Document structure
View explanations
Referenced documents
Document Highlights
Consolidated publications
Consolidated versions (16/03/2021 - 13/06/2023)
ეროვნული საარქივო ფონდისა და ეროვნული არქივის შესახებ
ეს კანონი განსაზღვრავს ეროვნული საარქივო ფონდისა და საქართველოს ეროვნული არქივის სამართლებრივ სტატუსს, ეროვნული საარქივო ფონდისათვის დოკუმენტების მიკუთვნების პრინციპებს, მათი დაცვისა და გამოყენების საკითხებს.
ამ კანონის ძირითადი ამოცანებია:
ა) საქართველოში არქივის მართვის პრინციპებისა და სისტემის განსაზღვრა;
ბ) ეროვნული საარქივო ფონდის დაცვის, შევსების, აღრიცხვისა და ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტებით სარგებლობის ძირითადი პრინციპების დადგენა;
გ) (ამოღებულია - 20.12.2011, №5571).
საქართველოს 2011 წლის 20 დეკემბრის კანონი №5571- ვებგვერდი, 28.12.2011წ.
1. ეროვნული საარქივო ფონდი არის საქართველოს ტერიტორიაზე არსებული იმ დოკუმენტების (განურჩევლად მათი მატარებლის სახეობისა) ერთობლიობა, რომლებსაც აქვთ ისტორიული, რელიგიური, მეცნიერული, პოლიტიკური, ეკონომიკური, კულტურული, სახელმწიფო ან/და საზოგადოებრივი ღირებულება. ეროვნულ საარქივო ფონდს აგრეთვე მიეკუთვნება სხვა სახელმწიფოებში დაცული დოკუმენტები, რომლებიც საქართველოს საერთაშორისო ხელშეკრულებების თანახმად უნდა დაუბრუნდეს ან გადმოეცეს საქართველოს.
2. სახელმწიფო ვალდებულია იზრუნოს ეროვნული საარქივო ფონდის შევსების, შენახვის, დაცვისა და გამოყენებისათვის.
3. ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტი, განურჩევლად მისი შექმნის ადგილისა და დროისა, შენახვის ადგილისა, საკუთრების ფორმისა და მატარებლის სახეობისა (მატერიალური ან/და ელექტრონული), ინახება მუდმივად.
4. ეროვნული საარქივო ფონდის იმ დოკუმენტების ნუსხა, რომლებიც ექვემდებარება ელექტრონული მატარებლის სახით შენახვას, განისაზღვრება საქართველოს იუსტიციის მინისტრის ბრძანებით. ეროვნული საარქივო ფონდის ის დოკუმენტები, რომლებიც არ აისახება აღნიშნულ ნუსხაში, ინახება მატერიალური და ელექტრონული მატარებლების სახით.
საქართველოს 2009 წლის 16 ივლისის კანონი №1458 - სსმ I, №20, 28.07.2008 წ., მუხ.103
სახელმწიფო ხელისუფლების დაწესებულებები და მუნიციპალიტეტის ორგანოები, აგრეთვე ის დაწესებულებები, ორგანიზაციები და საწარმოები, რომლებიც თავიანთი საქმიანობის პროცესში ქმნიან ეროვნული საარქივო ფონდისათვის გადასაცემად განკუთვნილ დოკუმენტებს (მათ შორის, საიდუმლო დოკუმენტებს), ვალდებული არიან უზრუნველყონ თავიანთი საქმიანობის პროცესში შექმნილი ყველა დოკუმენტის დაცვა, შენახვა, დამუშავება, აღრიცხვა და ყოველწლიურად მათთვის შემფასებელი ექსპერტიზის ჩატარება საქმის წარმოებისა და დაწესებულებათა არქივების მუშაობის წესების შესაბამისად, რომლებსაც ბრძანებით ამტკიცებს საქართველოს იუსტიციის მინისტრი (შემდგომ – მინისტრი).
საქართველოს 2009 წლის 16 ივლისის კანონი №1458 - სსმ I, №20, 28.07.2008 წ., მუხ.103
საქართველოს 2020 წლის 15 ივლისის კანონი №6882 – ვებგვერდი, 28.07.2020წ.
1. სახელმწიფო ხელისუფლების ორგანოს ან სახელმწიფო დაწესებულების საქმიანობის პროცესში შექმნილი დოკუმენტი სახელმწიფო საკუთრებაა, ადგილობრივი თვითმმართველობის (მუნიციპალიტეტის) ორგანოს საქმიანობისას შექმნილი დოკუმენტი მუნიციპალიტეტის საკუთრებაა, ხოლო ფიზიკური ან იურიდიული პირის მიერ შექმნილი ან კანონიერად შეძენილი დოკუმენტი – მისი საკუთრება.
2. დაუშვებელია სახელმწიფო და მუნიციპალიტეტის საკუთრებაში არსებული ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტების გასხვისება.
3. ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუ მენტი, რომელსაც არ ჰყავს მესაკუთრე, გადადის სახელმწიფო საკუთრებაში და გადაეცემა ეროვნულ არქივს.
საქართველოს 2020 წლის 15 ივლისის კანონი №6882 – ვებგვერდი, 28.07.2020წ.
თავი II. საარქივო საქმის მართვა
1. საქართველოში საარქივო საქმეს მართავს და საქმისწარმოების სრულყოფასა და ეროვნული საარქივო ფონდის განვითარებას უზრუნველყოფს საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს (შემდგომში – სამინისტრო) მმართველობის სფეროში შემავალი საჯარო სამართლის იურიდიული პირი – საქართველოს ეროვნული არქივი (შემდგომში – ეროვნული არქივი).
2. ეროვნული არქივი უზრუნველყოფს ეროვნული საარქივო ფონდის შევსებას, დოკუმენტების ცენტრალიზებულ აღრიცხვას (მათ შორის, ელექტრონული ფორმით), აღწერას, ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტების ელექტრონული ბაზის ფორმირებას და მის მუდმივ განახლებას, დაზიანებული დოკუმენტების კონსერვაცია-რესტავრაციას და განსაკუთრებული ღირებულების მქონე დოკუმენტებისათვის სადაზღვევო ფონდის შექმნას, ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტებთან თავისუფალ დაშვებას საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილ ფარგლებში; ეროვნული არქივი ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტების გამოყენებით ამზადებს ბუკლეტებს, ბროშურებს, სხვადასხვა სახის გამოცემებს (მათ შორის, ელექტრონული მატარებლის სახით), საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი წესით მათი შემდგომი რეალიზაციის უფლებით.
3. ეროვნულ არქივს აქვს ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტების (მათ შორის, ეროვნულ საარქივო ფონდში არსებული კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლების) აღრიცხვის, დაცვისა და შენახვის სახელმწიფო კონტროლისა და ზედამხედველობის უფლება, განურჩევლად მათი შენახვის ადგილისა.
4. ეროვნული არქივი ახორციელებს საქმისწარმოებაში არსებული წესების დაცვის კონტროლს და ზედამხედველობს ამ კანონის შესრულებას.
საქართველოს 2009 წლის 16 ივლისის კანონი №1458 - სსმ I, №20, 28.07.2008 წ., მუხ.103
სამინისტრო უზრუნველყოფს:
ა) ეროვნული არქივისა და მისი ტერიტორიული ორგანოების მიერ უფლებამოსილებათა განხორციელების მატერიალურ-ტექნიკურ და ორგანიზაციულ მხარდაჭერას;
ბ) ეროვნული არქივის სისტემისა და საქმიანობის მარეგულირებელი ნორმატიული აქტების შემუშავებას და გამოცემას;
ბ1) ეროვნული არქივის საქმიანობის კანონიერების, მიზანშეწონილობისა და ეფექტიანობის და საფინანსო-ეკონომიკური საქმიანობის ზედამხედველობას;
გ) საქართველოს კანონმდებლობით გათვალისწინებული სხვა უფლებამოსილებების განხორციელებას.
საქართველოს 2009 წლის 16 ივლისის კანონი №1458 - სსმ I, №20, 28.07.2008 წ., მუხ.103
საქართველოს 2016 წლის 24 ივნისის კანონი №5600 - ვებგვერდი, 13.07.2016წ.
1. ეროვნული არქივის სტრუქტურული ერთეულებია ცენტრალური აპარატი და ცენტრალური არქივები.
2. ეროვნული არქივი საარქივო საქმეს მართავს სტრუქტურული ერთეულებისა და ტერიტორიული ორგანოების – რეგიონული არქივების, ადგილობრივი არქივებისა და ადგილობრივი წარმომადგენლობების – მეშვეობით.
