ცვეთის თანხა გაუტოლდება შესაბამისი ძირითადი საშუალების პირვანდელ ღირებულებას და აქტივი გახდება მთლიანად გაცვეთილი, შემდგომში მასზე ცვეთის დარიცხვა შეწყდება.
თუ ძირითადი საშუალების გასვლისას იგი სრულად გაცვეთილი არ არის, არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება ძირითადი საშუალების დარჩენილი ცვეთის შესაბამის თანხას მიაკუთვნებს – შემოსავლების შემთხვევაში შემოსავლების კლასის შესაბამის ანგარიშს, ხოლო ზარალის შემთხვევაში – ხარჯების კლასის შესაბამის ანგარიშს.
5. კომენტარები
ანალიზურ აღრიცხვაში არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ უნდა შექმნას ისეთი საინფორმაციო სისტემა, რომელიც მისცემს შესაძლებლობას გააანალიზოს თითოეული ძირითადი საშუალებისათვის დარიცხული ცვეთის საანგარიშგებო პერიოდების მიხედვით.
ანგარიშთა ჯგუფი 491. არამატერიალური აქტივების ამორტიზაცია
| ანგარიში 4911 | არამატერიალური აქტივების ამორტიზაცია |
პასივის ანგარიში
1. ანგარიშის დანიშნულება
მოცემული ანგარიში გამოიყენება არამატერიალურ აქტივთა ექსპლუატაციის პერიოდში დარიცხული ამორტიზაციის თანხის აღსარიცხავად. არამატერიალური აქტივის წმინდა (ნარჩენი) ღირებულების მისაღებად არამატერიალური აქტივის ძირითადი ღირებულება მცირდება დასარიცხი ამორტიზაციის თანხით.
ამორტიზაციის ნორმა და მეთოდები უნდა გამოიყენებოდეს მუდმივად. ამასთან, ამორტიზაციის დარიცხვის მეთოდი პერიოდულად უნდა გადაისინჯოს და თუ მნიშვნელოვნად იცვლება მოცემული აქტივიდან მოსალოდნელი ეკონომიკური სარგებელი, ამორტიზაციის დარიცხვის მეთოდიც უნდა შეიცვალოს, რასაც უნდა ახლდეს ამორტიზაციის დარიცხვის წესის ცვლილება მიმდინარე და მომავალი საანგარიშგებო პერიოდებისათვის.
არამატერიალური აქტივის ამორტიზაცია დაერიცხება მისი შეძენის მომენტში ექსპლუატაციის ვადის მიხედვით განსაზღვრული ამორტიზაციის გრაფიკის შესაბამისად. ამორტიზაციის დარიცხვის პერიოდულობა (თვიურად, კვარტალურად, წლიურად) განისაზღვრება მენეჯმენტის შეხედულებით.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
საქმიანობის უწყვეტობის პრინციპი: არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება არამატერიალურ აქტივებს გამოიყენებს მათი ექსპლუატაციის მთელი ვადის განმავლობაში, რომლის დროსაც ხდება მათი ამორტიზაცია.
დარიცხვის პრინციპი: საანგარიშგებო პერიოდში დარიცხული ამორტიზაციის თანხა აღირიცხება თითოეული საანგარიშგებო პერიოდის ბოლოს შემოსავლებისა და ხარჯების ანგარიშებზე.
წინდახედულობის პრინციპი: არამატერიალური აქტივები ექსპლუატაციის პერიოდის განმავლობაში ექვემდებარება ამორტიზაციას მათი რეალური ღირებულების ასახვის მიზნით.
ისტორიული ღირებულების პრინციპი: არამატერიალური აქტივები აღირიცხება 2961 ანგარიშზე მათი ისტორიული ღირებულებით მხოლოდ ეროვნული ვალუტით, მათი ამორტიზაციის თანხა აღირიცხება 4911 ანგარიშით. ანალიზურ აღრიცხვაში ანგარიშთა მოცემული ჯგუფები ერთმანეთთან არ დასალდოვდება.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| ამორტიზაციის დარიცხვა | 9311 არამატერიალური აქტივების ამორტიზაციის ხარჯები | 4911 არამატერიალური აქტივების ამორტიზაცია |
| არამატერიალურ აქტივთა გასვლა | 4911 არამატერიალური აქტივების ამორტიზაცია | 2961 არამატერიალური აქტივები |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
თითოეული არამატერიალური აქტივისათვის არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება განსაზღვრავს ამორტიზაციის დარიცხვის სქემას, რომელიც შეიძლება შეიცვალოს მოცემული აქტივის ამორტიზაციის დარიცხვის მეთოდის და წესის ცვლილებასთან დაკავშირებით. ამორტიზაციის თანხა, რომელიც წარმოადგენს აქტივის ღირებულების შემცირების ტოლ სიდიდეს, აღირიცხება 9311 ანგარიშის დებეტითა და 4911 ანგარიშის კრედიტით.
როდესაც 4911 ანგარიშზე რიცხული ამორტიზაციის თანხა გაუტოლდება აქტივის პირვანდელ ღირებულებას, იგი ამორტიზებული გახდება და მომდევნო პერიოდში დარიცხული ამორტიზაციის თანხა აღრიცხვაში არ აისახება.
თუ აქტივის გასვლისას იგი სრულად ამორტიზებული არ არის, არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება არაამორტიზებული აქტივის შესაბამის თანხას მიაკუთვნებს – შემოსავლების შემთხვევაში შემოსავლების კლასის შესაბამის ანგარიშს, ხოლო ზარალის შემთხვევაში – ხარჯების კლასის შესაბამის ანგარიშს.
5. კომენტარები
ანალიზურ აღრიცხვაში არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ უნდა შექმნას ისეთი საინფორმაციო სისტემა, რომელიც მას მისცემს შესაძლებლობას გააანალიზოს თითოეული არამატერიალური აქტივისათვის დარიცხული ამორტიზაცია სახეობების ჭრილში.
ანგარიშთა ჯგუფი 492 კაპიტალური დანახარჯების ამორტიზაცია იჯარით აღებული ობიექტების მიხედვით
| ანგარიში 4921 | კაპიტალური დანახარჯების ამორტიზაცია იჯარით აღებული ობიექტების მიხედვით |
პასივის ანგარიში
1. ანგარიშთა დანიშნულება
მოცემული ანგარიში გამოიყენება იჯარით აღებული ობიექტების მიხედვით კაპიტალური დანახარჯების ღირებულების შემცირების აღსარიცხავად.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
დარიცხვის პრინციპი: საანგარიშგებო პერიოდში დარიცხული ამორტიზაციის თანხა აღირიცხება საანგარიშგებო პერიოდის ბოლოს შემოსავალ-ხარჯების ანგარიშზე.
გამოსაყენებელი მეთოდების მუდმივობის პრინციპი: ამორტიზაციის ნორმა და მეთოდები უნდა გამოიყენებოდეს მუდმივად. ამასთან, ამორტიზაციის დარიცხვის მეთოდი პერიოდულად უნდა გადაისინჯოს და თუ მნიშვნელოვნად იცვლება მოცემული აქტივიდან მოსალოდნელი ეკონომიკური სარგებელი, ამორტიზაციის დარიცხვის მეთოდიც უნდა შეიცვალოს, რასაც უნდა ახლდეს ამორტიზაციის დარიცხვის წესის ცვლილება მიმდინარე და მომავალი საანგარიშგებო პერიოდებისათვის.
3. ანგარიშის დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| ამორტიზაციის დარიცხვა | 9321 კაპიტალური დანახარჯების ამორტიზაციის ხარჯები იჯარით აღებული ობიექტების მიხედვით | 4921 კაპიტალური დანახარჯების ამორტიზაცია იჯარით აღებული ობიექტების მიხედვით |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
იჯარით აღებული ობიექტების მიხედვით კაპიტალური დანახარჯებისათვის არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება განსაზღვრავს ამორტიზაციის დარიცხვის სქემას, რომელიც შეიძლება შეიცვალოს მოცემული აქტივის ამორტიზაციის დარიცხვის მეთოდის და წესის ცვლილებასთან დაკავშირებით. როდესაც 4921 შესაბამის ანგარიშზე რიცხული ამორტიზაციის თანხა გაუტოლდება იჯარით აღებული ობიექტის მიხედვით კაპიტალური დანახარჯების ღირებულებას, აქტივი მთლიანად ამორტიზებული გახდება და მასზე ამორტიზაციის დარიცხვა აღარ მოხდება. იმ შემთხვევაში, თუ ობიექტის იჯარის ვადა კაპიტალური შეკეთების საწარმოო დანახარჯების ამორტიზაციის პერიოდზე ნაკლებია და მათი ანაზღაურება არ ხდება მეიჯარის მიერ არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება შესაბამის თანხას მიაკუთვნებს ზარალის ანგარიშს.
5. კომენტარები
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების ანალიზურმა აღრიცხვამ უნდა უზრუნველყოს იჯარით აღებული თითოეული ობიექტის მიხედვით მათზე გაწეული კაპიტალური დანახარჯებისა და ამორტიზაციის ასახვა.
კაპიტალი
კლასი 50. განაღდებული კაპიტალი
ანგარიშთა ჯგუფი 500. განაღდებული კაპიტალი
| ანგარიში 5006 | არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების საწესდებო კაპიტალი |
პასივის ანგარიში
| ანგარიში 5007 | კონტრანგარიში – არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების მიერ გამოსყიდული პაი |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშთა დანიშნულება
ანგარიში 5006 გამოიყენება არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების წევრების, პარტნიორების მიერ განხორციელებული საპაიო შენატანების აღსარიცხავად. მისი სიდიდე მიუთითებს პარტნიორების მიერ ფაქტობრივად ინვესტირებულ სახსრებზე მოცემული პერიოდისათვის.
ანგარიში 5007 გამოიყენება არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების მიერ გამოსყიდული პაის აღსარიცხავად.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
გამოიყენება ბუღალტრული აღრიცხვის ყველა ძირითადი პრინციპი.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| საწესდებო კაპიტალის ფორმირება, გადიდება დამატებითი სახსრების ხარჯზე | ფულადი სახსრების ანგარიშები
| არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების საწესდებო კაპიტალი 5006 |
| საწესდებო კაპიტალის შემცირება პაის გამოსყიდვით | 5007 კონტრანგარიში – არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების მიერ გამოსყიდული პაი | ფულადი სახსრების ანგარიშები საერთო სარეზერვო ფონდი |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
კაპიტალის ფორმირების ან გაზრდის დროს დაკრედიტდება 5006 ანგარიში და დადებეტდება ფულადი სახსრების ანგარიშები.
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება გამოსყიდულ პაის აღრიცხავს 5007 კონტრანგარიშზე.
ნებისმიერი გადაწყვეტილება საწესდებო კაპიტალთან დაკავშირებული ოპერაციების შესახებ უნდა მიიღონ დამფუძნებლებმა.
5. კომენტარები
შეტანილი პაის გამოსყიდვა დასაშვებია მხოლოდ საწესდებო კაპიტალის შემცირების გზით. ამასთან საწესდებო კაპიტალის შემცირება დასაშვებია მხოლოდ საკრედიტო კავშირის იმ წევრების მიერ, რომლებმაც პაი სრულად გადაიხადეს და აქვთ საკრედიტო კავშირში წევრობის საკმაო სტაჟი, აღნიშნულს უნდა ითვალისწინებდეს საკრედიტო კავშირის წესდება. ამ ოპერაციის განხორციელებისათვის აუცილებელია სათანადო რეზერვის არსებობა და საქართველოს ეროვნული ბანკის თანხმობა.
ფინანსური ანგარიშგების შედგენის მოთხოვნათა დაკმაყოფილების მიზნით არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება შეიმუშავებს ანგარიშთა ანალიზური აღრიცხვის ისეთ სისტემას, რომელიც შესაძლებლობას მისცემს მიიღოს სხვადასხვა სახის დაწვრილებითი ინფორმაცია თითოეული დამფუძნებლის შესახებ.
კლასი 52. შემოწირულობა კაპიტალში
ანგარიშთა ჯგუფი 520. შემოწირულობა კაპიტალში
| ანგარიში 5201 | შემოწირულობა კაპიტალში |
1. ანგარიშთა დანიშნულება
ანგარიში 5201 გამოიყენება არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების კაპიტალში იმ შემოწირულობებისა და გრანტების აღსარიცხავად, რომლებიც განხორციელებულია სხვადასხვა დონორის მიერ. მისი სიდიდე მიუთითებს დონორების მიერ ფაქტობრივად ინვესტირებულ სახსრებზე მოცემული პერიოდისათვის
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
გამოიყენება ბუღალტრული აღრიცხვის ყველა ძირითადი პრინციპი.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| კაპიტალში დონორების მიერ შესაბამისი შემოწირულობის განხორციელება | ფულადი სახსრების ანგარიშები
| შემოწირულობა კაპიტალში 5201 |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
კაპიტალში დონორების მიერ შემოწირულობების განხორციელებისას დაკრედიტდება 5201 ანგარიში და დადებეტდება ფულადი სახსრების ანგარიშები.
5. კომენტარები
ფინანსური ანგარიშგების შედგენის მოთხოვნათა დაკმაყოფილების მიზნით არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება შეიმუშავებს ანგარიშთა ანალიზური აღრიცხვის ისეთ სისტემას, რომელიც შესაძლებლობას მისცემს მიიღოს სხვადასხვა სახის დაწვრილებითი ინფორმაცია შესაბამის დონორებზე, მათი კონტრაგენტების ტიპის მიხედვით (რეზიდენტი/არარეზიდენტი).
კლასი 53. საერთო რეზერვი
ანგარიშთა ჯგუფი 530. საერთო რეზერვი
| ანგარიში 5301 | საერთო სარეზერვო ფონდი |
პასივის ანგარიში
1. ანგარიშის დანიშნულება
მოცემული ანგარიში გამოიყენება იმ ფონდის აღსარიცხავად, რომელთა ფორმირებისა და გამოყენების წესი განისაზღვრება საქართველოს მოქმედი კანონმდებლობით. მოცემული ფონდი წარმოადგენს საგარანტიო ფონდს, რომელიც პირველ ყოვლისა გამოიყენება ზარალის დასაფარავად.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ზოგადი პრინციპები
გამოიყენება ბუღალტრული აღრიცხვის ყველა ძირითადი პრინციპი.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| რეზერვის ფორმირება | 5501 საანგარიშგებო წლის მოგება (ზარალი) | 5301 საერთო სარეზერვო ფონდი |
| რეზერვის გამოყენება | 5301 საერთო სარეზერვო ფონდი | 5401 წინა წლების დაუფარავი ზარალი ფულადი სახსრების ანგარიშები |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
სარეზერვო ფონდის ფორმირებისა და გამოყენების ამსახველი ბუღალტრული გატარებები აღრიცხვაში აისახება კანონმდებლობის მოთხოვნათა შესაბამისად.
5. კომენტარები
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ საერთო რეზერვი პირველ რიგში უნდა გამოიყენოს ზარალის სრულად დასაფარავად, მისი სრულად დაფარვის პირობებში შეიძლება დაწესებულების, ტექნიკური აღჭურვილობისა და მისი განვითარებისათვის სარეზერვო ფონდის თანხების გამოყენება.