3. ეროვნულ არქივს ხელმძღვანელობს გენერალური დირექტორი, რომელსაც თანამდებობაზე ნიშნავს და თანამდებობიდან ათავისუფლებს მინისტრი. ეროვნული არქივის გენერალური დირექტორის შერჩევის წესი განისაზღვრება საქართველოს კანონმდებლობით.
4. ეროვნული არქივის გენერალური დირექტორის მოადგილეებს თანამდებობაზე ნიშნავს და თანამდებობიდან ათავისუფლებს მინისტრი. ეროვნული არქივის გენერალური დირექტორის მოადგილეების შერჩევის წესი განისაზღვრება საქართველოს კანონმდებლობით.
41. ეროვნული არქივის თანამშრომლები თანამდებობაზე ინიშნებიან საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი წესით.
5. ეროვნული არქივის დებულებას ამტკიცებს მინისტრი.
6. ეროვნული არქივის გენერალურ დირექტორს დებულებით გათვალისწინებულ შემთხვევებში უფლება აქვს, საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი წესით განახორციელოს თავისი უფლებამოსილებების დელეგირება.
7. ეროვნული არქივის საშტატო ნუსხასა და ხარჯთაღრიცხვას სამინისტროსთან შეთანხმებით ამტკიცებს ეროვნული არქივის გენერალური დირექტორი.
8. ეროვნული არქივის მატერიალურ-ტექნიკური უზრუნველყოფა ხორციელდება სახელმწიფო ბიუჯეტის სახსრებითა და საქართველოს კანონმდებლობით განსაზღვრული სხვა შემოსავლებით.
9. ეროვნულ არქივს შეუძლია განახორციელოს თავისი ფუნქციების შესაბამისი ეკონომიკური საქმიანობა, ხოლო მიღებული შემოსავლები განკარგოს მატერიალურ-ტექნიკური ბაზის გაფართოების, დოკუმენტების შენახვისა და დაცვის გაუმჯობესების, დასაქმებულთა დამატებითი ანაზღაურებისა და ამ კანონითა და ეროვნული არქივის დებულებით გათვალისწინებული სხვა მიზნებისათვის.
10. ეროვნულ არქივს აქვს თავისი ბეჭედი საქართველოს სახელმწიფო გერბის გამოსახულებით და საქართველოს კანონმდებლობით ნებადართული საბანკო ანგარიშები.
საქართველოს 2009 წლის 16 ივლისის კანონი №1458 - სსმ I, №20, 28.07.2008 წ., მუხ.103
საქართველოს 2011 წლის 22 მარტის კანონი №4465 -ვებგვერდი,01.04.2011წ.
1. ეროვნული არქივის ტერიტორიული ორგანოებისა და იმ სტრუქტურული ერთეულების – ცენტრალური არქივების – სამოქმედო ტერიტორიები, რომელთა საქმიანობაც საქართველოს ტერიტორიის გარკვეულ ნაწილზე ვრცელდება, განისაზღვრება მინისტრის ბრძანებით.
2. რეგიონული და ადგილობრივი არქივები მუდმივად ინახავენ მათ სამოქმედო ტერიტორიებზე შექმნილ ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტებს. რეგიონული და ადგილობრივი არქივები და ადგილობრივი წარმომადგენლობები მართავენ საარქივო საქმეს შესაბამის ტერიტორიაზე.
3. რეგიონულ და ადგილობრივ არქივებს ხელმძღვანელობენ დირექტორები, ხოლო ადგილობრივ წარმომადგენლობებს – ადგილობრივი წარმომადგენლები, რომელთაც საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი წესით თანამდებობაზე ნიშნავს და თანამდებობიდან ათავისუფლებს ეროვნული არქივის გენერალური დირექტორი.
4. ტერიტორიული ორგანოს დებულებას ამტკიცებს ეროვნული არქივის გენერალური დირექტორი.
5. ტერიტორიული ორგანოს მატერიალურ-ტექნიკური უზრუნველყოფა ხორციელდება სახელმწიფო ბიუჯეტის სახსრებითა და საქართველოს კანონმდებლობით განსაზღვრული სხვა შემოსავლებით.
6. ტერიტორიულ ორგანოს აქვს თავისი ბეჭედი საქართველოს სახელმწიფო გერბის გამოსახულებით.
7. ტერიტორიული ორგანოს მიერ განხორციელებული საქმიანობის კანონიერებას, მიზანშეწონილობასა და ეფექტიანობას ზედამხედველობს ეროვნული არქივი.
საქართველოს 2009 წლის 16 ივლისის კანონი №1458 - სსმ I, №20, 28.07.2008 წ., მუხ.103
აფხაზეთისა და აჭარის ავტონომიურ რესპუბლიკებში საარქივო საქმის მართვას ახორციელებენ აღმასრულებელი ხელისუფლების სტრუქტურაში შემავალი შესაბამისი ორგანოები, რომელთა კომპეტენციის ფარგლები, ამოცანები და ფუნქციები საარქივო საქმიანობაში განისაზღვრება ამ კანონითა და შესაბამისი კანონმდებლობით.
თავი III. ეროვნული საარქივო ფონდის დაკომპლექტება
1. ეროვნულ საარქივო ფონდს დოკუმენტს მიაკუთვნებს ეროვნული არქივის საექსპერტო-შემმოწმებელი კომისია შემფასებელი ექსპერტიზის შედეგის დამტკიცების საფუძველზე.
2. დოკუმენტების შერჩევა, დამუშავება და მათთვის შემფასებელი ექსპერტიზის ჩატარება ხდება საქმისწარმოებისა და დაწესებულებათა არქივების მუშაობის წესების შესაბამისად.
1. ეროვნული საარქივო ფონდი შეივსება იმ დოკუმენტებით, რომლებიც:
ა) შეიქმნა სახელმწიფო ხელისუფლების ორგანოების, ადგილობრივი თვითმმართველობის (მუნიციპალიტეტის) ორგანოებისა და დაწესებულებების, თვითმმართველი ერთეულის (მუნიციპალიტეტის) იურიდიული პირებისა და საჯარო სამართლის იურიდიული პირების საქმიანობის პროცესში;
ბ) გადაეცა სახელმწიფოს ან თვითმმართველ ერთეულს (მუნიციპალიტეტს) სამართალმემკვიდრეობის საფუძველზე;
გ) გადასულია სახელმწიფო ან მუნიციპალიტეტის საკუთრებაში ჩუქების, ანდერძით გადაცემის, ნასყიდობის ან სხვა კანონიერ საფუძველზე;
დ) შეიქმნა პოლიტიკური ორგანიზაციების საქმიანობის პროცესში;
ე) შეიქმნა კერძო სამართლის იურიდიული პირების საქმიანობის პროცესში, განურჩევლად მათი საკუთრების ფორმისა;
ვ) ფიზიკური და იურიდიული პირების საკუთრებაა.
2. ამ კანონის მე-12 მუხლის პირველ პუნქტში აღნიშნული დოკუმენტები ეროვნული საარქივო ფონდისათვის მიკუთვნების მიზნით სავალდებულოა წარდგენილ იქნეს შემფასებელ ექსპერტიზაზე.
3. ეროვნული საარქივო ფონდისათვის დოკუმენტის მიკუთვნება არ ნიშნავს მისი მესაკუთრის შეცვლას.
საქართველოს 2020 წლის 15 ივლისის კანონი №6882 – ვებგვერდი, 28.07.2020წ.
1. სახელმწიფო ხელისუფლების ორგანოები და მუნიციპალიტეტები, საჯარო სამართლის იურიდიული პირები, აგრეთვე სახელმწიფო და მუნიციპალიტეტის დაწესებულებები, ორგანიზაციები და საწარმოები ვალდებული არიან, საკუთარი სახსრებით განახორციელონ თავიანთი საქმიანობის პროცესში შექმნილი დოკუმენტების შერჩევა და დამუშავება.
2. სახელმწიფ ო უზრუნველყოფს ამ კანონის მე-12 მუხლის პირველი პუნქტის „ბ“ და „გ“ ქვეპუნქტებში აღნიშნული დოკუმენტების შერჩევასა და დამუშავებას.
3. საზოგადოებრივი ორგანიზაციები, პოლიტიკური გაერთიანებები, იურიდიული პირები, განურჩევლად საკუთრების ფორმისა, ვალდებული არიან საკუთარი სახსრებით განახორციელონ თავიანთი კუთვნილი დოკუმენტების შერჩევა, დამუშავება და მათთვის შემფასებელი ექსპერტიზის ჩატარება, ხოლო ფიზიკური პირების კუთვნილი დოკუმენტების შემფასებელი ექსპერტიზის ხარჯებს გაიღებს ეროვნული არქივი.