კლასი 54. წინა წლების გაუნაწილებელი მოგება (დაუფარავი ზარალი)
ანგარიშთა ჯგუფი 540. წინა წლების გაუნაწილებელი მოგება ( დაუფარავი ზარალი)
| ანგარიში 5401 | წინა წლების გაუნაწილებელი მოგება (დაუფარავი ზარალი) |
აქტივ-პასივის ანგარიში
1. ანგარიშის დანიშნულება
აღნიშნული ანგარიში გამოიყენება დამფუძნებელთა მიერ დამტკიცებული, წინა წლებში გაუნაწილებელი მოგების ან დაუფარავი ზარალის აღსარიცხავად. მოცემულ ანგარიშზე თანხების მოძრაობა არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებას შეუძლია განახორციელოს მხოლოდ დამფუძნებელთა გადაწყვეტილების საფუძველზე.
მოცემული ანგარიშის ნაშთი ყოველთვის აღინიშნება პასივში. ზარალის შემთხვევაში ნაშთი აღინიშნება მინუსის ნიშნით.
მოგება ან ზარალი აღირიცხება ეროვნული ვალუტით.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
მოგებისა და ზარალის ცალ-ცალკე აღრიცხვის პრინციპი: საანგარიშგებო პერიოდის განმავლობაში გასული წლების მოგება ან ზარალი არ დასალდოვდება მიმდინარე წლის ზარალთან ან მოგებასთან.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| საანგარიშგებო წლის მოგების ანგარიშიდან გაუნაწილებელი მოგების თანხის გადატანა | 5501 საანგარიშგებო წლის მოგება (ზარალი) | 5401 წინა წლების გაუნაწილებელი მოგება (დაუფარავი ზარალი) |
| საანგარიშგებო წლის ზარალის ანგარიშიდან დაუფარავი ზარალის ნაშთის გადატანა | 5401 წინა წლების გაუნაწილებელი მოგება (დაუფარავი ზარალი) | 5501 საანგარიშგებო წლის ზარალი |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
გატარებები ანგარიშით განხორციელდება დამფუძნებელთა გადაწყვეტილების საფუძველზე.
5. კომენტარები
ანალიზური აღრიცხვის სისტემამ არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებას უნდა მისცეს შესაძლებლობა, გააანალიზოს გაუნაწილებელი მოგებისა და დაუფარავი ზარალის ანგარიშის მოძრაობა ოპერაციათა სახეობების ჭრილში.
კლასი 55. საანგარიშგებო წლის მოგება (ზარალი)
ანგარიშთა ჯგუფი 550. საანგარიშგებო წლის მოგება (ზარალი)
| ანგარიში 5501 | საანგარიშგებო წლის მოგება (ზარალი) |
აქტივ-პასივის ანგარიში
1. ანგარიშის დანიშნულება
აღნიშნული ანგარიში გამოიყენება საანგარიშგებო პერიოდის განმავლობაში მიმდინარე საანგარიშგებო წლის მოგების (ზარალის) ასახვისათვის.
მოცემული ანგარიშის ნაშთი ყოველთვის აღინიშნება პასივში. ზარალის შემთხვევაში ნაშთი აღინიშნება მინუსის ნიშნით.
მოგება ან ზარალი აღირიცხება ეროვნული ვალუტით.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
მოგებისა და ზარალის ცალ-ცალკე აღრიცხვის პრინციპი: წინა წლების მოგება ან ზარალი არ დასალდოვდება მიმდინარე წლის ზარალთან ან მოგებასთან.
დარიცხვის პრინციპი: თითოეული საანგარიშგებო პერიოდის ბოლოს არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება განსაზღვრავს შემოსავლებისა და ხარჯების საერთო თანხას, მათ შორის, რეალიზებული და არარეალიზებული შემოსავლებისა და ხარჯების თანხებს.
ოპერაციების ასახვის პრინციპი: ყველა დარიცხული შემოსავალი და ხარჯი აღირიცხება იმავე პერიოდში, რომელშიც ოპერაცია გატარდა, მიუხედავად მისი მიღება-გადახდისა, საანგარიშგებო პერიოდის ბოლო დღის ჩათვლით.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| საანგარიშგებო წლის მოგების ფორმირება | შემოსავლების ანგარიშები | ხარჯების ანგარიშები 5501 საანგარიშგებო წლის მოგება |
| საანგარიშგებო წლის ზარალის ფორმირება | შემოსავლების ანგარიშები 5501 საანგარიშგებო წლის ზარალი | ხარჯების ანგარიშები |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
საანგარიშგებო ფინანსური წლის განმავლობაში ნაშთი 5501 ანგარიშზე კრებსით ანგარიშგებაში ყალიბდება როგორც შემოსავლებისა და ხარჯების ყველა განაყოფის ჯამური შედეგი, მიმდინარე პერიოდში შემოსავლის გადასახადის ბიუჯეტში გადასახდელის ჩათვლით.
საანგარიშგებო წლის ბოლო დღეს, შემოსავლებისა და ხარჯების ყველა ანალიზური ანგარიში დაიხურება 5501 ანგარიშთან კორესპოდენციაში.
მოგება (ზარალი) აღირიცხება მხოლოდ საქართველოს ეროვნული ვალუტით, იმის მიუხედავად, თუ რომელი ვალუტით ხორციელდებოდა შემოსავლების მიღება და ხარჯების გადახდა. უცხოური ვალუტით შემოსავლების და ხარჯების მიხედვით გადასახდელებთან დაკავშირებული ოპერაციების აღსარიცხავად გამოიყენება სავალუტო პოზიციის ანგარიშები.
6. კომენტარები
ანალიზური აღრიცხვის სისტემამ არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებას უნდა მისცეს შესაძლებლობა, გააანალიზოს მოგებისა და ზარალის ანგარიშის მოძრაობა ოპერაციების სახეობათა მიხედვით.
კლასი 59. აქტივების გადაფასების რეზერვი
ანგარიშთა ჯგუფი 590. აქტივების გადაფასების რეზერვი
| ანგარიში 5904 | ძირითადი საშუალებების გადაფასების რეზერვი |
| ანგარიში 5909 | დანარჩენი აქტივების გადაფასების რეზერვი |
პასივის ანგარიში
1. ანგარიშთა დანიშნულება
მოცემული ანგარიშები გამოიყენება ძირითადი საშუალებებისა და სხვა აქტივების გადაფასების თანხების აღსარიცხავად. გადაფასების შედეგად მიღებული შემოსავალი კლასიფიცირდება როგორც კაპიტალი. გადაფასების წესი განისაზღვრება საქართველოს მოქმედი კანონმდებლობით.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
ბუღალტრული მეთოდების თანამიმდევრობა: შეფასების მეთოდი თანამიმდევრულად გამოიყენება ერთი პერიოდიდან მეორემდე.
წინდახედულობის პრინციპი: გრძელვადიანი აქტივების შეფასება, ჩვეულებრივ, ხდება ისტორიული ღირებულების მიხედვით, გარდა იმ შემთხვევისა, როდესაც ხდება მათი გადაფასება ობიექტური მიზეზებით.
ოპერაციების ასახვის პრინციპი: შეფასებაში მნიშვნელოვანი ცვლილებების აღიარება ხდება იმ პერიოდში, რომელსაც უკავშირდება ეს ცვლილებები.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| ღირებულების გაზრდის შემთხვევაში | 2901-2906 ძირითადი საშუალებები 2911 დაუმთავრებელი კაპიტალ-ური დაბანდებების დანახარჯები 2961 არამატერიალური აქტი-ვები | 5904 ძირითადი საშუალებების გადაფასების რეზერვი 5909 დანარჩენი აქტივების გადაფასების რეზერვი |
| ღირებულების შემცირების შე-მთხვევაში (როდესაც ღირებუ-ლების შემცირება ამცირებს პირველად ზრდას) | 5904 ძირითადი საშუალებების გადაფასების რეზერვი 5909 დანარჩენი აქტივების გა-დაფასების რეზერვი | 2901-2906 ძირითადი საშუალებები 2911 დაუმთავრებელი კაპიტა-ლური დაბანდებების დანახარჯები 2961 არამატერიალური აქტივები |
| ღირებულების შემცირების შე-მთხვევაში (როდესაც ღირებუ-ლების შემცირება არ ამცირებს პირველად ზრდას) | 9061 ზარალი ძირითად საშუ-ალებების და არამატერიალური აქტივების გასვლიდან და გადაფა-სებიდან | 2901-2906 ძირითადი საშუალებები 2911 დაუმთავრებელი კაპიტა-ლური დაბანდებების დანახარჯები 2961 არამატერიალური აქტივები |
| ღირებულების გაზრდა მას შემდეგ, რაც ადრე შემცირების გამო მოხდა ხარჯის აღიარება (ის უდრის ხარჯებში ადრე აღიარებულ თანხას) | 2901-2906 ძირითადი საშუა-ლებები 2911 დაუმთავრებელი კაპიტა-ლური დაბანდებების დანახა-რჯები 2961 არამატერიალური აქტივები | 7061 შემოსავალი ძირითად საშუალებების და არამატერიალური აქტივების გასვლიდან და გადაფა-სებიდან |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
ღირებულების გაზრდის შემთხვევაში არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება დაადებეტებს შესაბამისი აქტივის ანგარიშს და დააკრედიტებს 5904 ან 5909 ანგარიშებს, ხოლო შემცირებისას პირიქით: დებეტი 5904 ან 5909 და კრედიტი ძირითადი საშუალებების ანგარიშები.
იმ შემთხვევაში, თუ აქტივების ღირებულება გადაფასების შედეგად იზრდება, გაზრდის თანხით დაკრედიტდება 5904 ან 5909 ანგარიში, მაგრამ გადაფასების შედეგად მიღებული ზრდა, რომელიც ქვითავს ხარჯებში ადრე აღირიცხულ შემცირებას, აღირიცხება შემოსავალში - ანგარიში 7061 თუ აქტივის ღირებულება გადაფასების შედეგად მცირდება, შემცირება აღირიცხება ხარჯებში 9061 ანგარიშზე. ადრე შექმნილი გადაფასების რეზერვი შესაბამისი აქტივის გადაფასების შემცირებისას შემცირდება მანამდე, სანამ შემცირების თანხა არ გადააჭარბებს გადაფასების რეზერვზე არსებულ ნაშთს.
5. კომენტარები
ბალანსის სისწორის შემოწმების მიზნით არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ პერიოდულად უნდა აწარმოოს 5904 და 5909 ანგარიშებზე ცვლილებებისა და ნაშთების ანალიზი.
შემოსავლები
კლასი 60. შემოსავლები სახელმწიფო სექტორიდან
ანგარიშთა ჯგუფი 606. პროცენტული შემოსავლები სახელმწიფო სავალო ფასიანი ქაღალდების მიხედვით ეროვნული ვალუტით
| ანგარიში 6061 | სახელმწიფო სავალო დისკონტური ფასიანი ქაღალდების დისკონტი |
პასივის ანგარიში
1. ანგარიშთა დანიშნულება
მოცემული ანგარიში გამოყენებულ უნდა იქნეს სახელმწიფო სავალო ფასიანი ქაღალდების მიხედვით დისკონტური შემოსავლის აღსარიცხავად.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
დარიცხვის პრინციპი: მოცემულ ანგარიშზე აღირიცხება დისკონტური შემოსავალი მოცემული სახეობის ფასიანი ქაღალდის მიხედვით.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| შემოსავლების აღრიცხვა | 1402 სახელმწიფო სავალო დისკონტური ფასიანი ქაღალდების კონტრა-ნგარიში – დისკონტი
| 6061 სახელმწიფო სავალო დისკონტური ფასიანი ქაღალდების დისკონტი
|
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
დისკონტის საშემოსავლო თანხა გამოიანგარიშება პერიოდულად და საანგარიშგებო პერიოდის ბოლოს აისახება 1402 ანგარიშის დებეტით და 6061 ანგარიშის კრედიტით.
5. კომენტარები
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება შიდა კონტროლის მიზნით, თავისი საპროცენტო განაკვეთის პოლიტიკის შესაბამისად, აწარმოებს მიღებული საპროცენტო შემოსავლების შედარებას დასაფარავ სესხებთან საშუალო საპროცენტო განაკვეთის განსაზღვრისათვის.
ანგარიშთა ჯგუფი 607 პროცენტული შემოსავლები სახელმწიფო სავალო ფასიანი ქაღალდების მიხედვით უცხოური ვალუტით
| ანგარიში 6071 | სახელმწიფო სავალო დისკონტური ფასიანი ქაღალდების დისკონტი |
6071 ანგარიშის დანიშნულება, ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები, ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა, გატარებათა ნუსხის განმარტებანი და კომენტარები ანალოგიურია 6061 ანგარიშისათვის მოცემული განმარტებებისა, ვალუტის სახეობის გარდა.
გაფრთხილება: ბალანსისაგან განსხვავებით, სადაც გატარებები აისახება სხვადასხვა სამუშაო ვალუტით და კრებსით ბალანსში ფასდება მიმდინარე ოფიციალური კურსით, შემოსავლების ანგარიშებზე ყველა გატარება აისახება მხოლოდ ეროვნული ვალუტით, სავალუტო პოზიციის ანგარიშების საშუალებით.
კლასი 62. შემოსავლები საბანკო და საფინანსო სექტორიდან
ანგარიშთა ჯგუფი 620. პროცენტული შემოსავლები ბანკებსა და არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებში განთავსებული სახსრების მიხედვით ეროვნული ვალუტით
| ანგარიში 6202 | პროცენტული შემოსავლები რეზიდენტ ბანკებში „მიმდინარე“ ანგარიშების მიხედვით |
| ანგარიში 6204 | პროცენტული შემოსავლები რეზიდენტ ბანკებში განთავსებული მოკლევადიანი დეპოზიტების მიხედვით |
| ანგარიში 6206 | პროცენტული შემოსავლები არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებისათვის მიცემული სესხების მიხედვით |
პასივის ანგარიში
1. ანგარიშთა დანიშნულება
მოცემული ანგარიშები გამოიყენება „მიმდინარე“ ანგარიშების, დეპოზიტების, და არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებისათვის მიცემული სესხების მიხედვით ყველა პროცენტული შემოსავლის აღსარიცხავად.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
დარიცხვის პრინციპი: მოცემულ ანგარიშებზე აღირიცხება როგორც მიღებული, ისე მიუღებელი ყველა დარიცხული პროცენტული შემოსავალი.