31. ამ მუხლის მე-3 პუნქტით განსაზღვრული სუბიექტები უფლებამოსილი არიან თავიანთი კუთვნილი დოკუმენტების შერჩევა, დამუშავება და მათთვის შემფასებელი ექსპერტიზის ჩატარება უზრუნველყონ ეროვნული არქივის მიერ აკრედიტებული კერძო სამართლის იურიდიული პირების მეშვეობით, მათთან დადებული ხელშეკრულების საფუძველზე. აკრედიტაციის წესსა და კრიტერიუმებს, აგრეთვე აკრედიტაციის საფასურის ოდენობას განსაზღვრავს მინისტრი. აკრედიტებული კერძო სამართლის იურიდიული პირები ეროვნულ არქივს ყოველი წლის 31 დეკემბრამდე წარუდგენენ ინფორმაციას წლის განმავლობაში მათ მიერ დოკუმენტების შერჩევის, დამუშავებისა და მათთვის შემფასებელი ექსპერტიზის ჩატარების შესახებ.
4. თუ არსებობს საფუძვლიანი ვარაუდი, რომ დოკუმენტს განსაკუთრებული ღირებულება აქვს, მის მესაკუთრესა და ეროვნულ არქივს შორის დადებულ ხელშეკრულებაში შეიძლება გათვალისწინებულ იქნეს ეროვნული არქივის მიერ ამ დოკუმენტის შემფასებელი ექსპერტიზის ხარჯების სრულად ან ნაწილობრივ დაფარვა.
საქართველოს 2009 წლის 16 ივლისის კანონი №1458 - სსმ I, №20, 28.07.2008 წ., მუხ.103
საქართველოს 2010 წლის 12 ნოემბრის კანონი №3809 - სსმ I, №65, 26.11.2010 წ., მუხ.411
საქართველოს 2020 წლის 15 ივლისის კანონი №6882 – ვებგვერდი, 28.07.2020წ.
თავი IV. ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტების შენახვა და დაცვა
1. ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტებს მუდმივად ინახავენ ეროვნული არქივი და მისი ტერიტორიული ორგანოები – რეგიონული და ადგილობრივი არქივები, აგრეთვე აფხაზეთისა და აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკების შესაბამისი ორგანოები.
2. ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტების მუდმივად შენახვის უფლება აქვთ:
ა) საქართველოს პარლამენტის ილია ჭავჭავაძის სახელობის ეროვნულ ბიბლიოთეკას;
ბ) საქართველოს მეცნიერებათა ეროვნული აკადემიის არქივს;
გ) საქართველოს განათლებისა და მეცნიერების სამინისტროს მმართველობის სფეროში შემავალ საჯარო სამართლის იურიდიულ პირს – კორნელი კეკელიძის სახელობის ხელნაწერთა ეროვნულ ცენტრს;
დ) საქართველოს კულტურის, სპორტისა და ახალგაზრდობის სამინისტროს მმართველობის სფეროში შემავალ საჯარო სამართლის იურიდიულ პირს – საქართველოს ეროვნულ მუზეუმს და სხვა მუზეუმებს, აგრეთვე საჯარო სამართლის იურიდიულ პირს – გიორგი ჩუბინაშვილის სახელობის ქართული ხელოვნების ისტორიისა და ძეგლთა დაცვის ეროვნულ კვლევით ცენტრს;
ე) საქართველოს გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის სამინისტროს სისტემაში შემავალ საჯარო სამართლის იურიდიულ პირს – გარემოს ეროვნულ სააგენტოს − გეოლოგიური ფონდისა და ჰიდრომეტეოროლოგიისა და გარემოს დაბინძურების ეროვნული ფონდის დოკუმენტებისა;
ე1 ) საქართველოს შინაგან საქმეთა მინისტრის ბრძანებით განსაზღვრულ უფლებამოსილ საჯარო სამართლის იურიდიულ პირს;
ე 2) საქართველოს სახელმწიფო უსაფრთხოების სამსახურს;
ვ) საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს სისტემაში შემავალ საჯარო სამართლის იურიდიულ პირს – საქართველოს სტანდარტების და მეტროლოგიის ეროვნულ სააგენტოს − ეროვნული საინფორმაციო ფონდის დოკუმენტებისა;
ზ) კერძო არქივებს, გარდა სახელმწიფო ხელისუფლებისა და ადგილობრივი თვითმმართველობის (მუნიციპალიტეტის) ორგანოებისა და დაწესებულებების, თვითმმართველი ერთეულის (მუნიციპალიტეტის) იურიდიული პირების საქმიანობის პროცესში შექმნილი დოკუმენტებისა;
თ) საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს სისტემაში შემავალ საჯარო სამართლის იურიდიულ პირს – ნავთობისა და გაზის სახელმწიფო სააგენტოს – ნავთობისა და გაზის სფეროში პირველადი გეოლოგიური, გეოფიზიკური და გეოქიმიური ინფორმაციისა, ამ ინფორმაციის ინტერპრეტაციის შესახებ მონაცემებისა, საწარმოო მონაცემებისა და მათთან დაკავშირებული დოკუმენტებისა.
2 1. კერძო არქივების მიერ ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტების შენახვასა და დაცვაზე კონტროლს ახორციელებს ეროვნული არქივი. კერძო არქივების ფუნქციონირების წესი განისაზღვრება მინისტრის ბრძანებით.
3. თუ ამ მუხლის მე-2 პუნქტში აღნიშნული პირი უარს განაცხადებს ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტის მუდმივად შენახვაზე, იგი ვალდებულია აღნიშნული დოკუმენტი გადასცეს ეროვნულ არქივს. დოკუმენტის გადაცემის ხარჯებს გაიღებს სახელმწიფო.
4. საზოგადოებრივ ორგანიზაციას, პოლიტიკურ გაერთიანებას, იურიდიულ პირს, განურჩევლად საკუთრების ფორმისა, ასევე ფიზიკურ პირს უფლება აქვს შეინახოს ეროვნული საარქივო ფონდისათვის მიკუთვნებული თავისი დოკუმენტი, თუ იგი უზრუნველყოფს მის დაცვას.
5. ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტების შენახვისა და დაცვის პირობებს განსაზღვრავს ეროვნული არქივი და ამტკიცებს მინისტრი ბრძანებით.
6. ამ მუხლის პირველ პუნქტსა და მე-2 პუნქტში (გარდა მე-2 პუნქტის „ზ“ ქვეპუნქტისა) ჩამოთვლილ პირებს ეკრძალებათ ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტის გასხვისება.
7. ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტის პირის გასხვისების წესი და პირობები განისაზღვრება მინისტრის ბრძანებით.
1. ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტის მფლობელი ვალდებულია უზრუნველყოს დოკუმენტის შენახვა და დაცვა.
2. აკრძალულია ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტის განადგურება.
3. თუ ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტის მფლობელი ვერ უზრუნველყოფს დოკუმენტის შენახვასა და დაცვას, იგი ეროვნული არქივის კომისიის აქტის საფუძველზე დეპოზიტური შენახვისათვის გადაეცემა ეროვნულ არქივს. კომისიის გადაწყვეტილება შეიძლება გასაჩივრდეს საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი წესით.
4. თუ ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტის მფლობელი განზრახ ან გაუფრთხილებლობით დაარღვევს ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტების შენახვისა და დაცვის პირობებს, ეროვნულ არქივს უფლება აქვს, სასამართლოს წინაშე აღძრას სარჩელი მისთვის დოკუმენტის ჩამორთმევისა და ეროვნული არქივისათვის გადაცემის შესახებ.
5. ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტის დაკარგვის, დაზიანების ან შენახვის ადგილის შეცვლის შემთხვევაში დოკუმენტის მფლობელმა (მესაკუთრემ) ამის შესახებ უნდა აცნობოს ეროვნულ არქივს.
6. ამ მუხლის მე-2, მე-4 და მე-5 პუნქტების მოთხოვნათა შეუსრულებლობა გამოიწვევს პასუხისმგებლობას საქართველოს კანონმდებლობის შესაბამისად.
ფიზიკურ ან იურიდიულ პირს შეუძლია დეპოზიტური შენახვისათვის ეროვნულ არქივს გადასცეს თავისი დოკუმენტი. ეროვნული არქივი ვალდებულია, დეპოზიტური შენახვისათვის მიიღოს ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტი, თუ მფლობელი (მესაკუთრე) ვერ უზრუნველყოფს მის დაცვას.
1. ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტების დროებით შენახვის მიზნით სახელმწიფო ხელისუფლების ორგანოების, მუნიციპალიტეტის მერიის, აგრეთვე საჯარო და კერძო სამართლის იურიდიული პირების სტრუქტურაში შეიძლება შეიქმნას სტრუქტურული ქვედანაყოფი ან მათი შენახვა დაევალოს რომელიმე სტრუქტურულ ქვედანაყოფს. ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტები ინახება ეროვნული არქივის მიერ შემუშავებული და მინისტრის ბრძანებით დამტკიცებული წესების შესაბამისად.
2. სახელმწიფო ხელისუფლებისა და მუნიციპალიტეტების ორგანოები, აგრეთვე სხვა პირები ვალდებული არიან უზრუნველყონ ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტების შენახვა და დაცვა შესაბამისად ეროვნული არქივისა და მისი ტერიტორიული ორგანოებისათვის მათ გადაცემამდე.
21. ის ორგანოები/დაწესებუ ლებები, რომლებიც თავიანთი საქმიანობის პროცესში ქმნიან ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტებს, ვალდებული არიან აღნიშნული დოკუმენტები ეროვნულ არქივს გადასცენ როგორც ელექტრონული, ისე მატერიალური მატარებლის სახით.
3. ამ მუხლის პირველ პუნქტში აღნიშნული პირების მიერ ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტების შენახვის ზღვრულ ვადებს ბრძანებით ამტკიცებს მინისტრი.
4. თუ შეიქმნა დოკუმენტის დაკარგვის ან დაზიანების საფრთხე, შესაბამისი საფრთხის აღმოფხვრამდე იგი დაუყოვნებლივ გადაეცემა ეროვნულ არქივს შენახვისათვის.
საქართველოს 2009 წლის 16 ივლისის კანონი №1458 - სსმ I, №20, 28.07.2008 წ., მუხ.103
საქართველოს 2020 წლის 15 ივლისის კანონი №6882 – ვებგვერდი, 28.07.2020წ.
1. ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტის მფლობელი ფიზიკური პირის გარდაცვალების ან ორგანიზაციის/დაწესებულების რეორგანიზაციის შემთხვევაში მისი მემკვიდრე ან უფლებამონაცვლე ვალდებულია, ეროვნულ არქივს ან/და მის ტერიტორიულ ორგანოს აცნობოს თავისი ვინაობა და დოკუმენტის შენახვის ადგილი. მემკვიდრე ან უფლებამონაცვლე ვალდებულია უზრუნველყოს დოკუმენტის შენახვა და დაცვა ეროვნული არქივის მიერ შემუშავებული და მინისტრის ბრძანებით დამტკიცებული წესების შესაბამისად.
2. იმ იურიდიული პირის ლიკვიდაციისას, სადაც ინახება ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტი, ლიკვიდატორებმა უნდა უზრუნველყონ ამ დოკუმენტთან ეროვნული არქივის წარმომადგენლის თავისუფალი დაშვება. აღნიშნული დოკუმენტის დამუშავებისა და ეროვნული არქივისათვის გადაცემის ხარჯებს გაიღებენ ლიკვიდატორები.
საქართველოს 2009 წლის 16 ივლისის კანონი №1458 - სსმ I, №20, 28.07.2008 წ., მუხ.103
ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტების შენახვა და დაცვა ფინანსდება:
ა) სახელმწიფო ბიუჯეტიდან;
ბ) მესაკუთრის მიერ;
გ) საერთაშორისო ორგანიზაციების მიერ გაცემული გრანტებით;
დ) შემოწირულებებით;
ე) სხვა სახსრებით, რომლებიც არ არის აკრძალული საქართველოს კანონმდებლობით.
ეროვნული საარქივო ფონდის დაცვის სფეროში საგადასახადო, კომუნალური და სხვა შეღავათები განისაზღვრება შესაბამისი კანონმდებლობით.
თავი V. ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტების დამუშავება და ცენტრალიზებული აღრიცხვა
1. ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტები, განურჩევლად მათი შენახვის ადგილისა, აღირიცხება ცენტრალიზებულად. დოკუმენტები აღირიცხება ფონდებად (კოლექციებად) და შესანახ ერთეულებად. ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტების ცენტრალიზებულ აღრიცხვას ახორციელებს ეროვნული არქივი.
2. პირი, რომელიც ინახავს ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტს, ვალდებულია მოახდინოს მისი სამეცნიერო-ტექნიკური დამუშავება და შეავსოს დოკუმენტის ცენტრალიზებული აღრიცხვის ცნობა.
3. ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტების ცენტრალიზებული აღრიცხვის წესსა და დოკუმენტის ცენტრალიზებული აღრიცხვის ცნობის ფორმას შეიმუშავებს ეროვნული არქივი და ბრძანებით ამტკიცებს მინისტრი. ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტების მუდმივად შენახვის უფლების მქონე დაწესებულებები ვალდებული არიან, დოკუმენტების სააღრიცხვო მონაცემები ეროვნულ არქივს დადგენილი ფორმითა და პერიოდულობით წარუდგინონ.
თავი VI. ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტებით სარგებლობა
1. ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტებთან დაშვება თავისუფალია, გარდა ამ მუხლის მე-4 პუნქტითა და ამ კანონის 23-ე მუხლის პირველი პუნქტით გათვალისწინებული შემთხვევებისა. დაინტერესებულ პირს შეუძლია საინფორმაციო-საძიებო სისტემის მეშვეობით მოძებნოს და გაეცნოს ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტს ან მის პირს, გააკეთოს დოკუმენტიდან ამონაწერი და ისარგებლოს ეროვნული არქივის საინფორმაციო მომსახურებით. სახელმწიფო საკუთრების დოკუმენტთან დაშვების წესს შეიმუშავებს ეროვნული არქივი და ბრძანებით ამტკიცებს მინისტრი, ხოლო ფიზიკური ან იურიდიული პირის კუთვნილ დოკუმენტთან დაშვების წესს – შესაბამისი პირი. დოკუმენტთან დაშვებულ დაინტერესებულ პირს უნდა მიეცეს დოკუმენტის გაცნობის შესაძლებლობა.
2. ეროვნული არქივის მიერ გაწეული მომსახურებისთვის დაწესებული საფასურის ოდენობა, გადახდის წესი და პირობები, მომსახურების სახეობები და ვადები განისაზღვრება საქართველოს მთავრობის დადგენილებით.
3. დასაშვებია ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტის პირით დროებით სარგებლობა საგამოფენო ან სხვა მიზნებით. დოკუმენტის დედანი საგამოფენო მიზნით გამოიყენება მინისტრის მიერ განსაზღვრული წესით.
4. შეზღუდულია ეროვნული საარქივო ფონდის შემდეგ დოკუმენტებთან დაშვება:
ა) სახელმწიფო საიდუმლოების შემცველ დოკუმენტებთან – „სახელმწიფო საიდუმლოების შესახებ“ საქართველოს კანონით განსაზღვრული ვადით;
ბ) მოქალაქეთა პერსონალური მონაცემების შემცველ დოკუმენტებთან, გარდა მოქალაქეთა საკუთრების უფლების შემცველი დოკუმენტებისა, აგრეთვე სხვა პირთა დაშვება სისხლის სამართლის პროცესის მასალებთან – მათი შექმნიდან 75 წლის განმავლობაში, თუ ეროვნულ არქივსა და იმ პირებს შორის შეთანხმებით, რომელთაც უშუალოდ ეხებათ ეს მასალები, უფრო მცირე ვადა არ არის დადგენილი.
5. პირის პერსონალური მონაცემები გაიცემა ამ მუხლის მე-4 პუნქტის „ბ“ ქვეპუნქტისა და „პერსონალურ მონაცემთა დაცვის შესახებ“ საქართველოს კანონის შესაბამისად.
საქართველოს 2009 წლის 16 ივლისის კანონი №1458 - სსმ I, №20, 28.07.2008 წ., მუხ.103
საქართველოს 2009 წლის 3 ნოემბრის კანონი №1921 - სსმ I, №35, 19.11.2009 წ., მუხ.231
საქართველოს 2011 წლის 20 დეკემბრის კანონი №5571- ვებგვერდი, 28.12.2011 წ.
1. პირს უფლება აქვს, ეროვნულ არქივს მოსთხოვოს, არ დაუშვას თავისი კუთვნილი დოკუმენტის გამოყენება ან საჯაროდ ჩვენება თავის მიერ განსაზღვრული ვადით, რომელიც არ უნდა აღემატებოდეს 75 წელს მისი შექმნიდან.