წინდახედულობის პრინციპი: 30 დღეზე მეტი ხნით ვადაგადაცილებული პროცენტები ჩამოიწერება კონტრგატარებით შემოსავლების ანგარიშებიდან და გადაიტანება ბალანსგარეშე ანგარიშზე, რომელზეც არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ უნდა იქონიოს სისტემგარეშე აღრიცხვა.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| პროცენტების დარიცხვა | 2403-2404 მისაღები პროცენტები ბანკების და არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებების მიმართ მოთხოვნების მიხედვით | 6202-6206 პროცენტული შემოსავლები ბანკებსა და არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებში განთავსებული სახსრების მიხედვით |
| პროცენტების გადახდა | ფულადი სახსრების ანგარიშები | 2403-2404 მისაღები პროცენტები ბანკების და არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებების მიმართ მოთხოვნების მიხედვით |
| პროცენტების ავანსად გადახდა | ფულადი სახსრების ანგარიშები | 4503 მიღებული ავანსები (საავანსო პროცენტული გადასახდელების სუბანგარიშები) |
| ავანსად გადახდილი პროცენტების ჩათვლა | 4503 მიღებული ავანსები | 2403-2404 მისაღები პროცენტები ბანკების მიმართ მოთხოვნების მიხედვით 6202-6206 პროცენტული შემოსავლები ბანკებსა და არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებში განთავსებული სახსრების მიხედვით |
| კონტრგატარება 30 დღეზე მეტი ხნით ვადაგადაცილებული დარი-ცხული პროცენტების მიხედვით | 6202-6206 პროცენტული შე-მოსავლები ბანკებში და არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებში განთავსებული სახსრების მიხედვით | 2403-2404 მისაღები პროცენტები ბანკების მიმართ მოთხოვნების მიხედვით |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
მისაღები პროცენტები გამოიანგარიშება პერიოდულად და აისახება გატარებით: დებეტი - 2403-2404 და კრედიტი 6202-6206 ანგარიშები.
5. კომენტარები
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება შიდა კონტროლის მიზნით, თავისი საპროცენტო განაკვეთის პოლიტიკის შესაბამისად, აწარმოებს მიღებული საპროცენტო შემოსავლების შედარებას დასაფარავ სესხებთან საშუალო საპროცენტო განაკვეთის განსაზღვრისათვის.
ანგარიშთა ჯგუფი 621. პროცენტული შემოსავლები ბანკებსა და არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებში განთავსებული სახსრების მიხედვით უცხოური ვალუტით
| ანგარიში 6212 | პროცენტული შემოსავლები რეზიდენტ ბანკებში „მიმდინარე“ ანგარიშების მიხედვით |
| ანგარიში 6214 | პროცენტული შემოსავლები რეზიდენტ ბანკებში განთავსებული მოკლევადიანი დეპოზიტების მიხედვით |
| ანგარიში 6216 | პროცენტული შემოსავლები არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებისათვის მიცემული სესხების მიხედვით |
6212-6216 ანგარიშთა დანიშნულება, ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები, ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა, გატარებათა ნუსხის განმარტებანი და კომენტარები ანალოგიურია 6202-6206 ანგარიშებისა ვალუტის სახეობის გარდა.
გაფრთხილება: ბალანსისაგან განსხვავებით, სადაც გატარებები აისახება სხვადასხვა სამუშაო ვალუტით და კრებსით ბალანსში ფასდება მიმდინარე ოფიციალური კურსით, შემოსავლების ანგარიშებზე ყველა გატარება აისახება მხოლოდ ეროვნული ვალუტით, სავალუტო პოზიციის ანგარიშების საშუალებით.
კლასი 63. შემოსავლები კომერციული სექტორიდან
ანგარიშთა ჯგუფი 630. პროცენტული შემოსავლები წევრებისათვის მიცემული მოკლევადიანი სესხების მიხედვით ეროვნული ვალუტით
| ანგარიში 6301 | პროცენტული შემოსავლები წევრებისათვის მიცემული მოკლევადიანი სესხების მიხედვით |
პასივის ანგარიში
1. ანგარიშთა დანიშნულება
მოცემული ანგარიშები გამოიყენება კომერციულ სექტორს მიკუთვნებული კლიენტებისათვის მიცემული მოკლევადიანი სესხების მიხედვით ყველა პროცენტული შემოსავლის აღსარიცხავად.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
დარიცხვის პრინციპი: მოცემულ ანგარიშებზე აღირიცხება როგორც მიღებული, ისე მიუღებელი ყველა დარიცხული პროცენტული შემოსავალი.
წინდახედულობის პრინციპი: 30 დღეზე მეტი ხნით ვადაგადაცილებული პროცენტები ჩამოიწერება კონტრგატარებით შემოსავლების ანგარიშებიდან და გადაიტანება ბალანსგარეშე ანგარიშზე, რომელზეც არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ უნდა იქონიოს სისტემგარეშე აღრიცხვა.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| პროცენტების დარიცხვა | 2405 მისაღები პროცენტები წევრებისათვის მიცემული სესხების მიხედვით | 6301 პროცენტული შემოსავლები წევრებისათვის მიცემული მოკლევადიანი სესხების მიხედვით |
| პროცენტების გადახდა | ფულადი სახსრების ანგარიშები კლიენტთა მიმდინარე ანგარიშები | 2405 მისაღები პროცენტები წევრებისათვის მიცემული სესხების მიხედვით |
| პროცენტების ავანსად გადახდა | ფულადი სახსრების ანგარიშები კლიენტთა მიმდინარე ანგარიშები | 4503 მიღებული ავანსები (საავანსო პროცენტული გადასახდელების სუბანგარიში) |
| ავანსად გადახდილი პროცენტების ჩათვლა | 4503 მიღებული ავანსები | 2405 მისაღები პროცენტები წევრებისათვის მიცემული სესხების მიხედვით 6301 პროცენტული შემოსავლები წევრებისათვის მიცემული მოკლევადიანი სესხების მიხედვით |
| კონტრგატარება 30 დღეზე მეტი ვადით ვადაგადაცილებული მიუღებელი პროცენტების მიხედვით | 6301 პროცენტული შემოსავლები წევრებისათვის მიცემული მოკლევადიანი სესხების მიხედვით | 2405 მისაღები პროცენტები წევრებისათვის მიცემული სესხების მიხედვით |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
მისაღები პროცენტები გამოიანგარიშება პერიოდულად და აისახება გატარებით: დებეტი - 2405 და კრედიტი 6301 ანგარიშები.
5. კომენტარები
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება შიდა კონტროლის მიზნით, თავისი საპროცენტო განაკვეთის პოლიტიკის შესაბამისად, აწარმოებს მიღებული საპროცენტო შემოსავლების შედარებას დასაფარავ სესხებთან საშუალო საპროცენტო განაკვეთის განსაზღვრისათვის.
ანგარიშთა ჯგუფი 631. პროცენტული შემოსავლები წევრებისათვის მიცემული მოკლევადიანი სესხების მიხედვით უცხოური ვალუტით
| ანგარიში 6311 | პროცენტული შემოსავლები წევრებისათვის მიცემული მოკლევადიანი სესხების მიხედვით |
6311 ანგარიშთა დანიშნულება, ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები, ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა, გატარებათა ნუსხის განმარტებანი და კომენტარები ანალოგიურია 6301 ანგარიშებისა ვალუტის სახეობის გარდა.
გაფრთხილება: ბალანსისაგან განსხვავებით, სადაც გატარებები აისახება სხვადასხვა სამუშაო ვალუტით და კრებსით ბალანსში ფასდება მიმდინარე ოფიციალური კურსით, შემოსავლების ანგარიშებზე ყველა გატარება აისახება მხოლოდ ეროვნული ვალუტით სავალუტო პოზიციის ანგარიშების საშუალებით.
ანგარიშთა ჯგუფი 635 პროცენტული შემოსავლები წევრებისათვის მიცემული გრძელვადიანი სესხების მიხედვით ეროვნული ვალუტით
| ანგარიში 6351 | პროცენტული შემოსავლები წევრებისათვის მიცემული გრძელვადიანი სესხების მიხედვით |
პასივის ანგარიში
1. ანგარიშთა დანიშნულება
მოცემული ანგარიშები გამოიყენება კომერციულ სექტორს მიკუთვნებული კლიენტებისათვის მიცემული გრძელვადიანი სესხების მიხედვით ყველა პროცენტული შემოსავლის აღსარიცხავად.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
დარიცხვის პრინციპი: მოცემულ ანგარიშებზე აღირიცხება როგორც მიღებული, ისე მიუღებელი ყველა დარიცხული პროცენტული შემოსავალი.
წინდახედულობის პრინციპი: 30 დღეზე მეტი ხნით ვადაგადაცილებული პროცენტები ჩამოიწერება კონტრგატარებით შემოსავლების ანგარიშებიდან და გადაიტანება ბალანსგარეშე ანგარიშზე, რომელზეც არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ უნდა იქონიოს სისტემგარეშე აღრიცხვა.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| პროცენტების დარიცხვა | 2405 მისაღები პროცენტები წევრებისათვის მიცემული სესხების მიხედვით | 6351 პროცენტული შემოსავლები წევრებისათვის მიცემული გრძელვადიანი სესხების მიხედვით |
| პროცენტების გადახდა | ფულადი სახსრების ანგარიშები კლიენტთა მიმდინარე ანგარიშები | 2405 მისაღები პროცენტები წევრებისათვის მიცემული სესხების მიხედვით |
| პროცენტების ავანსად გადახდა | ფულადი სახსრების ანგარიშები კლიენტთა მიმდინარე ანგარიშები | 4503 მიღებული ავანსები (საავანსო პროცენტული გადასახდელების სუბანგარიში) |
| ავანსად გადახდილი პროცენტების ჩათვლა | 4503 მიღებული ავანსები | 2405 მისაღები პროცენტები წევრებისათვის მიცემული სესხების მიხედვით 6351 პროცენტული შემოსავლები წევრებისათვის მიცემული გრძელვადიანი სესხების მიხედვით |
| კონტრგატარება 30 დღეზე მეტი ხნით ვადა-გადაცილებული დარი-ცხული პროცენტების მიხედვით | 6351 პროცენტული შემოსავლები წევრებისათვის მიცემული გრძელვადიანი სესხების მიხედვით | 2405 მისაღები პროცენტები წევრებისათვის მიცემული სესხების მიხედვით |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
მისაღები პროცენტები გამოანგარიშება პერიოდულად და აისახება გატარებით: დებეტი –2405 და კრედიტი – 6351 ანგარიშები.
5. კომენტარები
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება შიდა კონტროლის მიზნით, თავისი საპროცენტო განაკვეთის პოლიტიკის შესაბამისად, აწარმოებს მიღებული საპროცენტო შემოსავლების შედარებას დასაფარავ სესხებთან საშუალო საპროცენტო განაკვეთის განსაზღვრისათვის.
ანგარიშთა ჯგუფი 636. პროცენტული შემოსავლები წევრებისათვის მიცემული გრძელვადიანი სესხების მიხედვით უცხოური ვალუტით
| ანგარიში 6361 | პროცენტული შემოსავლები წევრებისათვის მიცემული გრძელვადიანი სესხების მიხედვით |
6361 ანგარიშის დანიშნულება, ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები, ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა, გატარებათა ნუსხის განმარტებანი და კომენტარები ანალოგიურია 6351 ანგარიშისა, ვალუტის სახეობის გარდა.
გაფრთხილება: ბალანსისაგან განსხვავებით, სადაც გატარებები აისახება სხვადასხვა სამუშაო ვალუტით და კრებსით ბალანსში ფასდება მიმდინარე ოფიციალური კურსით, შემოსავლების ანგარიშებზე ყველა გატარება აისახება მხოლოდ ეროვნული ვალუტით, სავალუტო პოზიციის ანგარიშების საშუალებით.
კლასი 64 საკომისიოები და შემოსავლები გაწეული მომსახურების მიხედვით
ანგარიშთა ჯგუფი 640. საკომისიოები და შემოსავლები გაწეული მომსახურების მიხედვით ეროვნული ვალუტით
| ანგარიში 6401 | საკომისიოები უცხოური ვალუტის ყიდვა-გაყიდვის მიხედვით |
| ანგარიში 6402 | საკომისიოები სალაროს ოპერაციებიდან |
| ანგარიში 6403 | საკომისიოები ფულის ინკასაციისა და ტრანსპორტირებიდან |
| ანგარიში 6407 | საკომისიოები და შემოსავლები დეპოზიტარული ოპერაციების მიხედვით |
| ანგარიში 6409 | საკომისიოები და შემოსავლები დანარჩენი ოპერაციების მიხედვით |
პასივის ანგარიში
1. ანგარიშთა დანიშნულება
მოცემული ანგარიშები გამოიყენება მომსახურებისათვის მიღებული საკომისიოებისა და ფიქსირებული შემოსავლების აღსარიცხავად. კერძოდ, საკომისიოები და კლიენტთა მიმდინარე ანგარიშების წარმოებიდან და სხვ.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
გამოიყენება ბუღალტრული აღრიცხვის ყველა ძირითადი პრინციპი.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| საკომისიოებისა და შემო-სავლების მიღება | ფულადი სახსრების ანგარიშები კლიენტთა მიმდინარე ანგარიშები | 6401-6409 საკომისიოები და შემოსავლები გაწეული მომსა-ხურების მიხედვით |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
საკომისიოების და ფიქსირებული შემოსავლების მიღების შემთხვევაში შედგება გატარება დებეტი - ფულადი სახსრების ან კლიენტთა მიმდინარე ანგარიშები და კრედიტი – 6401–6409 ანგარიშები.
5. კომენტარები
საკომისიო განაკვეთების გამოყენების სისწორის შიდა კონტროლის წესით არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების მიერ მიღებული პოლიტიკის შესაბამისად, არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ საკომისიო შემოსავლები უნდა შეუდაროს ბრუნვებს ანგარიშების მიხედვით, რომლებზეც აისახება საკომისიოების გადახდევინებასთან დაკავშირებული ოპერაციები, ოპერაციების შემოსავლიანობის საშუალო დონის შესაფასებლად.
ანგარიშთა ჯგუფი 641. საკომისიოები და შემოსავლები გაწეული მომსახურების მიხედვით უცხოური ვალუტით
| ანგარიში 6411 | საკომისიოები უცხოური ვალუტის ყიდვა-გაყიდვის მიხედვით |
| ანგარიში 6412 | საკომისიოები სალაროს ოპერაციებიდან |
| ანგარიში 6413 | საკომისიოები ფულის ინკასაციისა და ტრანსპორტირებიდან |
| ანგარიში 6417 | საკომისიოები და შემოსავლები დეპოზიტარული ოპერაციების მიხედვით |
| ანგარიში 6419 | საკომისიოები და შემოსავლები დანარჩენი ოპერაციების მიხედვით |
6411-6419 ანგარიშთა დანიშნულება, ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები, ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა, გატარებათა ნუსხის განმარტებანი და კომენტარები ანალოგიურია 6401-6409 ანგარიშებისა ვალუტის სახეობის გარდა.
გაფრთხილება: ბალანსისაგან განსხვავებით, სადაც გატარებები აისახება სხვადასხვა სამუშაო ვალუტით და კრებსით ბალანსში ფასდება მიმდინარე ოფიციალური კურსით, შემოსავლების ანგარიშებზე ყველა გატარება აისახება მხოლოდ ეროვნული ვალუტით სავალუტო პოზიციის ანგარიშების საშუალებით.
კლასი 66 შემოსულობები უცხოურ ვალუტასთან დაკავშირებული ოპერაციების მიხედვით
ანგარიშთა ჯგუფი 660 შემოსულობები უცხოურ ვალუტასთან დაკავშირებული ოპერაციების მიხედვით
| ანგარიში 6604 | შემოსულობები უცხოურ ვალუტასთან დაკავშირებული ოპერაციების მიხედვით |
პასივის ანგარიში
1. ანგარიშთა დანიშნულება
მოცემული ანგარიში გამოიყენება უცხოური ვალუტის ყიდვა-გაყიდვიდან მიღებული შემოსულობების აღსარიცხავად.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
დარიცხვის პრინციპი: შემოსულობები უცხოური ვალუტის ყიდვა-გაყიდვის ოპერაციებიდან ანგარიშგებაში უნდა აღირიცხოს იმ პერიოდში, რომელსაც ის ეკუთვნის.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციების შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| ვალუტის ყიდვა-გაყიდვიდან მიღებული შემოსულობა | 2611 სავალუტო პოზიციის კონტრფასი | 6604 შემოსულობები უცხოურ ვალუტასთან დაკავშირებული ოპერაციების მიხედვით |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
უცხოური ვალუტის ყიდვა-გაყიდვის დროს მიღებული რეალიზებული შემოსულობა გატარდება 6604 ანგარიშის კრედიტში, სავალუტო პოზიციის კონტრფასის ანგარიშის კორესპონდენციით.
5. კომენტარი
აღნიშნული ანგარიშის უფრო ვრცელი დახასიათება და მუშაობის პრინციპები მოცემულია 2611 ანგარიშის განმარტებებში.
ანგარიშთა ჯგუფი 662. შემოსულობები სავალუტო სახსრების გადაფასების მიხედვით
| ანგარიში 6621 | შემოსულობები სავალუტო სახსრების გადაფასებიდან |
პასივის ანგარიში
1. ანგარიშთა დანიშნულება
ეს ანგარიშები გამოყენებულ უნდა იქნეს სავალუტო პოზიციის გადაფასებისაგან მიღებული შემოსულობების ასახვისათვის.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
დარიცხვის პრინციპი: არარეალიზებული მოგება ან ზარალი ვალუტის გაცვლის ოპერაციებიდან უნდა აისახოს შემოსავლებისა და ხარჯების ანგარიშებზე იმ პერიოდში, რომელსაც ის ეკუთვნის, მათი რეალიზაციის დროის მიუხედავად.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| სავალუტო პოზიციის ანგარი-შთა გადაფასება (მოგება) | 2611 სავალუტო პოზიციის კონტრფასი | 6621 შემოსულობები უცხოური ვალუტის გადაფასებიდან |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
გაცვლის ოპერაციების მიხედვით არარეალიზებული მოგების (ზარალის) შეფასების მეთოდოლოგიასთან დაკავშირებული განმარტებანი აღწერილია განაყოფებში „სავალუტო პოზიცია გაცვლის ოპერაციების მიხედვით“.
5. კომენტარები
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ უნდა გააანალიზოს შემოსავლები და ხარჯები ღია სავალუტო პოზიციების მდგომარეობასთან შედარებით ოპერაციათა შემოსავლიანობისა და ლიკვიდურობის მდგომარეობის შესაფასებლად.
კლასი 69 შემოსულობები საინვესტიციო ოპერაციებიდან
ანგარიშთა ჯგუფი 690. შემოსულობები საინვესტიციო ოპერაციების მიხედვით ეროვნული ვალუტით
| ანგარიში 6902 | შემოსულობები სახელმწიფო სავალო ფასიან ქაღალდებთან დაკავშირებული ოპერაციების მიხედვით |
პასივის ანგარიში
1. ანგარიშთა დანიშნულება
მოცემული ანგარიშები გამოიყენება ფასიანი ქაღალდების საინვესტიციო პორტფელის რეალიზაციიდან მიღებული შემოსულობის (ასეთის არსებობის შემთხვევაში) აღსარიცხავად.
ამ შემთხვევაში შემოსავლები წარმოადგენს სხვაობას ფასიანი ქაღალდების რეალიზაციის ფასსა და მის წმინდა ღირებულებას შორის.
მოცემული ანგარიშების გამოყენება არ შეიძლება მატერიალურ და არამატერიალურ აქტივთა რეალიზაციიდან მიღებული შემოსავლების აღსარიცხავად.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
დარიცხვის პრინციპი: შემოსულობები საინვესტიციო ქაღალდების რეალიზაციიდან ანგარიშგებაში აღირიცხება იმ პერიოდში, რომელსაც ის ეკუთვნის.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| შემოსავლების მიღება საინვესტიციო ფასიანი ქაღალდების რეალიზაციიდან | ფულადი სახსრების ანგარიშები | 1401, სახელმწიფო სავალო დისკონტური ფასიანი ქაღალდები 6902 შემოსულობები სახელმწიფო სავალო ფასიან ქაღალდებთან დაკავშირებული ოპერაციების მიხედვით |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
ინვესტიციების რეალიზაციის შემთხვევაში დადებეტდება ფულადი სახსრების ანგარიში ან კლიენტის ანგარიშები და დაკრედიტდება ის ანგარიში, რომელშიც ჩაწერილია ინვესტიცია. რეალიზაციიდან შემოსავლები შეიტანება 6902 ანგარიშის კრედიტში.
5. კომენტარები
შიდა კონტროლის მიზნით არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ უნდა გააანალიზოს შემოსავლები საინვესტიციო ქაღალდების გაყიდვიდან დივიდენდების მიხედვით შემოსავლებთან და ბალანსზე ფასიანი ქაღალდების ღირებულების საშუალო ნაშთთან შედარებით ოპერაციათა შემოსავლიანობის საშუალო დონის შესაფასებლად.
ანგარიშთა ჯგუფი 691 შემოსულობები საინვესტიციო ოპერაციების მიხედვით უცხოური ვალუტით
| ანგარიში 6912 | შემოსულობები სახელმწიფო სავალო ფასიან ქაღალდებთან დაკავშირებული ოპერაციების მიხედვით |
6912 ანგარიშის დანიშნულება, ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები, ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა, გატარებათა ნუსხის განმარტებანი და კომენტარები ანალოგიურია 6902 ანგარიშისა, ვალუტის სახეობის გარდა.
გაფრთხილება: ბალანსისაგან განსხვავებით, სადაც გატარებები აისახება სხვადასხვა სამუშაო ვალუტით და კრებსით ბალანსში ფასდება მიმდინარე ოფიციალური კურსით, შემოსავლების ანგარიშებზე ყველა გატარება აისახება მხოლოდ ეროვნული ვალუტით, სავალუტო პოზიციის ანგარიშების საშუალებით.
კლასი 70. შემოსავლები დანარჩენი ოპერაციებიდან
ანგარიშთა ჯგუფი 706. შემოსავლები დანარჩენი ოპერაციების მიხედვით ეროვნული ვალუტით
| ანგარიში 7061 | შემოსავლები ძირითადი საშუალებების და არამატერიალური აქტივების გასვლიდან და გადაფასებიდან |
| ანგარიში 7062 | შემოსავლები სამეურნეო მასალებისა და ინვენტარის გასვლიდან და გადაფასებიდან |
| ანგარიში 7063 | შემოსავლები ძვირფასი ლითონების, ხელოვნების ნაწარმოებებისა და საკოლექციო საგნების გასვლიდან და გადაფასებიდან |
| ანგარიში 7064 | სალაროს ზედმეტობა |
| ანგარიში 7065 | მიღებული ჯარიმები და საურავები |
| ანგარიში 7066 | შემოსავლები უსასყიდლოდ მიღებული ფულადი და ძირითადი საშუალებებიდან, მატერიალურ და არამატერიალური აქტივებიდან |
| ანგარიში 7067 | შემოსავლები გასული წლების ოპერაციებიდან |
| ანგარიში 7069 | შემოსავლები დანარჩენი ოპერაციებიდან |
პასივის ანგარიში
1. ანგარიშთა დანიშნულება
მოცემული ანგარიშები გამოიყენება დანარჩენი ოპერაციებიდან მიღებული შემოსავლების, ჯარიმებისა და სალაროს გამოვლენილი ზედმეტობის და აგრეთვე გასული წლების ოპერაციებიდან მიღებული შემოსავლების აღსარიცხავად.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
გამოიყენება აღრიცხვის შესაბამისი პრინციპები.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| შემოსავლების მიღება | ფულადი სახსრების ანგარიშები კლიენტთა მიმდინარე ანგარიშები | 7061-7069 შემოსავლები დანარჩენი ოპერაციებიდან |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
დანარჩენი ოპერაციებიდან შემოსავლების მიღების შემთხვევაში დადებეტდება ფულადი სახსრების ან კლიენტთა მიმდინარე ანგარიშები და დაკრედიტდება 7061-7069 ანგარიშები.
5. კომენტარები
ფასების მექანიზმის გამოყენების სისწორის შიდა კონტროლის მიზნით არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ უნდა გააანალიზოს შემოსავლები ამ ოპერაციებიდან აღნიშნული ჩამონათვალის მიხედვით ხარჯებთან შედარებით მათი ეფექტიანობის დონის შესაფასებლად.
ანგარიშთა ჯგუფი 707. შემოსავლები დანარჩენი ოპერაციების მიხედვით უცხოური ვალუტით
| ანგარიში 7071 | შემოსავლები ძირითადი საშუალებათა და არამატერიალური აქტივების გასვლიდან |
| ანგარიში 7072 | შემოსავლები სამეურნეო მასალებისა და ინვენტარის გასვლიდან |
| ანგარიში 7073 | შემოსავლები ძვირფასი ლითონების, ხელოვნების ნაწარმოებებისა და საკოლექციო საგნების გასვლიდან |
| ანგარიში 7074 | სალაროს ზედმეტობა |
| ანგარიში 7075 | მიღებული ჯარიმები და საურავები |
| ანგარიში 7076 | შემოსავლები უსასყიდლოდ მიღებული ფულადი და ძირითადი საშუალებებიდან, მატერიალურ და არამატერიალურ აქტივებიდან |
| ანგარიში 7077 | შემოსავლები გასული წლების ოპერაციებიდან |
| ანგარიში 7079 | შემოსავლები დანარჩენი ოპერაციებიდან |
7071-7079 ანგარიშთა დანიშნულება, ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები, ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა, გატარებათა ნუსხის განმარტებანი და კომენტარები ანალოგიურია 7061-7069 ანგარიშების ვალუტის სახეობის გარდა.
გაფრთხილება: ბალანსისაგან განსხვავებით, სადაც გატარებები აისახება სხვადასხვა სამუშაო ვალუტით და კრებსით ბალანსში ფასდება მიმდინარე ოფიციალური კურსით, შემოსავლების ანგარიშებზე ყველა გატარება აისახება მხოლოდ ეროვნული ვალუტით. სავალუტო პოზიციის ანგარიშების საშუალებით.
კლასი 76. გაუთვალისწინებელი შემოსავალი
ანგარიშთა ჯგუფი 760. გაუთვალისწინებელი შემოსავლები
| ანგარიში 7601 | გაუთვალისწინებელი შემოსავლები |
პასივის ანგარიში
1. ანგარიშის დანიშნულება
მოცემული ანგარიში გამოიყენება არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების ყოველდღიური საქმიანობისათვის არატიპური შემოსავლების აღსარიცხავად. მსგავს საქმიანობას არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება ახორციელებს არარეგულარულად და იშვიათად.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
გამოიყენება ბუღალტრული აღრიცხვის ყველა ძირითადი პრინციპი.
3. ანგარიშის დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| ყოველდღიური საქმიანობი- სათვის არატიპური მოგება | ნებისმიერი კლასის ანგარიში რეზერვების ანგარიშის გარდა | 7601 გაუთვალისწინებელი შემოსავლები |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
გაუთვალისწინებელი შემოსავლების ხასიათის შემოსავალი წარმოიქმნება არც ისე ხშირად. მოცემული ანგარიში გამოიყენება მხოლოდ მსხვილი ოპერაციების აღსარიცხავად.
ბუღალტრულ გატარებათა გამოყენება გაუთვალისწინებელი შემოსავლების აღსარიცხავად დამოკიდებულია იმაზე, თუ რომელი ოპერაცია რეგისტრირდება. ყველა შემთხვევაში შემოთავაზებული გატარებები განხილულ უნდა იქნეს უმაღლეს ხელმძღვანელობასთან.
გაუთვალისწინებელი შემოსავლების მაგალითად შეიძლება ჩაითვალოს მოგების მიღება ფინანსური ოპერაციის ჩატარების შედეგად. მსგავსი მოგება განმეორებადი არ არის. მისი მიღებისას დაკრედიტდება 7601 ანგარიში.
გაუთვალისწინებელი შემოსავლების მეორე მაგალითი: არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების გადაწყვეტილება შენობის რეალიზაციისა და მყიდველისაგან მისი იჯარით აღების შესახებ. ასეთი გარიგების შედეგს წარმოადგენს დიდი სარეალიზაციო მოგება. თავის გადაწყვეტილებით არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება ამ მოგებას გაატარებს როგორც გაუთვალსიწინებელ შემოსავალს და მას არ ასახავს როგორც ჩვეულებრივ მოგებას. ამ შემთხვევაში არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება მოახდენს ანგარიშსწორებას შენობის ანგარიშებზე ნაშთების მიხედვით და მოგებას გაატარებს შემდეგი კორესპოდენციით: დებეტი – ფულადი სახსრების ანგარიში და კრედიტი – 7601 გაუთვალისწინებელი შემოსავლები, ერთდროულად: დებეტი – 4902 შენობა-ნაგებობების ცვეთა და კრედიტი – 2902 შენობა-ნაგებობები.
5. კომენტარები
ინფორმაცია გაუთვალისწინებელი შემოსავლების წარმოქმნის შესახებ არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ უნდა შეიტანოს წლიური ფინანსური ანგარიშგების განმარტებებში.
ხარჯები
კლასი 82 საბანკო – საფინანსო სექტორის ხარჯები
ანგარიშთა ჯგუფი 820. პროცენტული ხარჯები ბანკებიდან მოზიდული სახსრების მიხედვით ეროვნული ვალუტით
| ანგარიში 8206 | პროცენტული ხარჯები რეზიდენტი ბანკებიდან მიღებული სესხების მიხედვით |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშთა დანიშნულება
მოცემული ანგარიში გამოიყენება რეზიდენტი ბანკებისაგან მიღებული სესხების მიხედვით პროცენტული ხარჯის აღსარიცხავად.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
დარიცხვის პრინციპი: მოცემულ ანგარიშზე აღირიცხება ყველა დარიცხული პროცენტული ხარჯი როგორც გადახდილი, ისე გადასახდელი. მოცემულ ანგარიშებზე ასახული დარიცხული პროცენტების თანხა ადეკვატურია პროცენტების ბოლო გადახდის მომენტიდან საანგარიშგებო პერიოდის ბოლო დღემდე (ჩათვლით) პერიოდში ასახული თანხისა.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| პროცენტის დარიცხვა
| 8206 პროცენტული ხარჯები ბანკებიდან მოზიდული სახსრების მიხედვით | 4404 გადასახდელი პროცენტები ბანკებიდან მოზიდული სახსრების მიხედვით |
| პროცენტის გადახდა | 4404 გადასახდელი პროცენტები ბანკებიდან მოზიდული სახსრების მიხედ-ვით | ფულადი სახსრების ანგარიშები |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
გადასახდელი პროცენტები გამოიანგარიშება პერიოდულად და აისახება გატარებით: დებეტი –8206 და კრედიტი – 4404 .