2. ამ მუხლის პირველ პუნქტში აღნიშნული მოთხოვნა შეიძლება წამოყენებულ იქნეს აგრეთვე დოკუმენტის გასხვისებისას, სარგებლობაში ან დეპოზიტური შენახვისათვის გადაცემისას.
დაუშვებელია ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტის ტექსტში მისი ფორმისა და შინაარსის, მათ შორის, მასში გადმოცემული ინფორმაციის, შეცვლის მიზნით ცვლილების შეტანა, აგრეთვე დოკუმენტის გაყალბება და ფიზიკური დაზიანება.
ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტის გამოქვეყნებისას სავალდებულოა მიეთითოს დოკუმენტის შენახვის ადგილი ან/და მესაკუთრე.
პირი, რომელთანაც ინახება ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტი, ვალდებულია, დაინტერესებულ პირთან დადებული ხელშეკრულების საფუძველზე გასცეს დოკუმენტის დამოწმებული პირი, ცნობა ან დოკუმენტიდან ამონაწერი.
თავი VII. ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტების განკარგვა
1. ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტის მესაკუთრემ დოკუმენტის გასხვისებამდე წინასწარ უნდა აცნობოს ეროვნულ არქივს გასხვისების პირობები, ხოლო მისი გასხვისების შემდეგ – დოკუმენტის ახალი მფლობელის ვინაობა.
2. პირი, რომელიც ეწევა ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტებთან დაკავშირებულ სამეწარმეო საქმიანობას, ვალდებულია, ეროვნულ არქივს წარუდგინოს მონაცემები სამეწარმეო საქმიანობისათვის განკუთვნილი დოკუმენტების შესახებ.
3. თუ პირი ყიდის თავის დოკუმენტს, ეროვნულ არქივს აქვს მისი შესყიდვის უპირატესი უფლება.
4. ამ მუხლის მოთხოვნათა დარღვევით დადებული გარიგება ბათილად ჩაითვლება.
ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტის საზღვარგარეთ დროებით გატანის შესახებ გადაწყვეტილებას იღებს სამინისტრო საქართველოს კულტურის, სპორტისა და ახალგაზრდობის სამინისტროსთან შეთანხმებით.
საქართველოს 2011 წლის 20 დეკემბრის კანონი №5571- ვებგვერდი, 28.12.2011წ.
საქართველოს 2011 წლის 20 დეკემბრის კანონი №5571- ვებგვერდი, 28.12.2011წ.
საქართველოს 2009 წლის 16 ივლისის კანონი №1458 - სსმ I, №20, 28.07.2008 წ., მუხ.103
საქართველოს 2011 წლის 20 დეკემბრის კანონი №5571- ვებგვერდი, 28.12.2011წ.
საქართველოს 2009 წლის 16 ივლისის კანონი №1458 - სსმ I, №20, 28.07.2008 წ., მუხ.103
საქართველოს 2011 წლის 20 დეკემბრის კანონი №5571- ვებგვერდი, 28.12.2011წ.
საქართველოს 2011 წლის 20 დეკემბრის კანონი №5571- ვებგვერდი, 28.12.2011 წ.
საქართველოს 2009 წლის 16 ივლისის კანონი №1458 - სსმ I, №20, 28.07.2008 წ., მუხ.103
საქართველოს 2011 წლის 20 დეკემბრის კანონი №5571- ვებგვერდი, 28.12.2011წ.
საქართველოს 2009 წლის 16 ივლისის კანონი №1458 - სსმ I, №20, 28.07.2008 წ., მუხ.103
საქართველოს 2011 წლის 20 დეკემბრის კანონი №5571- ვებგვერდი, 28.12.2011წ.
საქართველოს 2009 წლის 16 ივლისის კანონი №1458 - სსმ I, №20, 28.07.2008 წ., მუხ.103
საქართველოს 2011 წლის 20 დეკემბრის კანონი №5571- ვებგვერდი, 28.12.2011წ.
თავი X. საერთაშორისო თანამშრომლობა
1. საქართველოს საარქივო საქმის განვითარების მიზნით ეროვნული არქივის თანამშრომლობა სხვა სახელმწიფოთა შესაბამის დაწესებულებებთან და საერთაშორისო ორგანიზაციებთან მოიცავს ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტების პირების გაცვლისა და ამ კანონით დადგენილი წესით ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტებთან უცხოელი მოქალაქეების ან იურიდიული პირებისა და საერთაშორისო ორგანიზაციების დაშვებას.
2. ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტის დედნის სხვა სახელმწიფოსთვის გაცვლა შესაძლებელია მხოლოდ საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი წესით.
თავი XI. პასუხისმგებლობა ამ კანონის დარღვევისათვის
პასუხისმგებლობა ამ კანონის მოთხოვნათა დარღვევისათვის განისაზღვრება საქართველოს კანონმდებლობით.
1. ამ კანონის ამოქმედებიდან ერთი თვის ვადაში საქართველოს მთავრობამ უზრუნველყოს:
ა) „საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს დებულების დამტკიცების შესახებ“ საქართველოს მთავრობის 2004 წლის 30 აგვისტოს №70 დადგენილებით დამტკიცებულ საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს დებულებაში შესაბამისი ცვლილების შეტანა;
ბ) საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს მმართველობის სფეროში შემავალი საჯარო სამართლის იურიდიული პირისათვის – საქართველოს ეროვნული არქივისათვის შესაბამისი ქონების გადაცემა საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი წესით.
2. ამ კანონის ამოქმედებიდან სამი თვის ვადაში საქართველოს იუსტიციის მინისტრმა უზრუნველყოს:
ა) შემდეგი ბრძანებების გამოცემა:
ა.ა) „საჯარო სამართლის იურიდიული პირის – ეროვნული არქივის დებულების დამტკიცების შესახებ“;
ა.ბ) „საქმისწარმოებისა და დაწესებულებათა არქივების მუშაობის წესების შესახებ“;
ა.გ) „დაწესებულებებში ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტების დროებით შენახვის ზღვრული ვადების შესახებ“;
ა.დ) „ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტების ცენტრალიზებული აღრიცხვის წესის შესახებ“;
ა.ე) „ეროვნული საარქივო ფონდის სახელმწიფო საკუთრების დოკუმენტებთან დაშვების წესის შესახებ“;
ბ) მოქმედი კანონქვემდებარე აქტების ამ კანონთან შესაბამისობა.
3. ამ კანონის ამოქმედებიდან ერთი თვის ვადაში საქართველოს ფინანსთა მინისტრმა უზრუნველყოს „ბიუჯეტის შემოსულობების სახაზინო კოდების დამტკიცების შესახებ“ საქართველოს ფინანსთა მინისტრის 2005 წლის 15 მარტის №136 ბრძანებაში ცვლილებების შეტანა.
4. „ადგილობრივი თვითმმართველობის შესახებ“ საქართველოს ორგანული კანონის მოთხოვნების შესაბამისად, ადგილობრივი არქივის საქმიანობის ხელშეწყობის მიზნით თვითმმართველმა ერთეულებმა უზრუნველყონ საქართველოს ეროვნული არქივის ტერიტორიული ორგანოების – ადგილობრივი არქივების დაფინანსება 2010 წლის 1 იანვრამდე.
5. აღმასრულებელმა ხელისუფლებამ უზრუნველყოს სახელმწიფო ბიუჯეტიდან შესაბამისი დაფინანსების გამოყოფა 2008–2013 წლებში ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტების ცენტრალიზებული აღრიცხვისა და სადაზღვევო ფონდის შექმნის მიზნით.
თავი XIII. დასკვნითი დებულებანი
ამ კანონის ამოქმედებისთანავე ძალადაკარგულად იქნეს ცნობილი:
ა) საქართველოს 1995 წლის 2 მაისის კანონი „ეროვნული საარქივო ფონდის შესახებ“ (საქართველოს პარლამენტის უწყებები, №№27-30, 1994-95წ.წ., გვ.75);
ბ) საქართველოს საარქივო სახელმწიფო დეპარტამენტის თავმჯდომარის 2001 წლის 12 თებერვლის №1 ბრძანება „საქართველოს საარქივო სახელმწიფო დეპარტამენტის დაქვემდებარებაში მყოფი სახელმწიფო არქივებისა და სამეცნიერო-ტექნიკური დამუშავების სამსახურის მიერ დაწესებულებების, ორგანიზაციების, საწარმოებისა და მოქალაქეებისათვის გასაწევი ფასიანი მომსახურების ტარიფების დამტკიცების შესახებ“.