5. კომენტარები
შიდა კონტროლის მიზნით არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება ხარჯებს პროცენტების მიხედვით, საშუალო საპროცენტო განაკვეთის დონის შესაფასებლად შეუდარებს სესხების მიხედვით დაუფარავი დავალიანების საშუალო ნაშთს.
ანგარიშთა ჯგუფი 821. პროცენტული ხარჯები ბანკებიდან მოზიდული სახსრების მიხედვით უცხოური ვალუტით
| ანგარიში 8216 | პროცენტული ხარჯები რეზიდენტი ბანკებიდან მიღებული სესხების მიხედვით |
8216 ანგარიშის დანიშნულება, ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები, ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა, გატარებათა ნუსხის განმარტებანი და კომენტარები ანალოგიურია 8206 ანგარიშის, ვალუტის სახეობის გარდა.
გაფრთხილება: ბალანსისაგან განსხვავებით, რომლის წარმოება ხორციელდება სხვადასხვა სამუშაო ვალუტით და კრებსით ბალანსში ფასდება მიმდინარე ოფიციალური კურსით, ხარჯების ანგარიშებზე ყველა გატარება აისახება მხოლოდ ეროვნული ვალუტით, სავალუტო პოზიციის ანგარიშების საშუალებით.
ანგარიშთა ჯგუფი 822. პროცენტული ხარჯები საფინანსო ორგანიზაციებიდან მიღებული სესხების მიხედვით ეროვნული ვალუტით
| ანგარიში 8222 | პროცენტული ხარჯები საერთაშორისო საფინანსო ორგანიზაციებიდან მიღებული სესხების მიხედვით |
| ანგარიში 8223 | პროცენტული ხარჯები არარეზიდენტი საფინანსო ორგანიზაციებიდან მიღებული სესხების მიხედვით |
| ანგარიში 8224 | პროცენტული ხარჯები რეზიდენტი საფინანსო ორგანიზაციებიდან მიღებული სესხების მიხედვით |
| ანგარიში 8225 | პროცენტული ხარჯები არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებიდან მიღებული სესხების მიხედვით |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშთა დანიშნულება
მოცემული ანგარიშები გამოიყენება საფინანსო ორგანიზაციებიდან მიღებული სესხების მიხედვით ყველა პროცენტული ხარჯის აღსარიცხავად.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
დარიცხვის პრინციპი: მოცემულ ანგარიშებზე აღირიცხება ყველა დარიცხული პროცენტული ხარჯი როგორც გადახდილი, ისე გადასახდელი. მოცემულ ანგარიშებზე ასახული დარიცხული პროცენტების თანხა ადეკვატურია პროცენტების ბოლო გადახდის მომენტიდან საანგარიშგებო პერიოდის ბოლო დღემდე (ჩათვლით) პერიოდში ასახული თანხისა.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| პროცენტების დარიცხვა
| 8222-8225 პროცენტული ხარ-ჯები საფინანსო ორგანიზაციები-დან მიღებული სესხების მიხედვით | 4406 გადასახდელი პროცენტები საფინანსო ორგანიზაციებიდან მიღებული სესხების მიხედვით |
| პროცენტების გადახდა | 4406 გადასახდელი პროცენტები საფინანსო ორგანიზაციებიდან მიღებული სესხების მიხედვით | ფულადი სახსრების ანგარიშები
|
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
გადასახდელი პროცენტები გამოიანგარიშება პერიოდულად და აისახება გატარებით: დებეტი – 8222–8225 და კრედიტი – 4406.
5. კომენტარები
შიდა კონტროლის მიზნით არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება ხარჯებს პროცენტების მიხედვით შეუდარებს სესხების მიხედვით დაუფარავი დავალიანების საშუალო ნაშთს საშუალო საპროცენტო განაკვეთის დონის შესაფასებლად.
ანგარიშთა ჯგუფი 823. პროცენტული ხარჯები საფინანსო ორგანიზაციებიდან მიღებული სესხების მიხედვით უცხოური ვალუტით
| ანგარიში 8232 | პროცენტული ხარჯები საერთაშორისო საფინანსო ორგანიზაციებიდან მიღებული სესხების მიხედვით |
| ანგარიში 8233 | პროცენტული ხარჯები არარეზიდენტი საფინანსო ორგანიზაციებიდან მიღებული სესხების მიხედვით |
| ანგარიში 8234 | პროცენტული ხარჯები რეზიდენტი საფინანსო ორგანიზაციებიდან მიღებული სესხების მიხედვით |
| ანგარიში 8235 | პროცენტული ხარჯები არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებებიდან მიღებული სესხების მიხედვით |
8232-8235 ანგარიშთა დანიშნულება, ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები, ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა, გატარებათა ნუსხის განმარტებანი და კომენტარები ანალოგიურია 8222-8225 ანგარიშების, ვალუტის სახეობის გარდა.
გაფრთხილება: ბალანსისაგან განსხვავებით, რომლის წარმოება ხორციელდება სხვადასხვა სამუშაო ვალუტით და კრებსით ბალანსში ფასდება მიმდინარე ოფიციალური კურსით, ხარჯების ანგარიშებზე ყველა გატარება აისახება მხოლოდ ეროვნული ვალუტით, სავალუტო პოზიციის ანგარიშების საშუალებით.
კლასი 83 .კომერციული სექტორის ხარჯები
ანგარიშთა ჯგუფი 830. პროცენტული ხარჯები წევრთა მიმდინარე ანგარიშების მიხედვით ეროვნული ვალუტით
| ანგარიში 8301 | პროცენტული ხარჯები წევრთა მიმდინარე ანგარიშების მიხედვით |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშთა დანიშნულება:
მოცემული ანგარიში გამოიყენება კომერციულ სექტორს მიკუთვნებულ წევრთა მიმდინარე ანგარიშების მიხედვით ყველა პროცენტული ხარჯის აღსარიცხავად.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები:
დარიცხვის პრინციპი: მოცემულ ანგარიშზე აღირიცხება მიმდინარე ანგარიშების მიხედვით ყველა დარიცხული პროცენტული ხარჯი როგორც გადახდილი, ისე გადასახდელი. მოცემულ ანგარიშზე ასახული დარიცხული პროცენტების თანხა ადეკვატურია პროცენტების ბოლო გადახდის მომენტიდან საანგარიშგებო პერიოდის ბოლო დღემდე (ჩათვლით) პერიოდში დარიცხული თანხისა.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| პროცენტების დარიცხვა
| 8301 პროცენტული ხარჯები წევრთა მიმდინარე ანგარიშების მიხედვით | 4405 გადასახდელი პროცენტები წევრებიდან მოზიდული სახსრების მიხედვით |
| პროცენტების გადახდა | 4405 გადასახდელი პროცენტები წევრებიდან მოზიდული სახსრების მიხედვით | ფულადი სახსრების ანგარიშები კლიენტთა მიმდინარე ანგარიშები
|
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
გადასახდელი პროცენტები გამოიანგარიშება პერიოდულად და აისახება გატარებით: დებეტი –8301 და კრედიტი – 4405.
5. კომენტარები
შიდა კონტროლის მიზნით არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება ხარჯებს პროცენტების მიხედვით შეუდარებს მიმდინარე ანგარიშებზე საშუალო ნაშთს საშუალო საპროცენტო განაკვეთის დონის შესაფასებლად არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების მიერ მიღებული საპროცენტო პოლიტიკის შესაბამისად საპროცენტო განაკვეთების გამოყენების სისწორისადმი შიდა კონტროლის წესით.
ანგარიშთა ჯგუფი 831 პროცენტული ხარჯები წევრთა მიმდინარე ანგარიშების მიხედვით უცხოური ვალუტით
| ანგარიში 8311 | პროცენტული ხარჯები წევრთა მიმდინარე ანგარიშების მიხედვით |
8311 ანგარიშის დანიშნულება, ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები, ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა, გატარებათა ნუსხის განმარტებანი და კომენტარები ანალოგიურია 8301 ანგარიშის, ვალუტის სახეობის გარდა.
გაფრთხილება: ბალანსისაგან განსხვავებით, რომელიც ხორციელდება სხვადასხვა სამუშაო ვალუტით და კრებსით ბალანსში ფასდება მიმდინარე ოფიციალური კურსით, ხარჯების ანგარიშებზე ყველა გატარება აისახება მხოლოდ ეროვნული ვალუტით, სავალუტო პოზიციის ანგარიშების საშუალებით.
ანგარიშთა ჯგუფი 835 პროცენტული ხარჯები წევრთა დეპოზიტების მიხედვით ეროვნული ვალუტით
| ანგარიში 8351 | პროცენტული ხარჯები წევრთა დეპოზიტების მიხედვით |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშთა დანიშნულება:
მოცემული ანგარიში გამოიყენება კომერციულ სექტორს მიკუთვნებულ წევრთა დეპოზიტების მიხედვით ყველა პროცენტული ხარჯის აღსარიცხავად.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები:
დარიცხვის პრინციპი: მოცემულ ანგარიშზე აღირიცხება დეპოზიტების მიხედვით ყველა დარიცხული პროცენტული ხარჯი როგორც გადახდილი, ისე გადასახდელი. მოცემულ ანგარიშზე ასახული დარიცხული პროცენტების თანხა ადეკვატურია პროცენტების ბოლო გადახდის მომენტიდან საანგარიშგებო პერიოდის ბოლო დღემდე (ჩათვლით) პერიოდში დარიცხული თანხისა.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| პროცენტების დარიცხვა
| 8351 პროცენტული ხარჯები წევრთა დეპოზიტების მიხედვით | 4405 გადასახდელი პროცენტები წევრებიდან მოზიდული სახსრების მიხედვით |
| პროცენტების გადახდა | 4405 გადასახდელი პროცენტები წევრებიდან მოზიდული სახსრების მიხედვით | ფულადი სახსრების ანგარიშები კლიენტთა ანგარიშები
|
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი:
გადასახდელი პროცენტები გამოიანგარიშება პერიოდულად და აისახება გატარებით: დებეტი – 8351 და კრედიტი – 4405.
5. კომენტარები
შიდა კონტროლის მიზნით არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება ხარჯებს პროცენტების მიხედვით შეუდარებს დეპოზიტების მიხედვით დავალიანების საშუალო ნაშთს საშუალო საპროცენტო განაკვეთის დონის შესაფასებლად არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების მიერ მიღებული საპროცენტო პოლიტიკის შესაბამისად საპროცენტო განაკვეთების გამოყენების სისწორისადმი შიდა კონტროლის წესით.
ანგარიშთა ჯგუფი 836 პროცენტული ხარჯები წევრთა დეპოზიტების მიხედვით უცხოური ვალუტით
| ანგარიში 8361 | პროცენტული ხარჯები წევრთა დეპოზიტების მიხედვით |
8361 ანგარიშის დანიშნულება, ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები, ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა, გატარებათა ნუსხის განმარტებანი და კომენტარები ანალოგიურია 8351 ანგარიშის, ვალუტის სახეობის გარდა.
გაფრთხილება: ბალანსისაგან განსხვავებით, რომელიც ხორციელდება სხვადასხვა სამუშაო ვალუტით და კრებსით ბალანსში ფასდება მიმდინარე ოფიციალური კურსით, ხარჯების ანგარიშებზე ყველა გატარება აისახება მხოლოდ ეროვნული ვალუტით სავალუტო პოზიციის ანგარიშების საშუალებით.
კლასი 84. საკომისიოები და ხარჯები გაწეული მომსახურების მიხედვით
ანგარიშთა ჯგუფი 840. საკომისიოები და ხარჯები გაწეული მომსახურების მიხედვით ეროვნული ვალუტით
| ანგარიში 8401 | საკომისიოები უცხოური ვალუტის ყიდვა-გაყიდვის მიხედვით |
| ანგარიში 8402 | საკომისიოები სალაროს ოპერაციებიდან |
| ანგარიში 8403 | ფულის ინკასაციისა და ტრანსპორტირების ხარჯები |
| ანგარიში 8404 | „მიმდინარე“ ანგარიშების გახსნისა და წარმოების საკომისიოები და ხარჯები |
| ანგარიში 8406 | საკონსულტაციო და საექსპერტო მომსახურების ხარჯები |
| ანგარიში 8407 | საკომისიოები და ხარჯები დეპოზიტარული ოპერაციების მიხედვით |
| ანგარიში 8408 | აუდიტორული მომსახურების ხარჯები |
| ანგარიში 8409 | დანარჩენი საკომისიოები და ხარჯები |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშთა დანიშნულება
მოცემული ანგარიშები გამოიყენება გაწეული მომსახურების მიხედვით საკომისიოებისა და ფიქსირებული ხარჯების აღსარიცხავად.
ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
დარიცხვის პრინციპი: საკომისიოები და ხარჯები გაწეული მომსახურების მიხედვით აღრიცხვაში აისახება იმ პერიოდში, რომელსაც ისინი მიეკუთვნება, მიუხედავად გადახდის ვადისა.
2. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| საკომისიოებისა და ხა-რჯების გადახდა | 8401-8409 საკომისიოები და ხარჯები გაწეული მომსახურების მიხედვით | ფულადი სახსრების ანგარიშები
|
3. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
გაწეული მომსახურების საკომისიოების და ხარჯების წარმოშობისას შედგება გატარება: დებეტი – 8401–8409 და კრედიტი – ფულადი სახსრები.
4. კომენტარები
კონტროლის მიზნით არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება საკომისიო ხარჯებს შეუდარებს შესაბამისი ანგარიშების საშუალო ნაშთებს, რომლის მიხედვითაც გადაიხდის საკომისიოებს, ოპერაციათა საშუალო შემოსავლიანობის დონის შესაფასებლად.
ანგარიშთა ჯგუფი 841 საკომისიოები და ხარჯები გაწეული მომსახურების მიხედვით უცხოური ვალუტით
| ანგარიში 8411 | საკომისიოები უცხოური ვალუტის ყიდვა-გაყიდვის მიხედვით | |
| ანგარიში 8412 | საკომისიოები სალაროს ოპერაციებიდან | |
| ანგარიში 8413 | ფულის ინკასაციისა და ტრანსპორტირების ხარჯები | |
| ანგარიში 8414 | „მიმდინარე” ანგარიშების გახსნისა და წარმოების საკომისიოები და ხარჯები | |
| ანგარიში 8416 | საკონსულტაციო და საექსპერტო მომსახურების ხარჯები | |
| ანგარიში 8417 | საკომისიოები და ხარჯები დეპოზიტარული ოპერაციების მიხედვით | |
| ანგარიში 8418 | აუდიტორული მომსახურების ხარჯები | |
| ანგარიში 8419 | დანარჩენი საკომისიოები და ხარჯები | |
8411-8419 ანგარიშთა დანიშნულება, ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები, ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა, გატარებათა ნუსხის განმარტებანი და კომენტარები ანალოგიურია 8401-8409 ანგარიშების, ვალუტით სახეობის გარდა.
გაფრთხილება: ბალანსისაგან განსხვავებით, რომელიც უნდა ხორციელდებოდეს სხვადასხვა სამუშაო ვალუტით და კრებსით ბალანსში ფასდებოდეს მიმდინარე ოფიციალური კურსით, ყველა გატარება ხარჯების ანგარიშებზე აისახება მხოლოდ ეროვნული ვალუტით, სავალუტო პოზიციის ანგარიშების საშუალებით.
კლასი 85. ზარალი აქტივების შესაძლო დანაკარგების მიხედვით
ანგარიშთა ჯგუფი 850. ზარალი აქტივების შესაძლო დანაკარგების მიხედვით
| ანგარიში 8501 | ზარალი სესხების შესაძლო დანაკარგების მიხედვით |
| ანგარიში 8509 | ზარალი დანარჩენი აქტივების შესაძლო დანაკარგების მიხედვით |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშთა დანიშნულება
მოცემული ანგარიშები გამოიყენება მიმდინარე საანგარიშგებო პერიოდში იმ აქტივების შესაძლო დანაკარგების რეზერვის შექმნის ან გადიდების ხარჯების აღსარიცხავად, რომელთა მიხედვითაც წარმოიქმნება დაუბრუნებლობის რისკი (შესაძლო ზარალის), რაც შეესაბამება წინდახედულობის პრინციპებს.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
აღრიცხვის გამოსაყენებელი მეთოდების მუდმივობის პრინციპები: დაფარვის რეზერვების განსაზღვრისათვის გამოსაყენებელი მეთოდები უცვლელია პერიოდიდან პერიოდამდე.
დარიცხვის პრინციპი: დაუბრუნებლობის რისკი განიხილება თითოეული აქტივის მიხედვით და თითოეული საანგარიშგებო პერიოდის ბოლოს შემოსავლებისა და ხარჯების ანგარიშზე აისახება აუცილებელი ცვლილებები დაფარვის რეზერვში მიმდინარე პერიოდში წარსულ პერიოდთან შედარებით.
წინდახედულობის პრინციპი: გადაუხდელობის რისკისათვის იქმნება რეზერვი, რომელიც რეგულირდება ეროვნული ბანკის მიერ შემუშავებული დებულებით.
ბალანსის სიმყარის პრინციპი: დამატებითი რეზერვის შექმნასთან (ან მის შემცირებასთან) დაკავშირებული ყველა გატარება მიმდინარე პერიოდში განხორციელდება საანგარიშგებო პერიოდის დასაწყისისათვის რეზერვის თანხის გათვალისწინებით.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| რეზერვის შექმნა -გაზრდა | 8501,8509 ზარალი აქტივების შესაძლო დანაკარგების მიხედვით | 4101,4109 აქტივების შესაძლო დანაკარგების რეზერვი
|
| რეზერვის შემცირება | 4101,4109 აქტივების შესაძლო დანაკარგების რეზერვი | 8501,8509 ზარალი აქტივების შესაძლო დანაკარგების მიხედვით |
| უიმედო აქტივის ჩამოწერა | 4101,4109 აქტივების შესაძლო დანაკარგების რეზერვი | შესაბამისი აქტივების ანგარიშები |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
ანალიზურ აღრიცხვაში არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ რეზერვებისა და რეზერვების შექმნის ხარჯების საბალანსო ანგარიშზე უნდა გახსნას სუბანგარიშები თითოეული კონკრეტული აქტივის მიხედვით.
ზარალი აქტივების შესაძლო დანაკარგების მიხედვით აღირიცხება ოპერაციის მოხდენისთანავე. თითოეული საანგარიშგებო პერიოდის ბოლოს არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება არსებული წესების მიხედვით გააანალიზებს ფულადი აქტივების ანგარიშებს და შედეგის მიხედვით განსაზღვრავს ხარჯს (ზარალს) თითოეული აქტივის მიხედვით.
5. კომენტარები
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებას უნდა ჰქონდეს შესაძლებლობა ცალ-ცალკე მოახდინოს რეზერვების იდენტიფიკაცია საეჭვო ვალების მიხედვით დაკავშირებულ აქტივთა ჯგუფების მიმართ კონსოლიდირებულ ბალანსში მათი დასალდოების მიზნით და გააანალიზოს რეზერვების ცვლილებები მათი შედარების შედეგად საანგარიშგებო პერიოდის ბოლოს წინა პერიოდთან შედარებით.
კლასი 86 ზარალი უცხოურ ვალუტასთან დაკავშირებული ოპერაციების მიხედვით
ანგარიშთა ჯგუფი 860 ზარალი უცხოურ ვალუტასთან დაკავშირებული ოპერაციების მიხედვით
| ანგარიში 8604 | ზარალი უცხოურ ვალუტასთან დაკავშირებული ოპერაციების მიხედვით |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშთა დანიშნულება
მოცემული ანგარიში გამოყენებულ უნდა იქნეს უცხოური ვალუტის ყიდვა-გაყიდვიდან მიღებული ზარალის აღსარიცხავად.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
დარიცხვის პრინციპი: ზარალი უცხოური ვალუტის ყიდვა-გაყიდვის ოპერაციებიდან ანგარიშგებაში უნდა აღირიცხოს იმ პერიოდში, რომელსაც ის ეკუთვნის.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| ვალუტის ყიდვა-გაყიდვიდან მიღებული ზარალი | 8604 ზარალი უცხოურ ვალუტასთან დაკავშირებული ოპერაციების მიხედვით | 2611 სავალუტო პოზიციის კონტრფასი |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
უცხოური ვალუტის ყიდვა-გაყიდვის დროს მიღებული რეალიზებული ზარალი გატარდება 8604 ანგარიშის დებეტში, სავალუტო პოზიციის კონტრფასის ანგარიშის კორესპონდენციით.
5. კომენტარი
აღნიშნული ანგარიშის უფრო ვრცელი დახასიათება და მუშაობის პრინციპები მოცემულია 2611 ანგარიშის განმარტებებში.
ანგარიშთა ჯგუფი 862. ზარალი სავალუტო სახსრების გადაფასების მიხედვით
| ანგარიში 8621 | ზარალი სავალუტო სახსრების გადაფასებიდან |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშის დანიშნულება
ეს ანგარიში გამოიყენება სავალუტო პოზიციის გადაფასებისაგან ზარალის ასახვისათვის.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
დარიცხვის პრინციპი: ვალუტის გადაცვლის ოპერაციებდან არარეალიზებული ზარალი ან მოგება შემოსავლებისა და ხარჯების ანგარიშებზე უნდა აისახოს იმ პერიოდში, რომელსაც იგი ეკუთვნის, რეალიზაციის დროის მიუხედავად.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| სავალუტო პოზიციის ანგარიშთა გადაფასება (ზარალი) | 8621 ზარალი უცხოური ვალუტის გადაფასებიდან | 2611 სავალუტო პოზიციის კონტრფასი |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
გაცვლის ოპერაციების მიხედვით არარეალიზებული მოგების (ზარალის) შეფასების მეთოდოლოგიასთან დაკავშირებული განმარტებანი აღწერილია “სავალუტო პოზიციის” განაყოფებში.
5. კომენტარები
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ უნდა გააანალიზოს შემოსავლები და ხარჯები ღია სავალუტო პოზიციების მდგომარეობასთან შედარებით ოპერაციათა შემოსავლიანობისა და ლიკვიდურობის შესაფასებლად.
კლასი 89. ზარალი საინვესტიციო ოპერაციებისაგან
ანგარიშთა ჯგუფი 890. ზარალი საინვესტიციო ოპერაციების მიხედვით ეროვნული ვალუტით
| ანგარიში 8902 | ზარალი სახელმწიფო სავალო ფასიან ქაღალდებთან დაკავშირებული ოპერაციების მიხედვით |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშთა დანიშნულება
მოცემული ანგარიში გამოიყენება:
ა) წინდახედულობის პრინციპებიდან გამომდინარე – ზარალის აღსარიცხავად, რომელიც წარმოიქმნება საინვესტიციო ფასიანი ქაღალდების ფასის დაწევისას;
ბ) იმ ზარალის (თუ ასეთი არსებობს) აღსარიცხავად, რომელიც გამოწვეულია საინვესტიციო პორტფელის გაყიდვისას.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
აღრიცხვის გამოსაყენებელი მეთოდების მუდმივობა: საინვესტიციო ფასიანი ქაღალდების გაუფასურების რეზერვების განსაზღვრისათვის გამოსაყენებელი მეთოდები უცვლელია ერთი პერიოდიდან მეორემდე.
წინდახედულობის პრინციპი: რეზერვი გადაუხდელობის რისკისათვის იქმნება მისი წარმოქმნისთანავე.
შემავალი ბალანსის ურყევობის პრინციპი: დამატებითი რეზერვის შექმნასთან (ან მის ცვლილებებთან) დაკავშირებული ყველა გატარება განხორციელდება მიმდინარე პერიოდში საანგარიშგებო პერიოდის დასაწყისისათვის რეზერვის თანხის გათვალისწინებით.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| დაფარვის რეზერვის შექმნა (გადიდება) | 8902 ზარალი სახელმწიფო სავალო ფასიან ქაღალდებთან დაკავშირებული ოპერაციების მიხედვით | 4107 ინვესტიციების შესაძლო დანაკარგების რეზერვი |
| დაფარვის რეზერვის შემცირება | 4107 ინვესტიციების შესაძლო დანაკარგების რეზერვი | 8902 ზარალი სახელმწიფო სავალო ფასიან ქაღალდებთან დაკავშირებული ოპერაციების მიხედვით |
| საინვესტიციო ფასიანი ქაღალდების გაყიდვა ზარალით | ფულადი სახსრების ანგარიში 8902 ზარალი სახელმწიფო სავალო ფასიან ქაღალდებთან დაკავშირებული ოპერაციების მიხედვით | ფასიანი ქაღალდების ანგარიშები |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
თითოეული საანგარიშო პერიოდის ბოლოს არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება განსაზღვრავს რეზერვის თანხებს, რისკების კრიტერიუმიდან და რეზერვის განაკვეთიდან გამომდინარე.
5. კომენტარები
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებას უნდა ჰქონდეს შესაძლებლობა წარადგინოს რეზერვების ცვლილებები მათი შედარების შედეგად საანგარიშგებო პერიოდის ბოლოს წინა პერიოდთან შედარებით.
ანგარიშთა ჯგუფი 891. ზარალი საინვესტიციო ოპერაციების მიხედვით უცხოური ვალუტით
| ანგარიში 8912 | ზარალი სახელმწიფო სავალო ფასიან ქაღალდებთან დაკავშირებული ოპერაციების მიხედვით |
8912 ანგარიშის დანიშნულება, ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები, ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა, გატარებათა ნუსხის განმარტებანი და კომენტარები ანალოგიურია 8902 ანგარიშის, ვალუტის სახეობის გარდა.
გაფრთხილება: ბალანსისაგან განსხვავებით, რომელიც უნდა ხორციელდებოდეს სხვადასხვა სამუშაო ვალუტით და კრებსით ბალანსში ფასდებოდეს მიმდინარე ოფიციალური კურსით, ყველა გატარება ხარჯების ანგარიშებზე აისახება მხოლოდ ეროვნული ვალუტით სავალუტო პოზიციის ანგარიშების საშუალებით.
კლასი 90. ხარჯები დანარჩენი ოპერაციების მიხედვით
ანგარიშთა ჯგუფი 906. ხარჯები დანარჩენი ოპერაციების მიხედვით ეროვნული ვალუტით
| ანგარიში 9061 | ზარალი ძირითადი საშუალებების და არამატერიალური აქტივების გასვლისა და გადაფასებისაგან |
| ანგარიში 9062 | ზარალი სამეურნეო მასალებისა და ინვენტარის გასვლისა და გადაფასებისაგან |
| ანგარიში 9063 | ზარალი ძვირფასი ლითონების ხელოვნების ნაწარმოებებისა და საკოლექციო საგნების გასვლისა და გადაფასებისაგან |
| ანგარიში 9064 | დანაკლისი სალაროში |
| ანგარიში 9065 | გადახდილი ჯარიმები და საურავები |
| ანგარიში 9066 | სასამართლოს ხარჯები |
| ანგარიში 9067 | ხარჯები გასული წლების ოპერაციების მიხედვით |
| ანგარიში 9069 | ხარჯები დანარჩენი ოპერაციების მიხედვით |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშთა დანიშნულება
მოცემული ანგარიშები გამოიყენება დანარჩენ ოპერაციებთან დაკავშირებული ხარჯების აღსარიცხავად.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ზოგადი პრინციპები
დარიცხვის პრინციპი: ხარჯები გაწეული მომსახურების მიხედვით აღრიცხვაში აისახება იმ პერიოდში, რომელსაც ისინი მიეკუთვნება, მიუხედავად გადახდის ვადისა.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| ხარჯების გადახდა | 9061-9069 ხარჯები დანარჩენი ოპერაციების მიხედვით | ფულადი სახსრების ანგარიშები |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
გაწეული მომსახურების ხარჯების გადახდისას შედგება გატარება: დებეტი - 9061-9069 და კრედიტი - ფულადი სახსრების ანგარიში.
5. კომენტარები
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ უნდა გააანალიზოს ხარჯები ამ ოპერაციების მიხედვით მათ შემოსავლიანობასთან შედარებით, რათა შეფასდეს მათი ეფექტიანობა, ფასების მექანიზმის გამოყენების სისწორისადმი შიდა კონტროლის წესით.
ანგარიშთა ჯგუფი 907. ხარჯები დანარჩენი ოპერაციების მიხედვით უცხოური ვალუტით
| ანგარიში 9071 | ზარალი ძირითად საშუალებათა და არამატერიალური აქტივების გასვლისაგან |
| ანგარიში 9072 | ზარალი სამეურნეო მასალებისა და ინვენტარის გასვლისაგან |
| ანგარიში 9073 | ზარალი ძვირფასი ლითონების, ხელოვნების ნაწარმოებებისა და საკოლექციო საგნების გასვლისაგან |
| ანგარიში 9074 | დანაკლისი სალაროში |
| ანგარიში 9075 | გადახდილი ჯარიმები და საურავები |
| ანგარიში 9076 | სასამართლოს ხარჯები |
| ანგარიში 9077 | ხარჯები გასული წლების ოპერაციების მიხედვით |
| ანგარიში 9079 | ხარჯები დანარჩენი ოპერაციების მიხედვით |
9071-9079 ანგარიშთა დანიშნულება, ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები, ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა, გატარებათა ნუსხის განმარტებანი და კომენტარები ანალოგიურია 9061-9069 ანგარიშების, ვალუტის სახეობის გარდა.
გაფრთხილება: ბალანსისაგან განსხვავებით, რომელიც უნდა ხორციელდებოდეს სხვადასხვა სამუშაო ვალუტით და კრებსით ბალანსში ფასდებოდეს მიმდინარე ოფიციალური კურსით, ყველა გატარება ხარჯების ანგარიშებზე აისახება მხოლოდ ეროვნული ვალუტით, სავალუტო პოზიციის ანგარიშების საშუალებით.