ეს კანონი ამოქმედდეს 2007 წლის 1 იანვრიდან.
საქართველოს პრეზიდენტი მ. სააკაშვილი
თბილისი,
2006 წლის 29 დეკემბერი.
№4205–რს
საქართველოს 2011 წლის 20 დეკემბრის კანონი №5571- ვებგვერდი, 28.12.2011 წ.
Контрольный текст по состоянию на 16.03.2021 N341
Закон Грузии
О Национальном архивном фонде и Национальном архиве
Глава I. Общие положения
Статья 1
Настоящим Законом определяются правовой статус Национального архивного фонда и Национального архива Грузии, принципы отнесения документов к Национальному архивному фонду, вопросы их сохранности и использования.
Статья 2
Основными задачами настоящего Закона являются:
а) определение принципов и системы управления архивом в Грузии;
б) установление основных принципов сохранности, пополнения, учета документов Национального архивного фонда и пользования документами Национального архивного фонда;
в) (20.12.2011 N5571)
Статья 3
1. Национальный архивный фонд – совокупность документов на территории Грузии (независимо от вида их носителей), имеющих историческую, религиозную, научную, политическую, экономическую, культурную, государственную или (и) общественную ценность. К Национальному архивному фонду также относятся хранящиеся в иностранных государствах документы, которые согласно международным договорам Грузии подлежат возврату и передаче Грузии.
2. Государство обязано заботиться о пополнении, хранении, сохранности и использовании Национального архивного фонда.
3. Документы Национального архивного фонда независимо от места и времени их создания, места хранения, формы собственности и видов носителей (материальных или (и) электронных) хранятся постоянно. (16.07.2009 N1458)
4. Перечень документов Национального архивного фонда, подлежащих хранению на электронных носителях, определяется приказом Министра юстиции Грузии. Документы Национального архивного фонда, не отраженные в указанном перечне, хранятся на материальных и электронных носителях. (16.07.2009 N1458)
Статья 4 (15.07.2020 N6882)
Учреждения государственной власти и органы муниципалитета, а также учреждения, организации и предприятия, которые в процессе своей деятельности создают документы, предназначенные для передачи Национальному архивному фонду (в том числе, секретные документы), обязаны обеспечивать сохранность, хранение, обработку, учет всех создаваемых в процессе их деятельности документов и ежегодное проведение их оценочной экспертизы в соответствии с правилами делопроизводства и работы архивов учреждений, которые приказом утверждает Министр юстиции Грузии (далее – Министр).
Статья 5
1. Документы, образовавшиеся в процессе деятельности органов государственной власти или государственных учреждений, являются государственной собственностью, документы, образовавшиеся в процессе деятельности органов местного самоуправления (муниципалитета), – собственностью муниципалитета, а документы, созданные или законно приобретенные физическими или юридическими лицами, – их собственностью. (15.07.2020 N6882)
2. Не допускается отчуждение документов Национального архивного фонда, находящихся в государственной собственности и собственности муниципалитета. (15.07.2020 N6882)
3. Документы Национального архивного фонда, у которых не имеется собственника, переходят в государственную собственность и передаются Национальному архиву.
Глава II.
Управление архивным делом
Статья 6
1. Управление архивным делом в Грузии осуществляет и обеспечивает совершенствование делопроизводства и развитие Национального архивного фонда юридическое лицо публичного права, входящее в сферу управления Министерства юстиции Грузии (далее – Министерство), – Национальный архив Грузии (далее – Национальный архив).
2. Национальный архив обеспечивает пополнение Национального архивного фонда, централизованный учет (в том числе – в электронной форме), описание документов, формирование электронной базы документов Национального архивного фонда и ее постоянное обновление, консервацию и реставрацию поврежденных документов и создание страхового фонда документов, имеющих особую ценность, свободный доступ к документам Национального архивного фонда в пределах, установленных законодательством Грузии; Национальный архив с использованием документов Национального архивного фонда подготавливает выпуск буклетов, брошюр, различных изданий (в том числе – в электронном виде на электронных носителях) с правом их последующей реализации в порядке, установленном законодательством Грузии. (16.07.2009 N1458)
3. Национальный архив вправе осуществлять государственный контроль и надзор за учетом, сохранностью и хранением документов Национального архивного фонда (в том числе - имеющихся в Национальном архивном фонде памятников культурного наследия) независимо от места их хранения.
4. Национальный архив осуществляет контроль за соблюдением правил делопроизводства и надзор за исполнением настоящего Закона.
Статья 7
Министерство обеспечивает:
а) материально-техническую и организационную поддержку осуществления полномочий Национальным архивом и его территориальными органами; (16.07.2009 N1458)
б) разработку и издание нормативных актов, регулирующих систему и деятельность Национального архива;
б1) надзор за законностью, целесообразностью и эффективностью деятельности и финансово-экономической деятельностью Национального архива; (24.06.2016 N5600)
в) осуществление иных полномочий, предусмотренных законодательством Грузии.
Статья 8
1. Структурными единицами Национального архива являются центральный аппарат и центральные архивы.
2. Национальный архив управляет архивным делом через структурные единицы и территориальные органы – региональные архивы, местные архивы и местные представительства. (24.06.2016 N5600)
3. Национальным архивом руководит Генеральный директор, назначаемый на должность и освобождаемый от должности Министром. Порядок подбора Генерального директора Национального архива определяется законодательством Грузии. (24.06.2016 N5600)
4. Заместителей Генерального директора Национального архива назначает на должность и освобождает от должности Министр. Порядок подбора заместителей Генерального директора Национального архива определяется законодательством Грузии. (24.06.2016 N5600)
41. Сотрудники Национального архива назначаются на должность в порядке, установленном законодательством Грузии. (24.06.2016 N5600)
5. Положение о Национальном архиве утверждает Министр.
6. Генеральный директор Национального архива в предусмотренных Положением случаях вправе в порядке, установленном законодательством Грузии, осуществлять делегирование своих полномочий.
7. Штатное расписание и смету Национального архива по согласованию с Министерством утверждает Генеральный директор Национального архива.
8. Материально-техническое обеспечение Национального архива осуществляется за счет средств государственного бюджета и других доходов, определенных законодательством Грузии.
9. Национальный архив может осуществлять экономическую деятельность, соответствующую своим функциям, а полученными доходами распоряжаться в целях расширения материально-технической базы, улучшения хранения и сохранности документов, дополнительной оплаты занятых лиц и других целях, предусмотренных настоящим Законом и Положением о Национальном архиве.
10. Национальный архив имеет свою печать с изображением Государственного герба Грузии и банковские счета, разрешенные законодательством Грузии. (24.06.2016 N5600)
Статья 9 (16.07.2009 N1458)
1. Территории действия территориальных органов и структурных единиц Национального архива – центральных архивов, деятельность которых распространяется на определенную часть территории Грузии, определяются приказом Министра. (24.06.2016 N5600)
2. Региональные и местные архивы осуществляют постоянное хранение документов Национального архивного фонда, созданных на территории их действия. Региональные и местные архивы и местные представительства управляют архивным делом на соответствующей территории. (24.06.2016 N5600)
3. Региональными и местными архивами руководят директора, а местными представительствами – местные представители, которых в порядке, установленном законодательством Грузии, назначает на должность и освобождает от должности Генеральный директор Национального архива. (24.06.2016 N5600)
4. Положение о территориальном органе утверждает Генеральный директор Национального архива.
5. Материально-техническое обеспечение территориального органа осуществляется за счет средств государственного бюджета и других доходов, определенных законодательством Грузии.
6. Территориальный орган имеет свою печать с изображением Государственного герба Грузии.
7. Надзор за законностью, целесообразностью и эффективностью деятельности территориального органа осуществляет Национальный архив.
Статья 10
В Абхазской и Аджарской автономных республиках управление архивным делом осуществляют соответствующие органы, входящие в структуру исполнительной власти, пределы компетенции, задачи и функции которых в архивной деятельности определяются настоящим Законом и соответствующим законодательством.
Глава III.
Комплектование Национального архивного фонда
Статья 11
1. Отнесение документов к Национальному архивному фонду осуществляет экспертно-проверочная комиссия Национального архива на основании утверждения результатов оценочной экспертизы.
2. Отбор, обработка документов и проведение их оценочной экспертизы производятся в соответствии с правилами делопроизводства и работы архивов учреждений.