ანგარიშთა ჯგუფი 908 ზარალი იჯარით აღებული ობიექტებისათვის არაამორტიზებულ კაპიტალურ დაბანდებათა მიხედვით
| ანგარიში 9081 | ზარალი იჯარით აღებული ობიექტების მიხედვით |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშთა დანიშნულება
მოცემული ანგარიში გამოიყენება იჯარით აღებული ობიექტებისათვის კაპიტალურ დაბანდებათა მიხედვით დანახარჯების დაფარვის რეზერვის შექმნასთან დაკავშირებული ზარალის აღსარიცხავად იმის გამო, რომ მათი ამორტიზაციის ვადები შეიძლება აღემატებოდეს იჯარის ვადებს. ამგვარად, ანგარიშზე აღირიცხება იჯარით აღებული ობიექტებისათვის კაპიტალურ დაბანდებებთან დაკავშირებული არაამორტიზებული დანახარჯების ჩამოწერის შედეგად მიღებული ზარალი იჯარის ვადის გასვლის შემდეგ.
იჯარით აღებული ობიექტებისათვის კაპიტალურ დაბანდებათა ამორტიზაციისა და არაამორტიზებული დანახარჯების დასაფარავად რეზერვის შექმნის წესი აღწერილია ბალანსის შესაბამის განაყოფში.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
გამოიყენება ბუღალტრული აღრიცხვის ყველა ძირითადი პრინციპი.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| არაამორტიზებული დავალიანების ჩამოწერა | 9081 ზარალი იჯარით აღებული ობიექტების მიხედვით | 2912 კაპიტალური დანახარჯები იჯარით აღებული ობიექტების მიხედვით |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
იჯარით აღებული ობიექტების მიხედვით ზარალის მიღების შემთხვევაში თანხა გატარდება შესაბამისი ზარალის ანგარიშის დებეტსა და 2912 ანგარიშის კრედიტში.
კლასი 92 არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებების პერსონალისა და განვითარების ხარჯები
ანგარიშთა ჯგუფი 920 პერსონალის ხარჯები
| ანგარიში 9201 | არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებების თანამშრომელთა ხელფასის ხარჯები |
| ანგარიში 9202 | დროებით მუშაკთა შრომის ანაზღაურების ხარჯები |
| ანგარიში 9203 | ხელფასის მიხედვით სავალდებულო გადასახდელთა ხარჯები |
| ანგარიში 9204 | არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებების ხელმძღვანელობის პრემირების ხარჯები |
| ანგარიში 9205 | თანამშრომელთა პრემირების ხარჯები (არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების ხელმძღვანელობის გარდა) |
| ანგარიში 9206 | სოციალური გასაცემლების ხარჯები (მატერიალური დახმარება) |
| ანგარიში 9207 | პრემიებისა და სოციალური გასაცემლების მიხედვით სავალდებულო გადასახდელთა ხარჯები |
| ანგარიში 9208 | შვებულებებისა და საავადმყოფო ფურცლების ხარჯები |
| ანგარიში 9209 | საპენსიო ხარჯები |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშთა დანიშნულება
მოცემული ანგარიშები გამოიყენება თანამშრომელთა ყველა სახეობის გასაცემლების აღსარიცხავად.
იმ შემთხვევაში, თუ არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება ახორციელებს სახსრების დაგროვებას მომავალი სოციალური ხარჯებისათვის, რეზერვის შესაქმნელად თითოეულ საანგარიშგებო პერიოდში ბანკი დაადებეტებს ხარჯების ანგარიშებს შესაბამისი თანხით და დააკრედიტებს დროებითი დავალიანების 4001-4002 ანგარიშებს.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ზოგადი პრინციპები
გამოიყენება ბუღალტრული აღრიცხვის ყველა ძირითადი პრინციპი.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| სახსრების გაცემა | 9201-9209 პერსონალის ხარჯები დებიტორთა ანგარიშები (ავანსების შემთხვევაში) | ფულადი სახსრების ანგარიშები კრედიტორთა ანგარიშები (დეპონენტები) |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებების პერსონალის ხარჯების აღრიცხვისას დადებეტდება – 9201-9206 ანგარიშები და დაკრედიტდება ფულადი სახსრების და/ან სხვადასხვა კრედიტორის ანგარიშები.
5. კომენტარები
ანალიზურ აღრიცხვაში არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ უნდა შექმნას ინფორმაციის სისტემა, რომელიც აუცილებელია დაბეგვრის ბაზის გამოსაანგარიშებლად მოქმედი კანონმდებლობის შესაბამისად, ე.ი. უნდა გამოიყოს ცალკეული ანგარიშები იმ ხარჯების თითოეული ჯგუფის მიხედვით, რომლებიც გამოირიცხება დაბეგვრის ბაზის გამოანგარიშებიდან დადგენილი წესების შესაბამისად.
ანგარიშთა ჯგუფი 923. არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების განვითარების ხარჯები ეროვნული ვალუტით
| ანგარიში 9231 | რეკლამის ხარჯები |
| ანგარიში 9232 | წარმომადგენლობითი ხარჯები |
| ანგარიში 9233 | მივლინების ხარჯები |
| ანგარიში 9235 | თანამშრომელთა მომზადებისა და კვალიფიკაციის ამაღლების ხარჯები |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშთა დანიშნულება
მოცემული ანგარიშები გამოიყენება არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების განვითარების ყველა სახეობის მიმდინარე დანახარჯების აღსარიცხავად.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
გამოიყენება ბუღალტრული აღრიცხვის ყველა ძირითადი პრინციპი.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| სახსრების გაცემა | 9231-9235 ბანკის განვითარების ხარჯები დებიტორთა ანგარიშები (ავანსების შემთხვევაში) | ფულადი სახსრების ანგარიშები კრედიტორთა ანგარიშები (დეპონენტები) |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების განვითარებისათვის საჭირო ხარჯების გაწევისას დადებეტდება – 9231–9235 ანგარიშები და დაკრედიტდება – ფულადი სახსრების ანგარიშები
5. კომენტარები
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ სისტემატურად უნდა გააანალიზოს განვითარების დანახარჯები.
ანგარიშთა ჯგუფი 924 არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების განვითარების ხარჯები უცხოური ვალუტით
| ანგარიში 9241 | რეკლამის ხარჯები |
| ანგარიში 9242 | წარმომადგენლობითი ხარჯები |
| ანგარიში 9243 | მივლინების ხარჯები |
| ანგარიში 9245 | თანამშრომელთა მომზადებისა და კვალიფიკაციის ამაღლების ხარჯები |
9241-9245 ანგარიშთა დანიშნულება, ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები, ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა, გატარებათა ნუსხის განმარტებანი და კომენტარები ანალოგიურია 9231-9235 ანგარიშების, ვალუტის სახეობის გარდა.
გაფრთხილება: ბალანსისაგან განსხვავებით, რომელიც უნდა ხორციელდებოდეს სხვადასხვა სამუშაო ვალუტით და კრებსით ბალანსში ფასდებოდეს მიმდინარე ოფიციალური კურსით, ყველა გატარება ხარჯების ანგარიშებზე აისახება მხოლოდ ეროვნული ვალუტის, სავალუტო პოზიციის ანგარიშების საშუალებით.
კლასი 93. ცვეთისა და ამორტიზაციის ხარჯები
ანგარიშთა ჯგუფი 930. ძირითადი საშუალებების ცვეთის ხარჯები
| ანგარიში 9302 | შენობა-ნაგებობების ცვეთის ხარჯები |
| ანგარიში 9303 | კომპიუტერული ტექნიკისა და საკომუნიკაციო მოწყობილობების ცვეთის ხარჯები |
| ანგარიში 9304 | სატრანსპორტო საშუალებების ცვეთის ხარჯები |
| ანგარიში 9305 | ავეჯისა და მოწყობილობების ცვეთის ხარჯები |
| ანგარიში 9306 | დანარჩენი ძირითადი საშუალებების ცვეთის ხარჯები |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშთა დანიშნულება
მოცემული ანგარიშები გამოიყენება ძირითად საშუალებათა ცვეთის ხარჯების აღსარიცხავად.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ზოგადი პრინციპები
მუდმივობის პრინციპები: ძირითად საშუალებათა ცვეთა ხდება იმ პერიოდის განმავლობაში, რომელიც განისაზღვრება შეძენის მომენტში და შეფასდება როგორც ძირითადი საშუალების სასარგებლო გამოყენების მოსალოდნელი დრო, გამომდინარე ბუღალტრული პრაქტიკიდან ან ნორმატიული აქტებიდან.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| ცვეთის დარიცხვა | 9302-9306 ცვეთის ხარჯები | 4902-4906 ძირითადი საშუალებების ცვეთა |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
საანგარიშგებო პერიოდის ბოლოს არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება განსაზღვრავს ცვეთის თანხის სიდიდეს, წინა საანგარიშგებო პერიოდის ბოლოდან მოყოლებული ან ძირითადი საშუალების შეძენის მომენტიდან, თუ შეძენა განხორციელდა მიმდინარე საანგარიშგებო პერიოდში. ცვეთის დარიცხვა გატარდება შესაბამისი 9302-9306 ანგარიშების დებეტსა და 4902-4906 ანგარიშების კრედიტში.
თუ ძირითადი საშუალება საანგარიშგებო პერიოდის განმავლობაში ჩამოიწერა, ცვეთის ანარიცხები გამოიანგარიშება ექსპლუატაციის დაწყებისა და ჩამოწერის პერიოდს შორის დროის შუალედის პროპორციული განაკვეთის მიხედვით.
5. კომენტარები
თითოეული ძირითადი საშუალების შეძენისას არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ უნდა შეადგინოს მისი ცვეთის გეგმა.
ანგარიშთა ჯგუფი 931. არამატერიალური აქტივების ამორტიზაციის ხარჯები
| ანგარიში 9311 | არამატერიალური აქტივების ამორტიზაციის ხარჯები |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშთა დანიშნულება
მოცემული ანგარიში გამოიყენება არამატერიალური აქტივების ამორტიზაციის ხარჯების აღსარიცხავად.
ამორტიზაციის წესი აღწერილია ბალანსის შესაბამის განაყოფებში.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ზოგადი პრინციპები
გამოიყენება ბუღალტრული აღრიცხვის ყველა ძირითადი პრინციპი.
3. ანგარიშის დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| ამორტიზაციის დარიცხვა | 9311 არამატერიალური აქტივების ამორტიზაციის ხარჯები | 4911 არამატერიალური აქტივების ამორტიზაცია |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
ყველა ხარჯი აისახება ეროვნული ვალუტით.
5. კომენტარები
თითოეული არამატერიალური აქტივის ყიდვისას არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ უნდა შეადგინოს ამორტიზაციის გეგმა.
ანგარიშთა ჯგუფი 932. კაპიტალური დანახარჯების ამორტიზაციის ხარჯები იჯარით აღებული ობიექტების მიხედვით
| ანგარიში 9321 | კაპიტალური დანახარჯების ამორტიზაციის ხარჯები იჯარით აღებული ობიექტების მიხედვით |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშის დანიშნულება
მოცემული ანგარიში გამოიყენება იჯარით აღებული ობიექტების მიხედვით კაპიტალური დანახარჯების ამორტიზაციის ხარჯების აღსარიცხავად. ამორტიზაციის წესი მოცემულია ბალანსის შესაბამის განაყოფებში.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ზოგადი პრინციპები
გამოიყენება ბუღალტრული აღრიცხვის ყველა ძირითადი პრინციპი.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| ამორტიზაციის დარიცხვა | 9321 კაპიტალური დანახარჯების ამორტიზაციის ხარჯები იჯარით აღებული ობიექტების მიხედვით | 4921 კაპიტალური დანახარჯების ამორტიზაცია იჯარით აღებული ობიექტების მიხედვით |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
ყველა ხარჯი აისახება ეროვნული ვალუტით.
5. კომენტარები
იჯარით აღებული ობიექტების კაპიტალური შეკეთების დასრულებისას არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ უნდა შეადგინოს ამორტიზაციის გეგმა.
კლასი 94. ძირითადი საშუალებების მიმდინარე შეკეთების, მასალების და ინვენტარის შეძენისა და ექსპლუატაციის ხარჯები
ანგარიშთა ჯგუფი 940. ძირითადი საშუალებების მიმდინარე შეკეთების ხარჯები
| ანგარიში 9402 | შენობა-ნაგებობების მიმდინარე შეკეთების ხარჯები |
| ანგარიში 9403 | კომპიუტერული ტექნიკისა და საკომუნიკაციო მოწყობილობების მიმდინარე შეკეთების ხარჯები |
| ანგარიში 9404 | სატრანსპორტო საშუალებების მიმდინარე შეკეთების ხარჯები |
| ანგარიში 9405 | ავეჯისა და მოწყობილობების მიმდინარე შეკეთების ხარჯები |
| ანგარიში 9406 | დანარჩენ ძირითად საშუალებათა მიმდინარე შეკეთების ხარჯები |
| ანგარიში 9409 | იჯარით აღებული ძირითადი საშუალებების მიმდინარე შეკეთების ხარჯები |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშთა დანიშნულება
მოცემული ანგარიშები გამოიყენება ძირითად საშუალებათა შეკეთების ყველა დანახარჯის აღსარიცხავად.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ზოგადი პრინციპები
გამოიყენება ბუღალტრული აღრიცხვის ყველა ძირითადი პრინციპი.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| შეკეთების ანაზღაურება | 9402-9409 ძირითადი საშუალებების მიმდინარე შეკეთების ხარჯები | ფულადი სახსრების ანგარიშები |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
ძირითადი საშუალებების მიმდინარე შეკეთების ხარჯების გაწევის შემთხვევაში დადებეტდება – 9402–9409 ანგარიშები და დაკრედიტდება – ფულადი სახსრების ანგარიშები.
5. კომენტარები
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ სისტემატურად უნდა გააანალიზოს ძირითადი საშუალებების მიმდინარე შეკეთების დანახარჯები.
ანგარიშთა ჯგუფი 943. მასალებისა და ინვენტარის შეძენის ხარჯები
| ანგარიში 9431 | მასალებისა და ინვენტარის შეძენის ხარჯები |
| ანგარიში 9433 | ბლანკების შეძენისა და დამზადების ხარჯები |
| ანგარიში 9434 | ფულის შეფუთვის ხარჯები |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშთა დანიშნულება
მოცემული ანგარიშები გამოიყენება არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების საქმიანობისათვის საჭირო მასალებისა (საბლანკო და სხვ.) და ინვენტარის შეძენის, ბლანკების დამზადების, ფულის შეფუთვის და მსგავსი სახის ხარჯების აღსარიცხავად.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ზოგადი პრინციპები
გამოიყენება ბუღალტრული აღრიცხვის ყველა ძირითადი პრინციპი.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| მასალების შეძენა | 9431-9434 მასალებისა და ინვენტარის შეძენის ხარჯები | ფულადი სახსრების ანგარიშები |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
სამეურნეო მასალებისა და ინვენტარის შეძენის ხარჯების გაწევის შემთხვევაში დადებეტდება – 9431–9434 ანგარიშები და დაკრედიტდება – ფულადი სახსრების ანგარიშები.
5. კომენტარები
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ სისტემატურად უნდა გააანალიზოს სამეურნეო მასალებისა და ინვენტარის შეძენის დანახარჯები.
ანგარიშთა ჯგუფი 946. საექსპლუატაციო ხარჯები
| ანგარიში 9461 | კომუნალური მომსახურების ხარჯები |
| ანგარიში 9463 | ქონების დაზღვევის ხარჯები |
| ანგარიში 9464 | ჟურნალ-გაზეთებსა და პერიოდულ გამოცემებზე ხელმოწერის ხარჯები |
| ანგარიში 9465 | შენობისა და ფასეულობების დაცვის ხარჯები |
| ანგარიში 9466 | საფოსტო-სატელეგრაფო ხარჯები |
| ანგარიში 9467 | საკანცელარიო ხარჯები |
| ანგარიში 9468 | ტრანსპორტის შენახვის ხარჯი (მიმდინარე შეკეთების ხარჯის გარდა) |
| ანგარიში 9469 | დანარჩენი საექსპლუატაციო ხარჯები |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშთა დანიშნულება
მოცემული ანგარიშები გამოიყენება საექსპლუატაციო ხარჯებთან დაკავშირებული ყველა დანახარჯის აღსარიცხავად.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ძირითადი პრინციპები
გამოიყენება ბუღალტრული აღრიცხვის ყველა ძირითადი პრინციპი.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| მომსახურების ანაზღაურება | 9461-9469 საექსპლუატაციო ხარჯები | ფულადი სახსრების ანგარიშები |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
საექსპლუატაციო ხარჯების გაწევის შემთხვევაში დადებეტდება - 9461-9469, ანგარიშები და დაკრედიტდება - ფულადი სახსრების ანგარიშები.
5. კომენტარები
არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების ანალიზური აღრიცხვის სისტემამ უნდა უზრუნველყოს დანახარჯთა ანალიზი ცალკეული სახეების მიხედვით დროის მცირე მონაკვეთში.
ანგარიშთა ჯგუფი 947. ხარჯები ბიუჯეტში გადასახადების მიხედვით
| ანგარიში 9471 | ხარჯები ბიუჯეტში გადასახადების მიხედვით ( მოგების გადასახადის გარდა) |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშის დანიშნულება
მოცემული ანგარიში გამოიყენება არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების მიერ მიმდინარე წელს საგადასახადო კოდექსით გათვალისწინებული საერთო სახელმწიფოებრივი და ადგილობრივი გადასახადების სახით (მოგების გარდა) გადახდილი თანხების აღსარიცხავად.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ზოგადი პრინციპები
გამოიყენება ბუღალტრული აღრიცხვის შესაბამისი პრინციპები.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| გადასახადის გადახდა | 9471 ხარჯები ბიუჯეტში გადასახადე-ბის მიხედვით (ქონების, მიწის, გადასახადი ქონების გადაცემისათვის, რეკლამის და სხვ.) | ფულადი სახსრების ანგარიშები |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
ცალკეული სახის გადასახადის გადახდის შემთხვევაში დადებეტდება - 9471 - პირადი ანგარიში (ქონების, მიწის, გადასახადი ქონების გადაცემისათვის, რეკლამის და სხვ.) და დაკრედიტდება - საკორესპონდენტო ანგარიში.
5. კომენტარები
ანალიზურ აღრიცხვაში არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ უნდა შექმნას ისეთი საინფორმაციო სისტემა, რომელიც დროის მცირე მონაკვეთში უზრუნველყოფს ბიუჯეტში გადახდილი გადასახადების შესახებ მონაცემთა მიღებას სახეების, დარიცხული-გადახდილი თანხების, თარიღებისა და სხვა ნიშნების მიხედვით. გადახდილი გადასახადები აღრიცხვაში აისახება საქართველოს ეროვნული ვალუტით.
კლასი 95. ხარჯები მიმდინარე წლის მოგების გადასახადის მიხედვით
ანგარიშთა ჯგუფი 950. მიმდინარე წლის მოგების გადასახადის ხარჯი
| ანგარიში 9501 | მოგების გადასახადის ხარჯი |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშის დანიშნულება
მოცემული ანგარიში გამოიყენება მიმდინარე საანგარიშგებო წელს არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების მიერ დარიცხული მოგების გადასახადით ბიუჯეტთან ანგარიშსწორების აღსარიცხავად.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ზოგადი პრინციპები
გამოიყენება ბუღალტრული აღრიცხვის ყველა ძირითადი პრინციპი:
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
ა) სააღრიცხვო ანგარიშგებით მიღებული მოგება ნაკლებია საგადასახადო ანგარიშგებით მიღებულ მოგებაზე:
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| მოგების გადასახადის ავანსად გადახდა მიმდინარე წლის განმავლობაში | 2551 მოგების მიმდინარე გადასახადი | ფულადი სახსრების ანგარიშები |
| მოგების გადასახადის დარიცხვა და დროებითი სხვობის თანხის აღება გადავადებული საგადასახადო აქტივის ანგარიშზე | 9501 მოგების გადასახადის ხარჯი 2711 გადავადებული საგადასახადო აქტივი - სააღრიცხვო და საგადასახადო მოგების გადასახადებს შორის სხვაობის თანხა, რომელიც გამოწვეულია დროებითი სხვაობით | 4551 მოგების გადასახდელი გადასახადი (საგადასახადო ანგარიშგებით მოგების გადასახადი) 9501 მოგების გადასახადის ხარჯი |
| საანგარიშგებო წლის საგადასახადო ვალდებულების მიმდინარე საგადასახადო აქტივით გადახურვა | 4551 გადასახდელი მოგების გადასახადი | 2551 მოგების მიმდინარე გადასახადი |
| სხვაობის თანხის გადახდა | 4551 გადასახდელი მოგების გადასახადი | ფულადი სახსრების ანგარიშები |
| ზედმეტად გადახდილი თანხის უკან დაბრუნება | ფულადი სახსრების ანგარიშები | 2551 მოგების მიმდინარე გადასახადი |
| მიმდინარე წლის მოგების (ზარალი) შემცირება გადახდილი მოგების გადასახადის თანხით | 5501 საანგარიშგებო წლის მოგება (ზარალი) | 9501 მოგების გადასახადის ხარჯი |
ბ) სააღრიცხვო მოგება მეტია საგადასახადო მოგებაზე:
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| მოგების გადასახადის ავანსად გადახდა მიმდინარე წლის განმავლობაში | 2551 მოგების მიმდინარე გადასახადი | ფულადი სახსრების ანგარიშები |
| მოგების გადასახადის დარიცხვა და გადავადებული საგადასახადო ვალდებულების აღიარება | 9501 მოგების გადასახადის ხარჯი 9501 მოგების გადასახადის ხარჯი | 4551 გადასახდელი მოგების გადასახადი 4711 გადავადებული საგადასახადო ვალდებულება |
| საანგარიშგებო წლის ფაქტობრივი საგადასახადო ვალდებულების მიმდინარე საგადასახადო აქტივით გადახურვა | 4551 გადასახდელი მოგების გადასხადი | 2551 მოგების მიმდინარე გადასახადი
|
| საანგარიშგეო წლის მოგების (ზარალი) შემცირება გადახდილი მოგების გადასახადის თანხით | 5501 საანგარიშგებო წლის მოგება (ზარალი) | 9501 მოგების გადასახადის ხარჯი |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
საანგარიშგებო წლის მოსალოდნელი გადასახადის თანხის დარიცხვისას შედგება გატარება: დებეტი 9501 ანგარიში, კრედიტი - 4551 ანგარიში. წლის ბოლოს 9501 ანგარიში იხურება, 5501 ანგარიშთან კორესპოდენციით.
თანხების დარიცხვა და მათი ანგარიშებზე გატარება მოხდება პერიოდულად მენეჯმენტის შეხედულებისამებრ ყოველთვიურად, კვარტალურად და ა.შ.
5. კომენტარები
გადასახადის მიხედვით ბიუჯეტში ყველა გადასახდელი აღრიცხვაში აისახება საქართველოს ეროვნული ვალუტით.
კლასი 96. გაუთვალისწინებელი ხარჯები
ანგარიშთა ჯგუფი 960. გაუთვალისწინებელი ხარჯები
| ანგარიში 9601 | გაუთვალისწინებელი ხარჯები |
აქტივის ანგარიში
1. ანგარიშთა დანიშნულება
მოცემული ანგარიში გამოიყენება არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების ყოველდღიური საქმიანობისათვის გაუთვალისწინებელი ხარჯების აღსარიცხავად, რომლებიც არ არის პერიოდული და რეგულარული.
2. ბუღალტრული აღრიცხვის ზოგადი პრინციპები
გამოიყენება ბუღალტრული აღრიცხვის ყველა ძირითადი პრინციპი.
3. ანგარიშთა დებეტითა და კრედიტით გატარებათა ნუსხა
| ოპერაციის შინაარსი | ანგარიშის დებეტი | ანგარიშის კრედიტი |
| გაუთვალისწინებელი ხარჯების აღრიცხვა | 9601 გაუთვალისწინებელი ხარჯები | ნებისმიერი ანგარიში რეზერვების ანგარიშთა გარდა |
4. გატარებათა ნუსხის განმარტებანი
ხასიათიდან გამომდინარე გაუთვალისწინებელი ხარჯები იშვიათობას წარმოადგენს. მოცემული ანგარიში გამოიყენება არსებითად მსხვილი ოპერაციების აღსარიცხავად.
გაუთვალისწინებელ ხარჯად აღიარება დამოკიდებულია თითოეული კონკრეტული ოპერაციის ბუნებაზე. აღსარიცხავად შემოთავაზებული გატარებები განიხილება აუდიტორებთან და უმაღლეს ხელმძღვანელობასთან.
5. კომენტარები
ინფორმაციას გაუთვალისწინებელი ხარჯების წარმოქმნის შესახებ არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება წარადგენს წლიური ფინანსური ანგარიშგების განმარტებებში.
ბალანსგარეშე ანგარიშები
კლასი 02. პირობითი ვალდებულებები
ანგარიშთა ჯგუფი 020. პირობითი ვალდებულებები
| ანგარიში 0201 | აქცეპტები და ინდოსამენტები |
ანგარიშის დანიშნულება
მოცემული ანგარიში განკუთვნილი არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების მიერ მიცემული აქცეპტებისა და ინდოსამენტების აღსარიცხავად, ინდოსამენტებიდან, რედისკონტირებული თამასუქებიდან და აქცეპტებიდან გამომდინარე ფულადი ვალდებულებების ჩათვლით,
აქცეპტად ითვლება ვადიანი ტრატა, გადასაყვანი თამასუქი ან ბანკის ხელმოწერით დამოწმებული საგადასახადო საბუთი, რომლითაც არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება თანახმაა გადაიხადოს თანხა დაფარვის ვადის დადგომისას ტრასატის მხრიდან ვალდებულებების შეუსრულებლობის შემთხვევაში.
| ანგარიში 0202 | მიცემული გარანტიები |
ანგარიშის დანიშნულება
მოცემული ანგარიში განკუთვნილია არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების მიერ მესამე მხარის სასარგებლოდ მიცემული ყველა გარანტიის აღსარიცხავად, ე.ი. მიერ მესამე მხარის ვალდებულებების დამოწმების შემთხვევაში.
| ანგარიში 0203 | მიღებული გარანტიები |
ანგარიშის დანიშნულება
მოცემული ანგარიში განკუთვნილია არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების მიერ მიღებული ყველა გარანტიის აღსარიცხავად, აქცეპტებისა და ინდოსამენტების, მიცემული კრედიტების მიხედვით პარალელური გარანტიებისა და სხვა არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების, საკრედიტო დაწესებულებების, სადაზღვევო კომპანიების, სახელმწიფო ორგანოებისა და სხვათა მიერ მიცემული სხვა გამოუთხოვარი და უპირობო გარანტიების ჩათვლით. (იალადრუქან)
| ანგარიში 0204 | გირავნობის უზრუნველყოფის სახით მიცემული აქტივები |
ანგარიშის დანიშნულება
მოცემული ანგარიში განკუთვნილია გირავნობის უზრუნველყოფის სახით მიცემული ყველა აქტივისა და გარანტიის აღსარიცხავად.
გირაოდ ითვლება აქტივი, რომელიც გასცა სესხის მიმღებმა (მოცემული არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების კლიენტმა) ვალის გადახდის უზრუნველსაყოფად; სესხის გადაუხდელობის შემთხვევაში კრედიტორ არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებას უფლება აქვს გაყიდოს გირაო მის მიერ მიცემული სესხის დაფარვის მიზნით, გადაუხდელი პროცენტების გათვალისწინებით.
| ანგარიში 0205 | გირავნობის უზრუნველყოფის სახით მიღებული აქტივები |
ანგარიშის დანიშნულება
მოცემული ანგარიში განკუთვნილია მესამე მხარისაგან მიღებული საგარანტიო ვალდებულებებისა და აქტივების, მაგალითად, საკრედიტო ხაზის უზრუნველსაყოფად დაგირავებული აქტივების აღსარიცხავად. ამ შემთხვევაში საკრედიტო ხაზით გასაცემი ავანსის ოდენობა უშუალოდ დაკავშირებულია შესაბამისი გირავნობის ვალდებულების (მაგალითად, დებიტორული დავალიანების, მატერიალური საბრუნავი სახსრებისა და ა.შ.) ღირებულებაზე;
| ანგარიში 0206 | სხვა პირობითი ვალდებულებები |
ანგარიშის დანიშნულება
მოცემული ანგარიში განკუთვნილია ყველა ოპერაციის თანხობრივად აღსარიცხავად, რომლის დროსაც არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულება ამოწმებს მესამე მხარის ვალდებულებებს და რომლებიც არ არიან რეგისტრირებული 020 ჯგუფის სხვა ანგარიშებზე.
კლასი 06 ვალდებულებები არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებაში შესანახად განთავსებულ ქონებაზე
ანგარიშთა ჯგუფი 060. ვალდებულებები შესანახად განთავსებულ ქონებაზე
| ანგარიში 0601 | ძვირფასი ლითონები |
| ანგარიში 0602 | ფასიანი ქაღალდები |
| ანგარიში 0603 | სხვა ქონება |
ანგარიშის დანიშნულება
ამ ანგარიშზე აღირიცხება არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების საცავებში შენახული ქონების ღირებულება, რომლის შენახვაზეც არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებამ იკისრა ვალდებულება და პასუხისმგებელია ამ ქონების შენახვაზე ხელშეკრულებით გათვალისწინებული პირობით.
კლასი 09. მემორანდუმის ანგარიშები
ანგარიშთა ჯგუფი 091. ზარალში ჩამოწერილი ვალები
| 0912 | სესხებზე მიუღებელი პროცენტები |
| 0914 | ზარალში ჩამოწერილი ვალები |
| 0916 | ზარალში ჩამოწერილი სხვა აქტივები |
ანგარიშების დანიშნულება
მემორანდუმის ანგარიშების კლასში შეტანილია ყველა ის ბალანსგარეშე ანგარიში, რომელიც არ არის გათვალისწინებული ახალი ანგარიშთა გეგმით და რომელიც შემდგომში საჭიროებს მათ სისტემგარეშე აღრიცხვას. აღნიშნულ ანგარიშებზე აღირიცხება ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი წესის შესაბამისად მიუღებელი და ჩამოწერილი პროცენტები და უშუალოდ არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების მიერ გაცემული უიმედოდ კლასიფიცირებული სესხები, რომლებიც ექვემდებარებიან სისტემგარეშე აღრიცხვას.
დოკუმენტის კომენტარები