Статья 12
1. Национальный архивный фонд пополняется за счет документов:
а) образовавшихся в процессе деятельности органов государственной власти, органов и учреждений местного самоуправления (муниципалитета), юридических лиц самоуправляющейся единицы (муниципалитета) и юридических лиц публичного права; (15.07.2020 N6882)
б) переданных государству или самоуправляющейся единице (муниципалитету) на основании правопреемства; (15.07.2020 N6882)
в) перешедших в государственную собственность или собственность муниципалитета на основании дарения, завещания, купли-продажи и других законных основаниях; (15.07.2020 N6882)
г) образовавшихся в процессе деятельности политических организаций;
д) образовавшихся в процессе деятельности юридических лиц частного права независимо от формы их собственности;
е) являющихся собственностью физических и юридических лиц.
2. Документы, указанные в пункте первом статьи 12 настоящего Закона, с целью отнесения к Национальному архивному фонду подлежат обязательному представлению на оценочную экспертизу.
3. Отнесение документа к Национальному архивному фонду не означает изменения его собственника.
Статья 13
1.Органы государственной власти и муниципалитеты, юридические лица публичного права, а также государственные учреждения и учреждения муниципалитета, организации и предприятия обязаны за счет собственных средств осуществлять отбор и обработку документов, образовавшихся в процессе своей деятельности. (15.07.2020 N6882)
2. Государство обеспечивает отбор и обработку документов, указанных в подпунктах «б» и «в» пункта первого статьи 12 настоящего Закона.
3. Общественные организации, политические объединения, юридические лица независимо от формы собственности обязаны за собственный счет осуществлять отбор, обработку принадлежащих им документов и проведение их оценочной экспертизы, а расходы на оценочную экспертизу документов, принадлежащих физическим лицам, несет Национальный архив.
31. Субъекты, определенные пунктом 3 настоящей статьи, правомочны обеспечивать подбор, обработку принадлежащих им документов и проведение их оценочной экспертизы посредством аккредитованных Национальным архивом юридических лиц частного права на основании заключенного с ними договора. Порядок и критерии аккредитации, а также размер платы за аккредитацию определяет Министр. Аккредитованные юридические лица частного права до 31 декабря каждого года предоставляют Национальному архиву информацию о подборе, обработке ими документов и проведении их оценочной экспертизы в течение года. (12.11.2010 N3809)
4. При наличии обоснованного предположения, что документ имеет особую ценность, в договоре, заключенном между собственником и Национальным архивом, может предусматриваться полное или частичное покрытие Национальным архивом расходов на оценочную экспертизу данных документов.
Глава IV.
Хранение и сохранность документов
Национального архивного фонда
Статья 14
1. Постоянное хранение документов Национального архивного фонда осуществляют Национальный архив и его территориальные органы – региональные и местные архивы, а также соответствующие органы Абхазской и Аджарской автономных республик. (24.06.2016 N5600)
2. Осуществлять постоянное хранение документов Национального архивного фонда вправе:
а) Национальная библиотека Парламента Грузии имени Ильи Чавчавадзе;
б) архив Национальной академии наук Грузии;
в) юридическое лицо публичного права, входящее в сферу управления Министерства образования и науки Грузии, – Национальный центр рукописей имени Корнелия Кекелидзе; (16.03.2021 N341)
г) юридическое лицо публичного права, входящее в сферу управления Министерства культуры, спорта и молодежи Грузии, – Национальный музей Грузии и другие музеи, а также юридическое лицо публичного права – Национальный исследовательский центр истории грузинского искусства и охраны памятников имени Георгия Чубинашвили; (16.03.2021 N341)
д) юридическое лицо публичного права, входящее в систему Министерства охраны окружающей среды и сельского хозяйства Грузии, – Национальное агентство окружающей среды – документов Геологического фонда и Национального фонда гидрометеорологии и загрязнения окружающей среды; (7.12.2017 N1699)
д1) уполномоченное юридическое лицо публичного права, определенное приказом Министра внутренних дел Грузии; (22.06.2012 N6539)
д2) Служба государственной безопасности Грузии;(8.07.2015 N3968)
е) юридическое лицо публичного права, входящее в систему Министерства экономики и устойчивого развития Грузии, - Национальное агентство по стандартам и метрологии Грузии – документов Национального информационного фонда; (8.05.2012 N6161)
ж) частные архивы, кроме документов, созданных в процессе деятельности органов и учреждений государственной власти и местного самоуправления (муниципалитета), юридических лиц самоуправляющейся единицы (муниципалитета); (15.07.2020 N6882)
з) юридическое лицо публичного права, входящее в систему Министерства экономики и устойчивого развития Грузии, – Государственное агентство нефти и газа – первичной геологической, геофизической и геохимической информации в области нефти и газа, данных об интерпретации этой информации, производственных данных и связанных с ними документов. (7.12.2017 N1699)
21. Контроль за сохранностью и хранением частными архивами документов Национального архивного фонда осуществляет Национальный архив. Порядок функционирования частных архивов определяется приказом Министра. (16.07.2009 N1458)
3. Если лица, указанные в пункте 2 настоящей статьи, заявляют отказ от постоянного хранения документов Национального архивного фонда, они обязаны передать указанные документы Национальному архиву. Расходы по передаче документов несет государство.
4. Общественные организации, политические объединения, юридические лица независимо от формы собственности, а также физические лица вправе хранить собственные документы, отнесенные к Национальному архивному фонду, если они обеспечивают их сохранность.
5. Условия хранения и сохранности документов Национального архивного фонда определяет Национальный архив и приказом утверждает Министр.
6. Лицам, перечисленным в пункте первом и пункте 2 (кроме подпункта «ж» пункта 2) настоящей статьи, запрещается производить отчуждение документов Национального архивного фонда. (24.06.2016 N5600)
7. Порядок и условия отчуждения копий документов Национального архивного фонда определяются приказом Министра. (24.06.2016 N5600, ввести в действие на 30-й день после опубликования.)
Статья 15
1. Владельцы документов Национального архивного фонда обязаны обеспечивать хранение и сохранность документов.
2. Запрещается уничтожение документов Национального архивного фонда.
3. Если владельцы документов Национального архивного фонда не в состоянии обеспечивать хранение и сохранность документов, эти документы на основании акта комиссии Национального архива передаются на депозитарное хранение Национальному архиву. Решение комиссии может быть обжаловано в порядке, установленном законодательством Грузии.
4. Если владельцы документов Национального архивного фонда умышленно или по неосторожности нарушат условия хранения и сохранности документов Национального архивного фонда, Национальный архив вправе возбудить перед судом иск об изъятии документов в его пользу и передачи их Национальному архиву.
5. В случае утери, повреждения или изменения места хранения документов Национального архивного фонда владельцы (собственники) документов должны сообщить об этом Национальному архиву.
6. Невыполнение требований пунктов 2, 4 и 5 настоящей статьи влечет ответственность согласно законодательству Грузии.
Статья 16
Физические или юридические лица могут передавать свои документы на депозитарное хранение в Национальный архив. Национальный архив обязан принять на депозитарное хранение документы Национального архивного фонда, если владельцы (собственники) не в состоянии обеспечить их сохранность.
Статья 17
1. В целях временного хранения документов Национального архивного фонда в структуре органов государственной власти, мэрии муниципалитета, а также юридических лиц публичного и частного права могут создаваться структурные подразделения или хранение документов может быть поручено какому-либо из структурных подразделений. Документы Национального архивного фонда хранятся в соответствии с правилами, разработанными Национальным архивом и утвержденными приказом Министра. (15.07.2020 N6882)
2. Органы государственной власти и муниципалитетов, а также другие лица обязаны обеспечивать сохранность и охрану документов Национального архивного фонда до их передачи соответственно Национальному архиву и его территориальным органам. (15.07.2020 N6882)
21. Органы/учреждения, в процессе своей деятельности создающие документы Национального архивного фонда, обязаны передавать указанные документы Национальному архиву как на электронных, так и материальных носителях. (16.07.2009 N1458)
3. Предельные сроки хранения докуметов Национального архивного фонда лицами, указанными в пункте первом настоящей статьи, приказом утверждает Министр.
4. В случае возникновения угрозы утери или повреждения документов до устранения соответствующей угрозы они незамедлительно передаются на хранение в Национальный архив.
Статья 18
1. В случае смерти физического лица или реорганизации организации/учреждения, владеющего документом Национального архивного фонда, его наследник или правопреемник обязан сообщить сведения о себе и месте хранения документа Национальному архиву или (и) его территориальному органу. Наследник или правопреемник обязан обеспечить хранение и сохранность документа в соответствии с правилами, разработанными Национальным архивом и утвержденными приказом Министра. (16.07.2009 N1458)
2. При ликвидации юридического лица, где хранится документ Национального архивного фонда, ликвидаторы должны обеспечить свободный доступ представителя Национального архива к данному документу. Расходы по обработке и передаче указанного документа Национальному архиву несут ликвидаторы.
Статья 19
Хранение и сохранность документов Национального архивного фонда финансируются:
а) из государственного бюджета;
б) собственником;
в) по грантам, выданным международными организациями;
г) за счет пожертвований;
д) за счет других средств, не запрещенных законодательством Грузии.
Статья 20
Налоговые, коммунальные и другие льготы в сфере обеспечения сохранности Национального архивного фонда определяются соответствующим законодательством.
Глава V.
Обработка и централизованный учет документов Национального архивного фонда
Статья 21
1. Учет документов Национального архивного фонда независимо от места их хранения производится в централизованном порядке. Документы учитываются по фондам (коллекциям) и единицам хранения. Централизованный учет документов Национального архивного фонда осуществляет Национальный архив.
2. Лицо, осуществляющеехранение документа Национального архивного фонда, обязано осуществить его научно-техническую обработку и заполнить справку централизованного учета документа. (24.06.2016 N5600)
3. Порядок централизованного учета документов Национального архивного фонда и форму справки централизованного учета документа Национального архивного фонда разрабатывает Национальный архив и приказом утверждает Министр. Учреждения, имеющие право постоянного хранения документов Национального архивного фонда, обязаны представлять Национальному архиву учетные данные документов по установленной форме и с установленной периодичностью. (24.06.2016 N5600)
Глава VI.
Пользование документами Национального архивного фонда
Статья 22
1. Допуск к документам Национального архивного фонда является свободным, за исключением случаев, предусмотренных пунктом 4 настоящей статьи и пунктом первым статьи 23 настоящего Закона. Заинтересованные лица могут посредством информационно-поисковой системы найти и ознакомиться с документами Национального архивного фонда или их копиями, делать выписки из документов и пользоваться информационными услугами Национального архива. Порядок допуска к документам, находящимся в государственной собственности, разрабатывает Национальный архив и приказом утверждает Министр, а порядок допуска к документам, принадлежащим физическим или юридическим лицам, - соответствующие лица. Допущенным к документам заинтересованным лицам должна предоставляться возможность ознакомиться с документами.
2. Размер, порядок и условия уплаты цен за услуги, оказываемые Национальным архивом, виды услуг и сроки определяются постановлением Правительства Грузии. (20.12.2011 N5571)
3. Допускается временное пользование копиями документов Национального архивного фонда в выставочных или иных целях. Подлинники документов используются в выставочных целях в порядке, определенном Министром.(3.11.2009 N1921)
4. Ограничивается доступ к следующим документам Национального архивного фонда:
а) к документам, содержащим государственную тайну, - на срок, определенный Законом Грузии «О государственной тайне»;
б) граждан - к документам, содержащим персональные данные, кроме документов, содержащих сведения о праве собственности граждан, а также иных лиц – к материалам уголовного процесса – в течение 75 лет после их создания, если соглашением между Национальным архивом и лицами, которых непосредственно касаются эти материалы, не установлен более короткий срок. (16.07.2009 N1458)
5. Персональные данные лица выдаются в соответствии с подпунктом «б» пункта 4 настоящей статьи и Законом Грузии «О защите персональных данных». (24.06.2016 N5600)
Статья 23
1. Лица вправе потребовать от Национального архива не допустить использование или публичный показ принадлежащих им документов в течение определенного срока, который не должен превышать 75 лет после их создания.
2. Требование, указанное в пункте первом настоящей статьи, может применяться также при отчуждении, передаче документов в пользование или на депозитарное хранение.
Статья 24 (24.06.2016 N5600)
Не допускается вносить изменения в тексты документов Национального архивного фонда с целью изменения их формы и содержания, в том числе изменения переданной в них информации, а также подделка и физическое повреждение документов.
Статья 25
При опубликовании документов Национального архивного фонда обязательно указывать место хранения или (и) собственников документов.
Статья 26
Лица, у которых хранятся документы Национального архивного фонда, обязаны на основании договора, заключенного с заинтересованными лицами, выдавать заверенные копии документов, справки или выписки из документов.
Глава VII.
Распоряжение документами Нациаонального архивного фонда
Статья 27 (искл. 24.06.2016 N5600)
Статья 28
1. Собственники документов Национального архивного фонда должны заранее до отчуждения документов сообщить Национальному архиву условия отчуждения, а после их отчуждения – сведения о новых владельцах документов.
2. Лица, занимающиеся предпринимательской деятельностью, связанной с документами Национального архивного фонда, обязаны представить в Национальный архив данные о документах, предназначенных для предпринимательской деятельности.
3. В случае продажи лицом своих документов Национальный архив имеет преимущественное право их покупки.
4. Сделки, заключенные с нарушением требований настоящей статьи, признаются недействительными.
Статья 29 (16.03.2021 N341)
Решение о временном вывозе документов Национального архивного фонда за границу принимает Министерство по согласованию с Министерством культуры, спорта и молодежи Грузии.
Глава VIII. (20.12.2011 N5571)
Глава IX. (20.12.2011 N5571)
Глава X.
Международное сотрудничество
Статья 36
1. В целях развития архивного дела в Грузии сотрудничество Национального архива с соответствующими иностранными учреждениями и международными организациями включает обмен копиями документов Национального архивного фонда и допуск в установленном настоящим Законом порядке иностранных граждан или юридических лиц и международных организаций к документам Национального архивного фонда.
2. Обмен подлинниками документов между Национальным архивным фондом и иностранным государством может осуществляться только в порядке, установленном законодательством Грузии.
Глава XI.
Ответственность за нарушение настоящего Закона
Статья 37
Ответственность за нарушение требований настоящего Закона определяется законодательством Грузии.
Глава XII.
Переходные положения
Статья 38
1. В месячный срок после введения настоящего Закона в действие правительству Грузии обеспечить:
а) внесение соответствующего изменения в Положение о Министерстве юстиции Грузии, утвержденное постановлением правительства Грузии «Об утверждении Положения о Министерстве юстиции Грузии» от 30 августа 2004 года № 70;
б) передачу соответствующего имущества юридическому лицу публичного права, входящему в сферу управления Министерства юстиции Грузии, - Национальному архиву Грузии в установленном законодательством Грузии порядке.
2. В 3-месячный срок после введения настоящего Закона в действие Министру юстиции Грузии обеспечить:
а) издание следующих приказов:
а.а) «Об утверждении Положения о юридическом лице публичного права – Национальном архиве»;
а.б) «О правилах делопроизводства и работы архивов учреждений»;
а.в) «О предельных сроках временного хранения документов Национального архивного фонда в учреждениях»;
а.г) «О порядке централизованного учета документов Национального архивного фонда»;
а.д) «О порядке доступа к документам Национального архивного фонда, находящимся в государственной собственности»;
а.е) «Об условиях хранения и сохранности документов Национального архивного фонда»;
б) соответствие действующих подзаконных актов настоящему Закону.
3. В месячный срок после введения настоящего Закона в действие Министру финансов Грузии обеспечить внесение изменений в приказ Министра финансов Грузии «Об утверждении казначейских кодов бюджетных поступлений» от 15 марта 2005 года № 136.
4. В соответствии с требованиями Органического закона Грузии «О местном самоуправлении» с целью содействия деятельности местных архивов самоуправляющимся единицам обеспечить финансирование территориальных органов Национального архива Грузии – местных архивов до 1 января 2010 года.
5. Исполнительной власти обеспечить выделение из государственного бюджета соответствующего финансирования с целью централизованного учета и создания страхового фонда документов Национального архивного фонда в 2008 - 2013 годах.
Глава XIII.
Заключительные положения
Статья 39
С введением настоящего Закона в действие признать утратившими силу:
а) Закон Грузии «О Национальном архивном фонде» от 2 мая 1995 года (Ведомости Парламента Грузии №№ 23-24, 30.06.1995, с. 37);
б) приказ Председателя Государственного архивного департамента Грузии «Об утверждении тарифов платных услуг, оказываемых учреждениям, организациям, предприятиям и гражданам государственными архивами и службой научно-технической обработки, входящими в подчинение Государственного архивного департамента Грузии» от 12 февраля 2001 года № 1.
Статья 40
Настоящий Закон ввести в действие с 1 января 2007 года.
Президент Грузии Михаил Саакашвили
Тбилиси
29 декабря 2006 года
№ 4205-вс
приложение к закону грузии «о национальном архивном фонде и национальном архиве» от 29 декабря 2006 года № 4205-вс
о размерах платы за услуги, оказываемые национальным архивом грузии (искл.20.12.2011 N5571)
Return back
Document comments